T.C. İstanbul Anadolu FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİEsas-Karar No: 2017/298 Esas - 2018/11
KARAR
ESAS NO: 2017/298 Esas
(Kapatılan İstanbul Anadolu 2.FSHHM 2015/81 E)
DAVA: Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'ndan kaynaklanan tazminat
KARAR TARİHİ: 23/01/2018
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davasının yapılan açık yargılama sonucunda;
İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; davalı şirketin ............ile kablo ve uydu ortamından yayın yapan televizyon ve ulusal düzeyde yayın yapan ........adlı radyo kuruluşunun sahibi olduğunu, davalı ile müvekkili meslek birliği arasında en son ........... tarihinde sözleşme imzalandığını, ancak sözleşmedeki hükümlerin gereğinin davalı tarafından yerine getirilmemesi üzerine davalıya daha önceden usulüne uygun bildirimler yapılmak suretiyle .......... tarihli sözleşmeden dönüldüğünü, davalının müvekkili kurumdan herhangi bir yayın izni almaması rağmen meslek birliğinin repertuarında olan fonogramları yayınlarında kullanmaya devam ettiğini, müvekkilinin 2014 yılı tarifesini .............madessinin 41.maddesine yaptığı atıf gereğince 41.maddedeki yer alan usul ve esaslara uygun şekilde belirlediğini, müvekkilinin ...........ı Meslek Birliğinin .............maddesi uyarınca üyeleri bulunan fonogram yapımcılarının başta 5846 sayılı yasa olmak üzere ilgili mevzuat hükümlerinden doğan haklarını takip, talep ve tahsis etmek üzere kurulduğunu, yasal düzenlemeler gereğince davalının televizyon ve radyo kanalında ...........repertuarına dahil olan fonogramları yayınlayabilmek için müvekkili ile ..........52.madde kapsamında yazılı izin sözleşmesi imzalamak zorunda olduğunu, davalının müvekkili ile 2014 yılı için lisans sözleşmesi imzalamadığını, yapılan yayınlarının ....... teslim alınan CD kayıtları ile sabit olduğunu, buna göre meslek birliğinin 2014 yılı resmi tarifesindeki verilere göre hesaplama yapılması gerektiğini, bu sebeplerle............madde gereğince 225.065,50 TL bedelin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; davacının yalnızca fonogram yapımcıları ile aralarındaki sözleşmeleri dosyaya ibraz etmekle yetindiğini, ancak fonogram yapımcıları ile eser sahipleri arasında akdedilen devir sözleşmelerini sunmaktan imtina ettiğini, davacı meslek birliği ile fonogram yapımcıları arasındaki sözleşmelerin incelenmeden önce bu hukuki ilişkinin ilk ayağı olan eser sahipleri ve icracıları ile fonogram yapımcıları arasındaki sözleşmelerin varlığının ve geçerliliğinin incelenmesinin gerektiğini, dosyaya sunulan yetki belgelerinin bir kısmının süresinin dolduğunu ve geçerli olmadığını, bir kısmının ise dava konusu umuma iletim hakkının ilgili fonogram yapımcısından davacı meslek birliğine devredilmediğinin tespit edildiğini, davacının aktif dava ehliyeti bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiğini, ayrıca izinsiz yayın yapıldığı iddia edilen tarihlerde yayın yapılmış olsa dahi iddia edilen bu izinsiz yayınların tüm sene boyunca yapıldığı karinesinden hareketle tazminata hükmedilmesi talebinin kabul edilemeyeceğini, bu sebeplerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E /
Dava;davacı ,eser sahibinin haklarına bağlantılı hakların fonogram yapımcılarına ait bölümü azerinde hak sahibi olan meslek birliğinin, hak sahibi olduğunu iddia ettiği müziksel tespitleri içeren fonogramların 2014 yılında davalı tarafça izin alınmadan ve mali hak bedeli ödenmeden yayınlanması nedeniyle tecavüzün tespiti, refi ve ............. Madde gereğince üç kat tazminatın ödenmesine ilişkindir.
.............. 11.06.2015 tarih .......sayılı yazısında ,................ nin 23.01.2012 tarihinden geçerli 10 yıl süreli ............. yayın lisansının, kablo ortamında televizyon yayını yapmak üzere 30.06.2013 tarihinden geçerli 10 yıl süreli Çok İl Kablolu ................. yayın lisansının, uydu ortamında radyo yayını yapmak üzere 27.07.2011 tarihinden geçerli 10 yıl süreli ............. yayın lisansının ve 1995 yılında ............... lisans müracaatının ve buna bağlı olarak 6112 sayılı Kanunun Geçici 4. Maddesi kapsamında karasal ortamdan radyo yayın hakkının bulunduğu anlaşılmıştır.
Dava dilekçesi ekinde sunulan 03/11/2006 tarihli taraflar arasında imzalanan sözleşme ile ;davacı ile davalı ............... Nin (Şirketler) davacı.......... tarihleri arasındaki borçların yapılandırıldığı,2008-2009 yılları için mecralarda kullanacakları müzik yayınları sebebiyle.............. dan izin almaları gerektiği ve bedellerinin ödenmesi gerektiğinin kararlaştırıldığı anlaşılmışsa da davalı tarafça dava konusu döneme ilişkin davacı ............ ile sözleşme yapıldığı iddia edilmemiş ve sözleşme ibraz edilmemiştir.
Davacı tarafın sözleşmeden ............... Noterliğinin 21/03/2008 tarihli .......... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, sözleşmenin ............ Maddesinde belirtilen hükümler davalı tarafından yerine getirilmemiş olduğundan, dönüldüğü anlaşılmıştır.
Taraflar arasında sözleşmenin imza tarihinden sonraki yıllara ilişkin izinsiz yayın yapıldığından bahisle açılan davalar olduğu sunulan mahkeme ilamlarından anlaşılmıştır.
Mahkeme ilamları ve mahkememizin kayıtları incelendiğinde; .......... yılındaki izinsiz kullanım iddiası ile açılan Mahkememizin .......... Esas-..... K sayılı davanın kabulüne , davalının izinsiz yayın yaptığının tespiti ile,tecavüzün ref'ine ve ......... 68. Madde gereğince 653.350,00TL tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiği kararın ........ tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
2008 yılındaki izinsiz kullanım iddiası ile açılan Mahkememizin ..........Esas-............ K sayılı davanın kabulüne , davalının izinsiz yayın yaptığının tespiti ile,tecavüzün ref'ine ve ........ Madde gereğince 755.625TL tazminatın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiği kararın 02/06/2014 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
..........yılındaki izinsiz kullanım iddiası ile açılan Mahkememizin ...................yılındaki izinsiz kullanım iddiası ile açılan Mahkememizin ..............yılındaki izinsiz kullanım iddiası ile açılan Mahkememizin ........ E .......sayılı dosyalarının derdest olduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişiler .......... tarihli raporda; ............madde gereğince öncelikli olarak ......... ile davalı şirket arasında somut uyuşmazlıkta eser hakları ihlal edilen fonogram yapımcılarının repertuarındaki tüm eserler bakımından bir sözleşme akdedilecek olsa, akdedilecek bu sözleşmenin emsal veya rayiç bedelinin ne olacağı hususunun, davacı meslek birliği dışında diğer ilgili meslek birliklerine sorularak ve müteakiben gelecek yazı cevabına göre mali açından değerlendirme ve hesap yapılacağı yönünde görüş bildirmişlerdir.
Mahkememizce bilirkişi heyetine radyo ve televizyon bölümünde görevli akademisyen bir bilirkişi de eklenmek suretiyle alınan ......... tarihli ek raporda; ...........madde gereğince öncelikli olarak ........... ile davalı şirket arasında somut uyuşmazlıkta eser hakları ihlal edilen fonogram yapımcılarının repertuarındaki tüm eserler bakımından bir sözleşme akdedilecek olsa, akdedilecek bu sözleşmenin emsal veya rayiç bedeline ilişkin ........... tarafından gönderilen yazı esas alındığında, söz konusu eserlerin rayiç bedellerinin 483.487,43 TL olduğu, ancak bu tespitlerin ,tazminat hesaplamaya elverişli olmadığı düşünüldüğünden, belirtlen hususları kapsayacak nitelik ve nicelikte bilginin dosyaya sunulması gerektiği belirtilmiştir.
Yine Mahkememizce rapora itirazlar doğrultusunda yeni bir bilirkişi heyetinden alınan 23.06.2017 havale tarihli raporda;
-Davadilekçesi ekinde dosyaya .......... tarafından sunulan yayın ..........radyo kuruluşlarının 04.10.2014 tarihli yayın akışları ve yayın içeriğinde, ...........ın repertuarında yer alan fonogramların kullanıldığının tespit edildiği, davacınınyerli ve yabancı fonogramlar açısından mali hak takip yetkisine sahip olduğu,
-Davalı tarafından dosyaya davacı ile ............ dönemlerini kapsayan bir sözleşme yapıldığına dair herhangi bir belge sunulmadığı,
-Davalıtarafın yasal defterlerinin usulüne uygun tutulduğu ve 6100 sayılı HMK belirtilen sahibi lehine delil olarak kullanılabileceği,
- .......... ve ......... tarih 8526 sayılı yazısında belirtilen,................nin 23.01.2012 tarihinden geçerli ........süreli .............yayın lisansının, kablo ortamında televizyon yayını yapmak üzere .......tarihinden geçerli 10 yıl süreli Çok........ yayın lisansının, uydu ortamında radyo yayını yapmak üzere 27.07.2011 tarihinden geçerli ............yayın lisansının ve 1995 yılında .............. lisans müracaatının ve buna bağlı olarak 6112 sayılı Kanunun Geçici 4. Maddesi kapsamında karasal ortamdan radyo yayın hakkının bulunduğu,
-Davalının 2014 yılı kurumlar beyannamesi ve ilgili yıl sonu kapanış kayıtlarında, yıllık net satışlarının (gelirlerinin) 1.889.280,39 TL geliri dikkate alınarak 2014 yılında davacı ile davalı arasında sözleşme yapılmış olsaydı; ...... televizyon kanalı için 292.890,00 TL + KDV ödemesi gerektiği, ............... kanalı için 182.980,00 TL + KDV ödemesi gerektiğii, FSEK 68/1.maddesi gereği davacının talep edebileceği 3 kat tuturarındaki tazminatın ///////////// televizyon kanalı için 878.670,00 TL,..............kanalı için 548.940,00 TL olabileceği ,beyan edilmiştir.
Davacı vekili rapora karşı beyan dilekçesinde; rapordaki............... televizyon kanalı için 292.890,00 TL + KDV ödemesi gerektiği, ................ kanalı için 182.980,00 TL + KDV ödemesi gerektiğine dair hesaplamaya bir itirazlarının olmadığını,hesaplamaya göre üç kat bedelin 1.417.610 TL olduğunu ancak dosyaya yatırılan harca esas olan 1.003.312,50 TL üzerinden davanın kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini beyan etmiştir.
Davalı vekili rapora itiraz dilekçesinde;davacının portföyündeki tüm repertuar açısından ihlalin gerçekleştiği yönünde kuvvetli delil sunulmadığı halde tüm repertuar yönünden hesaplama yapılmasının doğru olmadığını, davacı tarafından ............yapımcıları ile aralarındaki sözleşmeleri ibraz etmişse de ......... yapımcılarının eser sahipleri ile aralarındaki devir sözleşmelerini ibraz etmediklerini, bu sözleşmelerin de incelenmesi gerektiğini , davacı meslek birliğinin ......yapımcılarına yapmış olduğu ödemelerin de dosyaya ibrazının gerektiği, hesaplama yapılırken davacı meslek birliğinin tarifesindeki indirimlerin uygulanmadığını, 3 kat hesaplama yapılmasının da iyiniyet kurallarına aykırı olduğunu beyan etmiştir.
FSEK 68/1maddesi "Eseri ,icrayı ........ veya yapımları hak sahiplerinden bu kanuna uygun yazılı izni almadan, işleyen çoğaltan, çoğaltılmış nüshaları yayan, temsil eden veya her türlü işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletenlerden izni alınmamış hak sahipleri sözleşme yapıllmış olmasıhalinde isteyebileceği bedelin veya bu Kanun hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok üç kat fazlasını isteyebilir"
FSEK 43. Madde gereğince "Radyo- televizyon kuruluşları,uydu ve kablolu yayın ve/veya iletim yapacak kuruluşlar yayınlarında yararlanacakları opera,bale,tiyatro ve benzeri sahneye konmuş eserlerle ilgili olarak hak sahiplerinden önceden izin almak zorundadır.
Bu kuruluşlar sahneye konmuş eserler dışında kalan eser,icre .......... ve yapımlar için ilgili alan meslek birlikleri ile 52. Maddeye uygun sözleşme yaparak izin almak,söz konusu yayın ve/veya iletimlere ilişkin ödemeleri bu birliklere yapmak ve kullandıklarıilişkin listeleri bu birliklere bildirmek zorundadır." düzenlemeleri bulunmaktadır.
Dava dilekçesi ekinde sunulan .........kayıtları, davacı meslek birliğinin ........ yapımcıları ile imzaladığı sözleşmeler ve bilirkişi heyet raporu ile davacının hak sahibi olduğu yerli ve yabancı fonogram yapımcılarının eserlerinin, davalı şirketin sahibi olduğu ...........isimli televizyon kanalında ve .......... isimli ........ kanalında izin alınmadan yayınlandığı,davacının ......... yapımcıları ile aralarındaki sözleşmeleri ibraz ettiği ayrıca eser sahiplerinin ....... yapımcıları ile devir sözleşmeleri imzalandığını ispatla yükümlü bulunmadığı, ..........'den celp edilen yazı cevabından davalının televizyon kanalının uydu ve kablo yayın lisansının radyo kanalının da ulusal düzeyde karasal yayın lisansının bulunduğu anlaşılmakla; bilirkişi raporunda ......... yılında davalı tarafın davacı ile sözleşme yapmış olsaydı ödemesi gereken bedel hesabının hükme esas almaya elverişli olduğu gözönüne alınarak ; davanın kabulüne,davacı vekilinin dava dilekçesindeki talebi ile bağlı kalınarak davaya konu ......... için 120.115,50 TL TL nin ........ 68/1 mad. Gereğince 3 katı olan 360.346,50 TL ............ radyo için 104.950,00 TL'nın 3 katı olan 314.850,00 TL olmak üzere toplam 675.196,50 TL nin 04/10/2014 yayın tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir.
Taraflar arasında önceki yıllarda da izinsiz yayın yapılması nedeniyle davalar görülerek verilen kararların kesinleştiği, davalının davaya konu .......... yılında izinsiz yayın yapmaya devam ettiği gözönüne alınarak, davacının da müterafık kusurunun bulunmadığı anlaşılmakla FSEK 68. Madde gereğince üç kat tazminat talebinde haklı olduğuna karar verilmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABÜLÜNE
2-Davalının, davacı tarafın FSEK ten kaynaklanan mali haklarına tecavüz ettiğinin tespitine,
3-.............için 120.115,50 TL nin FSEK 68/1 mad. Gereğince 3 katı olan 360.346,50 TL, .............. için 104.950,00 TL'nin 3 katı olan 314.850,00 TL olmak üzere toplam 675.196,50 TL'nin 04/10/2014 yayın tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Dava tarihinden sonraki tecavüzlerin men'ine,
5-Kararın gazetede ilanı talebinin reddine
6-Alınması gereken 46.122,67 TL harçtan peşin alınan 11.530,66 TL harcın mahsubu ile bakiye 34.592,01 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
7-Davacı vekiline Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince Tecavüzün tespiti ve men-i davası yönünden 3.145,00TL maktu, tazminat talebi yönünden 40.957,86 TL nispi ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 11.558,36 TL harç, 277,75 TL tebligat ve müzekkere masrafları ile 6.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 17.836,11 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
10-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı usulen okunup anlatıldı.