T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1506
KARAR NO: 2025/1074
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 30/06/2025
NUMARASI: 2023/1146 Esas, 2025/583 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
KARAR TARİHİ : 08/10/2025
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :
Dava; eser sözleşmesinden kaynaklı ilişkin olup, mahkemece davacı vekilinin davasının kısmen kabulüne dair verilen karara davalı vekilince istinaf talebinde bulunulmuştur.Davacı vekili; davacı şirketin davalı mümessil firmanın teklifini kabul ettiğini, numune ürünleri imal edip mümessil firmaya teslim ettiğini, ancak müşteri ...'ın order'ı farklı fiyattan baz alarak anlaşılan birim fiyata uymamış olması sebebiyle ticari ilişki sonlanmak zorunda kaldığını, ticari ilişkinin sonlanması, müşteri ...' ın anlaşmaya uymaması sebebiyle olduğunu, bu nedenle hem müşteri firmanın hem de mümessil firmanın sipariş için verilen toplam 34 adet numune ürünü iade etmesi veya bedelini ödemesi gerektiğini, ancak ne yazık ki tüm uyarı ve ihtarlara rağmen müvekkili şirkete verilen zarar ne aynen ne de nakdi olarak giderilmediğini, numune ürünlerin iadesi istendiğinde mümessil firmanın "Numuneleri geri gönderemiyorum çünkü biz 2 eş olarak müşterimize gönderiyoruz ve müşterimden de bu numuneleri talep edemem.", ve "Bu bir koleksiyon olmadığından 1-2 adet numune olduğundan aramızda herhangi bir sözleşme de olmadığından bize herhangi bir fatura kesemezsiniz Hürmüz Hanım." şeklinde dönüş yaptığını, akabinde ise "Numuneleri 25.08.2023 tarihinde aldırabilirsiniz saat ile ilgili bilgi vereceğim." şeklinde dönüş yapılarak ilgili tarihte de herhangi bir teslimat olmadığını, ayrıca başka bir mailde de "Sizin de bildiğiniz gibi numuneler 1’er adet müşteriye gönderildi. 1’er adetler ise bizim ofis de, referans numuneleridir. Her bir firma 1 adet müşteriye 1 adet mümessile numune yapar." dendiğini, numuneleri aynen iade etmeyen mümessil firmanın ücret ödeme borcunun olduğunu, davalı aleyhine Bakırköy 5. İcra Müdürlü ğü'nün... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe girişildiğini, davalının takibe ve borca itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamını, davalı tarafın icra/inkar tazminatı ile mahkumiyetini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili; müvekkili şirketin mümessil firma olduğunu, yurt dışı müşterisi tarafından sipariş oluşturulmak üzere ön hazırlık olan ve her zaman kesin sipariş ile sonuçlanmayan numune ürün talebini davacı yana iletilmesi üzerine davacı şirket ile varılan hiçbir mutabakat kesin sipariş olmadan önce sipariş verilebilecek ürünlerin numunesi istendiğini, davacı şirket tarafından müvekkiline gönderilen numuneler üzerinden yapılan görüşmede davacı şirket ile alıcının fiyat konusunda anlaşamaması üzerine sipariş oluşturulmadığını, ... ürünleri- nin gerek yurt dışı ve gerekse yurt içi satışında olan normal satış ve üretim işleyişi bu şekilde olduğu ticari hayatın malumu olduğunu, önce numune üretimi talep edildiğini, üretilen numune ve fiyat konusunda alıcı ve satıcının mutabık kalması halinde kesin sipariş verilerek ödeme koşulları oluşturulduğu halde yaşanan olayda fiyat konusunda alıcı ve satıcı olan davacının anlaşamaması nedeni ile sipariş verilmediğini, bu şekilde ürün fiyatı konusunda alıcı ile satıcı olan davacının mutabık kalmaması üzerine alım-satım işlemi gerçekleşmemiş olduğundan davacının müvekkili şirkette bulunan 16 adet numunesi davacı şirkete iade edilmek üzere hazır olduğu ve teslim alınabileceği iletilmesine rağmen davacı şirket numunelerini teslim almadığı gibi son derece cüzi fiyatlara tekabül eden ürünleri teslim almaktan kaçınan davacı taraf afaki ve hiçbir dayanağı olmayan maddi taleplerde bulunması nedeni ile uyuşmazlık bu aşamaya vardığını, dava dilekçesinde de fiyatta anlaşılamaması nedeni ile ticari ilişkinin sonlandırıldığından bahis edilmekte ise de dava dilekçesinde yer alan beyanlar ile de sabit olduğu üzere ticari ilişki esasında hiç kurulmadığını, ortada kurulan bir ticari ilişki bulunmadığı gibi haksız sonlandırılmış bir ticari ilişkide bulunmadığını, söz konusu numuneler son derece düşük fiyatlı ürünler olup müvekkili şirkette bulunan 16 adet numunesi davacı şirkete iade edilmek üzere hazır olduğu halde bunları teslimden imtina eden davacının haksız ve dayanaksız gerekçeler ile kurulmayan bir ticari ilişki nedeni ile son derece afaki rakkamlar ile nasıl olduğu anlaşılamayan hesaplamalar ile müvekkilinden haksız bedel talebi ile başlatmış olduğu icra takibi haksız ve kötü niyetli olduğunu beyanla davanın zamanaşımı ve esastan reddini, %20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatının davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesini, masraf ve vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı yana ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince; taraflar arasında eser sözleşmesi yapıldığına ilişkin delil sunulmaması, davacının numune ürün göndermesinin icaba davet niteliğinde olması, fiyat konusunda anlaşma sağlanamaması nedeniyle sözleşmenin yapılmamış olması, numune ürün için bedel ödeneceğine dair anlaşma sunulmaması karşısında davacının ürettiği numune ürünler için bedel talep hakkını ispat edememesi nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davalı şirketin özel tasarım mahiyetinde birbirinden farklı desenleri içeren ürünlerin üretimi hususunda kurulacaği belirtilen anlaşmaya istinaden 17 * 2 =34 adet numune üretimi için özel tasarım ve renk çalışmasını yaparak, buna uygun kumaşları satın alarak üretim sürecini başlattığını ve numuneleri üreterek davalı şirkete sevk ettiğini, akabinde davalı şirketin bu numunenin 17'sini kendisi için, 17'sini müşterisine göndermek üzere talep ettiğini beyan ettiğini, fakat davalının müşterisi ...'in ''order'' ı farklı fiyattan baz alarak anlaşılan birim fiyata uymamış ve bu sebeple ticari ilişki görüşmelerinin sonlandığını, ticari ilişki görüşmelerinin sonlanmasında kusurun tamamen davalı tarafta olduğunu, taraflar arasında fiyatta mutabık kalındıktan ve üretime geçilmesine dair onay verdikten sonra davacı şirketin zararına olacak şekilde fiyatta indirim talebini ileri sürdüğünü, gelinen noktada müvekkil şirketten talep edilen tavizin müvekkil şirketin ticari kaybının yanında müvekkil şirketin piyasadaki imajını da olumsuz etkileyecek mahiyette olduğu için fiyat indirimini kabul etmediğini ve davalı tarafından ticari ilişki görüşmelerinin sonlandırıldığını, ticari ilişki görüşmelerinin sonlanmasının hiçbir şekilde müvekkil şirketin kusur veya ihmalinden kaynaklanmadığını, davalının müşterisi ...'ın anlaşmaya uymaması sebebiyle olduğunu, bu nedenle hem müşteri firmanın hem de mümessil firmanin sipariş için verilen toplam 34 adet numune ürünü iade etmesi veya bedelini ödemesi gerektiğini, fakat görüşmelerin sonlanmasından sonra davalı tarafla numunelerin iadesi hususunda yapılan görüşmelerin tamamının olumsuz neticelendiğini beyanla yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
DEĞERLENDİRMEEser sözleşmesinin varlığı kural olarak yazılı veya kesin delillerle ispatlanmalıdır. 4721 sayılı TMK’nın “İspat yükü” başlıklı 6. maddesi “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” hükmünü amirdir.6100 sayılı HMK'nın “Senetle ispat zorunluluğu” başlıklı 200. maddesinde düzenlenen “(1) Bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma gibi bir nedenle ikibinbeşyüz Türk Lirasından aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz. " hükmü gereğince davacı taraf, davalı yanın eser sözleşmesinin tarafı olduğu yönündeki iddiasını senetle ispat etmek zorundadır. Aynı maddede(2) bu madde uyarınca senetle ispatı gereken hususlarda birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati halinde tanık dinlenebileceği de hükme bağlanmıştır.Senetle ispat zorunluluğuna ilişkin HMK’nın 200 vd. maddelerindeki düzenlemelerin sonucu olarak sözleşme ilişkisinin kurulması hukukî işlem niteliğinde olduğundan, eser sözleşmesine dayalı bir davada; davalının akdi ilişkiyi inkâr etmesi hâlinde, ispat yükü davacının üzerinde olup, sözleşmenin kurulduğunu davacının kural olarak yazılı delille veya ikrar, yemin, ticari defterler gibi diğer kesin delillerle ispatlaması gerekir. (Yargıtay HGK'nın 2017/15-3098 E. 2021/546K. 29/04/2021T.) HMK'nın 202. maddesinde, iddia konusu hukuki işlemin tamamen ispatına yeterli olmamakla birlikte, söz konusu hukuki işlemi muhtemel gösteren ve kendisine karşı ileri sürülen kimse veya temsilcisi tarafından verilmiş veya gönderilmiş belge delil başlangıcı olarak tarif edilmiştir. Delil başlangıcı olduğuna kanaat getirilen belgelerin tespit edilmesi halinde davacının ileri sürdüğü iddiaları değerlendirmek gerekir.(bkz. Yargıtay 6.HD'nin 26.04.2022 gün, 2021/3822 E, 2022/2442 K. Sayılı kararı) Somut olayda; taraflar arasındaki uyuşmazlık Türk Borçlar Kanunun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasıdır. Davacı yüklenici , davalı ise iş sahibidir.Davacı, 07.09.2023 tarihinde borçlu aleyhine Bakırköy 5. İcra Müdürlü ğü'nün... Esas sayılı dosyasından 1.500,00€ alacağı için takip tarihi itibariyle TL karşılığı 43.247,70TL tutarlı icra takibi başlatmıştır. İcra takibine konu alacağın, davalıya gönderilen 34 adet imal edilen üründen kaynaklandığı, davalıya gönderilen bu ürünlerin iade edilmediği ve davalı tarafından bu ürünler için davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır.Taraflar arasındaki e-posta ve whatsapp üzerinden yapılan yazışmalar ve davalının beyanları dikkate alındığında; davacının, davalının tebliği üzerine numune ürünleri imal edip davalıya teslim ettiği, davalının da numune ürünleri yurt dışı müşterilerine gönderdiği, ancak müşterisi ile birim fiyatta anlaşamadıkları için ticari ilişkinin sonlandırıldığı, numunelerin müşteriye gönderildiği ve müşteriden talep edemeyeceklerini, davalının davacıya mail ile bildirdiği ve davacının numunelerin iadesi talebi karşılıksız kalınca 34 adet numune bedeli için 43.247,70 TL üzerinden icra takibi yaptığı ve itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır. Davacı tarafından açılan itirazın iptali davasında mahkemece alınan bilirkişi heyet raporunda 34 adet numune ürünün 17 farklı üründen oluşan özel koleksiyon için hazırlandığı, kumaş,tasarım, boyama, işçilik karşılığı 1.500 Euro karşılığı 43.247,70 TL olduğu, bu fiyatın kadri maruf olduğu tespit edilmiştir. Davacının, davalının talebi üzerine ürettiği özel koleksiyon ürünlerin anlaşma sağlanmaması üzerine iade edilmediği davacının ürün teslimine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık olmadığı, davalının iade etmediği ürünlerin bedelini ödeme yükümülüğü olup davacının icra takibine konu alacağın miktarı bakımından tarafından kadri maruf olarak kabul edildiğinden davalının icra takibine itirazın iptaline, alacak yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Bu nedenle mahkemenin davanın reddine dair kararı kaldırılarak yeniden hüküm kurulmuştur.Açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının kaldırılarak HMK 353-1-b-2 uyarınca davanın kabulüne dair yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 30/06/2025 tarih, 2023/1146 Esas, 2025/583 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, 4-Bakırköy 5. İcra Müdürlüğü'nün... Esas dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın 43.247,70TL asıl alacak miktarı üzerinden kabulü ile bu miktar üzerinden, takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte DEVAMINA,5-Dava konusu alacak yargılama ile belirlendiğinden davacının %20 icra inkar tazminat talebinin REDDİNE,
B) İLK DERECE YARGILAMASI YÖNÜNDEN
1-Alınması gereken 2.954,25 TL nispi karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 522,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.431,92 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 2- Davacı tarafından yapılan 522,33 TL peşin harç, 10.807,75 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 11.330,08TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
C) İSTİNAF İNCELEMESİ YÖNÜNDEN
1-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının hüküm kesinleştiğinde ve istek halinde kendisine İADESİNE,2-Davacı tarafından yatırılan 1,683,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 445,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 2.128,10 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,3-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,4-Gerek ilk derece gerekse istinaf aşamasında yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısımların karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a bendi gereğince KESİN olmak üzere 08/10/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.