T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2018/951
KARAR NO: 2019/24
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARI VEREN
MAHKEME : İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 22/05/2017
DOSYA NUMARASI : 2017/555 Esas - 2017/630 Karar
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
KARAR TARİHİ : 16/01/2019
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı, ... Bankasına ait olan ... numaralı çeki kaybettiğinden çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
Mahkemece," ... davacıya ait olan ve zayi edildiği bildirilen çekin çek niteliğinde olmadığı çekin şubesi, miktarı, hamilinin belirtilmediği, çek yaprağının imzalı ve doldurulmuş halde kaybedilmesi halinde dahi keşidecinin çek iptali davası açamayacağı, HMK 'nun 114/2 maddesine göre özel dava şartının gerçekleşmediği ve HMK 138. Maddesine göre basit usule tabi bu davada dava şartının dosya üzeriden incelenip karar verilebileceği" gerekçeleriyle: "Boş çek yaprağı çek niteliğinde olmadığından davanın REDDİNE, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı ... istinaf dilekçesinde özetle;
Yerel Mahkeme tarafından her ne kadar çekin boş olduğundan ve kendisinin keşideci olduğundan dolayı yargılamanın esasına girilmeden dava reddedilmiş ise de; davaya konu çekin miktarının 4.400,00 TL olduğunu, kendisinin çeki tahsil etmek üzere bankaya ibraz eden hamil olduğunu, işbu çekin keşidecisinin ... San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, kendisinin bu çeki 2009 tarihinde yaptığı bir iş karşılığı aldığını, çek yazıldıktan sonra da kaybettiğini, daha sonra ... İnşaat yetkilisinin, kendisine itimat ederek çek bedelini elden ödediğini, aradan birkaç yıl geçtikten sonra ... İnşaat şirketinin yetkilisinin kendisine ulaşarak, davaya konu çek hesabını kapattırmak istediğini, ancak bu çekin kayıp olduğundan kapatamadığını, hamil olarak kendisinin dava açması gerektiğini söylediğini ve kendisinin de bu davayı ikame ettiğini beyanla; İstinaf talebinin kabulü ile, yerel Mahkemenin 2017/555 Esas sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde " kaldırılmasını " ve yeniden yargılama yapılarak talebi doğrultusunda " davanın kabulüne " karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE DEĞERLENDİRME:
Dava zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Teknik anlamda çekişmeli bir dava olmayan talebin 6102 sayılı TTK' nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK' nın 757-764. maddeleri doğrultusunda incelenmesi gerekir.
Davacı Keşidecisi ...San ve Tic. Ltd Şti, muhatabı ... Bankası ... numaralı çekin karşılıksız çıktığını çeki kaybettiğini fakat parasını aldığını öne sürerek iptalini talep etmiştir.
Mahkeme boş çek yaprağının davaya konu olamayacağı ve çekin unsurlarının da bildirilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar vermiştir.
HMK' nın 119/1. maddesine göre dava dilekçesinde esaslı unsurlar eksik ise davacıya bunları tamamlaması için süre verilmesi, HMK' nın 31.maddesine göre hakimin davayı aydınlatma görevi, HMK'nın 27/2-b maddesi uyarınca da davacının hukuki dinlenilme hakkı, bu bağlamda açıklama ve ispat hakkı bulunmaktadır.
Davacı istinaf dilekçesinde çekin miktarını bildirmiş, ve hamil olduğunu açıklamıştır. Dosyada bulunan ... Bankasının 16/08/2017 tarihli yazısında çekin tüm bilgileri bulunmakta olup, çekin 10/01/2009 tarihinde takastan karşılıksız olarak yazıldığı belirtilmiştir.
Sonuç olarak TTK 757 v.d maddeleri kapsamında gerekli ilanlar yapılarak muhatap bankadan çekin akıbetinin ayrıntılı olarak sorulması ve oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir. Bu durum HMK 353/1/a/6 kapsamında delillerin hiç toplanmaması anlamına geldiğinden, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılarak dosyanın mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile;
1-İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/05/2017 tarih ve 2017/555 Esas - 2017/630 Karar sayılı gerekçeli kararının HMK 353/1-a6 maddesi uyarınca ORTADAN KALDIRILMASINA ve dosyanın mahkemesine İADESİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince davacı tarafça yatırılan 98,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 35,90 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
3-İstinaf aşamasında davacı tarafından sarf edilen harç ve giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Artan gider avansı olması halinde yatıran tarafa iadesine,
5-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından, davacıya tebliğe gönderilmesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 16/01/2019 tarihinde HMK 353/1a6 maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.