T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2017/987
KARAR NO : 2018/38
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/12/2016
NUMARASI: 2007/134- 2016/922 E.K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
Taraflar arasındaki asıl ve birleşen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı asıl ve birleşen davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde asıl ve birleşen davanın davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMA ÖZETİ
Asıl davada, davacılar vekili, müvekkili ile davalının tarafların dava dışı ....Tic.Ltd Şti’nin ortakları olduğunu, taraflar arasında 06.07.2006 tarihinde imzalanan protokol ile davalının şirketteki %33 hissesini müvekkiline devretmesi konusunda anlaşmaya varıldığını, devir işlemi karşılığında davalının alacağına karşılık ve alacağın teminatı olarak müvekkili tarafından düzenlenen bonoların davalıya teslim edildiğini, davalının kararlaştırılan tarihe kadar ve halen müvekkiline şirketteki hisselerini devretmediğini, protokolün 1.,2., maddeleri gereğince hisse devri şartıyla ve teminat amaçlı verilen bonoların İstanbul .. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla; protokolün 3. maddesinde yazılı bulunan bonoyu İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla; ve protokolün 4. ve 5. maddeleri gereğince verilen bonoların da Ümraniye ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasıyla işlem koyduğunu, davalı tarafça henüz işleme konulmamış olan protokolün 6. maddesinde belirtilen 31.01.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 7. maddesinde belirtilen 28.02.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 8. maddesinde belirtilen 31.03.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 9. maddesinde belirtilen 30.04.2007 vadeli 11.000 TL bedelli ve 10. maddesinde belirtilen 31.05.2007 vadeli 11.000 TL bedelli her birinin alacaklısı davalı, borçlusu müvekkili ve dava dışı ...Tic.Ltd Şti olan bonoların hisse devri gerçekleşmediğinden bedelsiz kaldığını ileri sürerek 31.01.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 28.02.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 31.03.2007 vadeli 4.000 TL bedelli, 30.04.2007 vadeli 11.000 TL bedelli ve 31.05.2007 vadeli 11.000 TL bedelli bonolardan dolayı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada (Kadıköy 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2007/760 Esas sayılı dosyasında), davacılar vekili, protokolün 1 , 2 ve 3 nolu sırasında yazılı bulunan senetlerden ve bu senetlerin icra takibine konu edildiği İstanbul ..İcra Müdürlüğünün.. Esas ve 2006/16500 Esas sayılı icra dosyalarından dolayı borçlu bulunmadığının tespitine, icra dosyalarından 08.03.2007 tarihinde tahsil olunan 1.554,00 TL nin reeskont faizi ile birlikte davalıdan istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Asıl ve birleşen davaların davalı vekili, davacının müvekkilinden borç para aldığını, karşılığında dava konusu bonoları düzenleyerek müvekkiline verdiğini, bonoların ihdas nedeninin nakden olarak gösterildiğini, teminat iddiasının gerçeği yansıtmadığını, davacının dayandığı protokolün müvekkili tarafından davacıya ortaklıkla ilgili ödemeleri yapabilmesi için imzalı ve boş şekilde verildiğini, imzalı boş belgenin davacı tarafça anlaşmaya aykırı olarak doldurulduğunu, bu protokolün kabul edilmediğini, davacı şirketin protokolde imzası bulunmadığından dava açma hakkının olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLER
1-Taraflar arasında düzenlenen “Protokoldür” başlıklı belgede; “... ile ... hisse devri ile ilgili olarak aşağıdaki şekilde anlaşmışlardır. ..., .. Limited Şirketindeki %33 hissesini toplam 65.000,00 TL’ye ...’e 31.08.2006 tarihine kadar devredecektir. Söz konusu devir işlemi gerçekleştikten sonra ...’e alacağı aşağıdaki senetlerle ödenecek olup söz konusu senetlerin tamamı alacağın teminatı olarak ...’e teslim edilmiştir. ...’in kararlaştırılan tarihe kadar hisse devrinden kaçınması halinde söz konusu senetleri aynen iade edecek hiçbir şekilde işleme koymayacaktır. Bu tarihe kadar ...’in hissesini devretmemesi halinde sonradan ...’den ve şirketten gerek bu durumla ilgili gerekse sair hiçbir talepte bulunamayacak ve devrettiği hissesinin teminatı olarak aldığı senetleri de iade edecektir.” denildikten sonra söz konusu alacakla ilgili olarak ...’e teminat olarak verilen senetler birden ona kadar numaralandırılmıştır.
Anılan protokolde belirtilen bonoların her birinin tanzim tarihi 06.07.2006 olup ihdas nedeni “nakden” gösterilmiş, keşidecisi ..., aval vereni .. Limited Şirketi, lehtarı ... olan ve protokolün 1 nolu sırasında; 15.09.2006 vadeli 4.000,00 TL bedelli; 2 nolu bentte 30.09.2006 vadeli 6.000,00 TL bedelli; 3 nolu sırasında 31.10.2006 vadeli 6.000,00 TL bedelli ; 4 nolu sırasında 30.11.2006 vadeli 5.000,00 TL bedelli; 5 nolu sırasında 31.12.2006 vadeli 8.000,00 TL bedelli; 6 nolu sırasında 31.01.2007 vadeli 4.000,00 TL bedelli; 7 nolu sırasında 28.02.2007 tarihli, 4.000,00 TL bedelli; 8 nolu sırasında 31.03.2007 vadeli, 4.000,00 TL bedelli; 9 nolu sırasında 30.04.2007 vadeli, 11.000,00 TL bedelli; 10 nolu sırada 31.05.2007 vadeli, 11.000,00 TL bedelli bonolar belirtilmiştir.
2-Ümraniye ...İcra Mahkemesinin 30.03.2007 tarih, ... E.K.sayılı kararı ile Ümraniye...İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasında yapılan takibe konu bonoların hisse devrine ilişkin sözleşmenin teminatı olduğu ve yargılamayı gerektirdiği gerekçesiyle takibin iptaline karar verilmiş ve bu karar temyiz aşamasından geçerek kesinleşmiştir.
3-İstanbul ...İcra Müdürlüğünün.... Esas sayılı icra dosyasında, takip alacaklısının ..., takip borçlularının ... ve ... Ltd.Şti.olduğu, 15.09.2006 vade tarihli, 4.000,00 TL bedelli ve 30.09.2006 vade tarihli 6.000,00 TL bedelli iki adet bonoya dayalı olarak icra takibine girişilmiştir.
4-İstanbul ..İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyasında, takip alacaklısının ..., takip borçlularının ... ve .... Ltd.Şti.olduğu, 30.10.2006 vade tarihli, 6.000,00 TL bedelli bir adet bonoya dayalı olarak icra takibine girişilmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, asıl ve birleşen davaya konu bonolarda “nakden” kaydının bulunduğu, davacının senetlerin protokolün teminatı olarak verildiğini iddia ettiği ve bonoların ihdas nedenini talil ettiği, buna ilişkin olarak imzası taraflarca kabul edilen yazılı protokolü sunarak iddiasını ispatladığı, ispat külfetinin davalı tarafta olduğu, davalının yazılı belgenin aksini yazılı belge ile ispatlayamadığı, beyaza imza ile verilen bir belgenin iradeye aykırı olarak doldurulduğu hususunun tanıkla ispatının mümkün olmadığı, davalının yemin delilini kullanmadığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların kabulüyle, asıl davada dava konusu bonolar nedeniyle davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitine, birleşen davada davacıların icra dosyalarından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, İstanbul ..İcra Müdürlüğünün.... sayılı dosyasında ödenen 1.554,23 TL’nin 09.03.2007 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Bu karara karşı asıl ve birleşen davanın davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu bonoların davacının müvekkilinden almış olduğu borç para karşılığında düzenlendiğini, teminat iddiasının doğru olmadığını, bonolarda nakden ibaresinin yer aldığını, müvekkilinin şirkette olmadığı zamanlarda davacının gerekli ödemeleri bankalardan yapabilmesi amacıyla davacıya bıraktığı imzalı boş belgenin sonradan davacı tarafça doldurulduğunu, nitekim anılan belgede “saygılarımla” ifadesinin hayatın olağan akışına uygun olmadığının dosyada alınan bilirkişi raporuyla da teyit edildiğini, müvekkili hakkında devam eden ceza yargılamasında da söz konusu protokolün sonradan doldurup doldurulmadığı hususunda fizik ve grofoloji uzmanlarından oluşan bilirkişi kurulundan rapor alınmasının gerektiği belirtildiğinden, bu yönde herhangi bir inceleme yapılmadan söz konusu belgeye itibar edilemeyeceğini, eksik incelemeye dayalı, hatalı ilk derece mahkemesinin asıl ve birleşen davalar hakkındaki kararının kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Asıl ve birleşen davada davacılar vekili, davacı ... ile davalı arasında imzalanan 06.07.2006 tarihli hisse devir protokolü kapsamında davalıya hisse devir alacağı ve teminatı kapsamında davacı ...’in keşidecisi, diğer davacı şirketin aval vereni ve davalının lehtarı olduğu bonoların verildiğini, davalının hisse devrini gerçekleştirmediğini, bonoların bedelsiz kaldığını iddia ederek bonolardan dolayı borçlu olunmadığının tespitini istemiş, davalı ise, bonoların borç para karşılığında verildiğini, teminat iddiasının doğru olmadığını, imzalı ve boş olarak davacıya verilen belgenin anlaşmaya aykırı doldurulduğunu savunarak asıl ve birleşen davanın reddini istemiştir.
Kural olarak ispat yükü davacılarda olup, somut olayda, bonoların teminat bonosu olduğu ve bedelsiz kaldığına yönelik iddialarının imzası davalı tarafça inkar edilmeyen 06.07.2006 tarihli yazılı belge ispatlanmıştır. Bu durumda ispat yükü üzerine geçen davalının, beyaza imza ile verilen bir belgenin anlaşmaya aykırı olarak doldurularak 06.07.2006 tarihli belgenin oluşturulduğu savunmasının tanıkla ispatı mümkün olmadığı gibi somut olayda davalı tarafça hata, hile, gabin ve ikrah nedenlerine dayanılmadığı gözetildiğinde beyaza imza ve açığa imza hallerinde imzanın bulunduğu belgenin anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının ancak yazılı delillerle kanıtlanması gerekir. Davalı tarafça, bu iddianın yazılı delillerle kanıtlanamadığı gibi yemin deliline de dayanılmadığı gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin kararının usul ve yasaya aykırı bir yön görülmemiştir.
Açıklanan bu gerekçelerle, HMK 353/1.b.1.maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, asıl ve birleşen davaya yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK 353/1.b.1.maddesi uyarınca, davalı vekilinin asıl ve birleşen davalara yönelik istinaf başvurularının esastan reddine,
2-Davalı tarafça asıl ve birleşen dava için yatırılan istinaf harçlarının Hazineye gelir kaydına,
3-Asıl davada bakiye 1.741,91 TL istinaf nispi harcının davalıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına,
4-Birleşen davada bakiye 819,59 TL istinaf nispi harcının davalıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına,
5-Davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Gerekçeli kararın birer örneğinin ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine dair;
HMK 353/1.b.1. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 18/01/2018 tarihinde oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.
KANUN YOLU: HMK'nın 362/1.a.maddesi uyarınca, asıl ve birleşen her bir dava değeri yönünden karar kesindir.