T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2019/1791
KARAR NO: 2019/1252
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 19/08/2019
NUMARASI: 2019/574 D.iş, 2019/574 Karar
DAVANIN KONUSU: İHTİYATİ TEDBİR
KARAR TARİHİ : 10/10/2019
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ : İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile aleyhine tedbir talep edilen ... Sanayi ve Ticaret A.Ş arasında Beşiktaş .... Noterliğinin 09/07/2015 tarih ve ... yevmiye sırasıyla "Düzenleme Şeklinde Arsa Payı Karşılığı Gayrimenkul Satış Vaadi ve Hasılat Paylaşımı Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi" akdedildiğini, işbu sözleşme gereği yüklenici ... Sanayi ve Ticaret A.Ş, müvekkili şirketin malik olduğu ... ili, ..., Eski ... Yolu Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parselde 12.607 metrekare yüzölçümlü arsaya imar uygulaması yapılması, imar uygulaması sonucu oluşacak ada ve parseller üzerinde arsa sahibinin uygun göreceği konsept ve detay proje uyarınca tüm giderleri yüklenici şirket tarafından karşılanmak üzere mağaza, dükkan ve konutlar için plan ve projelerin hazırlanması, ilgili belediye ve idarelerden gerekli onayların alınması, onaylı projelerine ve mahal listesine göre ada içi ve dışı her türlü teknik alt yapısı, çevre tanzimi ve peyzajı ile birlikte, sözleşme ve ekleri doğrultusunda tamamlanarak cins tashihlerinin yapılması, iskan ruhsatlarının ve kat mülkiyeti tapularının alınması, pazarlanması, satışı ve satış bedelinin tahsili, alıcılarına satılan bağımsız bölümlerin ve tapuların teslimi ve arsa satışı karşılığı gelir paylaşımı esasına göre arsa sahibi gelir payının ödenmesi, proje çerçevesinde inşa edilecek olan inşaatların anahtar teslimi tamamlanması yükümlülüğünü üstlendiğini, yüklenici... Sanayi ve Ticaret A.Ş' nin sözleşmeye göre inşaat ruhsat tarihinden itibaren 30 ay içerisinde tamamlamayı taahhüt ettiği halde, inşaat ruhsatından sonra yine aynı şekilde aşırı gecikmeli olarak hafriyat işlemini başlattığını, temel atmış ancak hafriyatı takiben inşaatın seyrini yavaşlattığını ve tüm ihtar ve uyarılarına rağmen cevap dahi vermeyerek 28/05/2019 tarihi itiariyle inşaatı hiçbir tedbir almaksızın tamamen durdurduğundan bahisle meydana gelen zararlardan dolayı yüklenici ... Sanayi ve Ticaret A.Ş nam ve hesabına kısmi ifaya izin verilmesine yönelik ihtiyati tedbir talebinde bulunmuştur.Mahkemece yapılan yargılama sonunda 19/08/2019 tarihli karar ile;" yüklenici nam ve hesabına yaptırılacak işlerin ve bedellerinin belirlenmesi, ancak yapılacak yargılama ile tespit olunacaktır. Bu hali ile; nama ifa müessesi bir dava türü olup; ihtiyati tedbir yolu ile nama ifaya izin verilmesi mümkün değildir. Bu nedenle; Mahkemece asıl uyuşmazlığı çözecek nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilmesine hukuken imkan bulunmadığı gibi taraflar arasındaki uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiğinden istemde bulunanın, HMK 389 ve devamı madde hükümlerinde ön görülen koşullar gerçekleşmediği" gerekçesiyle "Davacı vekilinin ihtiyati tedbir taleplerinin REDDİNE," dair karar verildiği görülmüştür.Talep eden vekili 26/08/2019 tarihli istinaf dilekçesi ile; dosya içerisinde mevcut İstanbul Anadolu 10. ATM'nin 2019/495 d.iş sayılı dosyasından yapılan tespit akabinde ... İnşaat Fakültesi öğretim üyelerinden oluşan bilirkişiler tarafından hazırlanan 09/07/2019 tarihli heyet raporu gereğince karşı tarafa tebligat yapılmaksızın inşaat sahasındaki çökme ve kayma tehlikesinin bir an evvel giderilmesi, komşu parsellerde bulunan evlerde yaşayanların CAN ve mal güvenliğinin sağlanması için, inşaatın su basman seviyesinin tamamlanması ve zemin kat taban betonunun atılmasına kadar yapılması zorunlu işlemlere MÜNHASIR olmak üzere arsa sahibine bu işlemleri yapmak ve/veya 3. kişilere yaptırmak üzere izin ve yetki verilmesini için İHTİYATİ TEDBİR KARARI verilmesini taleple mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.Somut olayda taraflar arasında imzalanan Beşiktaş ... Noterliğinin 09/07/2015 tarih, ... yevmiye numaları Düzenleme Şeklinde Arsa Payı Karşılığı Gayrimenkul Satış Vaadi Ve Hasılat Paylaşımı Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi gereğince yüklenici ... SANAYİ VE TİC. A.Ş. 'nin, talep eden ... maliki olduğu .. ili, ... ...mahallesi, 785 ada, 13 parsel sayılı arsaya imar uygulaması yapılması, imar uygulaması sonucu oluşacak ada ve parseller üzerinde arsa sahibinin uygun göreceği konsept ve detay proje uyarınca tüm giderleri yüklenici şirket tarafından karşılanmak üzere mağaza, dükkan ve konut için plan ve projelerin hazırlanması, ilgili belediye ve idarelerden gerekli onayların alınması, sözleşme ve ekleri doğrultusunda her türlü iç ve dış teknik alt yapı ve cins tahsislerinin yapılması, iskan ruhsatları ile kat mülkiyeti tapularının alınması, arsa sahibine gelir payının ödenmesi ve proje çerçevesinde inşa edilecek inşaatların anahtar teslimi tamamlanması yükümlülüğünü üstlendiği, yüklenicinin sözleşmeye göre inşaat ruhsat tarihinden itibaren 30 ay içerisinde inşaatı tamamlamayı taahhüt ettiği kararlaştırılmıştır. Nama ifa TBK'nın 125/1.maddesi kapsamında aynen ifa kapsamında değerlendirilir. Bir başka deyişle nama ifa arsa sahibinin ifa menfaatini sözleşmedeki şartlara uygun olarak sağladığında aynen ifa niteliğindedir. Bu nedenle arsa sahibi nama ifa talep ettiğinde aynı zamanda sözleşmenin aynen ifasını ve tasfiyesini de talep etmiş kabul edilir. Talep edenin sözleşme kapsamında kalan eksik işlerin tamamlanmasına yönelik talepleri sözleşmenin aynen ifası kapsamında kalan tasfiyeye yönelik taleplerdir. TBK'nın 113/1.fıkrasındaki yapma borcu ibaresi arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde sadece eksik inşaatın yapılması şeklinde değil, sözleşme gereğince yüklenici tarafından inşaat ile ilgili yapılması gereken tüm işlemlerin yapılması şeklinde anlaşılması gerekir. Yargıtay Yüksek 15. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları gereğince, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinden kaynaklanan nama ifaya izin davalarında, konusunda uzman bilirkişi marifetiyle nama ifaya izin talep edilen eksik ve kusurlu işler ile bunların tamamlanması ve giderilmesi için avans olarak yapılması gereken miktarların tespit edilerek hüküm fıkrasında gösterilmesinin zorunlu olduğu kabul edilmektedir. Somut olayda, tedbir talep eden tarafından İstanbul 10. ATM'nin 2019/495 D.iş sayılı dosyasından 09/07/2019 tarihli bilirkişi heyet raporunun aldırıldığı, iş bu raporda; "...A blok'un inşa edilmekte olduğu üst kısımda hafriyat kazısı yapılmış, şehit ... sokağına komşu üst cephede püskürtme betonu ve zemin çivisi olarak tasarlanmış iksa uygulaması yapılarak bu cephenin stabilitesi sağlanmıştır. Binalara komşu sağ yan cephede ankrajlı betonarme perde iksa sistemi uygulaması yapılmıştır. Sağ ve alt cephede ise iksa uygulamasına gerek görülmemiş, bu cephelerde açık şevli kazı tercih edilmiştir. Bu kısımda komşu binaların yer aldığı sağ yan cephede bodrum katların kaba imalatı tamamlanmış olduğundan, bu cephede iksanın binadan desteklenmesi sağlanmış durumdadır ancak yola komşu üst cephede iksa sistemi binadan henüz desteklenmemiştir. Bu nedenle geçici iksa sistemi olarak projelendirilmiş olan bu iksanın bu şekilde açıkta bekletilmesi üst kısmın ve yolun stabilitesi açısından sakıncalı görülmektedir. ...kaba inşaatın kısmen tamamlanmış olması ve birçok bölgede henüz beton dökülmediği için kalıp ve demirlerin açıkta bulunması inşaatın durdurulmuş olduğu gözönüne alındığında açıkta kalan donatılarda oluşacak korozyon etkileri ve kalıpların atmosferik etkilerden etkilenmesinin yaratacağı sorunlar açısından oldukça sakıncalı bir durum olarak değerlendirilmektedir. ...bodrum katların imalatına henüz başlanılmamış olduğu için iksa sistemleri için henüz binadan destek sağlanılmamıştır. ...bu şekilde binadan desteklenmeden uzun süre açıkta bırakılması uygun görülmemektedir. ...bir an önce binanın en azından bodrum katlarının imalatının hızla tamalanarak iksanın binadan desteklenmesi sağlanmalıdır. Bu şekilde iksa sistemi açık şekilde desteksiz bırakılırsa oluşacak deplasmanlardan dolayı KOMŞU BİNALARDA BİR TAKIM HASARLARIN OLUŞMASINA NEDEN OLUNACAKTIR. ...aksi halde oluşacak yatay deplasmanlardan dolayı KOMŞU YAPILARDA ÖNEMLİ HASARLAR ORTAYA ÇIKABİLİR. "şeklinde mütalaa bildirildiği görülmüştür. Hal böyle olunca; Yargıtay Yüksek 15. Hukuk Dairesinin nama ifaya ilişkin yerleşik kararları da gözetilerek sözleşmenin tamamen ifası kapsamında değerlendirilmemek üzere mevcut imalat yönünden komşu parsel ve binalara zarar verme açısından değerlendirme yapılarak bu zararın giderilmesi kapsamında alınacak önlemler bakımından tedbir talebinin değerlendirilmesi gerekirken yerel mahkemece bu husus hiç değerlendirilmeden uyuşmazlığı çözecek nitelikte ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği ve uyuşmazlığın yargılamayı gerektirtiği gerekçesiyle talebin reddine karar verilmesi isabetsiz olduğundan, ihtiyati tedbir isteyenin istinaf talebinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılarak Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Talep eden vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin usul yönünden KABULÜNE,2-İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/08/2019 tarih, 2019/574 D.iş, 2019/574 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Talep eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE,5-Talep eden tarafça yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 10/10/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.