T.C.
İSTANBUL
ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO: 2024/11
KARAR NO: 2024/385
DAVA: KIYMETLİ EVRAK İPTALİ (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 05/01/2024
KARAR TARİHİ: 20/05/2024
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen KIYMETLİ EVRAK İPTALİ davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin zilyedi bulunduğu keşidecisi "... Şirketi", muhatabı ...Bankası A.Ş. ... Şubesi olan, ... seri numaralı, keşide yeri ..., 09/02/2024 keşide tarihli, 655.328,00-TL bedelli çekin ...'ya teslim edildiğini ve müvekkili şirket çalışanı söz konusu kargoyu almaya kargo şubesine gittiğinde çekin içerisinden çakıl taşlarının çıktığını, olaya ilişkin olarak çek keşidecisi tarafından ...Merkezine müracaatla organize bir suç örgütü tarafından bu işlemlerin yapıldığına dair suç duyurusunda bulunulduğunu, öncelikle çekin bankadan alınmaması için ödeme yasağı konulmasına, akabinde çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Dava hasımsızdır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Dava; TTK.nun 818/s. maddesi yollaması ile çeklerde uygulanması gereken 757 vd. maddelerine göre açılmış, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
Zayi nedeniyle çek iptali davasında, davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nun 818/1-s atfıyla çeklerde uygulanması gereken 757/1 maddesi gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemeden men edilmesini isteyebilir.
Dava dilekçesi ekinde iptali istenen çekin bir fotokopisi dosyaya sunulmamakla beraber "Çek Çıkış Bordrosu" sunulmuştur.
Hasımsız olarak açılan bu davada iptal talebinde bulunan şahsın ispat etmesi gereken husus zilyedi bulunduğu çekin rizası hilafına elinden çıkmasıdır. Ancak, iptal davasında kesin ispat aranmayıp çekin kaybolduğunun "kuvvetle muhtemel" olduğunu göstermesi yeterlidir. Davacı, çeklerin lehtarı ve hamili olduğunu ileri sürerek iptalini talep ettiği çeklere dair bilgileri mahkemeye bildirmiştir. Davacının daha fazlasını ispata zorlanması, zayi sebebiyle çek iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dosya kapsamında davacının iddiasının aksini kanıtlayacak somut bir delil bulunmamaktadır (Emsal: Yargıtay 11.HD.nun 25.02.2013 tarih ve 2013/1358 E. 2013/3309 K.). Dava dilekçesinde zayi nedeniyle iptal kararı verilmesi istenen çekin ödeme yeri Gebze ise de davacının yerleşim yerinin ... olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle mahkememiz kendisini yetkili kabul etmiştir.
Davaya konu çek ile ilgili Ticaret Sicil Gazetesinde 3 kez ilan yapılmış, ilana ilişkin gazeteler dosyaya sunulmuş, ilk ilan tarihi olan 29.01.2024 tarihinden ve keşide tarihi olan 09.02.2024 tarihinden itibaren üç aylık bekleme süresi içinde mahkememize herhangi bir başvuru olmamış ve davaya konu çek ortaya çıkmamıştır.
Dava konusu çekin muhatap bankaya ibraz edilip edilmediği sorulmuş, verilen 15/02/2024 tarihli cevabi yazıda ibraz edilmediği bildirilmiştir.
Dava konusu çekin zayi sebebi ile iptaline ilişkin talep üzerine gerekli ilanın yaptırılmasına rağmen verilen üç aylık sürede mahkememize çekin meşru hamili olduğunu iddiası ile müracaat eden bir kişinin olmaması karşısında dava konusu çekin zayi sebebi ile iptaline karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın KABULÜNE,
1-Davacının hamili iken kaybolduğu anlaşılan; keşidecisi "...Şirketi", muhatabı ...Bankası A.Ş. ... Şubesi olan, ... seri numaralı, keşide yeri ..., 09/02/2024 keşide tarihli, 655.328,00-TL bedelli ÇEKİN ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
Karar kesinleştiğinde 05/01/2024 tarihli tensibin (4) nolu ara kararı ile konulan İHTİYATİ TEDBİR KARARININ KALDIRILMASINA,
Karar kesinleştiğinde MUHATAP BANKAYA MÜZEKKERE YAZILMASINA,
İhtiyati tedbir nedeniyle yatırılan teminatın HMK'nın 392/2.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden bir ay sonra dosyaya teminatın iade edilmemesi yönünde talepte bulunulmadığı takdirde DAVACIYA İADESİNE,
2-Harç peşin ve yeterli alındığından YENİDEN ALINMASINA YER OLMADIĞINA,
3-Davanın niteliği gereği yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından yargılama sırasında yapılan masraflar ile karar tebliğ giderlerinden geriye kalan avansın karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.20/05/2024
KATİP
HAKİM