T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1847
KARAR NO: 2020/492
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/06/2019
NUMARASI: 2016/259 E.2019/297K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
Taraflar arasında görülen tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda, ilamda yazılı nedenlerle davanın usulden reddine ilişkin verilen hükme karşı davacı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili davasında özetlle; müvekkilinin 03.03.2015 tarihinde dava konusu özel tekneyi satın almış olduğunu, 09.04.2015 tarihinde müvekkilinin eşi ile birlikte oğulları ...’ün arkadaşı olan ...’in doğum günü kutlaması için teknede küçük bir davet verdiklerini, ancak tekne iskeleden ayrıldıktan hemen sonra sancak motorunun stop ettiğini, teknenin su aldığını, akabinde iskele motorunun da stop etmiş olduğunu, batmakta olan teknenin tahliyesinin sağlandığını, yapılan tespitlerde teknenin alt kısmında bir yarık oluştuğunu, deniz suyunun bu yarıktan dolarak söz konusu arızalara ve teknenin su almasına sebep olduğunun anlaşıldığını, davalı ... şirketinin hasarın poliçe kapsamı dışında olduğu gerekçesiyle ödeme yapmaktan kaçındığını, bunun üzerine Sigorta Tahkim Komisyonu’na başvuru yapıldığını, davalı şirket tarafından yatın ticari maksatla kullanıldığının ileri sürülmüş olduğunu, ticari amaçlı yat ilanı olan bir sitede müvekkilinin yatının da resmi olduğu anlaşılmakla müvekkilinin ne ilandan ne de fotoğraflardan haberinin olduğunu, ilanı veren ... adlı kişinin başka yatlarla ilgili ilanlar verdiğini, müvekkile ait yatın fotoğraflarının diğer yatlarla birlikte çekildiğini ve sehven siteye konduğunu beyan etmiş olduğunu, yata ait ruhsatnamede de nitelik olarak “özel tekne” ibaresi geçtiğini belirterek, şimdilik 50.000 TL sigorta tazminatının, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili savunmasında özetle; davacı ... tarafından dava konusu olaya ilişkin 06.05.2015 tarih ve 2015-7402 Esas sayılı tahkim başvurusunda bulunduğunu, 12.10.2015 tarihinde tahkim taleplerinin reddedilmiş olduğunu, tahkim kararının kesinleşerek ... Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/2459 D.İş sayılı dosyasına saklanmak üzere gönderilmiş olduğunu, müvekkilinin yetkili acentesi ... Şti. tarafından dava konusu tekne için 11 03.2015 -11.03.2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Tekne Sigorta Poliçesi düzenlenmiş olduğunu, 10.04.2015 tarihinde hasar ihbarında bulunulduğunu, eksper tarafından teknenin ticari olarak kullanılmasının teminat kapsamına dahil olmadığının tespit edildiğini, ancak, hasar ihbarı sonrası yapılan araytırmada ... teknesinin ticari amaçla kullanılan bir tekne olduğunun tespit edildiğini, ihbar yükümlülüğünde iyiniyet prensibinin ihlal edildiğini, gecikme nedeniyle zararın arttığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile ekspertiz raporunda teknenin tam ziya durumunda sovtaj tenzili ile 307.712 TL tazminat tutarı görünmekte ise de sigortalının bu tamiratı kimlere ve ne kadar maliyet ile yaptığının kanıtlanması gerektiğini, müvekkili şirket aleyhine açılmış bulunan davanın kesin hüküm itirazı çerçevesinde reddi gerektiğini belirterek, haksız ve fahiş talebin davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Davalı yanın kesin hüküm itirazına konu olan hakem kararının saklandığı ... Anadolu 1 ATM'nin 2015/2459 D İş sayılı dosyasının celbedilip incelenmesinden, dosyanın davacısının ..., davalısının ... Sigorta olduğu, anılan mahkemenin 17/12/2015 tarihli 2015/2459 D İş sayılı kararı ile sigorta tahkim komisyonu hakem heyetinin 12/11/2015 tarihli 2015/70402.9 esas - 2015/12231 sayılı kararının taraflara tebliğ edildiğinden bahisle hakem dosyasının mahkeme arşivinde saklanmasına karar verildiği görülmüştür. Hakem dosyasının incelenmesinden, ... Sigorta tarafından 11/03/2015 başlangıç tarihli ... nolu tekne sigorta poliçesi ile sigortalanan ...'e ait yatın 09/04/2015 tarihinde gerçekleşen riziko sonucu hasarlanmasından dolayı 350.000,00 TL hasar tazminatının ödenmesi için sigortalı ... tarafından 10/04/2015 tarihinde sigorta tahkim komisyonuna müracaat edildiği, sigorta tahkim komisyonunun 2015/7402.9 esas ve 2015/12231 karar sayılı 12/11/2015 tarihli kararı ile sigortalının talebinin reddine karar verildiği, bu karara karşı sigorta tahkim komisyonu itiraz hakem heyeti nezdinde itiraz yoluna gidilmediği gibi temyiz talebinde de bulunulmadığından tahkim kararının kesinleştiği görülmüştür. Kesinleşen tahkim kararının tarafları ve konusu ile eldeki davanın tarafları ve konusunun aynı olması nedeniyle tahkim kararının bu dosya yönünden kesin hüküm oluşturduğu kanaatine varılmakla, HMK 'nun 114.maddesine göre kesin hüküm dava şartlarından olduğundan işbu davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; 05.95.2015 tarih 2015.E.7402.9 ve 12.11.2015 tarih K-2015-12231 sigorta tahkim komisyonu kararının kamu düzenine aykırı bir karar olup ayrıca usulüne uygun biçimde tebliğ edilmediğini, eldeki dava kapsamında esasa ilişkin inceleme yapılarak karar verilmesi gerekirken dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiş olmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, hukuki niteliği itibariyle, tekne sigortası ile sigortalı teknenin batması nedeniyle oluşan zarar bedelinin sigorta poliçesi kapsamında davalı sigortalıdan tahsili istemiyle açılmış bir alacak davasıdır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın, kesin hüküm bulunması nedeniyle usulden reddine karar verildiği, bu karara karşı davacı vekili tarafından yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmaktadır. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/2459 D.İş sayılı dosyasının incelenmesinde; mahkemenin 17.12.2015 tarihli kararıyla Sigorta Tahkim Komisyonu Hakem Heyetinin 12.11.2015 tarihli E.2015/7402.9-2015/12231 K. sayılı kararının önceden taraflara tebliğ edilmiş olduğundan bahisle hakem dosyasının arşivde saklanmasına karar verildiği görülmektedir. Sigorta Tahkim Komisyonu Hakem Heyetinin bahsi geçen kararında başvuru sahibi davacı ...'ün teknesini ticari amaçlı kullandığından oluşan zararın teminat kapsamı dışında kalmış olduğu aynı zamanda teknesini ticari amaç için kullandığını beyan etmeyen ...'ün kusurunun kast derecesinde bulunduğu sebepleriyle sigorta şirketinin tazminat ödeme borcunun ortadan kalktığı kararının oy çokluğuyla verildiği görülmektedir. Davacının talep etmiş olduğu tazminat bedeli 350.000,00 TL'dir. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunun 30.maddesi ile, sigorta ettiren veya sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişiler ile riski üstlenen taraf arasında sigorta sözleşmesinden faydalanacak kişiler arasında doğan uyuşmazlıkların çözümü amacıyla Türkiye Sigorta Birliği nezdinde ihtiyari Sigorta Tahkim Komisyonu oluşturulmuştur. Sigorta tahkim komisyonuna başvuru ihtiyari ise de, bir kez tahkime başvurulduktan sonra, Beş bin Türk Lirasının altındaki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararları kesin, bu miktar ve daha üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında verilen hakem kararlarına karşı ise, kararın Komisyonca ilgiliye bildiriminden itibaren on gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere Komisyon nezdinde itiraz imkanı getirilmiştir. Hakem kararına karşı taraflardan birinin itiraz talebi, Komisyon tarafından teşkil edilen itiraz hakem heyetlerince incelenecektir. Uyuşmazlığın miktarının Kırkbin TL’ye kadar olduğu ihtilaflar hakkında itiraz hakem heyetinin verdiği kararlar kesin olacaktır. Ancak Kırkbin TL’nin üzerindeki uyuşmazlıklar hakkında itiraz üzerine verilen kararlar için temyize gidilebilecektir. Ayrıca tahkim süresinin sona ermesinden sonra karar verilmiş olması, talep edilmemiş bir şey hakkında karar verilmiş olması, hakemlerin yetkileri dahilinde olmayan konularda karar vermesi ve hakemlerin, tarafların iddiaları hakkında karar vermemesi durumlarında her hâlükarda temyiz yolu açıktır. Temyize ilişkin usûl ve esaslar hakkında Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanunu uygulanır.” şeklinde düzenlenmiştir. Somut uyuşmazlıkta, az yukarıda bahsi geçtiği gibi uyuşmazlığın miktarı 40.000,00 TL'den fazla olmakla dosya kapsamında bahsi geçen Sigorta Tahkim Komisyonu'nun kararına karşı itiraz edildiği ve itiraz üzerine Yargıtay denetimine başvurulmuş olduğuna ilişkin herhangi bir belge bulunmamaktadır. Davacı, hakem heyetinin kararının usulünce tebliğ edilmediğini düşünüydrsa, hakem heyeti kararına karşı yasal başvuru yollarını kullanmalıdır. Dava hakemde karara bağlandıktan sonra aynı konuda mahkemede dava açılması mümkün değildir. Dosya kapsamına göre hakem kararına karşı yasal başvuru yollarına başvurulmadığı, kararın şeklen kesinleştiği anlaşılmaktadır. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucurda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya uygun olduğu, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri yerinde olmadığı kanaatine varıldığından, istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davacı vekili tarafından yatırılan istinaf başvuru harçlarının Hazineye irad kaydına, 3-Davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Gerekçeli kararın Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraf vekillerine tebliğine, 5-Karar kesinleştikten sonra dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair; HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 04.06.2020 tarihinde, oy birliğiyle ve temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.
KANUN YOLU: HMK'nın 361. maddesi uyarınca, iş bu gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğ tarihlerinden itibaren iki haftalık süre içinde temyiz yolu açıktır.