T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2017/762
KARAR NO: 2018/599
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 28/03/2017
NUMARASI: 2014/1662 Esas, 2017/351 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ : 24/05/2018
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dilekçesinde, müvekkili şirketin yetkili mimar ve mühendisler ile müşteri talepleri ve imar durumuna göre proje çizen, bunları uygulamaya koyan, projeyi ruhsatlandırıp takibini yapan, iskan izni alan şirket olduğunu, davalılardan şirket haricindeki kişilerin ...(eski ada numarası ... ada) de bulunan muris ... adına kayıtlı taşınmazın mirasçı sıfatı ile malikleri olduğunu, diğer davalı olan .... ile muris ... ile kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladığını, muris ... ve iskele yapı firma yetkilisi, ...'e ait taşınmazda 14 daireden oluşan konut inşaa etmek istediklerini ve bunun için proje çizilerek ruhsat alınmasını talep ettiklerini, müvekkili şirketin, davalıların talebi doğrultusunda Mudanya Belediyesine başvurarak projeyi ruhsatlandırmış ve arsayı inşaat yapmaya uygun hale getirdiğini, müvekkilinin tüm ruhsat harçlarını ve diğer masrafları kendisinin ödediğini, ancak daha sonra davalılarla irtibat kurulamadığını, bunun üzerine davalı taraftan yapılan iş nedeniyle mimarlar odası tarafından belirlenen ücretin talep edildiğini, buna ilişkin Bursa .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı icra dosyasında takip yapıldığını, tüm borçluların takibe ve borca itiraz ettiklerini belirterek itirazın iptali takibin devamı ve %20 oranında icra inkar tazminatı talebinde bulunmuştur.
Bir kısım davalılar vekili cevap dilekçesinde, müvekkillerinin mirasçısı olduğu (... hariç), vefat eden ...'in sadece ... ile Mudanya Noterliği'nin 11.06.2012 tarihihli ... yevmiye numaralı kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzaladıklarını, davacının iddia ettiği projelendirme, ruhsatlandırma işleri için müvekkilleri ile muris ... ve davacı şirket arasında herhangi bir yazılı, sözlü anlaşma yapılmadığını, davacı şirketin alacaklı olduğunu iddia ettiği işlemler için... Teks. İnş. San ve Tic Ltd. Şti ile anlaşmış olduğunun açık olduğunu, bu nedenle davanın husumet yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yapılan yargılama sonucu yerel mahkeme kararında: proje çizilmesi ve rushat alınması işinin müteahhit firma tarafından davacıya verildiğini ancak bedelinin ödenmediği, belediyedeki projenin onaylanması ve ruhsatlandırması sırasındaki işlemler nedeniyle yapılan ödemelerin davacı şirket tarafından yapıldığını, ayrıca proje bedelinin de ödenmediğini, yapılan projelendirme ve ruhsat alma işlemleri nedeniyle davacının bedel almaya hak kazandığını, bu projenin sözkonusu arsaya uygun ve uygulanabilir olduğu, bu arsa üzerine inşaat yapılması halinde bu projenin kullanılması veya proje sahibinden muvafakatname alınması gerektiğinin anlaşıldığını, projenin alındığı 2012 yılı brim fiyatlarına göre bedelinin bilirkişi tarafından 106.880,00 TL + KDV = 126.118,00 TL olarak hesaplandığını, davacınında proje bedeli olarak Bursa .... İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile 108.936,00 TL asıl alacak ve işlemiş faiz talebinde bulunduğunu, faizle ilgili talebi temerrüt olmadığından yerinde olmadığı gibi faiz talebini dava değeri içerisinde belirtmediği ayrıca KDV talebininde olmadığını, proje bedelinden davalı .... Ltd. Şti. 'nin sorumlu olduğunu, ... mirasçılarının kat karşılığı inşaat sözleşmenin 11. maddesine göre proje ve ruhsat bedeli ödeme yükümlülükleri olmadığı gibi davacı şirketle yapılan sözleşmenin tarafı olmadıkları anlaşıldığından bu davalılar yönünden davanın reddine, davalı ...Ltd. Şti. yönünden davanın kısmen kabulü ile, davalının Bursa ...İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazının; 106.880,00 TL asıl alacak, masraf, icra gideri, vekalet ücreti ile 106.880,00 TL asıl alacağa, 10/03/2014 takip tarihinden tahsil gününe kadar yürütülecek değişen oranlarda yasal faiziyle birlikte sınırlı olarak iptaline, fazlaya ait istemin reddine dair hüküm kurmuştur.
Yerel mahkeme kararına karşı davacı taraf istinaf kanun yoluna başvurmuş, istinaf talebine dair dilekçesinde; mahkeme tarafından yapılan yargılama neticesinde, davalılardan ... yönünden davanın kabulü ancak muris ...'in mirasçıları olan diğer davalılar yönünden ise davanın reddi kararı verildiğini, bu nedenle söz konusu kararı hem davalı muris ...'in mirasçıları yönünden reddedilmesi hususunda, hem de davalı İskele Yapı şirketine karşı açılan davanın kısmen kabulü ile davalının itirazının 106.880,00 TL asıl alacak yönünden iptaline karar verilmesi yönünden kabul etmediklerini belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davalı ...mirasçıları yönünden davanın kabulüne, diğer davalı İskele Yapı şirketi yönünden ise davaya konu alacağın KDV dahil 150.827,00 TL olarak belirlenmesini talep etmiştir.
Somut olayda davacı şirket projeyi çizen müteahhit olup davalılardan muris... mirasçıları ise davalılar arasında düzenlenen Mudanya Noterliği'nin 11/06/2012 tarih...yevmiye nolu düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinde arsa sahibi ...'in mirasçılarıdır. Diğer davalı şirket olan .... Şirketi sözleşmenin tarafı değildir. Bu sözleşmede müteahhit olan ... davalı borçlu şirketin yetkilisidir ancak davalı taraf olarak gösterilmemiştir.
Davanın dayanağı takip dosyası olan Bursa .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacı şirket tarafından davalıların murisi ..., davalılar arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesinde müteahhit ...e borca itiraz ettikleri, davalı borçlu ...Şti.'ne icra dosyasında tebliğ yapılamamakla birlikte borca itirazın borçlular... ve ... şirketi vekili tarafından yapıldığı bu nedenle davalı şirket olan .. Şirketinin itirazının da süresinde kabul edildiği, açılan itirazın iptali davasının süresinde olduğu anlaşılmıştır.
İcra dosyasına ve ilk derece mahkemesi dosyasına gelen Bursa Ticaret Sicil Müdürlüğü yazısında Davalı....Şti'nin kaydının devam ettiği, en son tescilli adresinin ... Nilüfer/Bursa olduğu, yetkilisinin ... olduğu belirtilmiştir.
Yerel mahkemede yargılama aşamasında davalı ... şirketine yapılan tüm tebligatlar (dava dilekçesi, tensip zaptı, duruşma günü ve bilirkişi raporu) Ticaret sicilindeki adrese önce normal usule göre çıkarılmış, iade edilmesi üzerine Tebligat Kanunu 35. maddeye göre yapılmıştır.
Nitekim davalı şirkete gerekçeli karar da Ticaret sicilindeki adresine önce normal usule göre tebliğe çıkarılmış iade edilmesi üzerine Tebligat Kanunu 35. Maddeye göre yapılmıştır.
Davalıların murisi ...ile davalı şirket yetkilisi...arasında Mudanya Noterliği'nde düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesi incelendiğinde; sözleşmenin 11.maddesinde bu inşaat için ruhsat ve proje giderlerinin müteahhit tarafından ödeneceği, 17.maddesinde bu inşaat sözleşmesiyle ilgili olarak yapılacak projeler ve teknik şartların bu sözleşmenin bir parçası olduğu belirtilmiştir. Ayrıca sözleşmenin karşılıklı mükellefiyetler başlıklı bölümünde, bu sözleşme konusu gayrimenkulle ilgili harita çalışmalarının müteahhit tarafından yapılacağı ve bu işlemle ilgili tüm bedellerin ve masrafların müteahhit tarafından karşılanacağı, arsa sahibinin bu işlerle ilgili herhangi bir masrafa katılmayacağı belirtilmiştir.
İlk derece mahkemesinde yargılama aşamasında dosyaya gelen Mudanya Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün 07/01/2016 tarihli yazısında: sözleşmeye konu taşınmazla ilgili yapı ruhsatının gönderildiği (yapı ruhsat tarihi 18/09/2012) yapı kullanma izin belgesinin bulunmadığı, ekindeki ödemelere ilişkin ve diğer belgelerin incelenmesinde sözleşmeye konu parsele ilişkin ödemelerin davalı şirket İ...Ltd.Şti. tarafından yapıldığı makbuz ve tahakkuk fişlerinde bu şirketin adı geçtiği görülmüştür.
Dosyaya gelen Mimarlar Odası Bursa şubesinin 07/03/2016 tarihli yazısında ise; sözleşmeye konu parselde mimari proje bedelinin 38.600,00 TL + KDV şeklinde kayıt olduğunun bildirildiği, davacı firma ortağı ve yetkilisi ... ile davalı ... varisleri adına mimari proje mesleki denetimi bulunduğu bildirilmiştir.
Bu yazılar ve ekindeki belgeler davacı tarafın iddiasını doğrulamaktadır.
Yerel mahkemede yargılama aşamasında davaya konu uyuşmazlıkla ilgili inşaat mühendisinden rapor alınmış, inşaat mühendisi bilirkişi 02/06/2016 tarihli kök raporda; ...parselde bulunan arsaya Mudanya Belediyesinden 18/09/2012 tarihinde inşaat ruhsatı alındığını, ruhsat alınmadan önce Mudanya Belediyesi'ne müracaat edilerek bu yerin imar durumunun alındığı, Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliğine uygun olarak bahse konu parselde A ve B blok adlı iki binanın projelendirildiği, blokların bodrum kat + 4 normal kattan oluşan projelerinin hazırlandığı belgelerden anlaşılacağı üzere ruhsat projelerini ....Ltd.Şti. çalışanları olan müellifler tarafından hazırlanıp imzalandığı, mimarın ...olduğu, ... . san.tic.ltd.şti tarafından tamamı hazırlanan projeler ve eklerine Mudanya Belediyesince 18/09/2012 tarih 12/244 ve 12/245 ruhsat nosu ile “inşaat yapı ruhsatr tanzim edildiğini, projenin hazırlandığı 2012 yılındaki ve dava tarihindeki oda proje birim fiyatları ile ayrı ayrı hesaplama yaptığını, yaptığı incelemede inşaatın tüm bilgileri dikkate alınarak ruhsat alınabilmesi için: ruhsatın davacı mimari proje firması tarafından alınmak mecburiyetinde olduğunu, bunun için mimar, inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi, harita mühendisi ve jeolog tarafından hazırlanan projeler ve belgeler olmadan ruhsat alınmasının mümkün olmadığını, tüm projelerin davacı şirket tarafından hazırlanıp, tatbikatta uygulandığını, dava konusu parselde kayıtlı taşınmaz için ruhsat aşamasında tahakkuk eden vergilerin ise .... adına düzenlendiğini, bahse konu taşınmaz üzerinde tüm projeleri davacı firmanın hazırlayarak inşaat ruhsatını aldığını, bu nedenle dava konusu taşınmaz üzerine inşa edilen binaların proje sorumlusunun davacı firma olduğu, bu firmanın bilgisi haricinde projelerde herhangi bir değişiklik, tadilat yapılamayacağını belirterek 2012 yılı birim fiyatlarına göre proje bedelinin 106.880,00 TL + KDV= 126.118,00 TL, 2014 yılı birim fiyatlarına göre proje bedelinin 127.820,00+KDV= 150.827,00 TL olduğunu tespit etmiştir.
İnşaat mühendisi bilirkişi ek raporunda; Proje mimarı şirketin proje çizimini gerçekleştirip inşaat ruhsatı alması nedeniyle davaya konu arsanın satılması veya yeniden kat karşılığı olarak verilmesi halinde buradaki yapılaşmayı yüklenecek sorumluların eser sahibi mimardan, (davacı şirketten) muvafakatname almak zorunda olduklarını, bu muvafakat alınmadan arsa üzerine inşaat yapılması ve yeni proje çizdirilmesinin mümkün olmadığını belirtmiştir.
Dava konusu taşınmaza ilişkin davalılar arasında düzenlenen kat karşılığı inşaat sözleşmesi hükümlerine göre proje bedelinden müteahhit sorumlu olup, arsa sahibinin bu giderlere katılma yükümlülüğü yoktur. Dosyaya gelen yapı ruhsatı, mimari proje ve ödemelere ilişkin belgeler de göz önüne alındığında proje bedelinden davalı şirketin sorumlu olması gerekir.
Davacı vekili istinaf talebine dair dilekçesinde, bilirkişi raporunda 2014 yılı itibariyle hesaplanan proje bedeli olan 150.827,00 TL'ye hükmedilmesi gerektiğini belirtmiş ise de, yerel mahkemece bilirkişi raporunda projenin hazırlandığı tarihe göre proje bedeline hükmedilmesi doğru ve yasaya uygun olduğu gibi, dava dilekçesinde dava değeri olarak sadece takipteki asıl alacak miktarı belirtilmiş olup, mahkeme kararında işlemiş faize ve KDV bedeline hükmedilmemesi de doğrudur.
Bu itibarla davacı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/03/2017 tarih ve 2014/1662 Esas, 2017/351 karar sayılı kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan REDDİNE,
2-Alınması gereken 35,90-TL istinaf karar harcından peşin alınan 31,40-TL'nin mahsubu ile bakiye 4,50-TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davalı yararına vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere 24/05/2018 tarihinde oybirliği ile karar verildi.