T.C. İstanbul Anadolu FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO: 2017/237 Esas
KARAR NO: 2018/205
DAVA: Endüstriyel Tasarım (Tasarımın Gaspı İddiasına Dayalı)
DAVA TARİHİ: 28/02/2014
KARAR TARİHİ: 05/06/2018
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılama sonucunda;
TALEP / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkili firmanın 25 senedir sektörde faaliyet gösterdiğini, TPE ve ........ nezdinde tescilli tasarımları bulunduğunu, davalı tarafın ticari korkulardan dolayı müvekkili firmanın önünü kesmeye çalışan bir firma olduğunu, müvekkili tarafından tasarımı gerçekleştirilmiş bir ürün için tasarım tescili başvurusunda bulunduğunu ve davaya konu ...... sayılı tasarım tescil belgesini alarak müvekkili aleyhinde kullandığını, davalı tarafın ürün gamı ve ticaretini yaptığı ürünler arasında bu tasarımın yer almadığını, bu klasmana ait ürün olarak davalının ........" modeli olduğunu, müvekkilinin piyasalarda .......... ibareli ürün olarak bilinen kurusıkı modeli ile ilgili tasarım çalışmaları yaptığını, yaptığı çalışmaları kayıt altına almak amaçlı olarak ............Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/62 D.İş sayılı dosyası kapsamında delil tespiti yaptırdığını, müvekkilinin tasarım aşaması bittikten sonra ilk üretimleri yaptığın, firmaya ait .......... adresinde yayınlanması maksadıyla web hizmet sağlayıcı firmaya 01.10.2012 tarihinde talimat verdiğini, ilgili ürünün tasarım çaışmalarının sonuçlandırılması ve gerekli izin işlemleri için ........ Bakanlığına 03.10.2012 tarihinde başvuru yapıldığını, nihai tasarımlar için ........ tarihinde TPE'ye başvurularak ...... nolu tasarım tescil belgesini aldığını, müvekkili firmanın davaya konu ürün görselini internet sitesinde yayınlamasının hemen akabinde davalı tarafın bu görselleri olduğu gibi alarak tasarım tescil başvurusunda bulunduğunu, davalının dava konusu tasarımı müvekkilini engellemek amacıyla kullandığını, Ankara...........FSHHM'nin 2013/340 Esas sayılı dosyası ile müvekkilinin ....... nolu tasarımının hükümsüzlüğünü talep ettiğini, bu sebeplerle davalının ....... sayılı tasarım belgesinin gerçek tasarım sahibi olmadığının tespitine, bu tasarımın gerçek sahibi olmamasına rağmen davalı adına tescil edildiğinin tespitine, dava konusu ..... sayılı tasarım tescil belgesinin müvekkili firmaya devredilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkili şirketin ürettiği ürünler ve markası ile sektörde üne sahip olduğunu, piyasada rağbet gören kursıkı tabancaların tasarımlarını yaptığını, davacı firmanın ise taklit ürün üreterek müvekkili firmaya zarar verdiğini, davacının ikaz edilmesine rağmen haksız rekabete devame ttiğini, bunun üzerine davacı aleyhine İstanbul Anadolu ..........FSHHM'nin 2012/228 Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, davacının müvekkilinin davaya konu tasarımını neredeyse birebir aynı olarak ...... no ile 2 ay sonra tescil ettirdiğini, tüm hakları müvekkiline ait olan tasarımlar üzerinden fayda sağlamaya çalıştığını, müvekkiline ait ....... nolu tasarımın davalı şirkete ait ......... nolu tasarımdan daha önce kamuya arz edildiğini, ........ Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/62 D.İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunun davayı ispat edemeyeceğini, müvekkilinin hakkı kendisine ait olan bir tasarımda yenilik ve farklılık ekleme haklarına sahip olduğunu, davacının web sitesinde iddia şekilde bir ürün gözükmediğini, ürün markasının kullanılmadığını, ayrıca web sitesine konulan resmin delil olarak kullanılamayacağını, bu sebeplerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E / Dava davalının ......... sayılı tasarım belgesinin gerçek tasarım sahibi olmadığının tespiti, bu tasarımın gerçek sahibi olmamasına rağmen davalı adına tescil edildiğinin tespiti, dava konusu ......... sayılı tasarım tescil belgesinin davacı firmaya devredilmesi talebine ilişkindir.
Dosyaya TPMK kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde; ....... numaralı tabanca tasarımının davalı şirket adına 03.10.2012 tarihinde, ......... numaralı tabanca tasarımının davalı şirket adına 06.03.2012 tarihinde, ...... numaralı tabanca tasarımının ise davacı şirket adına 30.11.2012 tarihinde TPMK nezdinde tescil edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişiler 12.01.2016 tarihli raporda; davalı şirkete ait ........ sayılı 03.10.2012 tescil tarihli tasarım kaydı ile davalı çizimlerinin ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, ancak tasarımların davacı tarafından 2011 yılında oluşturulduğunun ispat edilemediği, dolayısıyla davacı tarafın KHK 13.madde gereğince gerçek tasarım hakkı sahibi olduğunu kanıtlayamadığı yönünde görüş bildirmişlerdir.
12.01.2016 tarihli rapora davacı tarafça itiraz edilmesi üzerine aynı bilirkişi heyetinden alınan 16.12.2016 havale tarihli ek raporda; kök raporda da belirtildiği üzere davalı şirkete ait ........ sayılı 03.10.2012 tescil tarihli tasarım kaydı ile davalı çizimlerinin ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu sonucuna varıldığı belirtilmiştir.
Mahkememizce itirazlar üzerine re'sen seçilen yeni bilirkişi heyetinden alınan 19.07.2017 tarihli raporda; ..... Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/62 D.İş dosyasına sunulan 08.01.2013 tarihli bilirkişi heyeti raporu ve Mahkememize sunulan 12.01.2016 tarihli raporda benzer şekilde belirtilen tespitlere dayanarak yapılan görüşler olduğu, işletim sistemi saatini kullanan dosyaların oluşturulma zamanlarının güvenilir olmadığı, kolaylıkla değiştirilerek ileri geri alınabileceği anlaşıldığından delil olarak kullanılamayacağı, incelenen dijital olarak paketlenmiş e-postanın doğru ve gerçek kabul edilebileceği, davalı şirkete ait ...........nolu tasarımın başvuru tarihi olan 03.10.2012 tarihinden önce davacı tarafından kullanıldığı, tasarımın birbirleri üzerinde aynı olma derecesinde benzer oldukları bu hususlara karşılık bir tabancanın imalindeki süreç ve tescil aşamaları göz önüne alındığında, davalı şirket tarafından 03.10.2012 tarihinde tescili alınan .............. numaralı tabanca karşısında davacı şirketin söz konusu tabancayı anılan tarihten daha önce kullandığı ve bu kapsamda....... tarihinde reklam şirketine e-mail ekinde gönderdiği iddiasının yeterli bir delil olmayacağı, söz konusu hususun kısmi bir delil kabul edilse bile kendi dava dilekçesinde "internet sitesinde yayınlanması sürecinde, ilgili ürüne ilişkin tasarım çalışmaları da nihayetlendirildiği ve numune üretimi yaptığı" belirtilen davacı şirketin .......Bakanlığına 04.10.2012 tarihinde farklı bir tabanca olarak müracaat yapması, müracaat evrakında ....... numaralı tasarıma ait teknik resim çizimi olmasına rağmen dava dosyasındaki 13 fotoğraftan bir kısmının e-mail ekindeki tabancaya ait, bir kısmının da ........... tescil numaralı tabancaya ait olması, tasarımı tamamlandığı belirtilen ve ..... Bakanlığına 2012/07532 olarak müracaatı yapılan tabancanın tescilinin 2 ay sonra alınması hususlarının da incelenmesi gerektiği, bu nedenlerle davacı şirketin olayları, bir tabancanın imalindeki sıra ile karşılaştırıldığında çelişki arz ettiği belirtilmiş, aynı heyette yer alan endüstriyel tasarım uzmanı bilirkişi ..... ayrık raporunda; bir varsayım ile belirtilen tabanca imalindeki süreç ve tescil aşamalarının doğrultusunda davalı şirket tarafından 03.10.2012 tarihinde tescili alınan ...-.......... numaralı tabanca karşısında davacı şirketin söz konusu tabancayı anılan tarihten daha önce kullandığını ve kapsamda 29.09.2012 tarihinde reklam şirketine e-mail ekinde gönderdiği iddiasının yeterli bir delil olamayacağına ve du durumun davacı şirket olayları doğrultusunda çelişki yarattığına ilişkin bir sonuca ulaşmanın mümkün olmadığı, davacı şirkete ait e-mail içeriğindeki ürün fotoğrafları ile yine davacıya ait ...... nolu tasarımın birbirleri üzerinde aynı olma derecesinde benzer oldukları görüşü belirtilmiştir.
Davacı vekilinin davasını, davacı tarafından tasarımı gerçekleştirilen silah tasarımının , davalı tarafça davaya konu .... sayılı başvuru ile tescil ettirilerek tasarımın gasp edildiği ve gerçek hak sahibinin davacı olduğu iddiasına dayandırdığı, delil olarak da, davalının başvuru tarihinden önce yapıldığını beyan ettiği e-mail yazışmaları ile, yazışmalar ekinde gönderilen tasarım çizim ve görsellerine dayandığı anlaşılmıştır.
Davacının dayandığı elektronik ortamda yapılan e-mail yazışmalarının tarihlerinin tespiti ile tarihler üzerinde sonradan oynama yapılıp yapılamayacağının ve sonuç olarak tarihlerin değiştirilip değiştirilmediğinin yargılamanın sonucuna etkili olduğu anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamına alınan .............. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2012/62 D.İş dosyasında alınan 08.01.2013 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; ............... firmasına ait bilgisayardaki tabanca resim ve çalışmalarının yüklenme ve kaydedilme tarihlerinin tespitine ilişkin raporda; görsellerin oluşturulma tarihinin ".............. , değiştirme tarihinin "................ " , Erişim tarihinin ............ Perşembe olarak tespit edildiği, oluşturma tarihinin değiştirme tarihinden sonra olduğu ve tarihlerin tutarlı olmadığı kanaatine varılmıştır.
Davacı vekilinin 18/04/2017 tarihli dilekçesinde ".......................'e ait bilgisayarın yerinde incelenmesi ya da bilgisayarı mahkememize sunmaya hazır olduklarını, ayrıca medya sorumluları ..............a ait hotmail'de kayıtlı elektronik posta adresinde de inceleme yapılmasının sağlanabileceği beyan edilmekle;
Mahkememizin ............. tarihli ara kararı ile ; " 27.12.2017 günü saat 14:00'te Mahkeme kaleminde davacı vekiline ...............e ait bilgisayarı hazır bulundurması ve ayrıca .......... ait hotmailde kayıtlı elektronik posta adresinde inceleme yapılması için gerekli bilgileri bilirkişi incelemesine esas olmak üzere kapalı bir zarf içerisinde ibraz etmesinin ihtarına, inceleme gün ve saatinde ibraz edilmemesi halinde inceleme talebinden vazgeçmiş sayılacağının kendisine ihtarına, bilişim uzmanı ve tasarım uzmanı bilirkişi tarafından inceleme yapılarak;
a) 29.09.2012 tarihli e-mail ve ekinde gönderilen resimler ile davalının .............. sayılı tabanca tasarımının aynı olup olmadığı,
b) E-mail ekinde gönderilen çizimlerin davacıya ait............. sayılı 1 nolu tasarım ile aynı olup olmadığı,
c) E-mail yazışmaların tarihlerin ve çizimlerin gönderilme tarihlerinin tespit edilerek, rapor düzenlenmesinin istenmesine," karar verilmiş, ancak kesin süre verilmesine rağmen, inceleme gününde davacı vekili tarafından ara karar yerine getirilememiştir.
Tasarım uzmanı bilirkişi ile, bilişim uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen 08.01.2018 tarihli bilirkişi heyeti raporunda; "27.12.2017 günü Mahkeme kaleminde yapılan incelemede ................a ait hotmailde kayıtlı elektronik posta adresinde bulunduğu iddia edilen ...... tarihli e-mail ve ekinin sunulamadığı, belirtilen mailin ............. tarafından .................'e ait...............mail adresine 01.10.2012 tarihinde gönderildiği, .........net mail adresi üzerinden ................programına düşen kopyasından arşivlenerek oluşturulmuş bilgisayara kayıtlı olduğu ....... programı arşivinin sunulabildiği, sunulan deliller doğrultusunda bilgisayara kayıtlı olan ve incelenen mail ve eklerinin iddia edilen tarihte gönderildiğinin kesin ispatının mümkün olmadığı, teknik olarak admin şifreli kullanıcının kendisine ait bilgisayar server ve terminallerin tarihlerinde değişiklik yapmasının mümkün olmadığı, incelenen bilgisayarda yer alan ve 29.09.2012 tarihli olduğu iddia edilen ...........sayfasında yer alan ürün görselleri ile davacıya ait 30.11.2012 başvuru tarihli .......... numaralı tasarım tescili arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin bir farklılık bulunmadığı, bu sebeple ayniyet derecesinde benzer olarak algılandıkları" yönünde görüş bildirilmiştir.
Davacı vekili tarafından 02/01/2018 tarihli dilekçe ile yeniden inceleme günü verilmesi talep edilmişse de; kesin sürenin sonuçlarının duruşmada hatırlatıldığı, kesin süreye uyulmamasının davalı yararına usuli kazanılmış hak doğurduğu ve mahkememizce yeniden süre verilemeyeceği dikkate alınarak yeni süre talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacı vekili 27/02/2018 tarihli dilekçesi ile ıslah talebinde bulunarak "...........uzuntılı elektronik iletinin incelenmesi için yeni bir gün tayinini" talep etmiştir.
Mahkememizce HMK Madde 94. Maddesinde düzenlenen;"Kanunun belirlediği süreler kesindir.
Hâkim, tayin ettiği sürenin kesin olduğuna karar verebilir. Aksi hâlde, belirlenen süreyi geçirmiş olan taraf yeniden süre isteyebilir. Bu şekilde verilecek ikinci süre kesindir ve yeniden süre verilemez.
Kesin süre içinde yapılması gereken işlemi, süresinde yapmayan tarafın, o işlemi yapma hakkı ortadan kalkar." hükmüne uygun olarak kesin süre verildiği ve davacı vekili tarafından yerine getirilmediği , ıslah suretiyle yeni süre talep edilmesinin, HMK 94/3 maddesindeki düzenlemeye ve HMK 141 ve 145. Madde hükümlerine aykırılık teşkil ettiği, kanaatine varılmış, yeniden inceleme günü tayini talebi reddedilmiştir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 554 Sayılı KHK 19/1 Maddesinde :
"Tasarım hakkı, 13 üncü maddenin birinci fıkrası hükmüne göre gerçek tasarım hakkı sahibi dışında biri tarafından başvurusu yapılmış veya hak sahibi dışında biri adına tescil edilmiş ise, gerçek hak sahibi olduğunu iddia eden kişi, tasarım hakkından doğan diğer hak ve talepleri saklı kalmak şartıyla, tasarım hakkı sahipliğinin kendisine devir edilmesini talep ve dava etme hakkı vardır." hükmü gereğince , gerçek tasarım hakkı sahibinin , tescil başvuru sahibine tasarımın devri için dava açabileceği düzenlenmiştir.
Davaya konu 2012/06346 sayalı tasarım tescilinin 03/10/2012 başvuru
tarihinden itibaren davalıya, tescil edilen silah tasarımı yönünden koruma sağladığı, davacının tasarımın kendisine ait olduğunu ispat yönünden delil olarak bildirdiği "................... ait hotmailde kayıtlı elektronik posta adresinde bulunduğu iddia edilen ....... tarihli e-mail ve ekinin sunulamadığı", ...... ....................... ait ........................ mail adresine .............. tarihinde gönderilen ve ................... mail adresi üzerinden .......... programına düşen kopyasından arşivlenerek oluşturulmuş.............. programı arşivinin sunulabildiği, sunulan deliller doğrultusunda bilgisayara kayıtlı olan ve incelenen mail ve eklerinin iddia edilen tarihte gönderildiğinin kesin ispatının mümkün olmadığı, kaldı ki ............ Mahkemesi'nin ......İş dosyasında alınan 08.01.2013 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, tarihlerin tutarlı olmadığının saptandığı, e-mail ekinde gönderilen ürün görseli ile, davacı tarafa ait 30/11/2012 başvuru tarihli ................... numaralı tasarım tescili ve davalı tarafa ait 03/10/2012 başvuru tarihli ............sayılı tasarım tescilinin "benzer olarak algılandığı" bilirkişi raporunda beyan edilmişse de, davacı tasarımının daha önce oluşturulduğunu, tasarımın gerçek hak sahibinin kendisi olduğunu ve davalı tarafça gasp edildiğini gösterecek şekilde, davacı tarafça kanaat verici delillerle davacının ispatlayamadığı kanaatine varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
Davanın REDDİNE,
Alınması gereken 35,90 TL harçtan peşin alınan 25,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 10,70 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
Davalı vekiline Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 3.145,00 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafından yapılan 49,00 TL tebligat ve müzekkere masrafları ile 1.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.549,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.