T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/86 Esas
KARAR NO: 2021/88 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/09/2020 Tarihli Ek Karar
NUMARASI: 2020/141 D.İş Esas, 2020/138 D.İş Karar
DAVA: İhtiyati Hacze İtiraz
KARAR TARİHİ: 28/01/2021
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen ek karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesi ile, borçlular tarafından müvekkiline verilen ... Bankası A.Ş. Akpınar/ Malatya Şubesi'ne ait 15/06/ 2020 tarihli ... nolu 12.000,00 TL bedelli çekin vadesinde ve ibrazında ödenmediğini, borçluların mal kaçırma hazırlığı içinde olduğunu, alacağın rehinle temin edilmediğini ileri sürerek, alacağın tahsili amacıyla borçluların taşınır, taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyati haczine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesi 23/06/2020 tarihli kararı ile, İİK.nun 257/1 maddesi gereğince,talebin borçlular yönünden kabulüne, borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına, borçlarına yetecek miktardan fazla olmamak üzere, kanuni kısıtlamalar da nazara alınmak kaydı ile 12.000,00.TL ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden borçlular ... ile .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili itiraz dilekçesi ile, ihtiyati haciz kararı yönünden alacaklının adresi itibariyle İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin, müvekkillerinin adresi itibariyle Malatya Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, ayrıca ihtiyati hacze konusu çekin karşılıksız olması nedeniyle değil çalıntı olması nedeniyle Malatya 1. AHM'nin 2020/114 sayılı dosyası üzerinden verilen ihtiyati tedbir kararı gereğince ödenmediğini, çekin geçerliliği hususunda hukuki sorun bulunduğunu, ayrıca İstanbul CBS tarafından soruşturma yapıldığını beyanla müvekkilleri yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasınıa, takibin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 25/09/2020 tarih ve 2020/141 D.İş Esas - 2020/138 D.İş Karar sayılı ek kararında;"....İtiraz konusu olayda itiraz eden borçlular ile ihtiyati haciz talep eden alacaklının ikametgahları adli yargı çevremiz dışında ise de , itiraz ileri sürmeyen 2 nolu borçlu ... Ticaret Ltd.Şti'nin adresi olan Beylikdüzü ile 3. Nolu borçlu ... San. Tic. Ltd. Şti'nin adresi olan Küçükçekmece İlçesi Bakırköy Ticaret Mahkemelerinin adli yargı alanında kalmaktadır. İİK 50 ve 6100 sayılı HMK 7/2 md gereğince mahkememiz iş bu ihtiyati haciz talebinde yetkili olduğundan yetki yönünden ileri sürülen itiraz yerinde görülmemiştir. "Dava konusu çekin, hakkında ihtiyati haciz kararı verilen çekin çalıntı olduğu, bununla ilgili soruşturma yapıldığı, Malatya 1. AHM'de ödeme yasağına ilişkin tedbir kararı verildiği, ihtiyati haciz talebinde bulunanın yasal ve meşru hamil olmadığı vs " itirazların alacağın tahsili, itirazın iptali , menfi tespit ,istirdat vs talebiyle açılacak davalarda ileri sürülecek esasa ilişkin itiraz ve savunmalar olduğu, İİK 265 md de sayılan ihtiyati hacze itiraz sebeplerinden olmadığı ,ödemeden men şeklindeki ihtiyati tedbir kararının ihtiyati hacze engel olmadığı ..."gerekçesi ile, İtirazın reddine karar verilmiş ve karara karşı ihtiyati hacze itiraz eden borçlular ... ile ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: İhtiyati hacze itiraz eden borçlular ... ile .... San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesi ile, İlk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Keşidecisi ... ve hamili .... San. ve Tic. Ltd. Şti. olan ... Bankası Akpınar/Malatya Şubesi alınma ... seri nolu 12.000.TL meblağlı çek hakkında ihtiyati haciz talep eden tarafından verilen dilekçe üzerine 23.06.2020 tarihinde 2020/141 D. İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz kararı verildiğini, İhtiyati hacze konu çek hakkında Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/116 E sayılı dosyası ile 03.06.2020 tarihinde açmış oldukları çek iptali davasının derdest olduğunu, anılan davada verilen 05.06.2020 tarihli tensip kararı ile dava konusu çek bedelinin ödenmemesi hakkında tedbir kararı verildiğini, tedbir kararının mahkemece ilgili bankaya bildirildiğini, Çeki elinde bulunduran taraf 15.06.2020 tarihinde çeki ... Güneşli Metro Şubesi'ne ibraz ettiğinde çekin arkasına Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2020/114 E sayılı dosyasında verilen tedbir kararı nedeniyle çek bedelinin ödenemeyeceği çekin arkasına şerh olarak yazıldığını, İhtiyati haciz talebinde bulunan taraf 22.06.2020 tarihinde yaptığı başvurusunda çek bedelinin Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2020/114 E sayılı dosyasında verilen tedbir kararı nedeniyle ödenmediğini gizleyerek; çekin vadesinde ve ibrazında ödenmediğini, borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olduğunu, alacağın rehinle temin edilmediğini belirterek gerçek dışı beyanlarla mahkemeyi yanılttığı ve ihtiyati haciz kararı verilmesini sağladığını, İ.İ.K. 265 maddesine göre ihtiyati haciz kararına karşı ileri sürülebilecek itirazların, kararın dayandığı nedenler, teminat ve mahkemenin yetkisi konuları ile sınırlı olduğu, bu çerçevede verilen kararın yukarıda belirtilen gelişmeler ışığında incelendiğinde; İhtiyati haciz talep Dilekçesinde çekin vadesinde ve ibrazında ödenmediği, borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olduğu, alacağın rehinle temin edilmediği şeklinde gerekçeler ileri sürüldüğü ve bu gerekçeler ihtiyati haciz kararının dayanağı olarak kabul edildiği, Ancak gerçekte çekin ibrazında ödenmemesinin nedeni Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2020/114 E sayılı dosyasında verilen tedbir kararı olduğu ve bu durum banka tarafından çekin arkasına şerh düşüldüğü halde mahkeme bunu dikkate almadığı, başvuru dilekçesinde yazıldığı gibi çekin vadesinde ve ibrazında ödenmediği, borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olduğu, alacağın rehinle temin edilmediği gibi bir durum söz konusu olmadığını, bu nedenle verilen kararın dayanağı olarak gösterilen hukuki nedenler dosyanın içeriğine aykırı düştüğünü, Çek bedelinin ibraz sırasında ödenmemesinin nedeni çek hesabında yeterli meblağ olmaması değil, mahkemece verilen tedbir kararı olduğunu, Yetki itirazı reddedilirken çekte ciranta olan .... San.Tic. Ltd Şti nin adresinin Bakırköy Ticaret Mahkemesi yetki alanı içinde kalması gösterildiği, ancak söz konusu çek hakkında çalıntı olması gerekçesiyle İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/92752 Soruşturma sayılı dosyası ile soruşturma açılmış olması nedeniyle çekte imza ve kaşesi bulunan cirantaların gerçekte hukuken var olup olmadıkları belli olmadığını, ihtiyati haciz kararının bu borçlulara yapılıp yapılmadığı kararda belirtilmediğini, Açıklanan nedenlerle verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep, ihtiyati haciz kararına itiraz istemine ilişkindir.İİK'nın 257/1. maddesi gereğince rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu' nun 265. Maddesinde ; “Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. ” düzenlemesi mevcut olup ihtiyati haciz kararına itiraz sebepleri; mahkemenin yetkisi,teminat, ihtiyati haczin dayandığı sebepler olarak sınırlı şekilde sayılmıştır. İİK’nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı Kanunun 50. maddesinde ise ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK’nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur. Bu durumda, çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yeri, çekin keşide yeri veya ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Ancak, muhatap bankaya ibraz edilen ve karşılıksız kalan çeke dayalı borç, bu şekilde aranması tüketildikten sonra götürülecek borç niteliği kazanır ve HMK’nın 10. maddesi gereğince ifa yeri olarak 6098 sayılı TBK’nın 89. maddesinde belirtilen alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme haline gelir. Bu itibarla, itiraz etmeyen borçlular ...'nin adresinin Beylikdüzü / İSTANBUL olduğu, itiraz etmeyen borçlu ...'nin adresinin de Küçükçekmece/ İSTANBUL olup mahkemenin yetki çevresi içinde kalmaktadır. İİK 50 ve 6100 sayılı HMK 7/2 md gereğince ilk derece mahkemesi iş bu ihtiyati haciz talebinde yetkili olduğundan mahkemenin yetkisine yönelik itirazın reddine karar verilmesi usul ve yasaya uygun olduğu görülmüştür.İtiraz eden Borçlular vekili tarafından ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz kararına konu "çekin '' ihtiyati haciz başvurusundan önce Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/114 E sayılı dosyası ile 03.06.2020 tarihinde açmış oldukları çek iptali davasının derdest olup anılan davada verilen 05.06.2020 tarihli tensip kararı ile dava konusu çek bedelinin ödenmemesi hakkında tedbir kararı verildiğini, tedbir kararının mahkemece ilgili bankaya bildirildiğini, "gerekçesiyle itiraz edilmiş olup, Yargıtay 11.Hukuk Dairesi' nin 19/09/2016 tarih 201683 76 Esas - 2016/7353 Karar sayılı ilamı ile aynı dairenin 07/10/2015 tarih 2015/9239 Esas - 2015/10112 Karar sayılı ilamından da açıkça belirtildiği gibi, hasımsız olarak açılan çek iptali davasında alınan iptal kararı veya ödemeden men yasağının ihtiyati haciz verilmesine engel teşkil etmediği, söz konusu çek hakkında çalıntı olması gerekçesiyle İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/92752 Soruşturma sayılı dosyası ile soruşturma açılmış olması, ihtiyati haciz alacaklısının bu yönüyle yetkili hamil olmadığı iddiasının ise yargılamayı gerektirip açılacak bir menfi tesbit, istirdat, itirazın iptali davasında ileri sürülebileceğinden İİK 265. maddesindeki itirazlar kapsamında değerlendirilemeyeceği, borçluların itiraz dilekçesindeki diğer itiraz sebeplerininde İİK' nın 265. maddesinde sınırlı olarak sayılan sebeplerden olmadığı anlaşılmakla; ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olup, kamu düzenine de aykırı olmadığından muterizler vekilinin istinaf başvurusunun HMK. 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İhtiyati hacze itiraz edenlerin (muterizlerin) istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf edenler tarafından yatırılan 148,60.TL istinaf başvuru harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 59,30.TL istinaf karar harcından istinaf edenler tarafından yatırılan 54,40.TL harcın mahsubu ile bakiye 4,90.TL'nin ihtiyati hacze itiraz edenlerden (muterizlerden) tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf edenler üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı varsa talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 28/01/2021 tarihinde HMK' nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.