T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/256 Esas
KARAR NO: 2023/384 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2018/331 Esas - 2020/736 Karar
TARİH: 12/11/2020
KARAR TARİHİ: 09/03/2023
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesi ile, "Müvekkil Bankanın Bahçelievler şubesi tarafından davalı-borçlu ... San.Tic.A.Ş.ne davalı-borçlu ...'ın müşterek ve müteselsil kefaletiyle kredi kullandırıldığını. Ödemelerin yapılmaması üzerine kredi hesapları 03.07.2017 itibari ile kat edilerek Gebze ...Noterliğinin 05.07.2017 tarih ... no'lu İhtarı ile ödenmesi talep edilmesine rağmen borcun ödenmediğini Borcun ödenmemesi üzerine borçlular hakkında İstanbul ...icra Müdürlüğü ... E sayılı dosyasından takibe geçildiğini. Borçluların takibe ve borca İtiraz ederek takibi durdurduğunu, Bu nedenlerle, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla davalı-borçluların itirazlarının; Takibe konu ticari kredi kaynaklı ve ödenen çek garanti tutarı nakit alacaklar için, ...'dan toplam 804.628.48 TL üzerinden, ... San.Tic.A.Ş. ve ...'dan deposu talep edilen çekler bakımından; Çek hamillerine ödenen 2.820.00TL nakit alacak, deposu talep edilen 30 adet çek için 42.300.00 TL deposu. Davalı ...'dan takibe konu Business Card ve Esnek Ticari Hesap kaynaklı alacak için; Toplam 22.937.96TL üzerinden iptalini, takibin devamını, davalı aleyhine %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılması gerektiğini" iddia ve talep etmiştir. Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapıldığı halde duruşmalara katılmadığı gibi cevapta vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 12/11/2020 tarih 2018/331 Esas 2020/736 Karar sayılı kararında; ".....Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen icra dosyası, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor, ek rapor, 2. ek rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere; Huzurdaki davada Davacı ... Bankası A.Ş. Bahçelievler şubesi ile davalı ... San.Tic.A.Ş. arasında imzalanan 06.10.2015 tarihli 1.000.000.00 TL'lık Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesine dayalı olarak kullandırılan kredi borçlarından kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Bu sözleşmede, diğer davalı ...'ın müteselsil kefalet imzaları bulunduğu, ...'ın bu sözleşmeye dayalı olarak kullandırılan kredilerden doğan tüm borçlardan ve temerrüdün hukuki sonuçlarından sorumludur. Davacı banka ile dava dışı kredi borçlusu/kredi lehtarı arasında Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiği, işbu sözleşmeyi davalı kefillerinde müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzalamış oldukları, anılan sözleşme kapsamında kullandırılan kredilerin öngörülen süre içinde ödenmemesi nedeniyle, davacı şirketin davalılar hakkında takip ve dava hakkının bulunduğu kanaatine varılmıştır. Borç sözleşmede kararlaştırılan şekilde ödenmeyince kredi sözleşmesi kat edilerek davalıya ihtarname gönderilmiştir. Davacı Banka tarafından; Gebze ...Noterliği 05.07.2017 tarih ... yevmiye no'lu ihtarname keşide edilerek; Davalılar tarafından kullanılan ve ödenmeyen Toplam 744.725.34 TL borcun 24 saat içinde ödenmesi, 34 adet çek yaprağı için de 47.940.00 TL depo talebinde bulunulduğu. İhtarname, davalılara GKTS.nİn 13.2.Maddesi gereği 07.07.2017 tarihinde tebliğ Edildiği, Davalıların kendilerine tanınan 1 günlük süreninin ilavesi ile 08.07.2017 tarihinde TEMERRÜDE DÜŞMÜŞ OLDUĞU belirlenmiştir. GKT. Sözleşmenin 11 b) Maddesi gereğince; Aynı tür kredilere en yüksek %45 oranından faiz uygulandığından (Kredi Yıllık Azami Faiz Oranları Bildirim Formu; Temerrüt Faiz Oranı: 45 x 1.5 = % 67.5%% olarak hesaplanmıştır. Davacı Banka tarafından (B.C.H. ve Çekler için) %34.65 oranından temerrüt faizi talep edildiğinden, talep gereği % 34.65 oranından temerrüt faizi uygulanmasının gerektiği kanaatine varılmıştır. Bu durumda davacı bankanın bilirkişi ek ve kök raporlarında saptandığı üzere dosyanın incelenmesinde Ticari Krediler ve Çek deposu nedeniyle 722.624,84.-Tl asıl alacağa % 34,65 temerrütüt faizi tutarı 71.639,14 Tl, % 5 Gider Vergisi tutarı 3.581,96 Tl, ile birlikte toplam 797.845.94.-Tl için takibin devamına karar vermek gerekmiştir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: MEVDUAT VE KREDİ FAİZ ORANLARI VE KATILMA HESAPLARI KÂR VE ZARARA KATILMA ORANLARI İLE KREDİ İŞLEMLERİNDE FAİZ DİŞİNDA SAĞLANACAK DİĞER MENFAATLER HAKKINDA TEBLİĞ (SAYI: 2006/l)'DE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ (SAYI: 2014/6) (3) Kredili mevduat hesaplarında uygulanacak azami akdi ve gecikme faiz oranlan 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununun 26 ncı maddesi uyarınca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenen azami oranları geçemez." Tebliğ uyarınca Esnek Hesap borç bakiyesine de kredi kartı faiz oranı uygulanması gerektiğinden ;Akdi Faiz Aylık: 1.84 x 12 = 22.1% Temerrüt Faizi Yıllık : 2.34 x 12 = 28.1% olarak belirlenmiştir. Esnek Hesap ve Business Kart Nedeniyle 21.113,10.-Tl asıl alacağa, % 22,1 akti faiz tutarı 64,80 Tl , % 28.1 temerrüttü faizi tutarı 1.674,18 Tl , % 5 Gider Vergisi tutarı 86.94 Tl, ile birlikte toplam 22.939,02.-Tl için takibin devamına karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle bu asıl davanın kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak üzere davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına Cari hesap, taksitli Kredi ve çek ödemeleri takibine yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 797.845,94 Tl üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan 714.572,75 Tl ye % 34,65 temerrüt faizi ile faizin % 5 oranında GV uygulanmasına fazla istemin reddine karar vermek gerekmiştir.Esnek hesap Kredisi nedeniyle itirazın kısmen iptali ile takibin 22.939,02Tl üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan 21.113,10Tl'ye % 28,1 temerrüt faizi ile faizin % 5 oranında GV uygulanmasına fazla istemin reddine, karar vermek gerekmiştir. Davalı likit bir borcunun varlığını bildiği halde sadece alacağın tahsilini geciktirmek için itirazda bulunduğu anlaşıldığından İİY 67/2 maddesi uyarınca alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminat tutarı olan 162.031,10.-Tl'nin davalıdan alınarak davacıya vermek gerekmiştir. 12 adet çek yaprağı bedeli olan 16.920.-Tl'nin davacı bankanın faiz getirmeyen hesabında depo edilmesine karar vermek gerekmiştir. ..."gerekçesi ile, 1-İş bu asıl davanın kısmen kabulü ile tahsilde tekerrür olmamak üzere davalının İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasına Cari hesap, taksitli Kredi ve çek ödemeleri takibine yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 797.845,94 Tl üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan 714.572,75 Tl'ye % 34,65 temerrüt faizi ile faizin % 5 oranında GV uygulanmasına fazla istemin reddine, Esnek hesap Kredisi nedeniyle itirazın kısmen iptali ile takibin 22.939,02Tl üzerinden devamına, takipten sonra asıl alacak olan 21.113,10Tl'ye % 28,1 temerrüt faizi ile faizin % 5 oranında GV uygulanmasına fazla istemin reddine,%20 icra inkar tazminatı tutarı 162.031,10.-Tl nin davalıdan al davacıya ver 12 adet çek yaprağı bedeli olan 16.920.-Tl'nin davacı bankanın faiz getirmeyen hesabında depo edilmesine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Yerel mahkeme kararının HMK m.297'de sayılan çoğu hususu taşımadığını, kabul edilen ve reddedilen hususların dahi tam olarak anlaşılamadığını, Hükme esas alınan 20.05.2019 tarihli kök rapor, 01.09.2019 tarihli ek rapor ve 22.03.2020 tarihli ikinci ek raporda hesaplanan asıl alacak tutarları hatalı olarak hesaplandığını, ... numaralı ticari kredi ana para tutarı 79.655,94 TL bilirkişilerce eksik hesaplanarak 78.668,51TL olarak belirlendiğini, rapora itirazlarda açıkça yazdığı gibi 28.04.2017 vadeli taksitin yalnızca 73,62TL'sinin ödenmesine rağmen bilirkişilerce sehven fazla ödeme yapılmış gibi hareket ederek maddi hataya düşmesinden kaynaklandığını, bilirkişi raporundaki başka bir hata ise takipten önce (03.08.2017 tarihinde 1.410-TL, 20.09.2017 tarihinde 1.410-TL) nakde dönen çek garanti tutarları toplamı olan 2.820-TL anapara tutarına dahil edilmemesi olduğunu, asıl alacak tutarın hatalı olarak hesaplandığını, yerel mahkemece yanlış hüküm kurulduğunu, Kök bilirkişi raporunda deposu talep edilen çek tutarın 16.290-TL olarak hatalı hesaplanmasına karşın, itirazların değerlendirilerek bilirkişilerce 01.09.2019 tarihli ek rapor ile 22.03.2020 tarihli ikinci ek raporda bu hatanın giderildiğini ve deposu talep edilen çek tutarı da 42.300-TL olarak doğru tespit edildiğini ancak; bilirkişilerce hatadan dönülmüş olsa da yerel mahkemece gerekçeli kararda bu tutar 16.920-TL olarak hükmedildiğini, bilirkişi ek raporlarında bu bedelin 42.300-TL olduğu açıkça yazmasına karşın, yerel mahkemece hatalı kök raporu karara esas almış olup hükümde hataya düşüldüğünü, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, genel kredi sözleşmesi ve ticari kredi kartı sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptaline ilişkindir. Mahkemece, tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Davacı Banka ile davalı ... Mrkz. İnş. MIz. San.Tic.A.Ş. arasında 06/10/2015 tarih ve 1.000.000,00 TL. miktarlı GKS. Ve İmzalandığı, sözleşmeyi davalı ...'ın ise Müteselsil Kefil sıfatı ile imzalamış olduğu ve kefil olunan miktarın 1.000.000,00 TL. Olduğu, Davacı Banka ile davalı ... Mrkz. İnş. MIz. San.Tic.A.Ş. Arasında Business Card Üyelik Sözleşmesi imzalandığı anlaşılmaktadır. Kullandırılan kredi borcunun ödenmemesi üzerine davacı banka tarafından Gebze ... Noterliği' nin 05/07/2017 tarih ve ... yevmiye no.lu hesap kat ihtarnamesiyle alacağın talep edildiği ve ihtarın kredi borçlusu ve kefillerin sözleşmedeki adreslerine tebliğe çıkarıldığı, 07/07/2017 tarihinde davalı borçlulara tebliğ edildiği, kredi hesabının kat edilmesi ile alacağın muaccel hale geldiği, borcun ödenmemesi üzerine davacı alacaklı tarafından davalı borçlular aleyhine İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile toplam: 830.122,81 TL. nakdi alacak ile 42.300,00 TL. 30 adet çekin depo bedelinden oluşan gayri nakdi alacak için 20/10/2017 tarihinde ilamsız icra takibinde bulunulduğu, davalıların borca itiraz etmesi üzerine 827.566,44 TL. Nakit ve 42.300,00 TL. çek depo bedelinden oluşan gayrinakit alacak yönünden itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmıştır. Mahkemece bankacı ve hesap uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetinden kök ve 2 ek rapor alınmak suretiyle istinafa konu kararın verildiği anlaşılmıştır. Davacı tarafça davaya konu İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile esnek hesap ve business kart alacağı ile ilgili toplam 22.997,88 TL. Alacak talep ettiği halde dava dilekçesinde esnek hesap ve business kart alacağı ile ilgili toplam 22.937,96 TL. Alacak talep ettiği, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava dilekçesinde talep edilen miktar değerlendirilmeksizin icra takibindeki talebe göre hesaplama yapılıp mahkemece de gerekçesi açıklanmaksızın talebi aşar şekilde bilirkişi raporu doğrultusunda 22.939,02TL. Üzerinden karar verilmesi yerinde görülmemiştir. Davacı vekili dava dilekçesinde, kat ihtarından sonra icra takibinden önce 03.08.2017 tarihinde 1.410-TL, 20.09.2017 tarihinde 1.410-TL nakde dönen çek garanti tutarları toplamı olan 2.820-TL.'nin anapara tutarına dahil edildiği belirtilip ilgili çeklere ait çek suretleri dosyaya ibraz edildiği halde bilirkişi raporunda bu beyanın değerlendirilmediği, davacı vekili gerek kök ve gerekse ek rapora karşı verdiği beyan dilekçelerinde 03/08/2017 tarihinde 1.410.-TL, 20/09/2017 tarihinde 1.410.-TL, ödenen çek garanti tutarları ana para hesabına ilave edilmediği yönünde itiraz edildiği halde bu itirazın değerlendirilmediği gibi mahkemece verilen karar gerekçesinde de bu yönde bir değerlendirme yapılmadığı görülmüştür. Davacı vekili gerek kök ve gerekse ek rapora karşı verdiği beyan dilekçelerinde ... nolu taksitli ticari kredi ana para tutarının hesaplama yöntemine itiraz edip bilirkişi incelemesine exel tablolarının ibraz edildiği belirtildiği halde bilirkişi ek raporunda bu itirazın denetime elverişli şekilde değerlendirilmediği, bu yönde bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığı anlaşılmıştır. Davacı icra takibinde 30 adet çekin teminatı olarak 42.300.-TL. Depo talebinde bulunduğu halde mahkemece 12 adet çek için 16.920,00 TL. Üzerinden Depo kararı verildiği halde 18 adet çek yönünden depo talebinin neden kabul edilmediğine ilişkin gerekçenin yazılmadığı görülmüştür. HMK' nın 297/2 maddesine göre mahkemenin tarafların taleplerinin her biri hakkında karar vereceği düzenlenmiş olup, yine 297/1-c. fıkrasına göre gerekçe yazılması zorunlu bulunmaktadır. HMK' nın 297. maddesine uygun olarak verilmeyen kararın istinaf aşamasında denetlenmesine imkan bulunmamaktadır. Öte yandan davacı tarafından İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile İPOTEĞİN PARAYA çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığı, taşınmazın satışının yapılarak paraya çevrildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Bu durumda davalıların ipoteğin paraya çevrilmesi neticesinde sorumlu olduğu bir borç kalıp kalmadığı ayrıca incelenmeli ve bilirkişiye bu husus tespit ettirilmelidir. Mahkemece yapılacak iş,ipotekli takip dosyası celp edilip bilirkişiye incelettirilmek suretiyle bilirkişiden ek rapor alınarak ipoteğin paraya çevrilmesiyle bankaca yapılan tahsilatın davalıların sorumlu olduğu borcu azaltıp azaltmadığı,yönünde inceleme yapılmaksızın karar verilmesi de hatalıdır.(Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin 27/02/2018 tarih 2016/19814 E., 2018/1011 K. Sayılı emsal kararı). Bu durumda mahkemece İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... E sayılı ipotekli icra takip dosyasının da getirtilip dosyanın yeni bir bankacı bilirkişiye tevdi edilerek bilirkişiye ilgili banka şubesinde yerinde inceleme yapmak üzere yetki verilmek suretiyle yukarıda açıklanan hususlarda ve davacı vekilinin kök ve ek bilirkişi raporlarına yönelik verdiği beyan dilekçelerindeki itirazlarının da değerlendirilmek suretiyle denetime elverişli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde görülmemiştir. HMK.nın (Değişik:22/07/2020-7251/35md.)353/1-a6 maddesinde; "Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması." hali, kararın kaldırılarak, dosyanın mahkemesine iadesi sebepleri arasında gösterilmiştir. Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile; İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/11/2020 tarih ve 2018/331 Esas - 2020/736 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, dosyanın mahkemesine İADESİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, 3-İstinaf başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesince yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine, 4-Artan gider avansı olması halinde, avansı yatıran tarafa iadesine, 5-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğe gönderilmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 09/03/2023 tarihinde HMK'nın 353/1-a6 maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.