T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2022/64
KARAR NO:2025/483
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:05/10/2021
NUMARASI:2020/686 E. - 2021/701 K.
DAVANIN KONUSU:Alacak (Satım sözleşmesinden kaynaklı)
Taraflar arasındaki alacak davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalılar vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; ... Bankasının mülkiyetinde bulunan Kocaeli ili Gebze ilçesi ... Mah. ... Ada ... Parselde kain gayrimenkulü satın almak amacıyla ... Şirketi'nin hizmet verdiği e-ihaleye katıldığını, e-ihaleye katılabilmek için... A.Ş.'nin hesabına 118.600,00 TL teminat yatırdığını, ihalede en yüksek teklifi müvekkilinin verdiğini ve söz konusu gayrimenkulü 05.08.2020 tarihinde satın aldığını, müvekkili ile davalılar arasında 17.07.2020 tarihli ‘’Gayrimenkul Satış Şartnamesi’’ adlı sözleşmenin 18. maddesine göre teminat bedelinin şartnamede açıkça belirtilen hallerde iade edilebileceği hükmünün yer aldığını, müvekkilinin söz konusu satış şartlarını tam ve eksiksiz şekilde yerine getirdiğini, davalılar tarafından teminat iadesinin gerçekleştirilmemesi üzerine 14.08.2020 tarihinde Ankara ... Noterliği ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edilerek teminat iadesinin gerçekleştirilmesi talep edildiğini, ancak ihtarname neticesinde müvekkilire teminatın iadesi yapılmadığı gibi davalı ... tarafından 14.08.2020 tarihli ... seri numaralı 118.600,00 TL bedelli E-Arşiv faturasının tanzim edildiğini ve faturanın müvekkilin ortağı olduğu şirketin muhasebe mail adresine 21.08.2020 tarihinde gönderildiğini, itiraz süresi içerisinde bu faturanın içeriğini hiçbir şekilde kabul etmediklerini bildirerek Ankara ... Noterliği 26.08.2020 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile faturanın iade edildiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla teminat bedelinin (118.600,00TL) dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... AŞ vekili, savunmasında özetle; müvekkilinin ticari faaliyet olarak bankaların mülkiyetindeki taşınmazların satılmasına aracılık etmek amacıyla banka ve potansiyel alıcıları bir elektronik ihale platformunda bir araya getirme işi ile uğraştığını,alıcıların e-ihaleye katılabilmek ve gayrimenkul alımı için teklif verebilmek için, her bir gayrimenkul başına belirlenen bedeli yatırılmasının zorunlu olduğunu, teminat bedelinin yatırılması akabinde müvekkilinin, ilgili potansiyel alıcıya bir kullanıcı adı ve şifre tanımlayarak Kullanıcı Hesabı açılmasını sağladığını, bu şekilde potansiyel alıcının, katılımcı sıfatıyla Kullanıcı Hesabı aracılığı ile ilgili gayrimenkule teklifini verdiğini ve e-ihalenin başladığını, davaya konu uyuşmazlıkta gayrimenkul'ün tapusunun, malik Banka tarafından 05.08.2020 tarihinde davacının ortağı olduğu ve işbu davada diğer davacı olan ... Şti. ne devredildiğini, huzurdaki uyuşmazlıkta görevli mahkemenin tüketici mahkemesi olduğunu, şartnamenin davacı ... tarafından imzalandığını bu nedenle ... yönünden aktif husumet yokluğundan davanın usulden reddi gerektiğini, davacı tarafından yatırılan bedelin hukuki niteliği itibariyle simsarlık sözleşmesi uyarınca simsarın hak kazandığı ücret olarak değerlendirilmesi gerektiğini, simsarlık sözleşmesinin tanımı değerlendirildiğinde bunun görüleceğini, davacının talebine dayanak yaptığı şartname'nin 20. maddesinin 7. cümlesinin, şartname'yi imzalayan müşterinin ihaleyi kazansın veya kazanmasın, ... veya satıcı bankaya borcunun bulunması halini veya bu kişileri zarara uğratması halini düzenlediğini ve huzurdaki uyuşmazlığa uygulanabilir nitelikte olmadığını, fatura tanziminin vergisel bir yükümlülük olduğunu, fatura tanziminin sözleşmeye ve hukuka aykırı olduğu yönündeki iddianın hukuki mesnetten yok olduğunu savunarak, davacının müvekkili şirket aleyhine açmış olduğu davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Davalı ... Bankası vekili, savunmasında özetle; müvekkili banka ile diğer davalı olan ... A.Ş.arasındaki anlaşma gereğince; müvekkili bankanın mülkiyetindeki taşınmazların ihale yoluyla satışı gerçekleştirildiğini, davaya konu edilen 118.600.00TL teminat bedelinin davacı tarafından ihaleye teklif verebilmek için yatırılan tutar olduğunu ve iadesine yönelik talebin haksız olduğunu, Şartnamenin 20.maddesinin bu davaya konu ihtilafa uygulanamayacağını, davaya konu satışta iptal olmadığı gibi ihalenin davacı üzerinde kaldığını, bu nedenle şartnamenin işbu maddesinin uygulanabilirliğinin bulunmadığını, satış işleminin yapıldığı müşteriye teminat iadesinin sözkonusu olmadığını, teminatın iadesini gerektiren hallerin açıkça sayıldığını, bu nedenle davacının ihaleyi kazanan taraf olarak teminat bedeli iadesine yönelik talebinin hiçbir mesnedi bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının haklı olduğu düşünülse dahi dava konusu teminat bedelinin diğer davalı şirkete ödendiğinden müvekkili bankaya husumet yöneltilemeyeceğini ve davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Taraflar arasındaki ihtilafın Kocaeli ili Gebze ilçesi ... Mah. ... Ada ... Parselde bulunan taşınmazın satışı konulu 17.07.2020 tarihli “Gayrimenkul Satış Şartnamesi” nden kaynaklandığı, anılan taşınmaz davalı banka adına kayıtlı iken, satışa aracılık eden diğer davalı ve davacı ... arasında imzalanan satış şartnamesi uyarınca yapılan e-ihale ile 05.08.2020 davacı şirkete satışının gerçekleştiği, davacının bu işlemlere istinaden yatırdığı 118.600,00 TL teminatın iadesi talep ettiği, davalı ... şirketinin bu bedelin simsarlık ücreti olduğunu ve iadesinin istenilemeyeceği, davalı bankanın ise ihaleyi kazanan davacının teminatın iadesini istemekte haklı olmadığını savunduğu ve davanın reddi gerektiğini savundukları görülmüştür.Taraflar arasında imzalanan 17/07/2020 tarihli şartname incelenmiş, şartnamenin 3. maddesinde teklif verebilmek için gayrimenkulün ilan edilen bedeli üzerinden yine belirtilen orandaki teminatın ... hesabına "teminat bedeli" açıklaması ile yatırılacağının düzenlendiği takip eden maddelerde e-ihalenin nasıl yapılacağının, alıcı adaylarının hangi portaldan satış işlemlerini takip edeceklerinin açıklandığı, şartnamenin 20. maddesinde “müşteri-alıcının satıcı ve satışa aracılık verenin doğmuş doğacak her türlü zararı, gayrimenkul satış bedeli ile teklif ettiği bedel arasındaki fark ve faizleri, sigorta, vergi, resim, harç, her türlü masraflar, yoksun alınan kira bedelleri, zarar-ziyan gibi her türlü bedel mahsup edildikten sonra ...'nın veya ...'nun her hangi bir zararını ve davacı-alıcının herhangi bir borcunun olmadığının tespit edilmesi halinde teminat tutarının faiz veya başka herhangi bir ek ödeme talep etmeksizin, herhangi bir itiraz ileri sürmeksizin aynı miktarda en geç bir ay içinde iade edileceğinin" düzenlendiği görülmüştür.Davalı taraflarca, şartname davacı ... tarafından imzalandığınndan davacı şirketin davayı açma ve takip etmede aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı savunulmuş ise de, davacı ...'ın davacı şirketin yetkilisi ve yasal temsilcisi olduğu anlaşılmakla, husumete yönelik itirazlar yerinde görülmemiştir Davalılarca görev itirazında bulunulmuş ise de, dava konusu uyuşmazlığın tüketici işleminden kaynaklanmadığı, Türk Ticaret Kanununda düzenlenmiş uyuşmazlıktan kaynaklanan ticari dava niteliğinde olduğu anlaşılmakla, göreve yönelik itirazların reddine karar verilmiştir.Davacıların iadesini talep ettiği 118.600,00 TL teminatın, 17.07.2020 tarihli ‘’Gayrimenkul Satış Şartnamesi’’ ne konu gayrimenkul satışına istinaden davacı tarafça yatırıldığına dair her hangi bir ihtilaf olmayıp, ihtilaf davacıların bu meblağın iadesini talep edip edemeyeceği üzerinde toplanmış olup, davacıların iadesini talep ettiği bu meblağın yapılan e-ihalenin teminatı olduğu, sözleşme kapsamında bunun davalı ... şirketine simsarlık ücreti olarak ödendiği yada ihaleden sonra bu davalıya bırakılacağı hususunda bir düzenleme yada açıklama bulunmadığı, taraflar arasında akdedilen şartnamenin 3. bendine uygun olarak davacılarca ikmal edilmiş olan teminatın, şartnamenin 20. Maddesindeki şartlar sağlanmış olmakla iadesinin gerektiği kanaatine varılmakla, davacıların davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve 118.600,00 TL nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine dair..." gerekçesiyle davanan kabulüne, 118.600,00 TL'nin, dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalılar vekillerince ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı ... Bankası AŞ vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Mahkemece, taraflar arasındaki şartnamenin hükümlerini hatalı değerlendiren bilirkişi raporunun hükme esas alınarak hukuka aykırı karar verildiğini, davacı tarafından yatırılan teminatın hangi hallerde iadesinin yapılacağının şartnamede açıkça düzenlenmiş olduğunu, ihaleyi alan taraf olan davacının teminatının iadesini talep hakkının bulunmadığını, mahkeme tarafından iadesi talep edilen meblağın yapılan e-ihalenin teminatı olduğu, bunun davalı ... Şirketine simsarlık ücreti olarak ödendiği ya da bu davalıya bırakılacağı hususunda bir düzenleme ya da açıklama bulunmadığını, şartnamenin 3.bendine uygun olarak davacılarca ikmal edilmiş olan teminatın 20.maddesi gereğince iadesinin gerektiğinin belirtildiğini, ihaleye teklif verebilmek için gereken teminatın hangi hallerde iade edilebileceğinin şartnamenin muhtelif maddelerinde düzenlendiğini, 23.maddesinde açıkça teminatın satışın yapıldığı müşteri dışındaki müşterilere iade edileceğinin düzenlendiğini, sonuç olarak davaya konu teminatın davalı şirketin hizmetinin bedeli olarak katılım şartı olarak yatırıldığını, hangi hallerde iadesinin yapılacağının şartnamede açık olduğunu, kararın hatalı ve hukuka aykırı olduğunu iddia ederek, kararın ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... AŞ vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Davaya konu olayda müvekkilinin davacı alıcı ... ile davalı satıcı banka arasında elektronik ihale platformunda bir araya getirdiğini, 17.07.2020 tarihinde gayrimenkul satış şartnamesinin imzalanarak davacı tarafça ihalenin kazanıldığını, ihale konusu Gebze ilçesindeki ... parselde bulunan taşınmazın tapusunun davacı alıcıya devredildiğini, somut uyuşmazlığın davacı tarafından e-ihaleye katılabilmek için yatırılan 188.600,00 TL tutarındaki teminat bedelinin taşınmazın satışı ve tapusunun devri akabinde şartname hükümleri uyarınca davacıya iade edilip edilmeyeceği noktasında toplandığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, teklif verebilmek için yatırılan teminat bedelinin ... tarafından ihaleye katılım bedeli olarak tutulacağının söz konusu tutarın ihale sonuç teklifi bedelinden düşülmeyeceğinin 20.maddede yer aldığını, kararda dayanak gösterilen şartnamenin 20.maddesinin hiçbir ilgisinin olmadığını, uygulama alanı bulunmadığını, davacı tarafından yatırılan bedelin simsarlık ücreti olduğunun tartışmasız olduğunu, TBK'nın 520. maddesi gereğince taraflar arasında kararlaştırılabildiğini iddia ederek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, gayrimenkul şatış şartnamesi kapsamında yatırılan teminat bedelinin iadesi istemiyle açılmış bir alacak davasıdır.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalılar ... Bankası AŞ vekili ve... AŞ vekillerince, yasal süreleri içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Taraflar arasında, davacılardan ...'ın 17.07.2020 tarihinde gayrimenkul satış şartnamesini imzalamış olduğu, ihaleyi kazandığı ,şartnamenin ilgili maddeleri gereğince teminat bedelini yatırdığı konularında herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir.Uyuşmazlık, şartname kapsamında ihaleyi kazanan davacının yatırmış olduğu teminat bedelini talep hakkının olup olmadığı, söz konusu bedelin davalı ... AŞ şirketi tarafından gerçekleştirilen simsarlık hizmet bedeli olarak kabul edilip edilemeyeceği, mahkemenin hükme esas aldığı bilirkişi raporu ile kararın usul ve yasaya uygun bulunup bulunmadığına ilişkindir.Dosya kapsamından, 17.07.2020 tarihinde gayrimenkul satış şartnamesinin düzenlendiği, şartnamede teminat tutarının 118.600,00 TL olarak belirlendiği, teklif sahibinin ... olduğu, şartnamede davalı bankanın kısaca ... olarak anılacağı, mülkiyetinde bulunan ve satışa sunulan gayrimenkullerin e-ihale hizmetini sunan firmanın kısaca ... olarak anılacağı, şartnamedeki teklif sahibinin kısaca müşteri olarak anılacağının belirtildiği, 2.maddede bankanın 4784 sayılı ve 2886 sayılı Yasalara tabi olmadığından teminat bedelini yatırmış olsa dahi teklif vermesini uygun görmediği müşterinin ihalelere katılımına izin vermemeye iptal etmeye vb haklara yetkili olduğunun belirtildiği, 3.maddede teklif verebilmek için müşterinin ilan edilen muhammen satış bedelinin ilgili ilanda belirtilen orandaki teminat bedelini İntego'nun hesabına teklif verilmek istenen gayrimenkul kodu - teminat bedeli açıklaması ile yatırması gerektiği, ...'nın gerekli gördüğü takdirde teminat tutarını tek taraflı olarak değiştirme hakkına sahip olduğu, müşterinin ... tarafından kendisine bildirilen tutar kadar teminatında değişiklik yapmak zorunda olduğunu kabul edeceği hususlarına yer verildiği, 7.maddede, müşterinin internet üzerinden ilgili adrese giriş yapılarak teklif verileceği sadece teminatı yatırılan gayrimenkul için teklif verilebileceğinin belirtildiği, 9.maddede teminatın iadesinin gerektiği durumlarda teminat bedelinin ... tarafından 5 iş günü içinde iade edileceği, teminat bedelinin herhangi bir kişiye devir ve temlik edilemeyeceği, 20.maddede ...'ın teklifler ile ilgili incelemeleri sonuçlandırdıktan sonra ihaleyi kazanan teklif sahibine onayını tebliğ edeceği, gayrimenkul bedelini 7 iş günü içerisinde nakden ve defaten ...'nın bildirileceği hesaba yatırılacağı, dekontun yetkiliye teslim edileceği, müşterinin kredi kullanması durumunda tapu devri sırasında kredi kullanacağı bankanın kredi tutarı kadar çek getirmesinin sağlanacağı, şüpheye mahal bırakmamak adına teklif verebilmek için yatırılan teminat bedelinin ... tarafından ihaleye katılım bedeli olarak tutulacağı, söz konusu tutarın ihale sonuç teklifi bedelinden düşülmeyeceği, ihaleye kazanan teklif sahibinin verdiği teklif tutarı kadar bedeli iş bu maddede belirtildiği şekilde ...'ya ödemesi gerektiği, ödenmemesi halinde ...'nın satışı iptal edebileceği, ...ve ... tarafından yapılacak değerlendirmeler neticesinde herhangi bir borcun yahut ...'nın veya ...'nun herhangi bir zararının tespit edilmesi halinde belirtilen teminat tutarının bir ay içerisinde kendisine iade edilebileceğinin kayıtsız ve şartsız kabul ve taahhüt edildiği, müşterinin talebi halinde tapu belgesinin paylaşabileceği hususlarına yer verildiği, 23.maddede satış işleminin gerçekleştirildiği, müşterinin dışındaki diğer müşterilerin teminatlarının müşterilere iade edileceği hususlarına yer verildiği, davacı tarafça şartname gereğince davalı ... hesabına 118.600,00 TL tutarında bedelin yatırıldığı, ihale neticesinde ihale konusu taşınmazın davacı şirket adına 05.08.2020 tarihinde tapu sicil kaydına işlendiği, tapu senedinin düzenlenmiş olduğu, davacı ... tarafından davalı ...AŞ'ye 26.08.2020 tarihli ihtarnameyi keşide ettiği, söz konusu ihtarnamede 14.08.2020 tarihli 118.600,00 TL bedelli e-arşiv faturaya itiraz edildiği ve faturanın iade edildiğinin belirtildiği, ihtarname içeriğinde sözleşmede belirtildiği gibi teminat amacı ile verildiği, faturada belirtildiği şekilde ihale katılım bedeli olmadığı, iadesinin gerektiği, iade için ihtarname gönderildiğinin belirtildiği, davacı ... tarafından 14.08.2020 tarihli ihtarname ile 17.07.2020 tarihli sözleşmeye istinaden verilen teminat bedelinin iadesinin talep edildiği, talep dilekçesinde şartnamenin 20.maddesi gereğince bir ay içerisinde iadesinin gerektiğinin bildirildiği, davalı ... tarafından aynı miktarda faturanın düzenlenmesi üzerine davalının düzenlenmiş olduğu e-faturaya itiraz ve iade edildikten sonra iş bu davanın açılmış olduğu anlaşılmıştır.Tarafların delillerini ibrazı sonrasında bilirkişi incelemesi gerçekleştirilmiştir. 26.08.2021 tarihli bilirkişi heyet raporunda; şartnamenin 3. maddesinde, müşterinin teklif verebilmek için yatırması gereken “teminat” miktarından söz edilmiş (esasen buradaki teminatı İİK m.114, m. 124/3-4, m.126/3'te sözü edilen teminata özdeş bir uygulama olarak görmek mümkündür), şartnamenin 8. ve 9. ve 23. maddesinde sözü edilen teminatın, ihaleye katılım için katılımcının ödemesi gereken bir bedel olduğunun ortaya konulmuş olduğu, şartnamede teminat” ile kastedilenin herhalde, davalı ...'nun e-ihale ile ortaya koymuş olduğu hizmetin bedeli olarak anlaşılmasını mümkün kılacak hiçbir açıklamaya yer verilmemiş olduğu, bu çerçevede, davalılardan ... ile diğer davalı ... Bankası arasında bu hizmetin (e- ihale) niteliği, kapsamı ve şartlarını tanzim eden bir akdi ilişki var ise bu ilişkinin dikkate alınmasının mümkün olabileceği, ancak herhalde, somut olay yönünden, davalı ...'nun e-ihale ile ortaya koymuş olduğu hizmetin bir bedelinin olduğu ve bu bedelin alıcı tarafından ödenmesi gerekeceğine ilişkin somut bir düzenlemenin mevcut olmadığı, şartnamede belirtildiği üzere davacının, ... veya ... tarafından yapılacak değerlendirmeler çerçevesinde herhangi bir borcunun bulunduğunu, yahut garanti bbvanın veya intengonun herhangi bir zararının doğmasına sebebiyet vermiş olduğu da somut olayda davalılar tarafından iddia ve ispat edilmediğine göre şartnamenin 20. maddesi kapsamında davacı tarafından yapılan ödemenin davacıya iadesinin gerekeceği belirtilmiştir.Davacılar vekili, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı banka vekili tarafından rapora itiraz dilekçesinde; şartname maddelerinin hatalı yorumlandığını, 20.maddenin ihtilafa uygulanamayacağını, iade hususunun şartnamenin değişik maddelerinde düzenlendiğini, 23.maddedeki satış işleminin gerçekleştirildiği müşteri dışındaki müşteri teminatların iadesinin düzenlendiğini, 20.maddeye göre davacıya teminatın iadesi gerektiği sonucuna varılamayacağını belirterek yeni bir inceleme yapılmasını veya banka yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... AŞ vekili bilirkişi raporuna karşı itirazında; şartname maddelerinin her birinin e-ihaleye katılabilmek için teminat adı altında bir bedel yatıran potansiyel alıcının yatırmış olduğu tutarın ihaleyi kazanarak tapusunu devraldıktan sonra ... tarafından verilen aracılık hizmeti karşılığında aracılık hizmet bedeli olarak tutulacağı ve iade edilmeyeceğinin açıkça ortaya koyduğunu, müvekkilinin ihale platformunda bir araya getirdiğini, davacının şartnameyi imzalayarak elektronik ihaleye katıldığını belirterek yeni bir bilirkişiden rapor alınmasını aksi halde müvekkili yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece, bilirkişi raporu gereğince yukarıda yer verilen gerekçelere istinaden davanın kabulüne dair hüküm tesis edilmiştir. Taraflar arasında ihtilaf konusu olmadığı üzere, elektronik ortamda gerçekleştirilen ihale nedeni ile davacı ... tarafından 17.07.2020 tarihli gayrimenkul şatış şartnamesi imzalanarak ihaleye katılmıştır. Şartnamede, davalıların imzaları ya da kaşeleri gözükmemektedir Şartnamenin 1.sayfasında, tarafların nasıl anılacaklarına yer verilmiştir. Davalılardan ... şirketinin e- ihale hizmetini sunan firma olarak anılacağı,teklif sahibinin müşteri olarak anılacağı belirtilmiştir. Şartnamenin diğer maddelerinde e-ihale hizmetini sunan ... yararına simsarlık bedeline ve ödeme yapılacağına dair herhangi bir açıklama mevcut değildir. İhale konusu taşınmazdır.Davacı tarafça imzalanan gayrimenkul satış şartnamesinin imza tarihinde yürürlükte bulunan TBK'nın 520/son maddesi uyarınca, taşınmazlar hakkındaki simsarlık sözleşmelerinin yazılı yapılması geçerlilik koşuludur. Tarafların sözleşmeye ne ad verdiklerinin önemi yoktur. Somut olayda, simsar olduğu ve teminat bedeline hak kazandığını iddia eden davalı ... Şirketinin şartnamede imzası mevcut değildir.Simsarlık sözleşmesi, simsar ile bu sözleşmeyi imzalayan kişi arasında hak ve borç doğuran bir sözleşmedir.Davalı, şartların gerçekleşmesi hâlinde, davacıya karşı sözleşme ile yükümlendiği ücretten sorumludur. TBK'nın 521/1. maddesi uyarınca; simsar, ancak yaptığı faaliyet sonucunda sözleşme kurulursa ücrete hak kazanır. Ancak taraflar sözleşmede bunun aksini kararlaştırabilirler.Çünkü bu kanuni düzenleme, yedek hukuk kuralı niteliğindedir. Simsarın ücrete hak kazanması için simsar ile gayrimenkul sahibi ya da alıcı arasında sözleşme bulunmasına veya gayrimenkul malikinin rıza göstermesine, simsara yetki vermesine de gerek yoktur.Davacı tarafça şartname kapsamında ihale gerçekleştirildikten sonra taşınmaz satışı ile gerekli işlemler yapılmış ise de açıklamada yer verildiği üzere davalının sözleşmenin kurulması halinde ücrete hak kazanacağına dair şartname hükümlerinde herhangi bir hükme yer verilmemiştir. Bu sebeple davalıların buna dair aksine iddiaları yerinde görülmemiştir. İhalenin e-ihale olması nedeniyle davalı şirketin imzasının TBK m 14/2 gereğince var olduğu kabul edilse dahi ücrete hak edeceğine dair bir düzenleme mevcut değildir. Şartnamenin 20.maddesinde belirtilen ihaleye konu taşınmaz bedelinin ödenme süreci içerisinde teminat bedelinin ihaleye katılım bedeli olarak tutulacağına yer verilmiştir. İhale iptal edilmemiş aksine kesinleşmiştir.Davalıların savunmasında dile getirdikleri 20. Maddenin ilgili bölümü davalı bankanın bedelin yatırılmaması nedeni ile satışı iptal edebileceğine dair kısımdır. Maddenin son kısmında, yatırılan teminat bedelinin, herhangi bir borç veya zararın olmadığının tespiti halinde en geç bir ay içerisinde iade edileceği kabul ve taahhüt edilmiştir. TBK 19.maddesi gereğince sözleşmenin türünün ve içeriğinin belirlenmesinde ve yorumlanmasında tarafların yanlışlıkla veya gerçek amaçlarını gizlemek için kullandıkları sözcüklere bakılmaksızın gerçek ve ortak iradelerinin esas alınacağı düzenlenmiştir. Somut olayda, davacının imzalamış olduğu şartnamenin ilgili maddeleri ve TBK'nın 520 vd. maddelerindeki simsarlıkla ilgili düzenlemeler kapsamında davacının teminat iade talebinin yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 hükmü uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, her iki davalı vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca, her iki davalı vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine, 2-Davalılarca yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına; her iki davalı tarafından yatırılan istinaf peşin harçlarının sonucunda bakiye 8.895,50 TL istinaf nispi karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,3-Davalılarca yapılan kanun yolu giderlerinin kendilerinin üzerinde bırakılmasına,5-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,6-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.20.03.2025