T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2023/2300 Esas
KARAR NO: 2023/2099 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2023/471 Esas (Derdest Dava Dosyası)
TARİH: 24/08/2023
DAVA: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 28/12/2023
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesi ile, borçlunun kendisine verilen süre zarfı içerisinde borçlarını ödemediğini, mal kaçırma duyumu alınmış olduğunu müvekkili bankanın hak kaybına uğraması tehlikesini oluşturmakta olduğunu borçlunun mal kaçırma ve adres değiştirme ihtimali bulunduğundan, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında İhtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesi 21/07/2023 tarih 2023/471 Esas sayılı ara kararında; 1-İhtiyati haciz isteminin KABULÜ ile 305.971,88 TL alacağın temini bakımından İİK 2,7 vd.maddeleri uyarınca borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile 3.şahıslardaki hak. ve alacaklarının ,İcra İflas Kanununda muayyen tahditler dairesinde İhtiyaten Haczine, 2-%15 teminat ( 61.194,38-TL) alınmasına, 3-Teminatın yatırılması halinde kararın bir suretinin icra edilmek üzere alacaklıya verilmesine, karar verilmiş, verilen karara karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından itiraz edilmiştir. İtiraz eden davacı vekili itiraz dilekçesinde özetle; 21/07/2023 tarihli ara kararda; "İhtiyati haciz isteminin KABULÜ ile 305.971,88 TL alacağın temini bakımından İİK 2,7 vd.maddeleri uyarınca borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile 3.şahıslardaki hak. ve alacaklarının ,İcra İflas Kanununda muayyentahditler dairesinde İhtiyaten Haczine, %15 teminat ( 61.194,38-TL) alınmasına" şeklinde hüküm kurulduğunu her ne kadar mahkemece ihtiyati haciz talebi kabul edilmişse de, müvekkili banka sermayesinin tamamının hazineye ait olan bir kamu bankası olduğunu teminat yatırma mükellefiyetinden muaf olduğunu bu nedenle İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasından verilen İhtiyati Haciz kararının düzeltilerek teminatsız şekilde infazına karar verilmesini talep etmiştir. İhtiyati haciz kararına itiraz eden davalı vekili itiraz dilekçesinde özetle; Davacı tarafın, İstanbul 5. ATM'nin 2018/1539 D. İş sayılı dosyasında ihtiyati haciz talebinde bulunmuş olduğunu ve ihtiyati haciz kararı neticesinde müvekkili hakkında icra takibine başlatıldığını bu nedenle tekrar tekrar ihtiyati tedbir veya haciz talebinde bulunduğunu, müvekkilinin mülkiyet hakkını ihlal edemeyeceğini, 5 yıl kadar müvekkilinin malvarlığında hiçbir dava bulunmaksızın hacizler bulunmakta olduğunu, AYM içtihatlarına göre de uzun süren ihtiyati tedbir ve haciz uygulamaları mülkiyet hakkını ihlal etmekte olduğunu, bununla birlikte ihtiyati haciz kararları 10 gün içinde yerine getirilmesi gerektiğini davacı tarafça karar karar verildikten sonra 10 gün içerisinde teminat yatırmadığından ihtiyati haciz kararının hükümsüz hale geldiğini bu nedenle de ihtiyati haciz talebinin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 24/08/2023 tarih 2023/471 Esas sayılı ara kararında;"Tüm dosya ve deliller birlikte değerlendirildiğinde talep, ihtiyati haciz kararına karşı itiraz istemine ilişkindir. Mahkememizin 2023/471 esas sayılı dosyası üzerinden 21/07/2023 tarihli ara kararı ile itiraz eden hakkında genel kredi sözleşmesinden kaynaklı ihtiyati haciz kararı verilmiştir.Talep İİK 265. maddesi uyarınca ihtiyati haczin kaldırılması istemine ilişkindir. İhtiyati hacze itiraz sebepleri İİK 265/1 maddesinde tahdidi olarak düzenlenmiştir. Buna göre borçlu ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata itiraz edebilir. İİK 265/2 maddesine göre; menfaati ihlal edilen üçüncü kişi, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere ve teminata itiraz edebilir. 6741 sayılı Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 8. maddesi uyarınca, Türkiye Varlık Fonu, Türkiye Varlık Fonu Yönetimi AŞ ve bu şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan vergi, harç, katılma payı ile tasdik ücretlerinden, sahip olduğu taşınmazlar dolayısıyla emlak vergisinden, satın alınan ve satılan taşınmazlar ile ilgili olarak tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır. Talepte bulunan ... Bankası AŞ, ... AŞ tarafından kurulan şirketlerden değildir. Bu nedenle talepte bulunan bankanın yargı harçlarından ve teminattan muaf olması sözkonusu değildir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2022/2340 esas, 2022/1787 karar, 23/12/2022 tarihli kararı) Bu sebeple ihtiyati haciz talep eden vekilininin teminata yönelik itirazının reddine karar verilmiştir. İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin itirazlarının incelenmesinde ise İİK’nın 257. maddesi uyarınca ihtiyati haciz için alacaklının alacağını yaklaşık olarak ispat etmiş olması ve ileri sürülen sair itiraz nedenlerinin İİK 265. maddesinde gösterilen nedenlerden olmaması göz önüne alındığında, ihtiyati haciz kararına itirazın kısmen reddine, ancak dava dilekçesi ekinde bulunan genel kredi sözleşmesinde ihtiyati hacze itiraz eden ...'ın sözleşmede müteselsil kefil olarak bulunduğu ve 300.000,00 TL miktarla kefil olduğu görülmekle artan kısım yönünden ihtiyati hacze itirazın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..."gerekçesi ile, 1-İhtiyati hacze itiraz eden ... vekilini mahkememizin 2023/471 esas sayılı dosyasında verilen 21/07/2023 tarihli ihtiyati haciz kararına karşı yaptığı itirazın kısmen kabulü ile, 300.000,00-TL yönünden ihtiyati haczin devamına, bakiyesi 5.971,88-TL yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasına, 2-İhtiyati haciz talep eden vekilinin Mahkememizin 2023/471 esas sayılı dosyasından verilen 21/07/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının teminata ilişkin kısmına yönelik itirazının reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ 29/11/2023 TARİH 2023/471 ESAS SAYILI KARARINDA;Davalı vekiline gönderilen muhtıraya rağmen, yasal süresi içinde muhtıra ve tebligatta belirtilen harçların ve istinaf avansının avansının yatırılmaması nedeniyle HMK 344/1 maddesi hükmü gereğince, davalı vekilinin İSTİNAF KANUN YOLUNA BAŞVURMA TALEBİNDEN VAZGEÇMİŞ SAYILMASINA, karar verilmiş karara karşı istinaf yoluna başvurulmamıştır.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, yerel mahkeme gerekçeli kararda; "6741 sayılı Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 8. maddesi uyarınca, Türkiye Varlık Fonu, ... A.Ş. ve bu şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere 26/05/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan vergi, harç, katılma payı ile tasdik ücretlerinden, sahip olduğu taşınmazlar dolayısıyla emlak vergisinden, satın alınan ve satılan taşınmazlar ile ilgili olarak tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükelleflerinden muaftır. Talepte bulunan ... Bankası A.Ş., ... A.Ş. tarafından kurulan şirketlerden değildir. Bu sebeple ihtiyati haciz talep eden vekilinin teminata yönelik itirazının reddine karar verilmiştir." denilerek itirazın reddedildiğini, kararın kanuna ve yerleşik içtihatlara aykırılık teşkil ettiğini, müvekkili bankanın her ne kadar doğrudan ... A.Ş. tarafından kurulmamışsa da, bilindiği üzere 24.01.2017 tarih ve 2017/9756 K. sayılı kararnamenin ekinde yer alan karar ile müvekkili bankanın Türkiye Varlık Fonuna aktarılmasına karar verildiğini, 19.08.2016 tarihli ve 6741 sayılı Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un "Muafiyet ve İstisnalar" başlığı altında; MADDE 8-....(2) Şirket ve Türkiye Varlık Fonu ile Şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan vergi, harç, katılma payı ile tasdik ücretlerinden, sahip olduğu taşınmazlar dolayısıyla emlak vergisinden, satın alınan ve satılan taşınmazlar ile ilgili olarak tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır." düzenlemesi yapıldığını, bu nedenle ihtiyati haciz kararının teminatsız olarak verilmesi gerektiğini,
İstanbul BAM 13. HD 2022/1545 E. ve 2022/1187 K. Sayılı kararında da; "...ı'nın 6741 sayılı Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketi'nin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca Varlık Fonu'na devredildiği ve anılan kanunun 8/2. Maddesi uyarınca her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaf olduğu anlaşıldığından teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesine..." şeklinde hüküm kurulmuş olmakla haklılığın ispatlandığını, Yerel mahkemece tesis edilen kararda 300.000,00-TL yönünden ihtiyati haczin devamına, bakiyesi 5.971,88-TL yönünden ise ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verildiğini, ancak belirlenen dava değeri davalı/borçlunun kefalet sorumluluğu kapsamında olduğundan ihtiyati haczin dava değeri üzerinden kabulüne karar verilmesi gerektiğini, kefalet sözleşmesinde davalının kefalet sorumluluğu 300.000,00-TL ana para olarak belirlendiğini, huzurdaki dava da borçlunun takibe intikal ettiği tarih ile takibe koyulduğu tarih arasında işletilen faiz oranı hesaplanmak ve ana para sorumluluğu olan 300.000,00-TL'ye eklenilmek suretiyle 305.971,88-TL üzerinden ikame edildiğini, davalının kredi sorumluluğu dışına çıkılmadan usulüne uygun şekilde dava değeri tespiti gerçekleştirildiğini, Müvekkili banka lehine tesis edilen ihtiyati haciz kararı teminat koşulu dışında hukuka ve usule uygun bir karar olduğunu, müvekkili bankanın alacağının varlığı somut belgelerle kanıtlanmış olup davanın başındaki haklılığımız tam olarak ispat edilmiş halde olduğunu, müvekkili banka müşterilerinden ... ile 21.06.2017 tarihli 550.000,00-TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi imzalanmış olup, davalı/borçlu ... işbu GKS'de müteselsil kefil olarak yer aldığını, borçlular tarafından sözleşme uyarınca kullanılan bankacılık ürünlerinin vadesi gelmiş olmasına rağmen ödeme yapılmadığını, bunun üzerine banka tarafından borçlulara birikmiş borçlarını ödemesi, aksi halde yasal takip işlemlerinin başlatılacağı uyarılı ihtar ve ihbarnameler gönderildiğini, ihtarnamelere rağmen borcun ödenmemesi nedeniyle müşteriler ... ve ... hakkında ilamsız icra takibi yapıldığını, gelinen aşamada bankanın alacağına kavuşamadığını, davalı borçlunun kefil olarak yer aldığı takipte asıl borçlu konumundaki ... iflas ettiğini, davalı borçlu tarafından da haksız yere borca itiraz edilmiş olması nedeniyle müvekkili bankanın alacağını tahsil kabiliyeti kalmadığını, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucunda teminat yönünden düzeltilerek İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyada teminatsız şekilde ihtiyati haciz uygulanmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep, Genel Kredi Sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili talebiyle başlatılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasında ihtiyati haciz istemine ilişkindir.İlk Derece Mahkemesi 21/07/2023 tarihli ara karar ie, İhtiyati haciz isteminin kabulüne karar verilmiş, verilen karara taraflarca itiraz edilmesi üzerine 24/08/2023 tarihli ara karar ile; 1-İhtiyati hacze itiraz eden ... vekilini mahkememizin 2023/471 esas sayılı dosyasında verilen 21/07/2023 tarihli ihtiyati haciz kararına karşı yaptığı itirazın kısmen kabulü ile, 300.000,00-TL yönünden ihtiyati haczin devamına, bakiyesi 5.971,88-TL yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasına, 2-İhtiyati haciz talep eden vekilinin Mahkememizin 2023/471 esas sayılı dosyasından verilen 21/07/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının teminata ilişkin kısmına yönelik itirazının reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı ve davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İlk Derece Mahkemesi 29/11/2023 tarih 2023/471 Esas sayılı kararı ile; '' Davalı vekiline gönderilen muhtıraya rağmen, yasal süresi içinde muhtıra ve tebligatta belirtilen harçların ve istinaf avansının avansının yatırılmadığı gerekçesiyle, '' HMK 344/1 maddesi hükmü gereğince, davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurma talebinden vazgeçmiş sayılmasına, karar verilmiş, verilen kararın davalı vekiline 05/12/2023 tarihinde tebliğ edildiği ve ara karara karşı istinaf yoluna başvurulmadığı anlaşılmıştır. İhtiyati hacze itiraz, İİK’nun 265. maddesinde düzenlenmiş olup borçlu tarafından kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı yasal süresi içerisinde itiraz edilmesi halinde, mahkemece gösterilen sebeplere hasren inceleme yapılacağı düzenlenmiştir. Davacı vekilinin kısmen kaldırılan ihtiyati haciz kararına yönelik istinaf sebebi incelendiğinde;
Somut olayda; davacının GKS. Den kaynaklı olarak davalıdan ana para dışındaki işlemiş faiz ve ferilerine ilişkin alacak talebinin varlığı ve miktarı hususunda mevcut delil durumuna ve dosyanın bulunduğu aşamaya göre yaklaşık düzeyde ispat koşulunun oluşmadığı, mahkemece davalının kefalet miktarı üzerindeki artan kısım yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasına yönelik verilen kararda isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmış olup, davacı vekilinin bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.Davacı vekilinin teminata yönelik istinaf sebebi incelendiğinde;4603 sayılı Kanun'un geçici 4/2 Maddesinde;'' Yeniden yapılandırma süreci içinde, bankalarca kredi alacaklarının tahsili amacıyla açılmış veya açılacak dava veya takipler sonuçlandırılıncaya kadar 492 sayılı Harçlar Kanununun 2 nci, 23 üncü, 29 uncu maddeleri ve 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlar ve Mahkumlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1 inci maddesi hükümleri uygulanmayacağı gibi her türlü ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde teminat şartı aranmaz. Ayrıca bankaların mahkeme ilamını alması ve tebliğe çıkartması işlemlerinde karşı tarafa yükletilmiş olan harcın ödenmiş olması şartı da aranmaz. '' hükmü uyarınca davacı ... Bankası teminattan muaf tutulmuştur.İhtiyati haciz talep eden davacı ... Bankası A.Ş., 4603 sayılı Kanun'un geçici 4/2 Maddesi uyarınca her türlü ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaf olduğu anlaşıldığından mahkemece teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken % 15 oranında teminat alınması yerinde görülmemiştir.Açıklanan nedenlerle, ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacze itirazın reddine dair 24/08/2023 tarihli ek kararın HMK 353/1-b2 maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden hüküm kurmak suretiyle, " talep eden davacı ... Bankası A.Ş.'nin itirazının kabulüne, teminat yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasına, 4603 sayılı Kanun'un geçici 4/2 Maddesi uyarınca teminat alınmasına yer olmadığına, teminatsız olarak ihtiyati haczin devamına yönelik karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; A-İhtiyati haciz talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜ ile; İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/08/2023 tarih ve 2023/471 Esas (Derdest Dava Dosyası) sayılı ara kararının HMK'nın 353/1-b2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, Dairemizce yeniden hüküm kurulmak suretiyle; 1-İhtiyati hacze itiraz eden davalı ... vekilinin mahkemenin 2023/471 esas sayılı dosyasında verilen 21/07/2023 tarihli ihtiyati haciz kararına karşı yaptığı itirazın kısmen kabulü ile, 300.000,00-TL yönünden ihtiyati haczin devamına, bakiyesi 5.971,88-TL yönünden ihtiyati haczin kaldırılmasına, 2- İhtiyati haciz talep eden Davacı ... Bankası A.Ş. Vekilinin itirazının kabulü ile, İlk derece mahkemesinin 21/07/2023 tarih ve 2023/471 esas sayılı ihtiyati haciz kararının teminat yönünden KALDIRILMASINA, 4603 sayılı Kanun'un geçici 4/2 Maddesi uyarınca teminat alınmasına yer olmadığına, 300.000,00-TL yönünden ihtiyati haciz kararının teminatsız olarak devamına,İSTİNAF YÖNÜNDEN: 3- İstinaf eden banka harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan harçların talep halinde iadesine,4-Artan gider avansı olması halinde yatıran tarafa iadesine, 5-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğe gönderilmesine, 6-Dava dosyası dairemize UYAP sistemi üzerinden elektronik dosya olarak gönderildiğinden, ilk derece mahkemesine UYAP sistemi üzerinden iade edilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 28/12/2023 tarihinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.