T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1742 Esas
KARAR NO: 2025/1503 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2025/394 D.İş - 2025/438 Karar
TARİH:13/08/2025 (Ek Karar Tarihi)
TALEP: İhtiyati Haciz
KARAR TARİHİ: 25/09/2025
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:
İhtiyati haciz talep eden vekili talep dilekçesinde özetle, Müvekkilinin, borçlular tarafından keşide edilmiş muhatabı ... Sanayi Sitesi Şubesine ait ... seri no'lu 100.000,00 TL'lık 16.03.2020 keşide tarihli Çek Borçludan Toplam 100.000,00 TL alacaklı bulunduğunu, söz konusu çekin ibraz müddeti içerisinde muhatap bankaya sunulduğunu, ancak karşılığının olmadığının anlaşıldığını, alacağın tahsili amacı ile İstanbul 7. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile borçlular aleyhine icra kovuşturmasına başlanmış ise de borçlular kaçma teşebbüsü içerisinde bulunduğundan ve takip henüz kesinleşmediğinden mahkemeye başvurmak zorunluluğu doğduğunu ileri sürerek; alacağın tahsili amacıyla borçlunun malvarlığının ihtiyaten hacizini talep etmiştir. İlk Derece Mahkemesinin 2025/394 D.İş - 2025/438 Karar 18/07/2025 tarihli kararı ile; "Talebin kabulü ile 2004 sayılı İcra İflas Kanunun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati haciz talep edenin ileride ihtiyati haciz de haksız çıkması halinde borçlu/borçlular ile üçüncü şahısların bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan sorumlu olması kaydı ile ihtiyati haciz isteyen alacaklının şimdilik talebe konu alacak olan 100.000,00 -TL'nin %15 (yüzde onbeş) oranınına isabet eden 15.000,00 -TL miktarındaki nakdi teminat tutarını veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu (şayet alacaklı bir banka ise kendisi dışındaki bir başka bankaya ait teminat mektubu olmak kaydı ile) mahkememize yatırdığında veya ibraz ettiğinde borçlunun/borçluların gerek elindeki gerekse üçüncü şahıslardaki taşınır ve taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının yukarıda miktarı yazılı alacağa yetecek kadar kısımlarının İHTİYATEN HACZİNE, kararın infazı için İstanbul 7. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına tevdiine," karar verilmiş ve verilen karara karşı borçlu vekili tarafından itiraz kanun yoluna başvurulmuştur.
Aleyhine ihtiyati haciz talep edilen vekili ihtiyati haciz kararına itiraz dilekçesinde; "... tarafından Mahkemenizden ... Bankasına ait 16/03/2020 keşide tarihli ... Seri Numaralı 100.000,00 TL'lik çek için ihtiyati haciz kararı verilmesi talep edilmiştir. Mahkemenizce bu talep 18/7/2025 tarihli karar ile kabul edilmiş, kararın infazı için İstanbul 7. İcra Müdürlüğünün... sayılı dosyasına tevdi edilmiştir. İhtiyati hacze konu edilen çek zamanaşımına uğramıştır. Temel ilişkiye dair borç iddiaları yargılamayı gerektirmektedir. Kambiyo senetlerine özgü icra takibi yoluna dahi konu edilemeyecek çek için borçlu dinlenilmeksizin ihtiyati haciz kararı verilmesi açıkça hatalıdır. ... tarafından ihtiyati haciz kararı tatbik edilmiş, müvekkil şirketin tüm banka hesaplarına haciz konulmuştur. Kararı veren hakimin sorumluluğuna ilişkin itiraz hakkımız saklı kalmak kaydıyla derhal müvekkil aleyhine verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını..." talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi 13/08/2025 (Ek Karar Tarihi) tarih ve 2025/394 D.İş - 2025/438 Karar sayılı kararı ile: "Talep, 2004 sayılı İİ 257 vd. maddelerine dayalı ihtiyati hacze ilişkindir. İİK 257. maddesi "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı borçlunun yed'inde veya 3. şahısta olan menkul ve gayrimenkul mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. Vadesi gelmemiş borçtan dolayı yalnız aşağıdaki hallerde ihtiyati haciz istenebilir.1-Borçlunun muayyen ikâmetgahı yoksa; 2-Borçlu taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır yahut kaçar ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlâl eden hileli işlemlerde bulunursa; bu suretle, ihtiyati haciz konulursa borç yalnız borçlu hakkında muacceliyet kesbeder." şeklindedir.Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2009/3834 Esas, 2009/4928 Karar sayılı emsal ilamında; "...İİK.'nun 265. maddesinde, ihtiyati hacze itiraz nedenleri tahdidi olarak sayılmıştır. Bunlar; mahkemenin yetkisine, teminata ve ihtiyati haczin dayandığı nedenlere ilişkin olup, İhtiyati haczin dayandığı sebepler ise aynı yasanın 257. maddesinde düzenlenmiş olup, bunlar da alacağın rehinle temin edilmemiş olması ve para borcuna ilişkin olmasıdır. Somut olayda itiraz eden borçlu vekili, çekin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek, ihtiyati hacze itiraz etmiştir. İhtiyati haciz kararına itiraz nedenleri şekli ve sınırlı olarak İİK.nun 265 nci maddesinde açıkça düzenlenmiştir. Borçlu vekilinin zamanaşımına yönelik itirazı anılan madde kapsamında olmadığı gibi, TTK’nun 726. maddesine göre, hamilin müracaat hakkı, ibraz müddetinin bitiminden itibaren altı ay geçmekle zamanaşımına uğrar ise de, çekin ibraz edildiği 25.02.2008 tarihinden itibaren ihtiyati haczin istendiği 10.10.2008 tarihine kadar zamanaşımını kesen sebeplerin bulunup bulunmadığını da incelemek gerekmektedir. Bu hususlar ise bir alacak ya da menfi tespit davasında incelenebilecektir. O halde, mahkemece, yukarıdaki açıklamalar gereğince, ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmek gerekirken, yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir..." yönünde açıklama yapılmıştır.Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 2024/1020 E., 2024/1414 K. sayılı ilamında özetle; "... Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde ise; Her ne kadar karşı taraf borçlu senetlerin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararına itiraz etmiş ise de, ihtiyati hacze itiraz sebepleri İİK'nın 265. maddesinde şekli ve sınırlı olarak açıkça düzenlenmiş olup, zamanaşımına yönelik itiraz, Yargıtay 11 HD'nin 2009/3834 E-4928 K. ve Yargıtay 19. HD'nin 2016/11051 E-14274 K. sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere anılan madde kapsamında değildir. Bu itibarla, somut olayda ihtiyati haciz talebinin kabulü için İİK'nın 257 ve 258. maddesinde belirtilen koşulların oluştuğu, karşı tarafın itiraz dilekçesinde ileri sürdüğü hususların İİK'nın 265. maddesinde belirtilen itiraz sebeplerinden olmadığı anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazın reddine karar vermek gerekirken yanılgılı değerlendirme ile ihtiyati hacze itirazın kabulüne karar verilmesi yerinde olmadığı..."na hükmedilmiştir.İİK 257 maddesinde "rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmemiş bir para borcunun alacaklısı borçlunun yerinde veya 3.şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" hükmü yer almaktadır. İİK 265 maddesinde "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuru ile yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir" hükmü yer almakta olup, ihtiyati hacze itiraz sebepleri sayılmıştır. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; talep edenin çeke dayalı ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, çekin süresinde ibraz edildiği, bu nedenle kambiyo vasfını kaybetmediği, karşı tarafça zamanaşımı definde bulunulduğu, yukarıda atıf yapılan yüksek mahkeme içtihatlarında vurgulandığı üzere ihtiyati hacze itiraz sebeplerinin İİK'nın 265. maddesinde şekli ve sınırlı olarak açıkça düzenlenmiş olup, zamanaşımına yönelik definin anılan madde kapsamında olmadığı, somut olayda ihtiyati haciz talebinin kabulü için İİK'nın 257 ve 258. maddesinde belirtilen koşulların oluştuğu, borca ilişkin sair itirazların ise yargılamayı gerektirdiği anlaşılmakla tüm bu sebeplerden dolayı ihtiyati haciz kararına itirazın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir." gerekçesi ile,1-Mahkememizin 18/07/2025 tarihli ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın REDDİNE, karar verilmiş ve karara karşı İhtiyati hacze itiraz eden vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İhtiyati hacze itiraz eden vekili istinaf dilekçesinde özetle, İDM tarafından ihtiyati haciz kararına ilişkin itiraz sebepleri kanunda şekli ve sınırlı olarak belirtildiği kabul edildiğinden zamanaşımı define yönelik itirazın bu kapsamda olmadığı gerekçe gösterilerek talebin reddine dair karar tesis edildiğini, İhtiyati haciz kararına ilişkin itiraz dilekçesinde de bahsedildiği üzere takibe konu edilen çekin zamanaşımına uğradığını; kambiyo vasfını yitirmiş bir evrakın salt olarak alacağın varlığını ispata yarar bir belge olmadığını; bu gerekçe ile vadesi gelmiş ve ödenmemiş bir borcun varlığından söz edilerek ihtiyati haciz kararı verilmesinin mümkün olmadığını; bunun ortaya konabilmesi için çeke ilave belgelerin ortaya konması ve ticari kayıtların incelenmesi gerektiğini; İDM'ce bu yönde bir inceleme yapılmadan ihtiyati haciz kararı verildiğini, Verilen haksız ihtiyati haciz kararı neticesinde müvekkili aleyhine haciz tatbik edildiğini; bu nedenle müvekkili şirketin borcun tamamını ödemek durumunda kaldığını; müvekkili şirket tarafından haciz baskısı nedeniyle yapmış olduğu ödemeye ilişkin haklarını saklı tutmakta olduğunu, Sonuç itibariyle, kambiyo senetlerine özgü icra takibi yoluna dahi konu edilemeyecek çek için borçlu dinlenilmeksizin ihtiyati haciz kararı verilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğundan kaldırılması gerektiğini, İleri sürerek, açıklanan nedenlerle;İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/8/2025 Tarih D.iş.2025/394, K.2025/438 sayılı ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine dair verilen ek kararın kaldırılmasına,ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına,yargılama gideri ve vekâlet ücretinin talep eden üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Talep; çeke dayalı ihtiyati haciz istemine ilişkin olup, mahkemece istemin kabulüne karara verilmiş, karara karşı yapılan itiraz ise reddedilmiş olup, itiraz eden vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. haciz talep eden vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca; rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir. İİK'nun 258 maddesi uyarınca; ihtiyati haciz talep eden alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeğe mecburdur. Burada aranan ölçü yaklaşık ispat ölçüdür. İİK'nun 265. maddesi hükmü gereğince, borçlu kendisi dinlenilmeden verilen ihtiyati haciz kararına yönelik haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata, huzuru ile yapılan hacizlerde haczin uygulandığı, aksi halde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Bu durumda mahkeme, gösterilen itiraz sebepleri ile bağlı inceleme yaparak itirazı kabul veya reddeder.Talep dayanağı 16/03/2020 keşide tarihli, keşidecisi ... , lehdarı ... olan, 100.000,00-TL bedelli çekin, süresinde bankaya ibraz edildiği ve karşılıksız çıktığı anlaşılmıştır. Somut olayda, itiraz eden tarafından talep dayanağı çekin zamanaşımına uğradığı ileri sürülmüş olup, ihtiyati haciz talep edenin lehdar, itiraz edenin ise keşideci olduğu ve çekte yazılı bedelin kayıtsız şartsız ödeneceği kaydını içeren senet bakımından, çek zamanaşımına uğramış olsa dahi, İİK'nun 257/1 fıkrası uyarınca muaccel ve rehinle temin edilmemiş alacağın varlığı konusunda, İİK'nun 258 maddesinde aranan yaklaşık ispat koşulunun oluştuğu, mahkemece itirazın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıiş, kamu düzenine aykırılık da saptanmadığından itiraz eden vekilinin edenin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İhtiyati hacze itiraz edenin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK' nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL istinaf karar harcı istinaf eden tarafından peşin olarak yatırıldığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, yatırılan harcın hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı bulunması ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 25/09/2025 tarihinde HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.