T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2020/1166
KARAR NO: 2020/750
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ: İstanbul 9.Asliye Ticaret Mahkemesi
NUMARASI: 2020/141 D.İş - 2020/140 Karar
KARAR TARİHİ: 18/02/2020
DAVA: İhtiyati Tedbir
Taraflar arasındaki ihtiyati tedbir davasının yapılan yargılaması sırasında ihtiyati tedbir talebinin reddine yönelik olarak verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ İhtiyati tedbir talep eden vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin acente, otel, bilet, turizm, marina, gümrüksüz satış mağazacılığı gibi faaliyetlerde bulduğunu ve bu kapsamda THY ve karşı taraf olan şirket dahil bir çok yerli ve yabancı uçak firmasının acenteliğini yapmakta olduğunu, acentelik sözleşmesinin imzalandığı tarihten (2007 yılından) bu yana karşı tarafın uçak biletlerini sattığını, söz konusu sözleşme süresinin uzatılarak bu güne kadar ticari ilişkinin devam ettiğini, müvekkili firmanın karşı tarafın biletlerini satarak, bilet bedellerini doğrudan karşı tarafın hesabına gönderdiğini, böylece başlayan ticari ilişki sürecinde, karşı tarafın Acentelik Sözleşmesi kapsamında müvekkili firmadan teminat mektubu talep ettiğini ve müvekkili firmanın ...Bankası A.Ş. Kısıklı şubesinden aldığı 19/03/2010 tarih ve ... numaralı ve 25.000 USD tutarlı (işbu teminat mektubunun süresi; ... Bankası A.Ş. Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkezince 06/02/2019 tarih ve ... sayılı yazı ile 23/03/2020 tarihine kadar uzatılmış), ... Bankası A.Ş.Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez şubesinden aldığı 23/03/2011 tarih ve ... numaralı ve 50.000 TL tutarlı ve ... Bankası A.Ş. Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez Şubesinde aldığı 10/10/2019 tarih ve ... numaralı ve 250.000 TL tutarlı teminat mektuplarını verdiğini, müvekkili şirketin karşı tarafın biletlerinin satışı akabinde anılan bilet bedellerini karşı tarafın hesabına ödediğini ancak bilet satıcılarının satıştan vazgeçmesi, iptal ve iadeler nedeni ile müvekkilinin karşı taraftan alacaklı hale geldiğini ve hali hazırda müvekkilinin karşı taraftan 155.084,58 TL alacaklı olduğunu, basında çıkan iflas haberleri üzerine müvekkilinin anılan 155.084,58 TL alacağın tahsili için İstanbul .... İcra Müdürlüğü nezdinde ... Esas sayılı ilamsız icra takibi başlattıklarını, karşı tarafın bir süre önce uçuşlarını durdurduğu ve tüm çalışanlarını işten çıkardığının bilinmekte olduğunu, gelinen aşamada iflas başvurusu yapacağının basına yansıdığını, müvekkili şirketin alacaklı olduğunu, bir borcunun bulunmadığını, ancak teminat mektuplarının özelliği nedeni ile karşı tarafın işbu teminat mektuplarını nakde dönüştürmesi önünde hiçbir engelin bulunmadığını, teminat mektuplarının nakde dönüştürülmesi halinde müvekkilinin zararının büyüyeceğini, bu zararın tazminin imkansız hale geleceğini belirterek, müvekkili firmanın ...Bankası A.Ş Kısıklı Şubesinden aldığı 19/03/2010 tarih ve ... numaralı, 25.000 USD tutarlı (işbu teminat mektubunun süresi; ...Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkezince 06/02/2019 tarih ve ... sayılı yazı ile 23/03/2020 tarihine kadar uzatılmış), ... Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez Şubesinden aldığı 23/03/2011 tarih ve ... numaralı, 50.000 TL tutarlı ve ... Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez Şubesinden aldığı 10/10/2019 tarih ve ... numaralı ve 250.000 TL tutarlı Banka Teminat Mektuplarının ödenmesinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesi 18/02/2020 tarihli kararında özetle, "...talep eden tarafça teminat mektuplarının paraya çevrilmemesi hususlarında ihtiyati tedbir kararı verilmesi talep edilmiş ise de; ihtiyati tedbir talep edenin talebinin yargılamayı gerektirdiği, ihtiyati tedbir talebinin açılacak dava ile de talep edilebileceğinin tartışmasız olduğu ve yaklaşık ispatın da gerçekleşmediği anlaşıldığından, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler ve hukuki nedenlerden ötürü, HMK.nın 389 maddesinde belirtilen ihtiyati tedbir şartları oluşmadığı..." gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermiştir. Bu karara karşı davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle:İlk derece mahkemesinin ihtiyadi tedbir talebinin reddine dair gerekçesinin somut olaya ilişkin olmayıp genel değerlendirme şeklinde olduğunu, dava dilekçesinde izah edildiği üzere davacı müvekkili firma ile davalı arasında acentelik sözleşmesinin imzalandığı tarihten (2007 yılından) bu yana, davacı firma, davalı firmanın uçak biletlerini sattığını, işin şekli ve işleyişi nedeni ile biletler önden satıldığı için uçuş firması biletler için teminat talep ettiğini, bu kapsamda davalının, davacıdan teminat talep etmiş ve davacı müvekkili firma ...Bankası A.Ş Kısıklı Şubesinde aldığı 19/03/2010 tarih ve ... numaralı ve 25.000,0-USD tutarlı (işbu teminat mektubunun süresi; ... Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkezince 06/02/2019 tarih ve ... sayılı yazı ile 23/03/2020 tarihine kadar uzatılmış), ...Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez Şubesinde aldığı 23/03/2011 tarih ve ... numaralı ve 50.000-TL tutarlı ve ...Bankası A.Ş Anadolu Yakası Kurumsal Bankacılık Merkez Şubesinde aldığı 10/10/2019 tarih ve ... numaralı ve 250.000-TL tutarlı teminat mektuplarını verdiğini, davacının haklılığının belgeleriyle dosyaya sunulduğunu, Davacının davalıya borcu ve riski olmamasına ve tam tersine alacaklı olduğu (İstanbul .... İcra Müdürlüğü nezdinde ... Esas Sayılı icra) açık ve net ortada olmasına rağmen, ciddi bir zararın doğacağı endişenin varlığının bulunmadığının belirtmesinin yerinde olmadığını, ortada işbu teminat mektuplarının nakde dönmesi halinde davacının bunların bedelini almasının imkansızlığının ortada olduğunu, davalı şirketin bir süre önce uçuşlarını durdurduğu ve tüm çalışanları işten çıkardığı bilinmekte olup gelinen aşamada iflas başvuru yapacağının basına yansıdığını, mahkemenin bu durumu dikkate almamasının yerinde olmadığını, davacının ise davalıdan alacaklı olduğunu, davalıya bir borcu bulunmadığını, ancak teminat mektuplarının özelliği nedeni ile davalının işbu teminat mektuplarını nakde dönüştürmesi önünde hiçbir engel bulunmadığını, teminat mektuplarının davalı tarafından nakde dönüştürmesi halinde davacı talepte bulunan firmanın zararı büyüyeceğini, bu zararın tazmininin de imkansız hale geleceğini, tüm bunlar dikkate alındığında anılan Bankanın teminat mektuplarının ödenmesinin ihtiyadi tedbir yolu ile durdurulmasını talep etme zarureti doğduğunu, Davacı ile davalı arasında yapılan yazışmalarda davacının alacaklı olduğunun açıkça görüleceğini ve davacının alacaklı olduğu hususunda tereddüt bulunmadığını, basında çıkan iflas haberleri üzerine davacı anılan 155.084,58-TL alacağı davalıdan tahsil etmek için İstanbul ... İcra Müdürlüğü nezdinde.... Esas Sayı ile ilamsız icra takibi başlattığını, Davacının talebinin reddi ile davacı açısından geri dönüşümü imkansız zararların doğacağını, mahkemenin bu durumları dikkate almamasının yerinde olmadığını, davalının, teminatları nakde dönüştürmesi, teminattan aldığı parayı bir başka yere aktarması ve akabinde iflasa başvurması ya da ticari faaliyeti terk etmesi halinde davacının işbu bedelleri tahsilinin imkansızlaşacağını, İlk derece mahkemesinin yaklaşık ispat kuralına göre yapmış olduğu hukuki değerlendirme dikkate alındığından talebin kabulü gerektiğini,Yukarıda açıklanan nedenlerle, ihtiyati tedbir kararı verilmesi için gerekli şartlar oluşmuş olup ilk derece mahkemesince verilen ret kararının kaldırılarak talepleri gibi ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Talep teminat mektuplarının ödenmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir istemine ilişkindir. Mahkemece yazılı gerekçe ile talebin reddine karar verilmiş, karara karşı talep eden vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi HMK 355. maddesi uyarınca istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.İhtiyati tedbir geçici hukuki korumalardandır. Taraflar arasındaki acente sözleşmesi kapsamında davalı lehine verildiği ileri sürülen talebe konu teminat mektuplarından bir kısmının kesin bir kısmının ise kesin-süresiz teminat mektubu olduğu anlaşılmaktadır. Teminat mektuplarının bu nitelik ve özelliği de dikkate alındığında; talep eden tarafından davalıya karşı sözleşmede yükümlendiği edimlerini tam ve eksiksiz yerine getirilip getirilmediği, bu surette teminat mektuplarının karşılıksız kalıp kalmadığı yargılama sonucu belirlenebileceğinden, davacı iddiaları yönünde yaklaşık ispatın dosyada mevcut delil durumuna göre gerçekleşmediği anlaşılmakla, ilk derece mahkemesinin tedbirin reddine ilişkin kararı yerinde olup, aksi yöndeki davacı vekili istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden, istinaf başvurusunun HMK 353/1-b1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1. maddesi uyarınca esastan reddine, 2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru harçlarının Hazineye irad kaydına,3-Davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair;HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.16/07/2020