T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/533
KARAR NO: 2021/464
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 28/01/2021
NUMARASI: 2019/779 Esas, (Derdest)
ASIL DAVA DOSYASINDA;
DAVANIN KONUSU: Tazminat
BİRLEŞEN BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
2020/339 ESAS SAYILI DAVA DOSYASINDA;
DAVANIN KONUSU: İtirazın iptali
KARAR TARİHİ: 09/03/2021
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sırasında verilen ara kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Asıl dava, taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinin geçersizliğinin tespiti ile tazminat talebine, birleşen dava, fatura alacağına istinaden yapılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkin olup; mahkemece, birleşen davada davacı vekilinin ihtiyati haczin kaldırılması kararına itirazın reddine dair verilen ara karara karşı, birleşen davada davacı tarafça istinaf talebinde bulunulmuştur. İhtiyati haciz talep eden ... AŞ vekili Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verdiği 29/01/2020 tarihli dilekçesiyle, aleyhinde ihtiyati haciz istenen şirketin, geri dönüşüm fabrikalarında bulunan makinelerinde kullanmak amacıyla müvekkili şirketin satışını yaptığı makine parçalarının alım- satımı konusunda müvekkili şirket ile 25/02/2019 tarihinde anlaştığını, bu anlaşmaya müteakip müvekkili şirket tarafından ürünlerin karşı tarafa eksiksiz teslim edildiğini, ancak karşı taraf şirketin satış sözleşmesinden kaynaklı edimi ifa etmediğini, düzenleyeni karşı taraf olan ... fatura nolu, 20/05/2020 düzenleme tarihli satış faturası ve ... seri nolu, 20/05/2019 teslim tarihli, 6.166,96 Euro bedelli 1 adet fatura ve irsaliye ile müvekkiline borcunun bulunduğunu, satış sözleşmesinde teslim edilen malın üzerinden 8 ay geçmesine rağmen herhangi bir ödeme alamadığını, müvekkili şirketçe Kayseri İncesi Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 2019/5 Değişik İş dosyasında tespit raporu aldırıldığını, raporda, karşı yana ait fabrikada müvekkili şirketin teslim ettiği16 adet ... marka Rezistan ile 14 adet ... fan makine parçalarının sorunsuz kullanıldığının tespit edildiğini, müvekkili tarafından alacaklarının tahsili için icra takibi yapılacağından ve icra takibinden haberdar olunduğu taktirde karşı tarafın mallarını kaçırmasından endişe ettiklerinden , borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile, 3.şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece 30/01/2020 tarih, 2020/41 Karar sayılı karar ile, ... AŞ' nin ihtiyati haciz talebinin 40.447,24 TL bedel üzerinden %15 üzerinden teminatla kabulü ile borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının borcu karşılayacak miktarı üzerine ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir. Karşı taraf ... Ltd Şti tarafından ihtiyati haciz kararına yapılan 17/02/2020 tarihli itiraz üzerine, Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce 2020/39 Değişik İş sayılı dosyasından duruşma açılarak verilen 09/07/2020 tarihli ek karar ile, borçlu vekilinin alacaklının sorumluluklarını yerine getirmediğine ilişkin iddalarının İİK'nın 265. maddesinde sayılan itiraz sebeplerinden olmadığı, bu itirazların açılacak menfi tespit ya da istirdat davalarında ileri sürülmesi gerektiği gerekçesiyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir. Karşı taraf ... Ltd Şti vekilince mahkeme kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 18/09/2020 tarih, 2020/1403 Esas, 2020/899 Karar sayılı karar ile, itirazı inceleme görevinin, esasa ilişkin davaya bakan mahkemeye ait olduğundan, kararı veren mahkemenin görevsiz olabileceği ihtimali karşısında, somut uyuşmazlığa ilişkin dosyaya sunulan delillerin değerlendirilmediği gerekçesiyle ilk derece mahkemesinin istinaf incelemesine konu ihtiyati hacze itirazın reddine dair 09/07/2020 tarihli ek kararın kaldırılmasına karar verilmiştir. Birleşen davada davacı ... AŞ vekili Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/339 Esas sayılı dosyasına verdiği 16/06/2020 tarihli dilekçesiyle, davalı şirketin, geri dönüşüm fabrikalarında bulunan makinelerinde kullanmak amacıyla müvekkili şirketin satışını yaptığı makine parçalarının alım- satımı konusunda müvekkili şirket ile 25/02/2019 tarihinde anlaştığını, bu anlaşmaya müteakip müvekkili şirket tarafından ürünlerin davalıya teslimatına geçildiğini, teslim aşamasının sorunsuz tamamlandığını, ancak müvekkilinin teklifte sunduğu %50' si siparişte, 5 ay vadeli çek, kalan %50'si ise teslimde olmak üzere 3 ay vadeli çeklerden hiç birinin müvekkili şirketçe tahsil edilemediğini, müvekkilinin satışını gerçekleştirdiği ürünlerin bedellerine kavuşamadığını, ayrıca davalı şirket tarafından müvekkili şirkete verilen 04/09/2019 tarihli, 150.000,00 TL bedelli çekin müvekkili şirketçe bankaya ibraz edildiğini, ancak karşılıksız işlemi gördüğünü, ödeme güçlüğüne düşen davalının taraflarınca çeke dayalı herhangi bir icra girişiminde bulunulmasını önlemek için Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2019/437 Değişik iş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı aldırdığını, akabinde Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/779 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açıldığını, müvekkili tarafından fatura alacağının tahsili için Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2020/39 Değişik İş sayılı dosyasından 30/01/2020 tarihli, 2020/41 Karar sayılı kararı ile aldığı ihtiyati haciz kararı akabinde 31/01/2010 tarihinde Bakırköy ... İcra Müdürlüğü' nün 2020/1930 Esas sayılı dosyasında genel haciz yoluyla takip başlattığını, ancak başlatılan icra takibine davalı borçlu tarafından haksız olarak itiraz edildiğini, takibe konu faturanın; 4.040,00 Euro + KDV bedelli,16 adet ... marka Rezistan ile 1.400,00 Euro bedelli 14 adet ... fana ilişkin düzenlendiğini,20.05.2019 tarihli toplam 6.161,96 Euro bedelli e-faturaya ve irsaliyeye ilişkin davalı tarafa başvurulduğunu, davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, akabinde müvekkili şirketin Kayseri İncesi Sulh Hukuk Mahkemesi' nin 2019/5 Değişik İş dosyasında tespit raporu aldırıldığını, raporda, davalı yana ait fabrikada müvekkili şirketin 16 adet ... marka Rezistan ile 14 adet ... fan makine parçalarını davalı yana sorunsuz teslim ettiğinin belirlendiğini, müvekkili şirket tarafından yapılan takibin haklı olduğunu ileri sürerek itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen davada davalı ... Ltd Şti vekili, davacı yanca imal edilecek iki sistemden birincisi için en önemli özelliğin, agromersiz yan besleme ile 750-800 kg/ saat üretim yapılması olduğunu, ancak davacı tarafta sistemin belirtilen özellikte kurulmadığını, müvekkili şirket tarafından sözleşme gereği teminat mahiyetinde ön ödeme olarak 3 adet çek verildiğini, davacı tarafça makinenin istedikleri ölçüde yapılamaması nedeniyle müvekkili şirket tarafından makinenin geri alınarak çeklerin iadesinin istendiğini, çeklerin iade edilmemesi üzerine Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/437 Esas sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir talep ettiklerini, taleplerinin kabulüne karar verildiğini, davacının sözleşme gereği üstlendiği edimini yerine getirmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nce 2020/39 Değişik İş sayılı dosyasından verilen 09/07/2020 tarihli ek kararın İstanbul BAM 14. Hukuk Dairesi' nin 18/09/2020 tarih, 2020/1403 Esas, 2020/899 Karar sayılı kararı ile kaldırılması akabinde itirazın incelenmesi için dosyanın asıl davanın görüldüğü Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/339 Esas sayılı dosyasına gönderilmiştir. Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce 2020/339 Esas sayılıdosyadan 15/10/2020 tarih, 2020/563 Karar sayılı karar ile, dosyanın istinafa konu ara kararın verildiği mahkeme dosyası ile birleştirilmesine karar verildiğinden istinaf incelemesi sonrası karşı tarafın ihtiyati hacze itirazı eldeki davada değerlendirilmiştir. İstinafa konu ara kararın verildiği mahkemece duruşma açılmak suretiyle verilen 28/01/2021 tarihli ara karar ile, ihtiyati hacze konu faturanın dayanağı olan sözleşmenin geçersizliği talebinin, tarafların haklılık durumları ve faturaya dayalı alacağın muaccel olup olmayacağının yargılama neticesinde belirleneceği gerekçesiyle, davalı tarafın ihtiyati hacze ilişkin itirazının kabulü ile Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 30/01/2020 tarihli, 2020/39 D.İş 2020/41 Karar sayılı kararı ile verilen ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmiştir. Birleşen davada davacı ... AŞ vekili istinaf dilekçesiyle, müvekkili şirket adına alınan ihtiyati haciz kararına istinaden Bakırköy ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyası ile esas takibe geçildiğini, borçlu şirketin ticaret sicilinde yer alan merkez adresine hacze gidildiğini, ancak borçlu şirketin ticaret sicilinde yer alan "... Mah. ... Sok. ... İş Merkezi No:... Güngören/İstanbul" adresinde haciz işlemi için hazır bulunulduğunda; iş merkezinde bulunan güvenlik ve site yönetimi tarafından 1 ay önce taşındıklarının, taşındığı adresin bilinmediğinin ve son bir kaç aylık kira borçlarını da ödemeden gittiklerinin beyan edildiğini ve bu hususların haciz tutanağına geçildiğini, borçlu şirketin kaçmaya, mallarını gizlemeye ve kaçırmaya ilişkin bir girişimde bulunmadığının taraflarınca şüpheli olduğuna dair beyanatlarının da altı dolu olduğunun Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasında belgelerle tasdiklendiğini, müvekkil şirket ile ihtiyati hacze itiraz eden arasında sözleşme ilişkisi gereği mal alım satımına dayalı ödenmemiş fatura alacağı mevcut olduğunu, ihtiyati hacze itiraz eden tarafa müvekkili şirket tarafından 13/05/2019 tarihinde 610.414,00 TL bedelli fatura ve 29/08/2019 tarihinde 22.000,00 Euro bedelli irsaliye faturası kesildiğini, bu fatura alacaklarına istinaden Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyası ile müvekkili tarafından ilamsız icra takibi yapıldığını, 20/05/2019 tarihli 6.161,96 Euro bedelli faturanın ayrıca düzenlendiğini, irsaliye tarihinin 20/05/2019 olduğunu, müvekkili tarafından ihtiyati hacze itiraz eden firmaya satış sonrasında ayrı ayrı fatura düzenlendiğini, itiraz eden borçlunun belirttiği Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2019/779 Esas sayılı dava dosyasının belirtilen fatura alacağı ile herhangi bir şekilde ilgisinin bulunmadığını, ihtiyati hacze konu olan fatura alacağının Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesinde birleştirilen 2020/339 Esas sayılı itirazın iptali davasının konusunu oluşturduğunu, halihazırda devam eden yargılamada müvekkilinin alacaklarına kavuşmasının önüne geçmek, sürüncemede bırakmak ve kendilerine zaman kazanmak için ikame edilmiş bir menfi tespit davası olduğunu, müvekkili şirketin, itiraz eden borçlu şirkete edimini gereği gibi ifa etmiş olmasına rağmen yaklaşık 2 yıla yakın bir zamandır hiçbir ödeme alamadığını, müvekkili şirketin edimini gereği gibi ifa ettiğinin İncesu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2019/5 Değişik İş sayılı dosyasında alınan delil tespiti raporu ile de sabit olduğunu, karşı yanın müvekkili şirkete bugüne dek hiçbir ödeme yapmaması ile beraber, müvekkili şirkete vermiş olduğu söz konusu 150.000,00 TL bedelli çekin karşılıksız işlemi gördüğünü, ödeme güçlüğüne düşen karşı tarafın daha sonra taraflarınca herhangi bir takip başlatılmaması amacıya ihtiyati tedbir kararı aldırdığını ve Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2019/779 Esas sayılı dava ile menfi tespit davası açtığını, bu süreçte itiraz eden borçlu şirketin mal varlığını eksiltme yolu ve kaçma şüphesi yarattığını, müvekkili şirket tarafından yapmış olduğu satım işlemine konu olan fatura alacaklarının tahsili amacıyla yine Bakırköy ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı ilamsız icra takibine geçildiğini ve kesinleştiğini, buna müteakip ihtiyati hacze itiraz edenin Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/779 Esas sayılı dava dosyasına başvuru gerçekleştirerek tedbir kararı verilmesini talep ettiğini, ancak değeri bakımından ve çeke yönelik tedbir kararı verildiğinden ötürü, icra takibinin tedbiren durdurulmasına karar verilmediğini, akabinde dava esas değerinin icra takip işleminin kapak hesabı yapılarak bulunan tutara arttırıldığı ve teminat yatırıldığı taktirde icra takibinin tedbiren durdurulmasına karar verileceğinin belirtildiğini, buna müteakip, ihtiyati hacze itiraz edenin dava değerini arttırdığını ve belirlenen teminatı yatırarak Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dava dosyasının tedbiren durdurulduğunu, burada önemli olan hususun Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nce taraflarınca açılmış olan ... Esas sayılı icra takibine konu fatura alacakları ile (halihazırda Bakırköy 7. Asliye Ticaret mahkemesinde görülen davaya konu alacak) ihtiyati hacze konu ettikleri fatura alacağının birbirinden farklı olduğunu, müvekkili şirketin satım sözleşmesine istinaden tüm edimini gereği gibi ifa etmesine rağmen, bugüne değin hiçbir şekilde alacağına kavuşamadığını, ihtiyati hacze itiraz eden yanın ise, müvekkilinin satmış olduğu makine parçalarını makinelerinde kullanarak kendine fayda sağladığını belirterek yerel mahkeme ara kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Uyuşmazlık, TBK'nın 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Birleşen davada davacı ... A.Ş. yüklenici, davalı ... Ltd Şti. ise iş sahibidir. Taraflar arasında, birleşen davada davacı tarafça davalı şirkete redüktör, kovan, vida, yan besleme, rezistans ve filtreden oluşan iki ayrı geri dönüşüm sistemi yapılması konusunda 20/02/2019 tarihli 78.900,00 TL+ KDV bedelli, 25/02/2019 tarihli, 329.000,00 TL + KDV ve 109.000,00 TL+ KDV bedelli ve 25/02/2019 tarihli, 44.000,00 TL+ KDV bedelli 3 adet teklif formu ile, yüklenici tarafından iş sahibine 2 adet ... filtre, 1 adet ... yılmaz redüktör, 2 adet ... kovan bimetal vida ve 2 adet ... yan besleme için teklif gönderildiği, iş sahibince 1 adet ... yılmaz redüktör, 1 adet ... 100 filtre, 2 adet ... kovan bimetal vida ve 2 adet ... yan besleme makineleri için sipariş verildiği hususları ihtilafsızdır. Birleşen davada davacı yüklenici, davalı iş sahibinin teklif formları gereğince sipariş verilen ürünlere ek olarak ayrıca 16 adet ... ile 14 adet ... fan siparişi verildiğini, bu ürünlerin de üretimlerinin yapılarak kurulumun gerçekleştirildiğini, ancak iş bedelinin ödenmediğini ileri sürmüştür. Dosya kapsamından; taraflar arasındaki sözleşme gereğince iş sahibi ... Ltd Şti tarafından, yüklenici ... AŞ ' ye ... Bankası Siyavuşpaşa/Bahçelievler Şubesine ait; 03/07/2019 tarih, ... sayılı, 150.000,00 TL bedelli, 03/08/2019 tarih, ... sayılı,150.000,00 TL bedelli ve 04/09/2019 tarih, ... sayılı, 150.000,00 TL bedelli 3 adet çek verildiği, bu çeklerden 04/09/2019 tarihli, 150.000,00 TL bedelli çek yaprağının icra takibine konulmasının önlenmesi için Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/437 Değişik iş sayılı dosyasından teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı alındığı, bu karardan sonra iş sahibi ... Ltd Şti tarafından 3 adet çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti için istinafa konu eldeki asıl davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Yüklenici ... A.Ş. tarafından da, sözleşme kapsamında iş bedeline istinaden düzenlenen faturalardan ... seri nolu, 20/05/2019 teslim tarihli, 6.161,96 Euro bedelli, 1 adet fatura ve irsaliyeye istinaden alacağın tahsili için Bakırköy ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi yapıldığı, iş sahibi ... Ltd Şti' nin itirazı üzerine takibin durdurulduğu, itirazın iptali için Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2020/339 Esas sayılı dosya ile birleşen davanın açıldığı tespit edilmiştir. İstinafa konu ara karar, Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin, Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/39 Değişik İş sayılı dosyasından 30/01/2020 tarihli, 2020/39 D.İş 2020/41 Karar sayılı kararı ile iş sahibi ... AŞ lehine verilen ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına ilişkin ara kararıdır. Yapılan bu açıklamalar ışığında; mahkemece asıl davanın konusu olan makineler ile birleşen davanın konusu olan makinelerin farklı olduğu, ihtiyati hacze konu olan fatura alacağının birleşen itirazın iptali davasının konusunu oluşturduğu, birleşen davanın konusu olan 16 adet ... ile 14 adet ... fan sisteminin iş sahibi şirkete teslim edilerek kullanıldığının İncesu Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2019/5 Değişik İş sayılı dosyasından alınan delil tespit raporu ile sabit olduğu gözetilerek, birleşen davada davacı yüklenici şirketin, davalı iş sahibi ... AŞ lehine verilen ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkin itirazının bu veriler dikkate alınarak değerlendirilmesi gerekirken, asıl ve birleşen davanın konusunun aynı makineler olduğu kabul edilerek hatalı değerlendirme sonucu birleşen davada davacı vekilinin ihtiyati haczin kaldırılması ara kararına itirazının reddine karar verilmesi isabetsiz olmuştur. Açıklanan nedenlerle, birleşen davada davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/01/2021 tarih, 2019/779 Esas sayılı ara kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Birleşen davada davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE, 5-Birleşen davada davacı tarafça yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 09/03/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.