T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/2195
KARAR NO: 2025/832
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi
TARİHİ: 15.09.2021
NUMARASI: 2020/692 Esas - 2021/766 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari satımdan kaynaklı)
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki içerisinde müvekkil tarafından davalıya mal temin edilmiş ve bu hizmet karşılığı fatura düzenlendiği, müvekkilin takip tarihi 06.09.2019 itibari ile 7.320,64 TL olan hesap alacağı davalı tarafından ödenmediğini, Bakırköy ...İcra Müdürlüğünün 06.09.2019 tarih ... E.sayılı icra takibine davalı, müvekkil şirketin alacağını sürüncemede bırakmak amacıyla haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğinden işbu davayı ikame etme zorunda kaldıklarını, davalının haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz etmiş olması ve dava konusu edilen tutar likit ve belirlenebilir olduğundan İİK.md.67 uyarınca İcra takibine konu müvekkil şirkete ödenmesine davalının davaya konu icra takibine itirazın iptaline ve takibin devamına karar verilmesi gerektiğini, arabuluculuk anlaşması olumsuz sonuçlandığı, fazlaya dair tüm hükümler saklı kalmaz kaydıyla, davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... F.sayılı dosyasına yaptığı tüm itirazların iptali ile takibini devamına, davalının takip tutarının '%20 sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, savunmasında özetle; davacı şirket ... A.Ş. ve ... Sat Ltd. Şti. arasındaki sözleşme gereği şirketlerinin acentelik hizmetin ... İnşaat Tekstil Dış Tic. San. Şti 'den aldıklarını, davacı şirketin belirttiği 7.520,64 TL tutarındaki borcu acentelik hizmeti almış olduğu ... Tic. San. Şti ödemesini yaptığını, davacı şirkete herhangi bir borçlarının olmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Dosyanın yapılan incelemesinde itirazın iptali davasının hak düşürücü sürede açıldığı, icra dosyasının iş bu dosya arasına alındığı alacak talebinin 20.12.2014 tarihli 3.759,39 TL ve 20.12.2014 tarihli 3.761,25 TL bedelli faturalardan kaynaklandığı, BA ve BS kayıtlarının celp edildiği, çerçeve sözleşmesinin sunulduğu, sözleşme taraflarının davacı şirket ile davadışı ... şirketi olduğu, sözleşme konusunun akaryakıt satış işlemlerine ilişkin olduğu, sözleşmenin 4. Maddesi uyarınca dava dışı şirketin görevinin, davacının akaryakıt ürünlerinin alımına ilişkin ticari ilişkiye aracılık hizmeti tesis etmek olduğu, sözleşmenin 5. Maddesinde garantörlüğe ilişkin düzenlemenin yapıldığı, dava dışı şirketin de müşteri borçları sebebiyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, davalı tarafın iş bu sözleşme tarafı olmadığı, ticari defter incelemesinin yapıldığı, davalı tarafın ödeme definden bulunduğu, ödemeye ilişkin dekont sunduğu, dekontun açıklama bölümünde ... yazılı olduğu, dekonta 36.905 TL ödeme olduğu, davalı tarafın davaya konu alacağın da bu miktar içerisinde yer aldığını iddia ettiği, uyuşmazlık konusu faturaların her iki tarafın ticari defterinde kayıtlı olduğu, her ne kadar davalı tarafından borca ilişkin ödeme yapıldığı belirtilmiş ise de dekont açıklama içeriğinden ödemenin davacı tarafa yapıldığının ispat edilemediği gibi dekonta yazılan miktar içerisinde takibe konu fatura alacağının olduğu hususunun da şüpheli olduğu, davacı tarafça davalı tarafa dava dışı 3. Kişiye ödeme yapılmasına ilişkin muvafakat verildiğine yönelik belge de olmadığı..." gerekçesiyle, açılan davanın kabulü ile; davalının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin takipte talep edilen 7.520,64 TL asıl alacak üzerinden devamına, devamına karar verilen asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %19.50 oranında faiz uygulanmasına, davalı itirazında haksız çıktığından ve alacak likit olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile 7.520,64 TL alacağın %20 si üzerinden hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Davacı ve müvekkili firmanın 2014 ve 2015 yıllarına ait ticari defter kayıtları incelendiğinde davacı firma tarafından dava dışı ...Şirketi'ne yapılan ödemelere zımni olarak muvafakat verilerek kabul edildiği dikkate alınmadan mahkeme tarafından hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Davacı şirket tarafından yaklaşık 2 yıl boyunca dava dışı ... Denizciliğe yapılan ödemelere ilişkin herhangi bir ihtirazi kayıt koymaması taraflar arasında işbu ödeme şekli olarak teamül haline geldiğinin ve ödemelere muvafakat ettiğinin diğer bir göstergesi olduğunu, Davacı firmanın faturalara ilişkin herhangi bir ihtirazi kayıt koymadan ifayı kabul edip yaklaşık 2 yıl sonra şekil şartını ileri sürmesi Türk Medeni Kanunu'nun 2.maddesine göre hakkın kötüye kullanımı olduğunu, mahkeme tarafından Türk Medeni Kanunu'nun 2.maddesi dikkate alınmadan hüküm konulması usul ve yasaya aykırı olup kaldırılması gerektiğini, Davacı firma tarafından önce dava dışı ...firmasına yapılan ödemeler kabul edilmiş ne zaman ki dava dışı ...firması iflas eşiğine gelip çekleri karşılıksız çıkmaya başlayınca davacı firma haksız ve hukuka aykırı olarak kendi ticari iş ilişkisinden kaynaklı yaşamış olduğu sorunu davalı müvekkilinin üstlenmesi gerekmekteymiş gibi alacağını tahsil yoluna gittiğini, Mahkeme dosyasında ekli bilirkişi raporunun 9.sayfası ve 11.sayfasında gösterilen tablolar da 2014-2015 ticari defter kayıtlarının birbirini tuttuğu ve faturalara ilişkin ödemelerin defter kayıtlarına işlenerek borç kayıtlarının silindiği gözardı edilerek davacı tarafın 2 sene sonra kaydetmiş olduğu cari hesap kaydına göre sadece inceleme yaparak davacının alacaklı olduğu yönünde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, davalıya satılan akaryakıt bedelinin tahsili için başlatılan ilamsız takibe vaki itirazın İİK'nın 67. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. Davacı taraf, davalıya akaryakıt satıp teslim ettiğini, karşılığında düzenlemiş olduğu fatura bedellerinin ödenmediğini, bu nedenle davalı aleyhine takip başlattığını, davalının takibe itirazının haksız olduğunu beyan ederek itirazın iptalini talep etmiş, davalı taraf, davacı ile aralarındaki akaryakıt alım satımına ilişkin ticari ilişkinin dava dışı ... Denizcilik... Şirketi tarafından yürütüldüğünü, fatura bedellerinin tamamının dava dışı ... Şirketine ödendiğini, dava dışı şirket tarafından da ödemelerin davacıya yapıldığını, tüm fatura bedellerinin ödendiğini, davacının bir alacağı var ise bunu dava dışı ...Şirketinden talep etmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddini savunmuş, Mahkemece yukarıda açıklanan gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili tarafından; davacı ile dava dışı ...Şirketi arasında borcun dış üstlenilmesinin söz konusu olmadığı, dava dışı şirkete alacak tahsilat yetkisi verilmediği, dava dışı şirketin yalnızca garantör olduğu ve ödenmeyen fatura bedellerinin asıl borçludan tahsil edilebileceği ileri sürülmüştür. Somut dosya kapsamından; davacı ile dava dışı ... Dış Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi arasında imzalanan 21.12.2012 tarihli Çerçeve Sözleşme ile dava dışı şirketin, davacıya akaryakıt satış faaliyetlerinde müşteri temini ve müşteri portföyü oluşturulmasında aracılık hizmeti vermeyi üstlendiği, sözleşmenin 2. maddesi ile dava dışı şirketin, davacı ...'in ÖTV'siz akaryakıt satışı yapabileceği müşteri grubunu tayin ve tespit ederek, tüm mali/ödeme sorumluluğu uhdesinde kalmak üzere ürün alım satımına dair ticari ilişkileri aracı olarak tesis edeceğinin, aracılık hizmeti verdiği müşterilerin, davacı nezdinde akaryakıt alımları sebebiyle doğabilecek her türlü borçlarını TBK'nın üçüncü kişinin fiilini taahhüt hükümleri çerçevesinde garantör sıfatıyla ifa edeceğinin, Garanti Hükümleri başlıklı 5. maddesinde ise davacı ile müşterileri arasındaki ticari ilişki nedeniyle müşterilerin davacı nezdinde doğabilecek tüm borçlarının ödenmesinden müşterek ve müteselsil kefil olarak sorumlu olduğunun, müşteriler tarafından kabul edilen beyan ve taahhütlerin kendisi için geçerli olduğunun, müşterilerin borçlarının vadesinde ödenmemesi halinde, davacı tarafından herhangi bir ihtar ve ihbara gerek kalmaksızın iş bu garanti taahhüdünden doğan borçların tamamının muacceliyet kesbedeceği ve muaccel olan borçları muacceliyet tarihinden itibaren 10 gün içerisinde ödeyeceğinin kabul edildiği anlaşılmaktadır. Davacı tarafından davalı adına keşide edilen 20.12.2014 tarih ... nolu 3.759,39 TL tutarlı ve 20.12.2014 tarih ... nolu 3.761,25 TL tutarlı faturalara dayalı alacak talep edilmiştir. Mahkemece tarafların ticari defterleri ile dosya kapsamı üzerinde inceleme yapılmak suretiyle alınan bilirkişi raporuna göre; davacının davalı adına düzenlediği akaryakıt satış faturalarının her iki taraf defterlerinde kayıtlı olduğu, alacağa dayanak fatura bedellerinin davacı ile aracılık sözleşmesi olan dava dışı ... şirketinin ...i Bankası nezdindeki hesabına gönderilen 36.905,00 TL lik ödeme kapsamında ödendiği, davacının davalı cari hesap dökümlerinde de 5 adet çek ödemesi ile davalının takibe konu alacağa dayanak faturaları ile birlikte toplam 42.255,19 TL borcununun 2014-2015 yılı itibariyle "0" bakiye olarak kayıtlandığı, sonrasında ise davacı tarafından davalı cari hesabında ödenmiş olarak kayıtlanan faturaları 12.11.2016 tarihli olarak ve açıklama olarak ... Cari hesabı olarak tekrar borç olarak kayıtladığı anlaşılmıştır. Yine bilirkişi rapor içerikleriyle dava dışı ... tarafından verilen çeklerin ödenmeyip karşılıksız çıkması nedeniyle davalının cari hesabına faturaların tekrar borç olarak kayıtlandığı anlaşılmıştır. Buna göre davalı yanca fatura bedellerinin dava dışı ... banka hesabına havale ile ödendiği, ... tarafından keşide edilen ve davacıya tevdi edilen çek tutarları içinde iş bu faturaların ödemesini de kapsadığı, buna göre davalının ödemiyi ... yapmış olduğu, ...' in de davacıya toplu ödeme yaptığı anlaşılmaktadır. Davalının ticari defterlerinde takip tarihi itibariyle davacıya borçlu olmadığı da anlaşılmaktadır. Yapılan tüm bu tespitlere göre; taraflar arasındaki akaryakıt alım satımına dair ticari ilişkinin davacı adına hareket eden dava dışı ... Denizcilik.. Şirketi tarafından yürütüldüğü, dava dışı şirketin gerek davacı ile arasında imzalanan Çerçeve Sözleşme'nin yukarıda açıklanan maddeleri, gerekse taraflar arasında yürütülen ticari ilişkinin niteliği uyarınca dava dışı ... Şirketinin, davalı müşterinin, davacı nezdinde doğmuş/doğacak borçları yönünden garantör olduğu, garantör olan dava dışı şirketin borcunun davalının borcundan bağımsız nitelikte bir borç olduğu, bu doğrultuda davalı adına düzenlenmiş tüm fatura bedellerinin dava dışı ...Şirketine ödediği, dava ve takip konusu iki adet fatura bedelinin davalı tarafından dava dışı şirkete ödendiği, dava dışı şirket tarafından da davacıya keşide edilerek çekler verildiği, davacının dava dışı şirket tarafından çekle yapılan ödemeleri kabul ettiği, bu şekilde garantör olan dava dışı şirket tarafından verilen çeklerin karşılıksız çıkması sebebiyle bedellerinin yine dava dışı şirketten tahsil edilebileceği, davalıdan talep edilemeyeceği, bu kapsamda ilk derece mahkemesince delillerin yanlış değerlendirilmesi sonucu verilen karar doğru görülmemiş, davalı vekilinin istinaf başvurusu yerinde bulunmuştur. Davalı vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın esası hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine ve neticede davanın reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle; HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesini istinafa konu kararının kaldırılmasına, davanın esası hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda; 1-Davanın reddine, 2-Davacının takipte kötü niyeti sabit görülmediğinden, şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı isteminin reddine, 2-Alınması gerekli olan 615,40 TL maktu karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 90,84 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 524,56 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince belirlenen 7.520,64 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, 4-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.096,27 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 5-Taraflarca yatırılmış olan gider ve delil avansları bakiyelerinin yatıran taraflara iadesine, 6-İstinaf aşamasındaki harç ve yargılama giderleri yönünden:a-Davalı tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına; davalı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talep hâlinde, ilk derece mahkemesince davalıya iadesine, b-Davalı tarafından yapılan 162,10 TL istinaf başvuru harç gideri ile 64,60 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 226,70 TL kanun yolu giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,8-Dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair; HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.24.04.2025