T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1283
KARAR NO: 2019/1706
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/03/2019
NUMARASI: 2019/147 E.- 2019/326 K.
DAVANIN KONUSU: Ticari Şirket (Hisse devrinin iptali)
Taraflar arasında görülen genel kurul kararının iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda, ilamda yazılı nedenlerle davanın usulden reddine ilişkin verilen karara karşı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'in müşterek muris ... boşandığı ilk eşi ... olan tek çocuğu olduğunu, davalılardan ...'ın murisin muvazaalı olarak boşandığı ikinci eşi, diğer davalıların ise murisin ikinci eşi ... olan müvekkilin baba bir kardeşleri olduğunu, davalı ... Ticaret A.Ş. ise muris ... 19/04/1976 tarihinde ... A.Ş. unvanı ile Samsun'da kurduğu sonrasında 14/02/1978 tarihinde İstanbul'a naklettiği ve unvan değişikliği ile ...Ticaret A.Ş. ismini alan 43 yıldır deniz ticareti- taşımacılığı yapan bir firma olduğunu, murisin farklı zamanlarda şirket hisselerini davalılar üzerine devrettiğini, müvekkilinin hiçbir mal varlığı bulunmadığını, davayı bile adli yardım talepli olarak açtığını, davalıların hepsinin ayrı ayrı ve/veya ortak olarak kendi adlarına kayıtlı ya da halen hissedarı oldukları yine murisin muvazaalı olarak davalılara hisse devri yaptığı huzurdaki davadan ayrı olarak hisse devri iptal davası açılan zamanında davalı ... şirketinin de ortağı olduğu ... Ticaret A.Ş. (Samsun Ticaret Sicil Müdürlüğü Sicil No: ...- Tekkeköy) adına kayıtlı bulunan İstanbul ve Samsun illerinde çok değerli gayrimenkuller, akaryakıt istasyonu, otel binası, dinlenme tesisi, apartman daireleri, villalar gibi taşınmazları ve çok sayıda araçları bulunduğunu, muris ... yasal mirasçısı olan müvekkilinden mal kaçırmak gayesi ile muvazaalı işlemler yaptıklarını belirterek; fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere, muris muvazaası nedeniyle müşterek muris ... mirasçısı olan davacıdan mal kaçırmak gayesi ile davalılara yapmış olduğu davalı şirketteki hisselerinin devrine ilişkin işlemin iptaline ve terekeye iadesine, bu durumun mümkün olmaması halinde tenkisine, dava sonuna kadar hisse devirlerinin ve şirkete ait mal varlığının üçüncü kişilere devrinin önlenebilmesi için ticaret sicil kaydına ve şirket üzerine kayıtlı menkul ve gayrimenkuller üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini, müvekkilinin ekonomik durumu itibari ile yargılama harç ve giderlerini ödeme gücü bulunmadığından adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ İlk Derece Mahkemesinin istinafa konu kararında; ''...Ticari olmayan davalarda görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olup asliye hukuk mahkemesi ile ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki TTK' nun 5/3. maddesi uyarınca görev ilişkisidir. Göreve ilişkin usul kuralları HMK'nun 114/1-c maddesi uyarınca dava şartıdır. Dava şartları kamu düzeninden olup kamu düzenine ilişkin hususlarda resen dikkate alınacak hususlardan olup dava şartı yokluğu halinde HMK'nun115/2.maddesi gereğince dava şartı yokluğundan, davanın usulden reddine...", dava dosyasının HMK'nın 20. maddesindeki usule göre, görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.Bu karara karşı her iki taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili katılma yoluyla istinaf başvuru dilekçesinde; ilk derece mahkemesinin, dosyanın görevli Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesine tevzi edilmek üzere Bakırköy Hukuk Mahkemeleri Tevzi Müdürlüğüme gönderilmesine karar verdiğini, TTK'nın 4-5 maddeleri uyarınca davanın ticari dava niteliğinde olup, asliye ticaret mahkemesinin görevli olmasına rağmen görevsizlik kararı verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Yargıtayın yerleşik içtihadının da bu yönde olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın, kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini istemiştir.Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; önceki beyanlarını tekrarlamış ve ayrıca, davacının, davalı Şirket’e ait hisselerin devrini konu eden hisse devir sözleşmelerinin iptali ve tenkis talebinden ibaret olduğu, anonim şirketlerde hisse devri TTK'nın İkinci Kitabı’nda Ticaret Şirketleri başlığı altında düzenlendiğini, dava konusu anonim şirkete ait hisse devrine ilişkin uyuşmazlıklarda TTK’nın 4. ve 5. maddeleri uyarınca ticaret mahkemesi görevli olduğunu, ilk derece mahkemesinin usul ve yasaya aykırı 26.03.2019 tarihli görevsizlik kararının istinaf incelemesi neticesinden kaldırılması gerektiğini, Davacın murisi ...’nun davalı müvekkili Şirketteki mevcut hisselerinin, davacı yandan mal kaçırmak kastı ile diğer davalılara muvazaalı bir şekilde devredilmiş olduğu iddiasının gerçek dışı olduğunu, Genel kurul toplantılarında alınan kararların Ticaret Sicil Müdürlüğünce tescil edildiğini, bugüne kadar herhangi bir itirazını Şirkete iletmemiş olan davacının, kötüniyetli bir şekilde işbu davayı ikame ettiğini,Müvekkili şirkete ait dava konusu genel kurul kararlarının iptali davacı tarafından yasal süresi içerisinde istenmediğini, İlk derece mahkemesinin görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, davalı şirkete ait hisselerin muris tarafından diğer davalılılara muvazaalı olarak devredildiği iddiasına dayalı kaydın iptali ile hissesi oranında davacı adına tesciline, olmadığı takdirde tenkis talebine ilişkindir.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Dava konusu; anonim şirket hisse devri olup, bu hisselerin devrinin ne şekilde yapıldığı ve yapılması gerektiği, muris ile diğer davalı arasında yapılan hisse devrinin geçerli olup olmadığı, muvazaa nedeniyle iptali gerekip gerekmediği hususlarında 6102 sayılı TTK'daki ilgili hükümler de gözetilmek suretiyle karar verilecektir. Bu nedenlerle, TTK'nın 4/1.a maddesi uyarınca davanın Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerekirken, yazılı şekilde görevsizlik kararı vermesi doğru olmadığından, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına dair aşağıdaki karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-HMK'nın 353/1.a.3 maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-Taraflarca yatırılan istinaf peşin harcının ilk derece mahkemesi tarafından, talep halinde davalıya iadesine, 4-Taraflarca istinaf başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin, esas hükümle birlikte, ilk derece mahkemesince yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,5-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,6-Dosyanın, derhal kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.a.3. maddesi uyarınca, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 26.12.2019 tarihinde oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.