T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2024/193 Esas
KARAR NO: 2024/236 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2023/412 D.İş - 2023/415 Karar
TARİHİ: 21/12/2023 (Ek Karar)
TALEP: İHTİYATİ HACİZ
KARAR TARİHİ: 08/02/2024
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesi ile; 1-... nolu 28.09.2023 tarihli 2.435,51 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 28.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 28.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 2-... nolu 27.09.2023 tarihli 2.658,04 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 27.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 27.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile,3-... nolu 25.09.2023 tarihli 3.542,39 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 25.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 25.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 4-... nolu 21.09.2023 tarihli 3.314,08 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 21.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 21.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 5-... nolu 04.09.2023 tarihli 2.302,39 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 04.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin .. nolu 04.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu,6-... nolu 01.09.2023 tarihli 3.003,74 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin müvekkil şirket tarafından düzenlenen ... nolu 01.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın davalı borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin 01.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu uyarınca borçlu şirketin 17.256,15 USD borcunun Merkez Bankası'nın 08.11.2023 tarihi itibariyle efektif satış kuru üzerinden (28,5708) karşılığı olan 493.022,01 TL'yi karşılayacak miktarda taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının Mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında ihtiyaten haczini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin borçlu şirkete yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesi'nin 10/11/2023 tarih ve 2023/412 D.iş - 2023/415 Karar sayılı kararı ile; " Alacağın rehinle temin edilmemiş olması ve mevcut kanıtlara göre istem kanuna uygun görülmüş olmakla, 493.022,01-TL alacağı karşılayacak şekilde %15'ine tekabül eden 73.953,30-TL teminat karşılığında İİK.'nin 257/1 maddesi gereğince borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına borca yetecek kadar miktarda İcra İflas Kanunun koyduğu sınırlar içinde (Tahsilde tekerrür olmamak üzere) ihtiyati haciz konulmasına," karar verilmiş ve verilen karara karşı davalı vekili tarafından itiraz kanun yoluna başvurulmuştur.İhtiyati hacze itiraz eden davalı vekili itiraz dilekçesi ile; Mahkemeye ibraz edilen sipariş formları ve sevk irsaliyelerinde müvekkili şirket yetkililerin herhangi bir imzasının bulunmadığını, sipariş formlarını düzenleyen ve imzalayanın müvekkili şirkette bir dönem çalışmış olan ve 12.03.2023 tarihinde şirketten ayrılan ... olduğunu, bu kişinin aynı zamanda sevkin yapılması için yine usulsuz biçimde anlaştığı bir taşıyıcıyı ihtiyati haciz talep eden firmaya gönderdiğini ve yükleme talimatlarını da yine bu kişinin verdiğini, düzenlenen faturalar elektronik ortamda düzenlendiği için şirket hesaplarına otomatik olarak düştüğünü, yine anılan kişi tarafından çeşitli hilelerle bu malların ... isimli firmaya sevk edildiği şeklinde müvekkili şirketin irsaliyelerini düzenleterek ...e elektronik olarak gönderttiğini, ... firması tarafından e-irsaliyelere bir itirazda bulunulmadığını, böylece müvekkili şirketi ihtiyati haciz talep edenden mal almış ve bu malları da fason üretim yapacak firmaya göndermiş gibi göstererek müvekkili şirketin kayıtlarda borçlu görülmesine sebebiyet verdiğini, nitekim bu şekilde müvekkili şirketin 109.000,00 USD'lik bir dolandırıcılık olayı ile karşı karşıya kaldığını, müvekkili şirkete teslim edilen herhangi bir mal olmadığını, müvekkili şirket yetkilileri ve temsilcilerince verilmiş bir siparişin mevcut olmadığını, bu nedenle dolandırıcılık suçu işleyen ve ihtiyati haciz talep eden firmaca verilen malların doğrudan doğruya ...'ın uhdesinde veya anlaşarak gönderdiği firmalara gittiğini, ... hakkında müvekkili şirketçe İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğunu ve 2023/224363 soruşturma numarası ile tahkikatın halen devam ettiğini, ihtiyati haciz talep eden tarafından sipariş formlarının yetkili kişilerce verilip verilmediğinin kontrol edilmediğini, nakliye firmaları için verilen taşıma talimatlarının da hiç kontrol edilmediğini, bunun da ihtiyati haciz talep eden müvekkili şirketin dolandırılmasındaki etkenlerden biri olduğunu, müdebbir bir tacir gibi hareket etmeyen ihtiyati haciz talep edenin bu dolandırıcılık fiilini tüm neticelerini müvekkiline yüklemek amacı ile işbu ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, müvekkilinin herhangi bir borcu olmamasına rağmen bu ihtiyati haciz kararı ile çok büyük zararlarına neden olunacağını, ihtiyati haciz kararında belirtilen miktarın tamamı kadar müvekkilinin ihtiyati haciz kararının tatbik edildiği İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... nolu dosyasına teminat mektubu sunmaya hazır olduklarını, müvekkili şirketin tekstil sektöründe milyonlarca dolarlık ihracat yapan bir firma olduğunu, itibarını sarsıcı mahiyetteki ihtiyati haciz kararının müvekkilinin çok büyük mağduriyetine neden olduğunu beyanla ihtiyati haciz kararında belirtilen miktar kadar teminatla ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi'nin 21/12/2023 tarih ve 2023/412 D.İş - 2023/415 Karar sayılı ek kararında; "Talep eden tarafından sunulan 08/11/2023 tarihli dilekçe ile, 28.09.2023 tarihli 2.435,51 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 28.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 28.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 27.09.2023 tarihli 2.658,04 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 27.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 27.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi, 25.09.2023 tarihli 3.542,39 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 25.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 25.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 21.09.2023 tarihli 3.314,08 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 21.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 21.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 04.09.2023 tarihli 2.302,39 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 04.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin ... nolu 04.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu, 01.09.2023 tarihli 3.003,74 USD tutarlı fatura, bu faturaya ilişkin düzenlenen 01.09.2023 tarihli e-irsaliye, fatura konusu malın borçlu tarafından temin edilen kişi tarafından teslim alındığına ilişkin 01.09.2023 tarihli sevk irsaliyesi ile fatura konusu malın sipariş formu ibraz edilmek suretiyle borçlu hakkında ihtiyati haciz talep edildiği, mahkememizin 10/11/2023 tarihli değişik iş kararı ile, alacağın rehinle temin edilmemiş olması ve mevcut kanıtlara göre istem kanuna uygun görülmüş olmakla, 493.022,01-TL alacağı karşılayacak şekilde %15'ine tekabül eden 73.953,30-TL teminat karşılığında İİK.'nin 257/1 maddesi gereğince borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına borca yetecek kadar miktarda ihtiyati haciz konulmasına karar verildiği, karara karşı 15/11/2023 tarihli dilekçe ile şirket yetkilileri ve temsilcilerince verilmiş bir sipariş mevcut olmadığından, ihtiyati haciz talep eden firma tarafından verilen malların doğrudan doğruya ...'a gönderildiğinden ... hakkında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığına şikayette bulunulduğundan bahisle itiraz edildiği, ihtiyati hacze itirazın duruşmalı olarak değerlendirilmesine karar verildiği anlaşılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "İhtiyati Haciz Kararına İtiraz ve Temyiz" kenar başlıklı 265.maddesinde "(1)Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. (2) Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. (3) Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. (4) İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur. Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir. (5) İtiraz üzerine verilen karara karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi bu başvuruyu öncelikle inceler ve verdiği karar kesindir. İstinaf yoluna başvuru, ihtiyatî haciz kararının icrasını durdurmaz." düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmaktadır. Talep konusu malların borçluya teslim edilmediği ileri sürülmüş ise de talep dilekçesi ekinde sevk irsaliyelerinin sunulduğu, alacağın varlığının yargılamayı gerektirmesinin ihtiyati haciz kararı verilmesine engel teşkil etmeyeceği, dolandırıcılığa yönelik iddiaların da ancak açılacak bir davada yargılama yoluyla ileri sürülebileceği ve ispatlanabileceği hususları yanında, itiraz dilekçesinde yer alan itiraz sebeplerinin 2004 sayılı İİK'nın 265.maddesinde sınırlı sayıda belirtilen ihtiyati hacze itiraz kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından takdirde bağlı aşağıdaki şekilde itirazın reddine karar vermek gerekmiştir. " gerekçesi ile, ihtiyati haciz talebine itiraz eden ... Anonim Şirketi'nin ihtiyati hacze yönelik tüm itirazların ayrı ayrı ve tümden reddine,karar verilmiş ve verilen karara karşı muteriz vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Muteriz vekili istinaf dilekçesi ile; Yerel Mahkemece ihtiyati hacze yönelik itirazlarının reddedildiğini, bu sebeple istinaf yoluna başvurma gerekliliğinin hasıl olduğunu, ihtiyati haciz dosyasına sundukları beyan ve itiraz dilekçelerinde de görüleceği üzere; ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından dosyaya sunulan evraklarda müvekkili tarafından imzalanmış bir sipariş formu bulunmadığını, sunulan evrakların bazılarında sadece müvekkili firmanın kaşesi bulunduğunu ancak satın almaya yetkili kişi ya da kişilerin imzasının bulunmadığını, sipariş formlarını düzenleyen ve imzalayanın müvekkili şirkette bir dönem çalışmış olan ve 12.03.2023 tarihinde şirketten ayrılan ... olduğunu, bu kişinin şirket yetkilisi ya da sipariş vermeye yetkili imza yetkilisi olmadığını, bu kişinin aynı zamanda sevkin yapılması için yine usulsuz biçimde anlaştığı bir taşıyıcıyı ihtiyati haciz talep eden firmaya gönderdiğini ve yükleme talimatlarını da yine bu kişinin verdiğini, düzenlenen faturalar elektronik ortamda düzenlendiği için şirket hesaplarına otomatik olarak düştüğünü, yine anılan kişi tarafından çeşitli hilelerle bu malların ... isimli firmaya sevk edildiği şeklinde müvekkili şirketin irsaliyelerini düzenleterek ... elektronik olarak gönderttiğini, ... firması tarafından e-irsaliyelere bir itirazda bulunulmadığını, böylece müvekkili şirket ihtiyati haciz talep edenden mal almış ve bu malların da fason üretim yapacak firmaya göndermiş gibi göstererek müvekkili şirketin kayıtlarda borçlu görülmesine sebebiyet verdiğini, nitekim bu şekilde müvekkili şirketin 109 bin USD'lik bir dolandırıcılık olayı ile karşı karşıya kaldığını, müvekkili şirkete teslim edilen herhangi bir mal olmadığını, müvekkili şirket yetkilileri ve temsilcilerince verilmiş bir sipariş bulunmadığını, bu nedenle dolandırıcılık suçu işleyen ve ihtiyati haciz talep eden firmaca verilen malların doğrudan doğruya ...'ın uhdesinde veya anlaşarak gönderdiği firmalara gittiğini, ... ve nakliyeci şahıs hakkında müvekkili şirketçe İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulduğunu ve 2023/224363 soruşturma numarası ile tahkikatın halen devam ettiğini, ihtiyati haciz talep eden tarafından sipariş formlarının yetkili kişilerce verilip verilmediğinin kontrol edilmediğini, ... siparişe yetkili olup olmadığının sorgulanmadığını, kısacası basiretli tacir gibi hareket edilmediğini, Yerel mahkemenin ek kararında sevk irsaliyelerini yeterli bulduğunu ancak sipariş formlarında şirket yetkililerinin kaşe imzasının bulunmamasını sorgulamadığını, şirket yetkililerince verilmeyen siparişin hukuken ve ticari olarak sonuç doğurmasının mümkün olmadığını, bu nedenle müvekkil şirketin ihtiyati haciz talep eden firmaya borçlu olduğunu ve ihtiyati haczin koşullarının doğduğunu varsaymanın mümkün olmadığını, müdebbir bir tacir gibi hareket etmeyen ihtiyati haciz talep edenin bu dolandırıcılık fiilini tüm neticelerini müvekkiline yüklemek amacı ile işbu ihtiyati haciz talebinde bulunduğunu, müvekkilinin herhangi bir borcu olmamasına rağmen bu ihtiyati haciz kararı ile çok büyük zararlarına neden olduğunu, ihtiyati haciz kararında belirtilen miktarın tamamının müvekkili tarafından aynı gün ihtirazi kayıtla ödendiğini beyanla Yerel mahkemece verilen itirazın reddi kararının kaldırılmasını ve ihtiyati hacze itirazın kabul edilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep, faturaya dayalı alacak yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesine ilişkindir. Mahkemece ihtiyati haciz talebinin kabulüne ve bu karara karşı, karşı tarafça yapılan itirazın reddine karar verilmiş, verilen itirazın reddine dair ara karara karşı muteriz vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. İİK'nın 257/1. maddesi uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir.İİK'nın 258. maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. İİK'nın 265. maddesi hükmü gereğince, borçlu kendisi dinlenilmeden verilen ihtiyati haciz kararına yönelik haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata, huzuru ile yapılan hacizlerde haczin uygulandığı, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Bu durumda mahkeme, gösterilen itiraz sebepleri ile bağlı inceleme yaparak itirazı kabul veya reddeder. Somut olayda; muteriz tarafından ihtiyati haciz kararına karşı ileri sürülen itiraz ile istinaf sebeplerinin alacağın sebebine ilişkin olduğu, alacağın dayandığı sebebe ilişkin bu itirazların ancak taraflar arasında görülecek esasa ilişkin bir davada irdelenebileceği, dosyaya sunulan fatura, irsaliye sipariş formu ve mutabakat metni uyarınca muaccel ve rehinle temin edilmemiş bir alacağın varlığı konusunda İİK'nın 257/1 maddesi ile İİK'nın 258. maddesinde aranan şartların bulunduğu, yaklaşık ispat koşulunun oluştuğu anlaşılmıştır. Bu minvalde İlk Derece Mahkemesince ihtiyati hacze itirazın reddine yönelik verilen karar usul ve yasaya uygundur.Sonuç olarak, dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere göre muteriz vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Muterizin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle ve Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden muterizden alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcı istinaf eden muteriz tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan harcın hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı varsa talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 08/02/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.