T.C.İstanbul Anadolu2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/81 Esas
KARAR NO: 2021/515
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 19/01/2018
KARAR TARİHİ: 19/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının ------------ yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile ----plakalı aracın ruhsat sahibi olan------ arasında, araç değer kaybı ve kazanç kaybı hususunda temlik sözleşmesi imzalandığı, temlike konu ---plakalı aracın ---tarihinde ------ plakalı aracın şoförünün % 100 kusurlu olması sebebiyle oluşan kazada hasar gördüğü, maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında görüleceği üzere trafik kazası tespit tutanağı sürücü beyanları incelendiğinde davalı sürücü yazılı ve imzalı beyanıyla kazaya tam kusuruyla sebebiyet verdiğini açıkça ikrar ettiği, işbu kaza sebebi ile temlike konu araçta maddi hasar meydana geldiği, ortaya çıkan hasar sebebi ile temli ke konu aracın-----onarımda kaldığı, bu süre içerisinde ticari işlevini yerine getiremediğinden kazanç kaybına ilişkin alacak oluştuğu, aracın uğradığı günlük------- olmak üzere -- günlük kazanç kaybının davalıdan talep etme zorunluluğu hasıl olduğu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile, müvekkilinin temlik alacaklısı olduğu araçta sonradan mağdur olmaması adına davalı yan üzerine araç var ise teminatsız ihtiyati tedbir konulmasını, davanın kabulü ile davalının ------- dosyasına yapmış oldukları itirazlarının iptalini, takibin kaldığı yerden devamını, davalıların itirazları haksız ve kötü niyetli olduğundan alacağın % 20'sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini, arz ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ---- cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ---Plakalı aracın kendisine ait olmayıp --- olarak çalışmakta olduğu--------- ait olduğu, kaza yaptığı gün ilgili aracı geçici olarak kullanması için ---- tarafından kendisine kullandırıldığı, borçtan kesinlikle sorumlu olmadığı, kazadan kaynaklanan tüm borca, faize, ferilerine ve yetkiye itiraz ettiğini, itirazın iptali davasının kendisi açısından reddini, bu dava ile uğraşabilecek maddi ve manevi gücünün kalmadığını, aleyhine açılan dava ve icra takibinin durdurularak iptal edilmesini, saygıyla arz etmiştir.
Davalı ---------vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalının yerleşim yeri ve kaza yeri dikkate alındığında yetkisizlik nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ettikleri, yasa gereğince malikin uzun süreli olarak aracı kiraladığında kiracının işletenlik niteliği kazanacağı ve hukuki sorumluluk altına girdiği, kazanç kaybı oluşması için aracın ticari kullanıldığının ispatı gerektiği, dava konusu olayda kusur oranlarının ve zararın tespiti gerektiği, talep edilen kazanç kaybının oldukça fahiş olduğu, zararın bilirkişi raporu ile tespitinin gerektiği, alacak haksız fiil kaynaklı olduğundan ticari faiz taleplerinin reddi gerektiği, öncelikle yetkisizlik nedeniyle haksız ve mesnetsiz davanın reddini, bu talep kabul görmez ise uzun dönem kira sözleşmesi nedeniyle her halükarda haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddini, aksi halde, kusur durumu ve zararın tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasını, faiz talep tarihinin ve türünün reddini, haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
Dava, İİK'nun 67/1 maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.
Mahkememizin ---- tarihli ara karar ile davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebi koşulları bulunmadığından reddedilmiştir.
Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller,----- sayılı dosyası ve mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile dosya arasındaki tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.
------- dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine-------- olmak üzere toplam --------tahsiline yönelik icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı-------------tarihinde, davalı-----tebliğ edildiği, davalı --------- tarafından-------- davalı ---------tarafından---------tarihlerinde icra takibine itiraz edildiği, davanın yasal------- süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce dosyanın bilirkişiye tevdine karar verilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen ----tarihli bilirkişi raporunda özetle;--------------sıralarında davalı sürücü -----------önetimindeki-------plaka sayılı -marka-----geri manevra yaptığı sırada çalışma yapan ve geri manevra yapan----nedeniyle, ------arka kısımları ile geri manevra istikametinde bulunan dava konusu araç sürücüsü -----yönetimindeki---plaka sayılı-------marka/tip,---model aracın ön kısımlarına çarpması sonucu, maddi hasar ile sonuçlanan dava konusu olayın meydana geldiği, kusur yönünden; davalı sürücü -----yönetimindeki---- plaka sayılı araç ile olay mahallinde kontrolsüz şekilde geri manevra yaptığı, mahal ve yol özelliklerini ve geri manevra istikametindeki dava konusu aracın konumunu dikkate almadığı, kontrolsüz şekilde geri manevra yaparak dava konusu araca tedbirsizce çarpıp olayın meydana gelmesine sebebiyet verdiği ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 47/d (Karayollarından faydalananlar, Trafik güvenliği ve düzeni ile ilgili olan ve yönetmelikte gösterilen diğer kural, yasak, zorunluluk veya yükümlülüklere uymak zorundadırlar.), 52/b( araçların hızlarını aracın yük, teknik özelliğine, görüş, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.) 84/j (Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) maddelerini ihlal ettiği, hasar fotoğrafları, krokideki araçların konumları ve hasar durumları da dikkate alındığında, dikkatsiz ve özensiz davranışlarından dolayı %100 oranında kusurlu olduğu, dava konusu araç sürücüsü dava dışı----- yönetimindeki ----- plaka sayılı -------- marka/tip,------- aracı ile şeridini takiben seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde geri manevra yapan --- plaka sayılı aracın çarpması sonucu karıştığı olayda kusursuz olduğu, aracı kullanamamaktan doğan zarar yönünden; ----- tarihli kaza sonucunda----plaka sayılı------ meydana gelen hasar nedeniyle aracın ön muhtelif kısımlarında oluşan hasar nedeniyle hasarın onarım süresi boyunca davacının aracından faydalanamamış olması nedeniyle araçtan yoksun kalabileceği, aracın onarıldığı servis ----------------- aracın ön kısım hasarı ile ------ ile kayıtlı olduğu, söz konusu belgede öngörü teslimat tarihi ----- olduğu, araç servis kayıt tarihi ile fatura tarihi arasında-gün olduğu, söz konusu aracın hasarına ait kaza tespit tutanağındaki tespitler, faturadaki parça-malzeme, işçilik kalemlerinin şekli ve niteliği--------ile hasar fotoğrafları dikkate alındığında hasarın onarımı için gereken makul sürenin ortalama -gün olabileceği ve aracından -gün mahrum kalabileceği, dava konusu araçların --------- serbest piyasa koşullarında muadillerinin günlük kiralama bedelinin ortalama----civarında olduğu dikkate alındığında, kaza tarihinde-----civarında olabileceği, dosya kapsamındaki tespitler dikkate alındığında dava konusu aracı kullanamamaktan doğan zararın ----- olabileceği görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; dava meydana gelen trafik kazası sebebiyle dava dışı ----maliki olduğu-------plakalı aracın ------plakalı aracın çarpması neticesinde hasarlandığı ve tamir süresince meydana gelen kazanç kaybı için temlik alan davacı tarafından davalılar aleyhine takip başlatıldığı , davalı şirket tarafından dosyaya sunulan kira kontratına göre mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda meydana gelen kazada %100 kusurlu bulunan diğer davalı------ kullanmış olduğu ----plakalı aracın dava dışı ------ tarafından kiralandığının sabit olduğu bu durumda davalı aracın trafik kaydı sahibi şirket yönünden yapılan değerlendirmede ; 2918 sayılı KTK hükümlerine göre, trafik kaydı -kesin olarak gösteren bir-----değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğinde olduğu, ancak, trafik kaydına rağmen işletenliğin 3. kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü bulunmadığı aynı yasanın 3. maddesinde, "İşleten: Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlama yapıldığı, aynı kanunun 85. maddesinde ise, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verildiği bu yasal düzenlemeler karşısında, kazaya karışan araçların meydana getirdikleri zararlardan araç sahiplerinin hukuken sorumlu olacağı ilkesi benimsenmiş ise de, araç malikleri tarafından herhangi bir sebeple yararlanılması için bir başka kimseye devir edilmesi halinde (kısa bir süre için kiralanmaması kaydıyla) artık üzerindeki fiili hakimiyeti kalmaması ve bu sebeple ekonomik yönden de bir yararlanma olanağının kalktığı durumlarda, o araca kaza sırasında fiili hakimiyeti altında bulunduran ve ondan iktisaden yararlanan kimsenin işleten sıfatıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulması gerekeceği ,bunun sonucu olarak da, araç maliki olan davalı şirketin sorumlu tutulamayacağı, diğer davalı ---------- ise meydana gelen kazada davalı aracın şöförü olduğu ve meydana gelen kazada hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre %100 kusurlu olup meydana gelen kazanç kaybından da sorumlu olduğu mahkememizce anlaşılmış , --- tarihli bilirkişi raporu gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olduğu aracın makul tamir süresinin -gün olup günlük kira bedelinin de ---olarak belirlenmesinin kadri maruf olduğu mahkememizce değerlendirilmekle hükme esas alınmış, davacının takip öncesi davalıları temerrüde düşürdüğüne dair dosyaya sunulu her hangi bir belge bulunmamakla işlemiş faiz talebi reddedilmiş, alacağın likit olmayıp yargılama neticesinde sarahiyet kesbettiği anlaşılmakla icra inkar tazminatı talebi de reddedilerek davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile
Davalı ------- karşı açılan davanın REDDİNE,
Diğer davalı ------- karşı açılan davanın KISMEN KABULÜ ile,
Davalının ----- sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin ----- asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine,
Alacak likit olmayıp yargılama sonucu sarahiyet kesbettiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2- KARAR HARCI;
Davanın kabul edilen 700,00 TL'lik bölümü üzerinden belirlenen 47,82-TL nisbi karar harcının 35,90 TL'lık bölümü dava açılırken peşin olarak alınmış olduğundan, geriye kalan 11,92 TL karar harcının davalı -------------- tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-AVUKATLIK ÜCRETLERİ
Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen kısım için karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 700,00 TL vekalet ücretinin davalı ------- tahsili ile davacıya verilmesine,
4-DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ
a-Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 35,90 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı toplamı 71,80-TL'nin davalı------------- alınarak davacıya verilmesine,
b-Davacı tarafından sarfedilen 700,00 TL bilirkişi ücreti ve 234,00 TL posta ücreti olmak üzere toplam 934,00-TL'nin davanın kabul ve red oranı gözetilerek 391,03-TL'nin davalı---- alınarak davacıya verilmesine, kalan 542,97-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına,
C-Davalı---------------- tarafından yatırılan 19,00 TL posta ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalıya verilmesine,
d-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avanslarının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair 6100 sayılı HMK 'nın 341/2 maddesi gereğince miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 19/04/2021