T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1266 Esas
KARAR NO : 2026/962 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI : 2020/228 Esas - 2023/133 Karar
TARİHİ: 17/02/2023
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 07/05/2026
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile dava dışı ... Satış Kooperatifleri Birliği arasında taşıma sözleşmesi bağıtlandığını, İstanbul'a gönderilecek yağlar için müvekkili şirket yetkilisinin davalı taşıma komisyoncusu ...'ın ait ...Ticaret isimli ticari işletmesini aradığını, bu ticari işletmenin dava dışı ...'ya ait ... plakalı çekici ile ... plakalı dorseyi sağladığını, aracın taşıtan ... Çorlu'daki tesisine davalı sürücü ... yönetiminde girdiğini, çekicinin ve dorsenin ruhsat fotokopilerinin, sürücü ehliyet fotokopisinin, eğitim belgelerinin, sürücü ve aracın görüldüğü şekilde fotoğrafların çekilerek yükün İstanbul'daki alıcı ....A.Ş.'ye taşınmak üzere davalılara teslim edildiğini, 550,00-TL taşıma bedeline ilişkin ödemenin sürücüye yapıldığını, bu belgeler karşılığında dava dışı ...'ya ait 14/06/2014 tarihli ... yevmiye sayılı faturanın teslim alındığını, yükün aracın ve sürücüsünün aynı gün kayıplara karıştığını, aracın ertesi gün boş olarak ... Otoyolundaki bir tesiste bulunduğunu, Bakırköy 40. Noterliğinden gönderilen 25/06/2014 tarihli uyarı ile durumun davalılara uyarılarak direnime düşürüldüklerini, gönderen ... Satış Kooperatifleri Birliği tarafından düzenlenen 14/06/2014 tarihli fatura ile birlikte kendilerinden 93.271,50-TL hasar bedeli istenildiğini, bu hasarın 75.000,00-TL'sinin dava dışı sigortacıları tarafından ödendiğini, kalan 18.271,50-TL için davalılar hakkında İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı ...'ın ehliyetinin çalındığını belirterek borca itiraz edip takibin durmasını, diğer davalının ise komisyon karşılığında araç temin ettiğini, dava dışı ...'ya ait araçları yükleri almak için gönderdiğini ileri sürerek borca itiraz ettiklerini, davalıların TTK. 784/1 uyarınca sorumlu olduklarını belirterek; davalıların itirazlarının asıl alacak kalemleri yönünden iptali ile takibin devamına, davalıların asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatı ödemelerine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kendisine ait sürücü belgesinin 2005 yılında çalındığını, bu nedenle yenisini aldığını, zaman içinde adına trafik cezaları gelmesi üzerine 20/03/2012 tarihinde Yalova Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunduğunu, Yalova ve Antalya Cumhuriyet Başsavcılıklarınca verilen yetkisizlik kararları sonucu soruşturmayı sürdüren İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının 10/01/2014 tarihinde takipsizlik kararı verdiğini, dava konusu taşıma öncesi çekilen fotoğraf sonucu sürücü belgesini çalan kişinin kardeşi ... olduğunun ortaya çıktığını, bunun üzerine takipsizlik kararlarının kaldırılması için gerekli başvurularda bulunduğunu, kendisinin emekli bir kişi olduğunu, kamyon ve tır şoförlüğü yapmadığını, benzer suçların Antalya plakalı araçlar ile işlendiğini, araç sahibi ... ile diğer davalının olayda kusurlu olduklarını belirterek, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; ... numaralı çekici ve ... plakalı dorsenin sürücüsü ...'ın yanına gelerek mal almak istediğini, kendisinin de araç sahibi olan ...'ya telefondan arayarak teyit aldığını, bunun üzerine malların yüklendiğini, sürücünün taşınanı başka bir adrese teslim ederek ortadan kayıp olduğunu, araçların sahibinin taşıma öncesi yaptığı teyidi kabul etmediğini ve kendisi ile muhatap olunmasını istemediğini, olayda kasıt ve kusuru bulunmadığını, iyi niyetle aracılık yaptığını belirterek, haksız ve dayanaksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ:
İlk Derece Mahkemesi 17/02/2023 tarih ve 2020/228 Esas - 2023/133 Karar sayılı kararında;
"...Nihai zarardan fiili taşıyıcı ... ve müteveffa ... sorumlu olmakla birlikte, işbu davada davalıların da sorumlu tutulmasının eksik teselsül hükümlerine göre hükmedilmesi gerektiği, davacının tazmin edilmeyen zararının 18.271,50 TL olduğunun tespit ve rapor edildiği, denetlemeye ve hükme dayanak etmeye elverişli bilirkişi raporuna göre davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile,
''1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE;
-Davalıların İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 18.271,50-TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, takibin 18.271,50-TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki talep gibi DEVAMINA,
2-Alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatı 3.654,30-TL' nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,'' karar verilmiş ve karara karşı davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının eksik, hatalı ve yanlış olduğunu, yasaya ve kanuna aykırı olduğunu, somut ve ispatlı olmasına rağmen davalı aleyhine açmış bulunduğu davanın 17/02/2023 tarihinde karara bağlandığını, davacının talepleri yönünden kısmen kabul edilerek büyük bir maddi hataya sebebiyet verildiğini, davada ileri sürdükleri tüm gerçeklerin ispatlı olduğunu, delil ve tanık ifadelerine dayandığını, böyle bir karar verilmesinin yasaya ve kanuna aykırılık teşkil ettiği gibi yine davacının ifade ve beyanları araştırılmadan ifadelerinin üzerinde meşru kılmak anlamı taşıyacağını, bu durumun kabul edilebilir olmadığını, tüm bu iddialarının dosyaya sunulan belge ve tanıklar ile sabit olduğunu, buna rağmen yerel mahkemenin gerekçeli kararında davalının kusurlu olduğu ve sorumlu bulunduğu gerekçesiyle davayı kısmen kabul ettiğini, tüm bunlar ortada iken davacı tarafın davasının kabulü ile ileride telafisi mümkün olmayacak duruma yol açacağını, bu yüzden dava konusu iddiaları somut bir duruma dayanmasına rağmen yerel mahkemece bu iddiaları dikkate alınmadığı gibi yine mahkemenin olayda tanık olarak sunmak istedikleri kişileri dinlemekten de kaçındığını, bu karar ile hak kaybına sebebiyet verildiğini ve bunun yasaya aykırı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI ... VEKİLİ İSTİNAF DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; yerel mahkeme kararında gerekçenin kendi içinde çelişkiler içerdiğini ve isabetsiz olduğunu, beraat gerekçesi şablonunun matbu gerekçe olduğunu ve tüm sanıklar için toplu olarak yazıldığını, müvekkil bakımından özelleştirilip ayrıntılandırılmadığını, icra dosyasına yapılan itirazda müvekkilin olayla alakasının olmadığını belirttiğini ve kendisinin fotoğraftaki kişi olmadığını da belirttiğini, müvekkile icradan önce davacı vekilinin noter ihtarnamesinin tebliğ edildiğini ve müvekkilin de buna cevap verdiğini, akabinde müvekkilin olayla ilgili yapılan savcılık şikayeti üzerine ifadeye çağrıldığını, davacı tarafça icra takibinin bu tarihten sonra yapıldığını, yani davacı tarafın fotoğraftakinin müvekkil değil, kardeşi olduğunu icra takibine başlarken bildiğini, müvekkilin de durumu faili meçhul devam eden savcılık dosyalarına derhal bildirdiğini, buna dair dilekçelerin de dosyada mevcut olduğunu, davacının icra takibini 21/08/2024 tarihinde başlattığını, müvekkilin fotoğraftakinin abisi olduğunu yazmadı diye sorumlu tutulduğu itiraz dilekçesini 28/08/2014 tarihinde verdiğini, yani davacı şirket müdürünün bu tarihlerden 2 ay önce hırsızın kimliğinin ... olduğunu zaten bildiğini, yine aynı soruşturma dosyasında tır sahibi ...'nun Sancaktepe Polis Merkezi Amirliğindeki 17/06/2014 tarihli ifadesinde ve Bahçelievler Polis Merkezinde 31/07/2014'te verdiği ifadesinde şoförünün adını ... olarak bildiğini belirttiğini, yani davacı tarafın şikayetçisi olduğu işbu savcılık dosyasından müvekkil hakkında icra takibi başlattığı tarihten önce TC kimlik numarasına kadar hırsızın ... olduğunu bildiğini,
Sonuç olarak müvekkilin icraya itiraz dilekçesini yazdırdığı kişinin teknik bir dille yazdığını ve itiraz dilekçesinin hukuken yeterli olduğunu, müvekkilin borçlu olmadığını belirtip itiraz etmesinin hukuken yeterli olduğunu, yerel mahkemenin müvekkilin ehliyetini değiştirirken 'hükümsüzdür' ilanı verip vermediğini, ehliyeti değiştiren emniyet müdürlüğünden dahi sormadığını, müvekkilimin için 'hükümsüzdür' ilanının ve yeni ehliyet çıkartmanın yeterli olduğunu kaybolan ehliyetinin kullanılmamasını sağlayamayacağını,
Müvekkilin, bozuk bir hayat yaşayan kardeşi ... ile görüşmediğini, kendisinin düzgün hayat yaşayan, çalışan ve iş hayatında başarılı olan bir tüccarken işini oğluna bırakıp emekli olduğunu, nitekim ...'nin verdiği adreste travestilerin ikamet ettiğinin polis araştırmasında tespit edildiğini, müvekkil için niyet okuması yapan yerel mahkemenin, müvekkilin sosyal ekonomik durumunu da araştırması gerektiğini, müvekkilin inşaat malzemeleri şirketi olan saygın bir tüccar olduğunu, müvekkilin kardeşi ...'ın bozuk bir hayat yaşadığını ve bu nedenle müvekkilin kendisi ile görüşmediğini, bahsi geçen ceza davasında ...'ın patronu ya da beraber çalıştığı kişi olan ...'nun savunmasında; ...'ın dava konusu olaydan sonra dahi... adına düzenlenmiş sahte ehliyetle başka bir nakliyatçının yükünü çalmaya çalışırken Adapazarı'nda yakalandığını söylediğini, bunun da ...'ın bu işi yaptığını ve eline başka insanların ehliyetlerini geçirdiğini ve müvekkilin de sadece bu mağdur insanlardan birisi olduğunu gösterdiğini,
Yine ceza davasında müvekkilin ...'ın talimat mahkemesinde alınan savunmasında kendisine davacı vekilinin gönderdiği noter kağıdı gelip de ve kağıdın üzerindeki avukatın numarasını arayıp durumu izah edince davacı avukatının kendisine,"ben sana bir fotoğraf göndereyim bak bakalım bu kişiyi tanır mısın" deyip göndermesiyle resimdeki şahsın abisi ... olduğunu görüp avukata söylediğini ve bundan sonra daha önceki takipsizlik ve faili meçhulla sonuçlanan Savcılık şikayeti dosyalarına durumu bildirdiğini söylediğini,
Dava konusu olayda ...'a yük teslim edilirken ehliyet fotokopisi ile vepatronu İbrahim'den telefonla teyit alınarak teslim yapılmış olmasının hatalı olduğunu, nüfus cüzdanına da bakılması gerektiğini, yükü teslim eden ...'ın teyit almak için ...'yu telefonla aradığında, İbrahim'in kendisine ...'nin sunduğu ehliyet fotokopisini doğrulayarak isminin ... olduğunu söylemesi ve karokolda hemen isminin ... değil ... olduğunu söylemiş olmasının bu işin içinde olduğuna dair şüphe yarattığını, ayrıca her ne kadar müvekkile yıllardır gelen trafik cezalarından ...'nin müvekkil ...'nin ehliyetini kullandığı belli olsa da, dava konusu olayda ...'nin müvekkilin ehliyetini değil, kendi fotoğrafını yapıştırdığı ehliyet fotokopisini kullandığını, kendisine ehliyet fotokopisi ile yük verildiğini, ama yargılamada müvekkilin ehliyetini kullandırmış olduğunun iddia edildiğini, müvekkilin ehliyetinin yargılamada ve ceza davasında ele geçmiş olmadığını, hatta eldeki ehliyet fotokopisinin müvekkilin 2005 yılında kaybettiği ehliyet olup olmadığının da belli olmadığını, çünkü bunun da araştırılmadığını, belki de komple sahte yapılmış yeni bir ehliyetin fotokopisi olduğunu, müvekkilin kendisine trafik cezaları gelince, kaybettiği ehliyetinin kullanıldığına dair mantık yürüttüğünü, mahkemenin dava konusu ehliyetin müvekkilin kaybolan kaybolan ehliyeti olup olmadığını dahi tespit etmediğini, oysa ki davacının davasını ispat etmesi gerektiğini, belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır.
Dava, yurtiçi karayolu taşımacılığı kapsamında davacı akdi taşıyıcı tarafından hırsızlık sonucu zayi olan mal nedeniyle akdi taşıyıcının gönderene ödediği tutarın emtia nakliyat sigortası kapsamında tahsil edilen sigorta tazminatından bakiye alacak ve ferileri için taşıma komisyoncusu ve araç şöföründen tahsili talebiyle başlatılan ilamsız icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Mahkemece, davanın kabulüne, karar verilmiş ve karara karşı davalılar tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davalı ... Vekili istinaf dilekçesinde, tanıklarının dinlenmediğini istinaf sebebi olarak ileri sürülmüş ise de dairemizin kaldırma kararından önceki yargılama aşamasında tanık dinletmek istediğine ilişkin beyan olmadığı, ön inceleme duruşmasından sonra talepte bulunulamayacağından bu yöndeki istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Somut olayda, davacı şirket dava dışı ... ile bağıtlanan 31/12/2013 tarihli taşıma sözleşmesi ile dava dışı ... yurt içi taşımalarını sözleşme hükümlerine uygun şekilde yerine getirmeyi yüklendiği,davacının müşterisi ... Firmasının 14/06/2014 tarihli sevk irsaliyesi ve davacının 14/06/2014 tarihli taşıma irsaliyesi davacının müşterisinin Çorlu/Tekirdağ adresindeki fabrikasından İstanbul'a gönderilecek yağlar için davacı şirketin lojistik uzmanı tarafından komyon garajında komisyonculuk yapan davalı taşıma komisyoncusu ...'a ait ...Ticaret isimli ticari işletmeyi aradığı, bu komisyoncunun dava dışı ...'ya ait ... plakalı çekici ile ... plakalı dorseyi sağladığı ve 14/06/2014 tarihli araç sevk fişi düzenlediği, araç sevk fişinde şöför bilgisinin ... olarak yazıldığının anlaşıldığı, araç bilgisi, ... bilgisi, ehliyet ve sair evrakı gereği gibi temin ederek araç temin etmesi gerekirken, gerçekte ... olan kişiye, ... olduğu bilgisi ile taşıma işi verildiği, TTK 917/3 maddesinde;'' Bu Kısımdaki özel hükümler saklı kalmak üzere, komisyonculuk sözleşmesi ve eşyanın taşınmasına ait konularda taşıma sözleşmesine ilişkin hükümler taşıma işleri komisyonculuğuna da uygulanır,'' hükmü uyarınca davalı komisyoncu ...'ın söz konusu zarardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Mahkemenin kabul ve gerekçesine göre davalı ... Vekilinin mahkemenin kabulüne yönelik tüm istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.
Dosya kapsamında yer alan delillere göre, dava konusu yükü taşımak üzere telim alan aracın sürücüsünün davalı ...'ın kardeşi dava dışı ... olduğu, davalı ...'ın yükü teslim almadığı ve taşımayı fiilen yapmadığı, davalı ...'ın ceza yargılamasına konu olan bu olay ile ilgisi ve kardeşi ... ile işbirliği içinde olduğuna ilişkin dosyada herhangi bir delil olmadığı tespit edilmekle, mahkemece bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi yerinde olmayıp davalı ... Vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmüştür.
Sonuç itibariyle; davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, yapılacak başkaca bir tahkikat işlemi bulunmadığından ilk derece mahkemesi kararının 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, dairemizce esas hakkında yeniden hüküm tesis edilerek, davalı ... yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
A-Davalı ...'ın istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
B-Davalı ...'ın istinaf başvurusunun KABULÜ İLE,
-İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/02/2023 tarih ve 2020/228 Esas - 2023/133 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
-Dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle,
1-Davalı ... yönünden açılan davanın KISMEN KABULÜ İLE;
2-Davalı ...'ın İstanbul 26. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 18.271,50 TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, takibin 18.271,50 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki şartlarla aynen DEVAMINA,
3-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE
4-Kabul edilen 18.271,50 TL alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatı 3.654,30 TL' nin davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davalı ... hakkında açılan davanın REDDİNE,
İLK DERECE MAHKEMESİ YÖNÜNDEN:
6-Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 1.248,12 TL harçtan peşin alınan 318,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 929,27 TL harcın davalı ...'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Davacı tarafından yapılan 25,20 TL başvurma harcı, 318,85 TL peşin harç, 3.80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 347,85 TL harcın davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 700,00 TL davetiye gideri 1.850,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.550,00 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul oranına göre hesap olunan 2.182,50 TL'sinin davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine, geri kalan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı ... tarafından yapılan 171,50 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
8-Davalı ... tarafından yapılan 121,00 TL yargılama giderinin davanın red ve kabul oranına göre hesap olunan 3,63 TL'sinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine, geri kalan yargılama giderinin davalı ... üzerinde bırakılmasına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 18.271,50 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan tahsili ile davacıya verilmesine,
10-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve taktir olunan 398,97 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
11-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 18.670,47 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
12-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
İSTİNAF YÖNÜNDEN:
13-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden davalılar tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harçlarının hazineye ayrı ayrı gelir kaydına,
14-Davalı ... tarafından yatırılan 312,03 TL istinaf karar harcının talep halinde yatırana iadesine,
15-İstinaf harcı olarak hesaplanan 732,00 TL harçtan davalı ... tarafından yatırılan 312,03 TL harcın mahsubu ile bakiye 419,97 TL harcın bu davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
16-Davalı ... tarafından istinaf aşamasında sarf edilen 300,00 TL dosya masrafının kendi üzerinde bırakılmasına,
17-Artan gider avanslarının talep halinde yatıran taraflara iadesine,
18-Kararın tebliğ işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 07/05/2026 tarihinde HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.