T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1343
KARAR NO: 2022/860
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/12/2018
NUMARASI: 2016/101 Esas, 2018/1352 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın iptali
KARAR TARİHİ : 26/04/2022
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili; müvekkili ile davalılar arasında ...'na ait inşaat sözleşmesine istinaden müvekkili şirketin 514.000,00 TL alacağı olduğunu, davalıların 167.000,00 TL lik ödemeyi peşin yaptığını ancak kalan 347.000,00 TL bakiye alacağını ödemediğini, davalılara sözlü ihtarlar ve Kartal ...Noterliğinin 13/08/2015 tarih ... yevmiye sayılı ihtarı keşide ettiklerini ancak davalıların ihtara rağmen borcunu ödememesi üzerine İstanbul ... İcra Dairesinin ... sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalılar tarafından borcu ödememek ve tahsili sürüncemeye sokmak amacı ile borca haksız ve kötü niyetli itiraz ettiklerini belirterek davanın kabulüyle davalının itirazının iptaline, takibin devamına, alacağın ticari faizleri ile tahsiline, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sınden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı- karşı davacılar vekili; müvekkili ile davacılar arasında İstanbul ...'nın bulunduğu mahallede bulunan konut ve misafirhane olarak kullanılması düşünülen bir villanın ek işlerinin yapımı için 09/01/2014 tarihinde sözleşme akdedildiğini, iş bu sözleşmede hangi işlerin yapılacağının belirtildiğini, ancak davacı şirketin sözleşmede belirtilen işleri tamamlamadan işyerini terk ettiğini, davacıların yarım kalan işleri tamamlayacakları vaadi ile müvekkilini oyaladıklarını, müvekkili tarafından B.Çekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/141 D.iş sayılı dosyası ile mahalinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırdıklarını, bilirkişiler tarafından davacıların yaptığı işler tespit edildikten sonra, müvekkili tarafından davacı tarafından yapılmayarak yarım kalan işleri başka bir firmaya yaptırdıklarını, davacıların sözleşme konusu işleri bitirip teslim etmediklerinden ücrete hak kazanmadıklarını belirterek davanın reddini talep ederek, müvekkilini davacılara çeklerle beraber toplam 189.000,00 TL ödediklerini, ayrıa 200 bin TL lik barter çeki verdiklerini, davacıların sözleşmeye konu işi yarım bırakmaları üzerine barter çekini iptal ettiklerini, yapılan bilirkişi incelemesine göre davacıların yaptığı işlerin bedelinin 100.000,00 TL olduğunu, müvekkili tarafından bu tespite itiraz ettiklerini, davacılara yapılan ödeme ve bilirkişilerin tespitine göre kabul anlamına gelmemekle beraber yapılan fazla ödeme tutarının 89.000,00 TL olduğunu, davacının yaptığı işlerin yargılama sırasında yeniden araştırılmasını talep ettiklerini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 89.000,00 TL belirsiz alacak davası ile davalılardan tahsilini talep ettiklerini belirterek asıl davanın reddine ve %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, Karşı davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 89.000,00 TL nin en son ödemenin yapıldığı tarihten itibaren ticari faizi ile birlikte karşı davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı karşı davalılar vekili; davalı tarafın karşı davasına konu alacak ile ilgili olarak müvekkillerine yapılan herhangi bir başvuru bulunmadığını, ayrıca davalı karşı davacılar taraından müvekkillerine iddia ettikleri kadar ödeme yapmadığını, bu hususun ticari defterlerin incelenmesinde ortaya çıkacağını, müvekkilinin iddia edildiği gibi işleri bırakıp gitmediğini, karşı davacının müvekkiline vaad ettiği ödemeleri süresinde yapmadığını ve müvekkiline ödeme için verilen çekleri durdurarak müvekkilini zor durumda bıraktığını, bu durumun düzeltilmesi için yeniden protokol ile eksik işleri ve ödemelerin yapılmasının planlandığını ancak karşı davacının bu protokole uymadığını, karşı davacının yaptırdığı tespitin bir geçerliği olmadığını belirterek karşı davanın reddini istemiştir. Mahkemece; taraflar arasındaki hukuki ihtilafın sözleşmesel dayanağının 18/12/2013 Tarihli Tepekent Villarına ait İnşaat Sözleşmesi olduğu, sözleşme uyarınca davacı yüklenici tarafın üzerine düşen borçlarını yerine getirmiş olmasına rağmen davalıların üzerlerine düşen borcu ifa etmedikleri iddiasında olup, 13.08.2015 tarihinde Kartal ... Noterliği kanalıyla davalı tarafa ihtarname çekilmiş olmasına rağmen ödemenin gerçekleştirilmediği iddiasındadır. Bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere davacı ... tarafından hazırlanan hesap icmalinde anlaşma tutarı 400,000,00 TL ile ekstra iş tutarı 35.000,00 TL olmak üzere toplam 435.000,00 TL bulunmuş, bu tutardan 60.000,00 TL lik kalan İş tutarı düşülerek 375.000,00 TL olarak hesaplanmış, 67.500,00 TL KDV ilave edilerek 442.500,00 TL lik genel toplamın bulunduğu 167.000,00 TL ödeme miktarı düşülerek kalan borcun 275.500,00 TL olarak hesaplandığı; bu hesaplanmanın, yapılan hesap işin zamanında ve tümden tamamlanmamış olduğu, bunun mukabilinde 400.000,00 TL nin hak edildiği düşüncesi ile yapıldığı; Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/141 D.İş sayılı tespit dosyası içerisindeki 04/11/2014 tarihli bilirkişi raporunda, işin bitirilmemiş halde olduğu, bir kısım işlerin yapımına başlanmadığının, yapılan bir kısım imalatlarda ise hataların olduğu hususlarının belirlendiği, ekstra iş tutarı diye adlandırılan 35.000,00 TL ile ilgili dosyaya sunulan hiç bir belge ve tutanak olmadığının tespit edildiği, 60.000.TL lik kalan iş tutarı ile ilgili listenin davacı tarafından tek taraflı olarak hazırlandığı, karşılıklı mutabakata varılmamış olduğu ve anlaşma tutarı dikkate alındığında bu tutarın düşük kaldığı, Büyükçekmece 3, SHM 2014/141 D, İş sayılı tespit davası içerisindeki 04,11.2014 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmındaki bilirkişinin "sözleşmede belirtilen imalatların toplam bedeli dikkate alınmak suretiyle yapılan işlerin bedelinin bir mertebe cinsinden 100.000 TL civarında hesap ve tespit edildiği" yönündeki tespiti dikkate alındığında davacı tarafça talep edilebilecek alacak miktarının bulunmadığı; tarafların ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde, muhasebe kayıtlarının birbirleri ile örtüştüğü davacı tarafın eksik ifa ve imalat nedeni ile fazladan tahsilat yaptığı hususu tespit edilmiş olmakla davacı tarafın itirazın iptali davasının reddine karar verildiği, davacı tarafça takibin kötüniyetle yapıldığına ilişkin delil elde edilemediğinden davalı tarafın kötüniyet tazminat talebinin reddedildiği; karşı davaya ilişkin olarak; taraflar arasında ki itilafa konu sözleşmenin ... ve ... arasında düzenlenmiş olmakla birlikte tarafların şirketlerin taraf gösterilmelerine itirazı bulunmadığından sözlü olarak eser sözleşmesi düzenlenebileceğinden husumet yönünden davaların reddi yönünde karar verilmesi yoluna gidilmediği; dosya kapsamına toplanan deliller ve düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda yukarıda belirtilen reddedilen itirazın iptali davasının gerekçelerine ilaveten aksini kanıtlar bir delil ibraz edilemediğinden Büyükçekmece 3, Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/141 D.İş sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere asıl davanın davacısının yaptığı işlerin değerinin toplamının 100.000,00 TL olduğu, davacı-karşı davalı ... Ltd. Şti'nin karşı davanın davacısından 134.000,00 TL tahsil ettiği bu hali ile karşı davacının fazladan 34.000,00 TL ödeme yaptığı hususu sabit bulunduğu gerekçesi ile; davacı-karşı davalı tarafın itirazın iptali davasının reddine; davacı-karşı davalı tarafın icra inkar tazminat talebinin ve davalı-karşı davacı tarafın kötüniyet tazminat talebinin reddine; karşı davanın kısmen kabulü ile; 34.000,00 TL tazminatın 04/03/2016 karşı dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davacı-karşı davanın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile karşı davanın davacılarına verilmesine, fazla istemin reddine karar verilmiştir Davacılar- karşı davalılar vekili istinaf dilekçesi ile; mahkemece alınan tek bilirkişi raporuna göre, itirazlarının da hiçe sayılarak karar verilmesinin adalete ve hakkaniyete aykırı olduğunu; dosya kapsamı ve bilirkişi raporunda çelişki bulunduğunu; müvekkilinin alacağının 435.000,00TL, KDV dahil 513.300,00TL olduğunu; 167.000,00TL çek ödemesi yapıldığını ve bakiye 346.300,00TL alacak kaldığını; imzası ikrar edilmiş sözleşmeden kaynaklanan borç hakkında da mahkemenin hüküm kurması gerektiğini; tanık beyanlarında eksik yapılan işin bedelinin belirtildiğini ve bakiye kalan miktarın müvekkilinin alacağı olarak değerlendirilmesi gerektiğini; raporda tanık ifadelerine ve dosyaya sunulan beyanlara değinilmediğini; davalı tanığı ... beyanında eksik işlerle ilgili kalan kısımları kendisinin tamamladığını, yaptığı iş bedelinin de yine 130.000,00TL civarı olduğundan bahsettiğini; müvekkilinin muhtemel ödemelerini alamadığı için yapamadığı iş bedelinin beyandaki bedelden yüksek olamayacağını; kaldı ki ...'ın bu beyanı ile ilgili dosyaya fatura ibraz etmediğini; yapılan iş bedelinin bu şekilde tespit edilmesine imkan olmadığını; dosyaya sunulan ve eksik ve ayıplı işlere ilişkin tek taraflı tespit dosyasının da yine raporda belirtildiği üzere hepsinin ...’un villasına ilişkin olmadığını, dosyanın alacak dosyası olup alacak kalemlerinin netleştirilmesi gerektiğini; delil listesinde bulunan bütün delillerinin incelenmediğini; isticvap ve yemin delilinin kullandırılmadığını; rapora beyan ve itirazlar yapıldıktan sonraki ilk duruşmada sözlü yargılama için süre dahi verilmeden karara çıkarıldığını; rapora itirazlarının ciddiyeti göz önüne alındığında adil yargılanma hakkının kullandırılmadığını; müvekkilinin alacağının tespiti ve tahsili talebine ilişkin davasının özensiz karara bağlanmasının tarafını maddi manevi zarara uğrattığını, adil yargılanma hakkının kullandırılmasını talep ettiklerini; karşı davacıların ispat edilmiş gibi bütün talep ve iddialarının kabul edildiğini belirterek kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karşı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar-karşı davacılar vekili istinaf cevap ve başvuru dilekçesi ile; davacıların, üstlendikleri işi yarım bırakması üzerine davacıların yaptıkları işin seviyesini ve eksik bırakılan işleri tespit için Büyükçekmece 3.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2014/141 D.İş sayılı dosya üzerinden mahallinde bilirkişi incelemesi yapılarak alınan raporda, davacıların yaptıkları işin maliyetinin 100.000,00 TL olarak takdir edildiğini; müvekkilinin, takdir edilen bu meblağa itirazını dosyaya sunduğu dilekçesinde de ileri sürdüğünü; ancak mahkemece, davacıların yaptıkları işin değerinin 100.000,00TL olduğunu esas alıp, müvekkilinin 134.000,00 TL ödeme yaptığı tespit edilerek fazla alınan meblağın 34.000,00TL olduğu sonucuna vardığını; davacıların defter kayıtlarında, düzenledikleri faturalar toplamının 44.556,80TL, müvekkilinin yaptığı ödemeler toplamının ise 134.000,00 TL olduğunu; bu durumda, davacı tarafın defter kayıtlarına göre, müvekkilinin, 89.443,20 TL fazla ödeme yaptığı ortada iken 34.000,00TL’ye karar verilmesinin isabetli olmadığını; karşı dava yönünden verilen kısmen kabul kararının kaldırılarak karşı davanın tümden kabulüne karar verilmesini; davacıların işi eksik bırakıp gittikleri yönünden bir uyuşmazlık bulunmadığını; davacıların yaptıkları işlerle ilgili olarak faturaya bağladıkları meblağların kendi ticari defterlerine göre 44.556,80TL olduğunu; davacıların, işin tamamını bitirmiş gibi sözleşmede kararlaştırılan meblağın tamamını talep etmelerinin dosyadaki mevcut delillere göre dayanaktan yoksun olduğundan mahkemece verilen red kararının doğru olduğunu; davacıların, beyanına dayandığı tanık ...’ın sadece kendisinin yaptığı işler için müvekkilinden 130.000,00 TL aldığını belirttiğini; Oysa ...’ın, ihtisası dışındaki işlerde bulunduğunu ve o işlerin başka şahıs ve firmalara yaptırıldığını, dosyaya bunlarla ilgili harcama belgelerinin sunulduğunu; başka bir anlatımla, davacıların eksik bıraktığı işlerin, sadece 130.000,00TL harcanarak yapılmış olmadığını; kaldı ki karşı davanın konusunun, davacıların yapmadığı işler için müvekkilinin yaptığı harcamalar olmadığını, ticari defter kayıtları dışında, bilirkişilerin göreceli beyanlarına, tanık anlatımlarına itibar edilerek sonuca gidilmesi, işlerin faturaya bağlanmaması nedeniyle vergi kaybına da yol açacağından mahkemenin, defter kaydına itibar ederek asıl davayı reddetmiş olmasının isabetli olduğunu belirterek asıl davanın reddine dair karara yapılan istinaf talebinin reddine, karşı davanın, kısmen kabulü yönünde verilen kararın kaldırılarak karşı davanın, tümden kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Taraflar arasında imzalanan 18/12/2013 tarihli sözleşme ile ... bölgesinde bulunan ...'a ait villanın ince işlerinin ... tarafından götürü bedelli olarak yapılması kararlaştırılmıştır. Davacı yüklenici asıl davada müvekkili şirketin 514.000,00 TL alacağı olduğunu, davalıların 167.000,00 TL ödediğini, bakiye 347.000,00 TL alacaklarının ödenmediğini belirterek icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiş; karşı davacı iş sahibi ise 189.000,00 TL ödeme yaptıklarını, 100.000,00 TL'lik iş yaptığını belirterek 89.000,00 TL fazla ödemenin iadesini istemiştir. İstanbul Anadolu ...İcra Dairesinin ... sayılı icra dosyası ile başlatılan takibe süresinde yetki itirazı üzerine dosyanın gönderildiği İstanbul ... İcra Dairesinin ... sayılı icra dosyası ile; davacı alacaklılar tarafından davalı borçlular aleyhine 18/09/2015 tarihinde 13/06/2015 tarihli sözleşme alacağına dayalı 347.000,00 TL alacak ve 2.904,34 TL ticari faiz toplamı 349.904,34 TL alacağın tahsili için başlatılan takibe borçlular tarafından süresinde itiraz edilmesi üzerine itirazın iptali davası açılmıştır. Mahkemece tarafların defter ve kayıtları ile dosya üzerinden inceleme yapılmak suretiyle düzenlenen bilirkişi raporu esas alarak asıl davanın reddine, karşı davanın 34.000,00 TL yönünden kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı taraf vekillerince istinaf yoluna başvurulmuştur. Dosya kapsamından davacı yüklenici tarafın sözleşme konusu işler yanında 35.000,00 TL sözleşme dışı işler yaptığı ileri sürülmektedir. Dava öncesinde Büyükçekmece 3. Sulh Hukuk Mahkemesi 2014/141 D.iş sayılı dosyası üzerinden tespit yaptırılmış, 04/11/20114 tarihli tespit raporunda yapılan ve yapılmayan işler, ayıplı kısımlar miktar ve ölçü belirtilmeksizin sayılarak, yapılan işler bedelinin 100.000,00 TL civarında hesaplandığı bildirilmiştir. Bilirkişi raporunda miktar ve ölçü belirtilmediğinden hangi işlerin ne miktar ve ölçüde yapıldığı anlaşılamamaktadır. Bu durumda, mahkemece, tespit raporunda bulunan fotoğraf ve tespitler ile karşı davacı tarafça sunulan faturalardan da yararlanılmak suretiyle sözleşme konusuna giren işlerin yüzde olarak ne kadarlık bir onanının tamamlandığı tespit edilip, bunun sözleşmede kararlaştırılan iş bedeline oranlanması suretiyle yüklenicinin sözleşme kapsamında hak ettiği iş bedelinin hesaplanması; ayrıca sözleşme dışında yüklenicinin yaptığını iddia ettiği 35.000,00 TL tutarlı olduğu belirtilen ilave işlerin yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise miktar ve ölçü olarak nelerden ibaret olduğu belirlenip, yapıldıkları yıl serbest piyasa rayici ile bedeli tespit edilerek her iki bedel toplamından yüklenicinin iş sahibince kendisine ödendiğini kabul ettiği 167.000,00 TL'nin mahsubu ile sonucuna göre asıl ve karşı dava yönünden ayrı ayrı hüküm kurulması gerekmektedir. Bu hususlar üzerinde durulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf taleplerinin kısmen kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Taraf vekillerinin istinaf başvurularının kısmen KABULÜNE, 2-İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/12/2018 tarih, 2016/101 Esas, 2018/1352 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Taraflarca yatırılan istinaf karar harçlarının istek halinde yatırana İADESİNE, 5-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 26/04/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.