T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/864 Esas
KARAR NO: 2024/1943 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2020/143 Esas- 2021/894 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
KARAR TARİHİ: 05/12/2024
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Firmaları tarafından ... nolu Leasing poliçesi ile sigortası yapılan ... Holding A.Ş. ve Şirketler grubundan ... San. ve Tic. A. Ş. tarafından kullanılmakta olan ... marka ...model ... nolu plastik enjeksiyon makinesi revizyonunun davalı şirketçe yapıldığını ve sigorta ettiren şirkete teslim edildiğini, ancak revizyonun hatalı olması nedeniyle 05.02.2015 ile 07.02.2015 arasında 2 gün çalıştırma sonrası arızalandığını, yapılan tespitte hidrolik sistemin yanlış komutlar vermesi nedeniyle plaka saclarının yamulduğunun tespit edildiğini, davalı tarafından gerekli kontrollerin yapılıp gerekli programın yüklenmesi sonrasında makinenin tekrar çalıştırılması sonrasında yeniden arızalanması üzerine davalının sorunu piyasanın 25.000 TL altına gidereceğini taahhüt ederek yaptığını, ancak kullanım sonrası 2. kez hasar ortaya çıktığını, hasarın onarımının çok yüksek olması nedeniyle makinenin (tam hasar) perte çıkarıldığını, makinenin hasarlanması nedeniyle 25.923,36 $ maddi hasar oluştuğunu, firmalarının bu bedeli sigortalıya ödediğini, Sigorta Poliçesi Umumi Şartları ve T.T.K.'nın amir hükmüne göre firmalarının hasar bedelini ödedikten sonra sigortalısının haklarına kanunen halef olduğunu, sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen tahsili için Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasında takip başlatıldığını, ancak davalının takibe haksız olarak itiraz etmesi nedeniyle davanın açıldığını, zorunlu arabuluculuk kapsamında, davalının 2. toplantıya katılmaması nedeniyle arabuluculuğun anlaşmazlıkla sonuçlandığını beyanla Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında davalının yaptığı itirazın iptali ve % 40 tan az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından açılan işbu davanın dayanağını oluşturan Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı İcra dosyasına karşı müvekkili adına yapılan borca itiraz dilekçesinin davacıya tebliğinden itibaren bir (1) yıldan uzun bir süre geçtiğini, itirazın iptali davasının açılabilmesi için hak düşürücü sürenin bir yıl olduğunu, aksi durumda açılacak olan davanın tümüyle reddinin gerekeceğini, müvekkili ile... San. Ve Tic. A.Ş. arasındaki iş ilişkisi uyarınca, müvekkilinin işbu firmaya ait ... marka ... model plastik enjeksiyon makinesine revüzyon işlemi yaptığını, müvekkilinin iş ilişkisi içinde bulunduğu firma “... San. Ve Tic. A.Ş.” unvanlı firma olmasına rağmen, ödeme emrinde borç sebebi olarak gösterilen risk poliçesi kapsamındaki ödemenin ... Holding A.Ş.'ye yapıldığı belirtilmiş olup, müvekkilinin iş ilişki içerisinde bulunmadığı ... Holding A.Ş.'ye yapılan ödemeler bakımından sorumlu tutulamayacağını, müvekkili tarafından ilgili makineye 6 Nisan 2015 tarihinde otomasyon yenilemesi yapılarak sorunsuz olarak numune üretimi gerçekleştirildiği ve makinenin çalışır durumda teslim edilmesi akabinde firmada seri üretim yapıldığı nazara alındığında müvekkilinin söz konusu hasar ve dolayısıyla ... E. sayılı ilamsız icra takibine ilişkin ödeme emrine konu borçtan sorumlu tutulamayacağını, çalışır durumda teslim edildiği hususu, teslim tutanağı ile de sabit olan işbu makinede meydana gelen hasarın, ilk devreye alma esnasında değil de ilgili firmada gerçekleştirilen 2 günlük seri üretim sonrasında meydana gelmesinin dahi, müvekkilinin ilgili hasar ve borçtan sorumlu olmadığını ortaya koyduğunu, işbu hasarın, müvekkili tarafından, tamamen iyi niyetli olarak maliyetine tamir edilmesi sureti ile yenileme yapılması akabinde, ilgili firmada gerçekleştirilen eğitim sırasında ikinci bir hasar daha meydana geldiğini, ilgili hasara istinaden yapılan incelemede, makinenin kendi bünyesinde bulunan hidrolik arızanın, işbu hasara sebebiyet verdiğinin tespit edildiğini, meydana gelen ikinci hasarın ardından ... Otomotiv San. Ve Tic. A.Ş.nin isteği üzerine, ... Sanayi ve İnşaat Taahhüt Ticaret A.Ş. tarafından da, hasara ilişkin inceleme yapılmış olmakla beraber, inceleme sonucunda hazırlanan raporun müvekkili tarafından sunulan raporu destekler nitelikte olmasına istinaden, ... Otomotiv San. Ve Tic. A.Ş. ile müvekkili arasında devam eden iş ilişkisi nazara alınarak müvekkilinin 28 Ağustos 2016 tarihinde bakiyesini alma şartı ile tamir maliyetinden vazgeçtiğine ilişkin mutabakat imzalandığını, ödeme emrine konu hasarın müvekkilinden kaynaklanmadığı hususunun bilirkişi raporları ve taraflar arasında yapılan değerlendirmeler ile sabit olduğunu beyanla davanın reddine, davalı aleyhine %40'dan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi ile yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi'nin 13/10/2021 tarih 2020/143 Esas- 2021/894 Karar sayılı kararında; "Dava, sigorta şirketinin ödediği hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkin itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; revizyon amaçlı davalı tarafa teslim edilen makinenin ikinci onarımda sonra hasarlanması nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar bedelinin kusuru oranında davalıdan rücuen tahsilinin gerekip gerekmediği hususlarında toplandığı, Dosyada delillerin toplandığı, itirazın iptali davasının hak düşürücü sürede açıldığı, makine mühendisi ... ile sigorta uzmanı bilirkişi ...'tan rapor ve ek raporun alındığı, raporların hükme ve denetime elverişli olduğu, ilk raporda Davacı Sigortacı ... Sigorta tarafından, dava dışı sigortalısı ... Holding A.Ş. / ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin, Başlangıç tarihi 03.03.2014, Bitiş tarihi 01.03.2015, Poliçe numaraları ... olan Ticari Risk Sigorta poliçesi ile sigortalandığını, ... Holding A.Ş. ve Şirketler grubundan ... Otomotiv San. ve Tic. A. Ş. ye ait ... marka ... model ... nolu Plastik Enjeksiyon Makinesinin .... Tasarım San. ve Tic. A. Ş. tarafından revize edildiğini, dosyada revizyonla ilgili teklif veya sözleşmeyle ilgili dosyada belge bulunmadığını, makinenin teslimi, devreye alınması, hasar oluşumu ile ilgili ... firması ve ... yetkilileri tarafından imza altına alınmış belge bulunmadığını, hasar bedelinin Dava dilekçesinde 25.923,36 $ olduğu, 31.05.2018 tarihli eksper raporunda ve ... Sigorta tarafından ... firmasına yazılan 23.12.2015 tarihli yazıda artan iş maliyeti bedeli eklenmesi ile istenen tazminatın toplam 74.066,76 $ olarak belirtildiğini, makinede revizyonu yapan davalı tarafın hatası nedeniyle olduğu iddia edilen 1. ve 2. hasarların giderilmesinin davalı yükümlülüğünde olması gerektiğinden, hatasını gidermek için davalıya ödeme yapılmaması gerektiği, makine revizyonunu yapmayı taahhüt eden davalıya neden ilave bedel verildiğinin anlaşılamadığını, 31.08.2015 tarihli eksper raporunda belirtilen bağımsız olarak çalışan ... firmasının raporunda; elektrik ve hidrolik herhangi bir problem gözlemlenmediği, hasarın değişik sebeplerden olabileceğinin belirtildiği, hasarın oluşumu ile ilgili bir sebep ortaya konamaması nedeniyle sigorta firmasının onarım yapılamaması konusunda kararsız kaldığı, 09.07.2015 tarihinde ... fabrikasında Sigortalı firma teknik, idari yetkilileri ve aracı kurumun temsilcilerinin bulunduğu toplantıda; enjeksiyon makinesinde oluşan hasarın yapılan revizyonla ilgisi olduğunun kesinleştirilemediğinin belirtildiği, alınan ek raporda da, ... firmasının ...- ... firmasına sunduğu 24.09.2014 tarih ve ... referans numaralı teklifte, montaj, devreye alma ve personel eğitiminin ücrete dahil olduğunu, makinede gerekli olacak olan hidrolik bağlantı elemanları, hortumlar vs. nin temin ve montajının dahil olmadığını, hareketli plaka burçlarının yenilenmesi için yazıda belirtilen firmalardan teklif alındığını, işin 25.000 TL ye ... firmasına verildiğinin belirtildiğini, ... Firmasının 06.05.2015 tarihli raporunda hasarın oluş nedenleri ve olası sebepleri konusunda ayrıntılı açıklama yapıldığını, hasarın oluşumuyla ilgili raporda belirtilen olası problemlerin tamamının hidrolik kaynaklı olması nedeniyle ... firması' nın teklifine dahil olmaması nedeniyle ... firmasının hasardan sorumlu olmayacağını, ... firmasının revizyon işlemini ... firmasına ihale etmeden önce uzman bir hidrolik firmasına makineyi incelettirip rapor aldıktan sonra revizyon işini yaptırsa bu problemin olmayabileceğini veya makinenin yaşı itibari ile revizyon maliyetinin çok fazla olabileceği nedeniyle revizyon işinden vazgeçebileceğini, ... firması raporu 7. Maddesinde belirtildiği gibi; hidrolik projesinin incelenmesi sonrasında bunun hidrolik problemlerden kaynaklanan ve çok çeşitli nedenlerden kaynaklanabileceğini, profesyonel görüşlerinin bu kadar hata varyasyonunun olabileceği bu yaşta bir makinenin tüm hidrolik sisteminin yenilenmesi veya makinenin yaşı, verimliliği, yenileme masraflarının fazlalığı göz önüne alındığında makinenin perte ayrılması gerektiğini, dava konusu makine üzerinde ... firmasının yaptığı revizyon işinde oluşan problemlerden, ... firmasının 06.05.2015 tarihli raporunda belirtilen açıklama sonucunda; hasarın hidrolik kaynaklı olması nedeniyle ... firmasının sorumluluğu bulunmadığının belirtildiği, davacı tarafın iddiasını ispat edemediği, hasarın revizyon işleminden kaynaklandığının ispat edilemediği ayrıca davalı tarafından verilen teklife hidrolik işlemini dahil olmadığı da dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kuruldu..."gerekçesi ile, ''1-Açılan itirazın iptali davasının ispatlanamadığından REDDİNE 2-Davacının icra inkar tazminat talebinin yasal şartları oluşmadığından REDDİNE '' karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel mahkemenin verdiği kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu ve bozulması gerektiğini, müvekkili şirket tarafından ... nolu Leasing poliçesi ile sigortası temin edilmiş bulunan ... Holding A.Ş. ve şirketler grubundan olan ... Sanayi Ve Tic. A.Ş. tarafından kullanılmakta olan ... marka ... model ... seri nolu plastik enjeksiyon makinesinin revizyon amaçlı davalı şirketçe yapıldığını ve sigorta ettiren şirkete teslim edildiğini, ancak burada davalı şirketçe hatalı revizyon yapılması sonucu makinenin 05.02.2015-07.02.2015 tarihleri arasında yani 2 günlük çalıştırmadan sonra arıza verdiğini ve yapılan tespitte Hidrolik sistemin yanlış komutlar vermesi sonucu arka plaka saçlarının yamulması hasarına sebebiyet verdiğinin anlaşıldığını, davalı tarafından gerekli kontroller yapılıp, gerekli programlar yüklendikten sonra makinenin tekrar çalıştırıldığını ve tekrar arıza verdiğini, bunun üzerine davalı şirketin hasara sebebiyet verdiği düşünülen sorunu piyasanın 25.000 TL altına yapacağını taahhüt ettiğini ve yaptığını, ancak tekrar kullanımda ikinci bir hasarın ortaya çıktığını, ancak söz konusu makinenin düzelmediğini ve tamiri çok masraflı olacağından perte çıkarıldığını; Olayın oluş biçiminden de anlaşılacağı üzere davaya konu enjeksiyon makinesi çalışır durumda iken revizyon için yazılım yüklenmesi amacıyla davalı şirkete verildiğini ancak makine geldikten ve 2 günlük çalışmadan sonra yanlış komut vermesi sonucu hasar meydana geldiğini, ... firmasının ...-... firmasına sunduğu 24.09.2014 tarih ve ... referans numaralı teklifinin dava ile ilgili maddelerinin; makinenin proje bilgilerine uygun olarak ... enjeksiyon modülü uygulanıp tüm makine üzeri tesisatı yenileneceği, aynı zamanda mevcut elektrik panosu düzenleneceği, makinedeki mevcut şalt malzemenin kullanılacağı, proje sırasında çıkacak ek malzemelerin ayrıca fiyatlandırılacağı, konunun ... Otomasyon yenilemesi olduğu, ...'' dokunmatik ekranlı enjeksiyon makinesi otomasyonunun 9.000€+ KDV olduğu, bu fiyata Elektrik ve kontrol panosu, işçilik, montaj, devreye alma, makineye özel ... yazılımın hazırlanması dahil olduğunun belirtildiğini, montaj, devreye alma ve personel eğitiminin ücrete dahil olduğunu, makinede gerekli olacak olan hidrolik bağlantı elemanları, hortumlar vs. nin temin ve montajının dahil olmadığı şeklinde bir anlaşma sağlandığını, makinenin otomasyon sisteminin değiştiğini, hatanın da makinenin yanlış komut alması sebebiyle meydana geldiğini; 11.02.2015 tarihinde hasar oluştuğunu, 13.02.2015'te sigortaya bildirim yapıldığını, 14.02.2015'de eksperin geldiği, hasarların tespiti için makine sökümüne karar verildiğini, hasarın tespit edilerek gerekli onarımın yapıldığını, makinenin çalışır duruma getirildiğini, (Yapılan onarımlar: arka kolon tutucu plaka yenilemesi, Tie bar dişlileri mevcut kolon üzerinden eritilerek 4 adet yeni dişli montajı, yeni tie bar dişli somunu yapımı, tie bar silindir rod başı tadilatı, tie bar keçe takımları değişimi,) hareketli plaka burçlarının yenilenmesi için yazıda belirtilen firmalardan teklif alındığını, işin 25.000 TL ye ... firmasına verildiği, bu onarım sonrası keçe ve oringler değiştirilerek makinenin yeniden devreye alınması sırasında tekrar hasar meydana geldiğini, bilirkişinin tüm bu belgelere rağmen enjeksiyon makinesinin sistemi ve yazılımın hasara sebebiyet verebileceği ihtimallerini göz ardı ederek rapor tanzim ettiğini, söz konusu otomasyon yenilenmesi ve değişikliklerinin kapsamının belirtilmediğini, makinenin çalışma özellikleri hakkında bir araştırma yapılmadığını, gelen bilirkişi raporlarına kendileri tarafından bu sebeplerle itiraz edildiğini, bilirkişi raporunda sadece eksper raporunun dikkate alındığını, teknik bir inceleme yapılmadığını ancak yerel mahkemenin bu itirazları değerlendirmediğini, gelen ek bilirkişi raporu sonucunda davayı reddettiğini, davaya konu olayın teknik incelemesi yapılmadan bir karara varılması haksız ve hukuksuz olup, eksik değerlendirme sonucu davanın reddedildiğini beyanla Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/143 E., 2021/843 K. sayılı dosya kararının istinafen bozulmasını talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, Ticari Risk Sigorta Poliçesi kapsamında makine hasar bedeli olarak ödenen tazminatın, hasara sebep olduğu iddiası ile davalıdan tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatı taleplerine ilişkindir. Davacı taraf, dava dışı sigortalısı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait plastik enjeksiyon makinesinin revizyonun davalı tarafça yapıldığını ve revizyon sonrası makinede hasar oluştuğunu, oluşan hasarın davalı tarafından onarıldığını, onarım sonrası ikinci kez hasar oluştuğunu ve onarım bedelinin yüksek olması sebebiyle makinenin perte çıkarıldığını, hasar bedelinin dava dışı sigortalıya ödendiğini ve davalının söz konusu bedelden sorumlu olduğunu beyan ederek itirazın iptalini talep etmiş, davalı taraf, makinede oluşan hasarın taraflarınca yapılan revizyon işleminden kaynaklanmadığının davacı tarafça alınan raporlar ile sabit olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuş, Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri; dava dışı sigortalıya ait makinenin revizyon öncesi çalışır halde olduğu, hasara davalının yaptığı işlemlerin sebebiyet verdiği, Mahkemece alınan bilirkişi raporunda yalnızca ekspertiz raporuna dayalı olarak inceleme yapıldığı, teknik bir inceleme yapılmadığı ve verilen kararın hatalı olduğuna ilişkindir. Mahkemece taraf delillerinin ibrazı sağlanarak, bilirkişi incelemesi yaptırılmış, kök ve ek rapor alınarak istinafa konu karar verilmiştir. HMK'nın 282. maddesi uyarınca hakim bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Davacı tarafça ileri sürülen tüm istinaf sebepleri yargılama aşamasında sunulan dava, itiraz ve beyan dilekçeleri ile de ileri sürülmüş, ilk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporlarında bu iddialar ve itirazlar değerlendirilmiştir. Dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre; davalı tarafından, dava dışı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait makinelere otomasyon/revizyon işlemi yapılmak üzere teklif verildiği ve 6 adet makinede projesinde belirtilen işlemlerin yapıldığı, verilen teklifte makinelerde gerekli olacak olan hidrolik bağlantı elemanları, hortumları vs.nin müşteri tarafından temin ve monte edileceğinin kabul edildiği, davalı tarafından yapılan işlemlerden sonra bir adet makinenin çalıştırılması sırasında hasar oluştuğu, davalı tarafından hasarın onarıldığı ancak yeniden hasar meydana geldiği, davalı tarafça ikinci kez oluşan hasar nedeniyle düzenlenen 06/05/2015 tarihli hasar tespit raporunda, ilgili hasarı meydana getirebilecek birçok hidrolik sistem hatası varyasyonun tespit edildiği, kesin bir sebebin ise tespit edilemediği, gerek davacı tarafından sunulan ekspertiz raporu, gerekse yine davacı tarafından taraflardan bağımsız bir şirket olan ... Sanayi ve İnşaat Taahhüt Ticaret A.Ş.'den makine üzerinde inceleme yaptırılmak suretiyle alınan raporda, hasarın davalı tarafından yapılan revizyon işleminden kaynaklandığına dair bir tespitin yapılamadığı, hasarın sebebinin kesin olarak belirlenemediği, dava dışı sigortalı tarafından makinenin perte ayrıldığı, Mahkemece alınan teknik bilirkişi raporunun bağımsız şirket tarafından makine üzerinde yapılan inceleme neticesinde düzenlenen rapor ve davalı tarafından yapılan revizyon işlemine dair proje ve teklif nazara alınarak düzenlendiği, davacının iddiasının aksine raporda teknik değerlendirmelerin yapıldığı ve ... Şirketi tarafından düzenlenen raporda tespit edilen olası hasar sebeplerinin tamamının hidrolik kaynaklı olması ve hidrolikle ilgili işlemlerin davalının teklifine dahil olmaması sebebiyle davalının sorumluluğuna gidilemeyeceğinin mütalaa edildiği, sonuç olarak davacı tarafça sigortalıya ait makinedeki hasarın, davalı tarafından yapılan revizyon işlemi nedeniyle oluştuğu ispat edilemediğinden Mahkemece davanın reddine karar verilmesinin isabetli olduğu anlaşılmış, verilen kararda usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gibi kamu düzenine aykırılık da görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacının istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davacıdan alınması gereken 427,60 TL istinaf karar harcından, istinaf eden davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf talep eden üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avansı bulunması ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 05/12/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.