T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1166
KARAR NO: 2024/1778
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 08/03/2023
NUMARASI: 2022/862 E. - 2023/204 K.
DAVANIN KONUSU: Şirketin İhyası
Taraflar arasındaki şirketin ihyası davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı tasfiye memuru vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin tasfiyesinin tamamlanarak terkin edildiğini ve terkinin 25.08.2022 tarihinde ilan edildiğini, müvekkili şirketin cari hesap ilişkisinden kaynaklanan alacağının tahsili için başvurduğu zorunlu arabuluculuk işlemleri sırasında şirketin terkin edildiğinin öğrenildiğini ve terkin nedeniyle müvekkilinin alacaklarının tahsil edilemediğini, müvekkilinin alacağının tahsili alacıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla başlattığı takibin itiraz üzerine durduğunu ileri sürerek, şirketin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Sicil Müdürlüğü vekili, savunmasında özetle; müvekkilinin tescil konusundaki taleplerinin, yasanın verdiği yetki ve görev alanı içinde değerlendirerek sonuca bağladığını, müvekkilinin yargı merci gibi hareket edemeyeceğini, ihyası istenen şirketin yasal prosedürlere uygun olarak tasfiye edildiğini, olağan tasfiye sürecinden kaynaklanan tasfiye sürecindeki eksik yada erken sonuçlandırılan tasfiye memurunun kusurundan dolayı müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, müvekkilinin davanın açılmasına sebep olacak herhangi bir işlem yapmadığını, tasfiye sürecinde eksikliklerin muhatabının tasfiye memuru olduğunu ve müvekkilinin yasal hasım konumunda olduğundan yargılama masraflarından sorumlu tutulamayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı Tasfiye Memuru ... vekili, savunmasında özetle; dava dışı şirketin tasfiyesinin hukuka uygun bir şekilde yapılarak sicil gazetesinde ilan edildiğini, tasfiyesi tamamlanıp ticaret sicilinden silinmek suretiyle hukuk alemindeki varlığı sona eren münfesih şirketin takibin tarafı olma ehliyetinin de bulunmadığını, ticaret sicilinden terkin edilmiş şirket hakkında takip işlemlerine başlanması ve yürütülmesi, tasfiye memuru ile ticaret sicile yöneltilecek dava sonucunda tüzel kişiliğin yeniden ihyası ile mümkün olduğunu, davacının başvurularının sonuçsuz kalmasının normal olduğunu, davacının dava dilekçesine konu ettiği İstanbul ...İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında yapılan icra takibine itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, ihya için şirketin ihya sürecinin hukuka aykırı olarak yürütülmesi ve alacağın çekişmesiz olması gerektiğini, ihya sürecinin hukuka uygun olduğu gibi takip kapsamında şirketin borçlu olmadığını ve alacaklının talep ettiği alacağın da çekişmeli olduğunu, takibin dayanağının İİK'nın 38. maddesinde sayılan ilam niteliğine haiz belgelerden olmadığını, davanın kabulü halinde dahi şirketin ihyasının ancak davacı taraf ve talep konusu ile sonuç doğuracağından, şirketin yeniden ihyası talebinin reddi gerektiğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "... sicil nolu dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ticaret sicil kayıtlarının incelenmesinde; şirketin sermayesinin 100.000,00 TL, ana sözleşmesinin 06.10.2016, ortağının ve tek yetkilisinin ... olduğu, şirketin tasfiyesinin sona erdiği 24.08.2022 tarihinde tescil edildiğinden sicil kaydının terkin edildiği görülmüştür. Davacı tarafından dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasındaki işlemler ve açılacak itirazın iptali davasında taraf teşkili sağlanabilmesi için dava dışı şirketin ticaret sicilden resen terkin edilmesinden dolayı ihya davası açıldığı görülmüştür. 6102 sayılı TTK'nun 547/2. maddesi gereğince ek tasfiye, ihya ve tasfiye işlemlerinin yapılması için de bir yada birkaç kişinin tasfiye memuru olarak atanması ve ek tasfiye ile atanmaya ilişkin keyfiyetin sicilde tescil edilmelidir (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2020/2122 esas 2020/4238 karar sayılı 19.10.2020 tarihli ilamı aynı yöndedir.). Bu kapsamda şirketin ihyasında davacının hukuki menfaatinin bulunduğu tespit edilmiş olup, 6102 sayılı TTK 547. maddesinde '...tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklıların şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinden bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar şirketin yeniden tescilini isteyebilir', şeklinde düzenleme bulunduğu, davacının tasfiye esnasında derdest olan icra takibi dosyası nedeniyle bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, bu nedenle davanın kabulüyle İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... ticaret sicil numarasına kayıtlı dava dışı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasındaki işlemler ve açılacak itirazın iptali davasındaki işlemler ile sınırlı olmak üzere ihyasına, tasfiye işlemlerini yerine getirmesi için, TTK'nın 547/2. maddesine göre, şirketin yetkili ortağı ...'in tasfiye memuru olarak atanmasına karar verilmiş, davalı ... Sicil Müdürlüğü'nün ise yasal hasım olması ve davalı ... sicil müdürlüğünün iş bu davanın açılmasında üzerine atfedilecek bir kusur ve ihmalinin bulunamaması karşısında, davalı ... Sicil Müdürlüğü'nün yargılama giderleriyle sorumlu tutulamayacağı, fakat davalı tasfiye memurunun, icra takibi varken bu konuda bilgi sahibi olmasına rağmen tasfiyeyi sonlandırmasının hatalı olduğu ve bu davanın açılmasına sebebiyet verdiği, bu nedenle yargılama masraflarından sorumlu tutulması gerektiği anlaşılmış, icra takibinin İstanbul icra müdürlünde yapılmış olmasına rağmen sehven kısa kararda İstanbul 9. Anadolu İcra Dairesi olarak yazıldığı görülmüş, bu maddi hata iş bu gerekçeli kararın hüküm kısmında düzeltilmiş..." gerekçesiyle davanın kabulüne, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün ... sicil nosunda kayıtlı tasfiye halinde davalı... Ltd Şti'nin İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasındaki işlemler ve açılacak itirazı iptal davasına esas olmak üzere ihyasına, son tasfiye memuru ...'in tasfiye memuru olarak atanmasına ve tasfiye memuruna ücret takdirine yer olmadığına, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı tasfiye memuru vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı Tasfiye Memuru ... vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ... San. ve Tic. Ltd.Şti'nin tasfiyesinin hukuka uygun şekilde tamamlandığını, tasfiyesi tamamlanıp ticaret sicilinden silinmek suretiyle hukuk alemindeki varlığı sona eren münfesih şirketin, takibin tarafı olma ehliyeti bulunmadığını, terkin edilmiş şirket hakkında takip işlemlerine başlanması ve yürütülmesinin, tasfiye memuru ile ticaret sicile yöneltilecek dava sonucunda tüzel kişiliğin yeniden ihyası ile mümkün olduğunu,
İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki takibin itiraz sonucu durduğunu, ihya sürecinin hukuka aykıtı olarak yürütülmesi için alacağının çekişmesiz olması gerektiğini, oysa şirketin borçlu olmadığını ve takibin İİK'nın 38. maddesinde sayılan ilam niteliğine haiz belgelere dayanmadığını, davalı şirketin borçlu olmadığı gibi, davacının icra dosyasının çekişmesiz bir alacağa dayanmadığından ihya şartlarının oluşmadığını, TTK'nın 547. maddesinin uygulanma yeri bulunmadığını, cari hesaba dayalı olarak alacaklı olduğu iddiasıyla açılan davanın dinlenemeyeceğini, davanın kabulü halinde dahi şirketin ihyasının ancak davacının talep konusu ile sonuç doğuracağından, davacının şirketin ticaret siciline yeniden tecili ve ihyası davasının bu yönü ile de reddi gerektiğini, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE Dava, hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın 547. maddesi uyarınca, ek tasfiye işlemleri için şirket sicil kaydının ihyası istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı tasfiye memuru vekili tarafından, yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. İhyası talep olunan şirketin tasfiyesine karar verilerek tasfiye işlemlerinin yapıldığı ve 24.08.2022 tarihinde ticaret sicil kaydının terkin edildiği anlaşılmıştır. Yetkili organlarınca alınan karar uyarınca şirket tasfiye sürecine girmiş, davalı tasfiye memurunca tasfiyeye ilişkin ilan ve işlemler yapılarak şirket sicilden terkin edilmiştir. TTK'nın 547. maddesi, ek tasfiye başlığı altında; "Tasfiyenin kapanmasından sonra ek tasfiye işlemlerinin yapılmasının zorunlu olduğu anlaşılırsa, son tasfiye memurları, yönetim kurulu üyeleri, pay sahipleri veya alacaklılar, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesinden, bu ek işlemler sonuçlandırılıncaya kadar, şirketin yeniden tescilini isteyebilirler. Mahkeme istemin yerinde olduğuna kanaat getirirse, şirketin ek tasfiye için yeniden tesciline karar verir ve bu işlemlerini yapmaları için son tasfiye memurlarını veya yeni bir veya birkaç kişiyi tasfiye memuru olarak atayarak tescil ve ilan ettirir" düzenlemesini getirmiştir.Davacı, terkinden önce 28.01.2028 tarihinde toplam 183.103,14 TL cari hesap alacağının tahsili amacıyla dava dışı ...Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında takip başlattığı, tarafların beyanlarına göre itiraz üzerine takibin durduğu analaşmıştır. Davacı takip dosyasındaki işlemler ve açılacak itirazın iptali davasında taraf teşkili sağlanabilmesi için dava dışı şirketin ihyasını istemiştir. Terkin edilen şirketle ilgili yapılacak işlemlerde, şirketin temsili ve verilecek kararların infazı için terkin edilmiş şirketin ihyasını talep etmekte davacının hukuki yararı bulunmaktadır. İhya davası açılması için takibin ilam sayılacak bir belgeye dayanması gerekmemektedir. Esasen, ihya davasında, alacak ile ilgili yargılama yapılamayacak, alacağın varlığı ile yokluğu tartışılamayacaktır. Bu iddialar, arabuluculuk sürecinden sonra açılacak itirazın iptali veya menfi tespit davasının konusudur. Mahkemece TTK'nın 547. maddesi uyarınca tasfiye sonucu terkin olan şirketin ihyasına karar verilmiş olmakla, anılan madde hükmü uyarınca, son tasfiye memuru olduğu anlaşılan davalı tasfiye memurunun ek tasfiye işlemleri için de tasfiye memuru olarak atanmasında yasa ve usule aykırılık bulunmamaktadır. Mahkemece, terkin edilen şirketin kayıtlarının getirtilerek ihya koşullarının oluşup oluşmadığının değerlendirildiği görülmüştür. Şirketin terkin edilmeden önceki döneme ilişkin borcunun bulunup bulunmadığı, takip hukuku ve buna ilişkin yapılacak yargılama sonucu belirlenebilecektir. Tasfiyeye sürecinde ilanların yapılmış olması ihya kararı verilmesine engel değildir. Mahkemece şirketin ihyasına karar verilmesi ve kararın yasal ve yeterli gerekçeyi içermesi nedeniyle davalı tasfiye memuru vekilinin yerinde görülmeyen tüm istinaf başvuru nedenlerinin reddine karar verilmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olup Davalı Tasfiye Memuru ... vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden, istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;1-HMK'nın 353 /1.b.1. maddesi uyarınca, davalı Tasfiye Memuru ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davalı tasfiye memuru tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına, bakiye 247,70 TL istinaf karar harcının davalı tasfiye memurundan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 3-Davalı tasfiye memuru tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Gerekçeli kararın, Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraf vekillerine tebliğine dair; HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 05.12.2024 tarihinde, oybirliğiyle ve temyizi kabil olmak üzere karar verildi.