T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/252
KARAR NO: 2023/280
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 28/12/2022 tarihli Ara Karar
NUMARASI: 2022/366 D.İŞ - 2022/365 K.
DAVANIN KONUSU: İhtiyati Haciz
Taraflar arasındaki ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle ihtiyati haciz talebinin reddine dair verilen karara karşı, ihtiyati haciz isteyen vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı tarafından 3103962 seri numaralı 30.04.2022 düzenleme tarihli, ... Bankası Kayseri Yeni Sanayi Şubesine ait 50.000,00 TL bedelli çek verildiğini, tahsilat makbuzu ile alınarak kayıtlara işlenen çekin müvekkili şirketin uhdesindeyken kaybolduğunu, Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/204 Esas 2022/873 Karar sayılı dosyasında çekin zayi nedeniyle iptaline karar verildiğini, davalı şirketin ihtara rağmen çek borcunu keşide edilen Büyükçekmece ... Noterliğinin 02.12.2022 tarihli ihtarına rağmen ödemediğini, davalı şirketin başka borçlarının da bulunduğunu, mal kaçırma amacıyla unvan değişikliği yapıldığını, alacağın tahsili amacıyla Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında ilamsız takip başlatıldığını, müvekkilinin çekin verildiği sözleşme kapsamında tüm edimlerini yerine getirmesine rağmen çek bedelinin kötü niyetle ödenmediğini, çekin teslim edilmesinin hizmetin verildiğini de kanıtladığını, çek verilmesine ve vadesinin geçmesine rağmen ödeme yapılmamasının kötü niyeti gösterdiğini, iptal edilen çek nedeniyle kambiyo takibi yapılamamasına rağmen alacağın genel haciz yoluyla talep edilebileceğini ileri sürerek, borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Somut olayda, talep sahibi tarafından ibraz edilen bilgi ve belgeler göz önüne alındığında mahkemece yaklaşık ispat ölçüsüne varan delil değerlendirmesi yapılmasına yeterli bulunmadığı, muaccel alacağın varlığının tesbiti noktasında yargılama yapılmasının gerekli olduğu, davacının talebinde yukarıda belirtilen yasal şartların gerçekleşmediği, davalı şirketin mal kaçırdığı ya da kaçırmaya teşebbüs ettiği yönünde delil sunulmadığı, alacağın tahsilini olanaksız kılacak şekilde davalının mal kaçırdığı hususunun yaklaşık olarak ispat edilemediği.." gerekçesiyle, ihtiyati haciz talebinin reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, ihtiyati haciz talep eden vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ İhtiyati haciz talep eden vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Müvekkili şirketin, dilekçe ekinde görseli bulunan 50.000,00 TL bedelli çeki aldığını ve çekin zayi olması nedeniyle Bakırköy 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/204 Esas 2022/873 Karar sayılı dosyasında iptal kararı aldığını, şifahi görüşmelerin sonuçsuz kalması üzerine keşide edilen Büyükçekmece ... Noterliğinin 02.12.2022 tarihli ihtarıyla alacağın talep edildiğini, buna rağmen çek bedelinin ödenmediğini, talep konusu çekin ... Yapı Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından keşide edilerek müvekkiline verildiğini, borçlunun piyasaya borçlu olması nedeniyle unvan değişikliği yaptığını, ihtara rağmen borcun ödenmemesi üzerine takip başlatıldığını, alacağın rehin ile temin edilmediğini ve vadesinin geldiğini, mahkeme gerekçesinin aksine, alacağın varlığının yaklaşık olarak kanıtlandığını, çekin borçlu tarafından keşide edilerek verildiğini, unvan değişikliğinin mal kaçırma niyetini gösterdiğini, benzer taleplerle yapılan başvurularda mahkemelerce ihtiyati haciz kararı verildiğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Talep, zayi olması nedeniyle iptal kararı alınan çekten kaynaklanan alacak sebebiyle ihtiyati haciz kararı verilmesi istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiş; bu karara karşı, alacaklı vekilince , yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Uyuşmazlık, somut olayda ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır. Alacaklı vekili, müvekkilinin teslim ettiği hizmet karşılığı alınan, ... Bankası Kayseri Yeni Sanayi Şubesine ait ... seri numaralı, 30.04.2022 keşide tarihli, 50.000,00 TL bedelli çekin zayi olduğunun Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/204 Esas 2022/873 Karar sayılı kararı ile tespit edildiğini, sözlü uyarılara rağmen borcun ödenmediğini, keşide edilen Büyükçekmece ... Noterliğinin 02.12.2022 tarihli ihtarına rağmen borcun ödenmemesi üzerine Büyükçekmece ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında ilamsız takip başlatıldığını belirterek ihtiyati haciz talep etmiştir.İlk derece mahkemesince, yaklaşık ispat koşulunun sağlanmaması nedeniyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.Dairemizce UYAP ortamında incelenen Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında, Bakırkay 6.ATM'nin 2022/204 Esas 2022/873 Karar sayılı kararı ile iptal edilen ve yukarıda bilgileri yazılan çeke dayalı olarak ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin tebliği üzerine 10.01.2023 tarihinde takibe itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğu anlaşılmıştır. Borçlunun unvan değişikliği yaptığı, dosya kapsamından anlaşılmaktadır. İİK'nın 257. maddesinde ihtiyati haciz şartları düzenlenmiştir. Maddede, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısının, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği belirtilmiş, maddenin 2. fıkrasında ise, iki bent halinde, vadesi gelmemiş borçlardan dolayı, borçlunun muayyen yerleşim yerinin olmaması, borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz istenebileceği düzenlenmiştir.İİK'nın 258. hükmüne göre, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin, alacağın varlığı ve miktarı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir. Mahkemenin bu iki hususta kanaat getirmesinden anlaşılması gereken, alacağın ve miktarının usul kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi değildir; bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. Öte yandan, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın yargılamayı gerektirmemesi şeklinde bir koşul da kanunda öngörülmemiştir. Diğer hukuki himaye tedbirlerinde olduğu gibi ihtiyati hacizde de amaç, davaya ilişkin yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihai bir karar verip uyuşmazlığı sona erdirmek değildir. İhtiyati hacizde amaç, ihtiyati tedbire benzer şekilde, Anayasa'nın 2. maddesinde yer alan hukuk devleti ilkesinin bir gereği olarak bireylere etkin hukuki himaye sağlamaktır.Somut olayda, alacaklı tarafından çek sureti sunulmuş olup, çekin borçlu tarafından alacaklı emrine keşide edildiği, keşide tarihinin 30.01.2022 olduğu anlaşılmıştır. Talep konusu çekin 31.01.2022 tarihli makbuzla davacıya teslim edildiği, zayi olan çekin iptaline ilişkin Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 13.10.2022 tarih ve 2022/204-873 E- K sayılı ilamının sunulduğu, iptal kararı sonrası çekin ödenmesi için keşide edilen Büyükçekmece ... Noterliğinin 02.12.2022 tarihli ihtarının 08.12.2022 tarihinde borçluya tebliğ edildiğine ilişkin belgenin sunulduğu anlaşılmıştır.Borçlu vekilince istinaf başvurusuna karşı sunulan beyan dilekçesinde, çekin alınmadığı veya başka bir ödememe savunması ileri sürülmemiş, yaklaşık ispat koşulunun yerine getirilmediği belirtilmiştir. Çekin zayiinden sonra başka bir hamil tarafından ibraz edildiğine ilişkin bir bilgi dosyada bulunmamaktadır. Alacaklı tarafından sunulan çek sureti, tevdi bordrosu ve makbuzu, zayi nedeniyle iptal kararı ve ihtarname ile alacağın varlığının ve miktarının yaklaşık olarak ispatlandığı ve ihtiyati haciz şartlarının oluştuğu anlaşıldığından, ilk derece mahkemesince, çekin keşidecisi olan borçlu şirket hakkında ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, reddine karar verilmesi usul yasaya aykırı görülmüştür. Açıklanan bu gerekçelerle, İİK'nın 258/3 ve HMK'nın 353/1.b.2 maddeleri uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin ihtiyati haciz isteminin reddine dair 28.12.2022 tarihli kararının kaldırılmasına, ihtiyati haciz talebi hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, neticede ihtiyati haciz talebinin kabulüne dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; HMK'nın 353/1.b.2 ve İİK'nın 258/3. maddeleri uyarınca ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İlk Derece Mahkemesinin ihtiyati haciz talebinin reddine dair verdiği 28.12.2022 tarihli kararın kaldırılmasına, ihtiyati haciz talebi hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda;1-Alacaklı vekilinin ihtiyati haciz talebinin İİK'nın 257 ve devamı maddeleri uyarınca kabulü ile borçlu şirketin 50.000,00 TL alacağı karşılamaya yeterli miktardaki haczi kabil menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, 2-İİK'nın 259. maddesi uyarınca takdiren %15 oranında belirlenen 7.500,00 TL nakdi teminat ilk derece mahkemesi veznesine yatırıldığında ya da aynı tutarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu ibraz edildiğinde, kararın infazı için bir suretinin ilk derece mahkemesi tarafından, ihtiyati haciz talep eden alacaklı vekiline verilmesine, 3-Kararın yetkili icra müdürlüğünce infazına,4-Karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca belirlenen 2.400,00 TL maktu avukatlık ücretinin, alacaklının esas hakkındaki takip ya da davada haklı çıkması kaydıyla, borçlu şirketten alınıp alacaklıya verilmesine, 5-İstinaf kanun yoluna başvuran alacaklı tarafından yatırılan 492,00 TL istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına; 179,90 TL peşin karar harcının ise talep halinde ilk derece mahkemesince, ihtiyati haciz talep edene iadesine, 6-İhtiyati haciz talep eden alacaklı tarafından yapılan 492,00 TL istinaf başvuru harcı gideri, 116,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 608,00 TL istinaf kanun yolu giderinin, alacaklının esas hakkındaki takip ya da davada haklı çıkması kaydıyla, karşı taraf borçlu şirketten alınıp alacaklıya verilmesine,7-Gerekçeli kararın, ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,8-Dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.2 ve İİK'nın 258/3. maddeleri uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.23.02.2023
KANUN YOLU: HMK'nın 362/1.f ve İİK'nın 258/3. maddeleri uyarınca karar kesindir.