T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1670
KARAR NO: 2019/1121
KARAR TARİHİ: 12/09/2019
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 12/12/2018
NUMARASI: 2018/9293 D.İş- 2018/9780 K.
TALEBİN KONUSU: İhtiyati Haciz
Taraflar arasındaki ihtiyati hacze itirazın incelenmesi hakkında kararda yazılı nedenlerden dolayı itirazın reddine yönelik olarak verilen karara karşı süresi içinde ihtiyati hacze itiraz edenler vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TALEP
İhtiyati haciz isteyen vekili, müvekkilinin borçlulardan almış olduğu 30.10.2018 tarihli 30.000 TL bedelli çekin vadesi geldiğinde ödenmediğini, çeke dayalı olarak borçlular hakkında ihtiyati haciz isteminde bulunmuş, talep uygun görülerek ilk derece mahkemesince ihtiyati haciz kararı verilmiştir.İtiraz eden borçlu ...vekili, ihtiyati haciz kararının yetkisiz mahkeme tarafından verildiğini, müvekkilinin ne de diğer borçluların ikametgahının mahkemenin yetki çevresinde olmadığını, mal kaçırma ihtimalinin de olmadığını belirterek ihtiyati hacze itiraz etmiştir.İtiraz eden ....Ltd Şti vekili, talebe konu çekteki ticari unvanın taraflarına ait olmadığı gibi çekteki imzanın da müvekkiline ait olmadığını belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir.İtiraz eden ... AŞ vekili, çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, icra tetkik merciinde imzaya hem de yetkiye itiraz edildiğini, yetki itirazlarının henüz imza incelemesi yapılmaksızın dosya üzerinden ivedi bir şekilde kabul edildiğini, İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü tarafından konulan hacizlerin kaldırılması için talepte bulunduklarını ancak icra müdürlüğünün dosyanın haciz aşamasında olduğu henüz kesinleşmediği ve bu nedenle hacizlerin ancak mahkeme tarafından kaldırılabileceği gerekçesiyle taleplerini reddiklerini, bu nedenle İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası kapsamındaki hacizlerin fekkine karar verilmesini talep etmiş, 21.02.2019 tarihli duruşmada, itiraz dilekçesinin aynen tekrar ettiklerini belirterek ihtiyati haczin kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLER
30.10.2018 tarihli 30.000 TL bedelli muhatap banka Şanlıurfa Şubesi, keşide yeri Şanlıurfa olan keşidecisi ... olup hamiline düzenlenmiş çekte sırasıyla ... Tic.AŞ, ...İnşaat...Ltd Şti, .. .. cirolarının bulunduğu, süresi içinde çekin bankaya ibrazında mahkemece verilen tedbir uyarınca işlem yapılamadığına dair şerhi verilmiş olduğu görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARAR ÖZETİ
İlk derece mahkemesince yapılan duruşma sonucunda, ihtiyati hacze konu çeki ...tarafından hamiline keşide edildiği ve sırasıyla ....Ltd. Şti, ... Tic. Tarafından ciro edildiği, muhatap bankanın ibrazında İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin kararına istinaden herhangi bir işlem yapılmadığının çekte şerh edildiği, talep üzerine mahkememizce ihtiyati haciz kararı verildiği, ihtiyati haciz kararına karşı her ne kadar yetki itirazında bulunulmuş ise de talebe konu çekin süresinde bankaya ibrazı ile karşılıksız çıkması nedeniyle borç götürülecek borca dönüştüğünden alacaklı hamilin ikametgahı mahkemelerinin yetkili mahkeme olduğu, alacaklının ikametgahının Tuzla olması nedeniyle yetkiye dayalı yapılan itirazın yerinde olmadığı, bunun yanı sıra çekin hırsızlandığı ve aleyhine ihtiyati haciz kararı verilenlerin mal kaçırma durumu bulunmadığı ve ayrıca ... İnşaat tarafından imzaya da itiraz edilmiş ise de bu itirazların İİK'nın 265. Maddesinde tahdidi olarak sayılan ihtiyati hacze itiraz sebeplerinin olmayıp, imzanın sahteliği iddiasının da sayılan itiraz sebepleri arasında yer almadığı, ihtiyati hacze itiraz edenin, bu yöndeki itiraz sebeplerinin menfi tespit davasına konu olabilecek nitelikte olup, kanunda sayılan ihtiyati hacze itiraz nedenleri arasında (Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 01.04.2014 tarih, 2014/4009 Esas ve 2014/6351 Karar) bulunmadığı, ...İnşaat' ın itirazı yönünden ise her ne kadar ihtiyati haciz kararı çekte kaşe ve imzası bulunan .... Tic. Ltd. Şti yönünden verilmiş ise de ciroda bulunan kaşedeki vergi nosunun ticaret sicilde ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti kayıtlı şirketin vergi nosu ile aynı olduğu, cirodaki şirket ünvanın ihtiyati hacze itiraz eden .... Ltd. Şti ait olmaması nedeniyle bu şirket yönünden itirazın yerinde olduğu gerekçesiyle ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti yönünden itirazın kabulü ile, bu borçlu yönünden ihtiyati haczin tüm neticeleri ile birlikte kaldırılmasına, itiraz edenler ... Tic. A.Ş. ' nin ihtiyati haczi vaki itirazların ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.
Bu karara karşı itiraz edenler ... A.Ş. vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İSTİNAF SEBEPLERİ
A-İtiraz eden ...vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati haczin yetkisiz mahekemece verildiğini, genel yetki kuralı gereği yetkili mahkemenin aleyhine ihtiyati haciz istenen tarafın ikametgahının bulunduğu yer mahkemesi olduğunu, birden fazla borçlunun bulunduğu ve ikamet yerleri belirli olduğu halde göz ardı edilerek çekin karşılıksız çıkması nedeniyle götürülecek borç kapsamına girdiğinden bahisle alacaklının ikametgahının yetkili yer kabul edilmesi hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin mal kaçırma ihtimalinin bulunmadığını, ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmediğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.
B-İtiraz eden ... A.Ş. vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesine sunulan dilekçenin esasında, itiraz kabilinde olmadığını, zira imzaya ve yetkiye itiraz sonucunda alınan icra mahkemesi kararının infazını sağlamak amacıyla sunulan bir dilekçe olduğunu, ihtiyati hacze yetki ve imzaya ilişkin olarak yapılmış herhangi bir itirazın bulunmadığından müvekkil şirket aleyhine vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasını istemiştir.
GEREKÇE
Talep, çeke dayalı ihtiyati haciz istemine ilişkindir.
İİK'nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir." şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur.Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1. (818 Sayılı BK'nın 73/1) hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, ödeme yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Ayrıca, muhatap bankaya ibraz edilen ancak karşılıksız kalan çeke dayalı borç, bu şekilde aranması tüketildikten sonra, götürülecek borç niteliği kazanır ve HMK’nın 10. maddesi uyarınca ifa yeri olarak BK.'nın 89. madde hükmü nedeniyle, alacaklının ikametgah yeri mahkemesi de ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme haline gelir.Somut olayda talep eden alacaklının ikametgahının Tuzla/İstanbul olduğu gibi, ihtiyati haciz talebine dayanak yapılan çekin süresi içerisinde bankaya ibraz edildiği ve mahkemece verilen tedbir nedeniyle işlem yapılamadığından aranacak borç vasfını yitirip götürülecek borç haline dönüştüğü, dolayısıyla alacaklının ikametgahının bulunduğu yer İstanbul Anadolu Mahkemesi'nin ihtiyati haciz kararı vermeye yetkili mahkemelerden olduğu, muaccel olan para borcu için İİK.nun 257/I. maddesindeki yasak koşulların gerçekleştiği anlaşılmakla itiraz eden ...’un istinaf sebeplerinin reddi gerekmiştir.Borçlu ... AŞ vekilinin dosyaya sunmuş olduğu icra dosyasındaki hacizlerin fekki istemli dilekçesi ve özellikle 21.02.2019 tarihli duruşmadaki “itiraz dilekçemizi aynen tekrar ederiz, ihtiyati haczin kaldırılmasını talep ediyoruz” şeklindeki beyanı da gözetildiğinde ilk derece mahkemesinin kararı ve gerekçesi yerindedir.
Açıklanan bu nedenlerle, itiraz edenlerin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1. ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-İtiraz edenlerin istinaf başvurularının reddine,
2-İtiraz edenler tarafından yatırılan istinaf başvuru harçlarının Hazineye irad kaydına,
3-İtiraz edenler tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,
5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;
HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.12/09/2019
KANUN YOLU: HMK'nın 362/1.f ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca karar kesindir.
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/09/2019