T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/3016
KARAR NO: 2025/552
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 26/10/2022
NUMARASI: 2020/387 Esas, 2022/902 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali
KARAR TARİHİ: 27/05/2025
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili ; taraflar arasında ... ve ... numaralı işveren ve alt işverenlik sözleşmeleri imzalandığını, sözleşme konusu; işveren taahhüdü altındaki İstanbul ili, Sarıyer İlçesi, Ayazağa ...-... pafta ... ada ... parsel sayılı arsa işyeri içeresindeki proje kapsamında işveren tarafından verilmiş onaylı projelere uygun olarak C7 ve T2 tipi blok mekanik tesisat işlerinin sözleşme ve eklerinde verilen detaylara göre her türlü malzemeleri, işçiliği, nakliyesi ve montajı dahil olmak üzere alt işveren müvekkil tarafından üstenilmesi ve yapılmasını kapsadığını, sözleşmenin gereğinin eksiksiz bir şekilde yerine getirildiğini, davalı tarafın sözleşmeden kaynaklanan borcunu ödememesi üzerine icra takibi başlatıldığını belirterek , icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili , davacı alt işverenin edimlerini yerine getirmediğini , nakit teminatın iade talebiyle davayı açtığını , 2 adet sözleşme akdedildiğini ,davacının mekanik tesisat işlerini sözleşmeye ve projeye uygun yapması gerektiğini , davalı işverenin , işin tamamının veya bir kısmının eksik veya hatalı yapıldığını tespit ederse ve verilen ek süre zarfında davacı alt işveren bu düzeltmeyi yapmazsa , teminatlardan bu tutarı mahsup etmeye ve irat kaydetmeye yetkili olduğunun sözleşmede açıkça hüküm altına alındığını , davacı alt işverenin sözleşmenin nakit teminat hükümleri gereği iade koşullarını sağlayamadığını ,işverenin nakit teminat kesintisinin iadesini sözleşme şartları yerine getirilinceye kadar erteleyebileceğini , ödenmesi gereken bütün işçilik ücretleri , stopajları , SGK primleri , diğer işçilik hakları ve personel giderlerinin tamamından alt işverenin sorumlu olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece , taraflar arasında ... ve ... numaralı alt işverenlik sözleşmeleri imzalandığı, buna göre davacının hak edişinden %5 oranında teminat kesintileri yapıldığı, bu kesintileri davacıya iade edilmediği, işlerin geçici ve kesin kabullerinin yapıldığının çekişmesiz olduğu ,uyuşmazlık; teminat iadesi yönünden davacının akdi yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği noktasında toplandığı , Taraflar arasında imzalanan sözleşmelere bakıldığında; her iki sözleşmenin 9.2 maddesinde de davacı tarafından personel listesi, SGK hizmet döküm cetveli, ödeme dekontu, tahakkuk sayfası, eksik gün bildirim formu, çıkış bildirgesi, ibra belgesi ile muhtasar beyannamelerinin sunulmasının gerektiği; 10.3 maddesinde nakit teminatın geçici kabul şartlarının sağlanması halinde davacıya iade edileceğinin ancak akdi yükümlülüklerin tam olarak yerine getirilmemiş olması halinde ise bunlar yerine getirilene kadar iade edilmeyeceğinin belirtildiği; 11.maddesinde geçici kabul şartlarının düzenlendiği ve 12.maddede de davacının tüm yükümlülüklerini yerine getirmesi halinde kesin kabulün yapılacağının kararlaştırıldığı, Her ne kadar sözleşmeler ile davacıya SGK ve vergi işlemlerine dair bir takım yükümlülükler yüklenmiş ise de her iki sözleşmeye konu iş için geçici kabulün yapıldığı, sözleşmelerde geçici kabul yapılabilmesi için davacının teslim etmesi gereken belgelerin sayıldığı, buna rağmen davalı tarafından söz konusu belgeler dair ihtirazı kayıt konulmaksızın geçici kabul işlemlerinin gerçekleştirildiği, yine 10.3maddesinin 4 paragrafından teminata dair tasfiyenin son aşamasının kesin kabul aşaması olduğunun anlaşıldığı, kaldı ki 12.maddede kesin kabul yapılabilmesi için davacının tüm yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiğinin açıkça yazıldığı, davalı tarafından kesin kabul işlemi yapıldığına göre davacının yükümlülüklerini tam olarak ifa etmediğinin söylenemeyeceği anlaşılmakla savunmaya değer verilmediği , faize dair talep yönünden ise dosyada bulunan bilirkişi raporu hükme esas alındığı, her ne kadar takip talebinde ihtarname gideri de talep edilmiş ise de buna ilişkin delil sunulmadığından bu kalem yönünden istem reddedildiği , kesin kabul işlemini yapan davalı, davacının alacağının likit olduğunu bilecek durumda olduğundan davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedildiği belirtilerek , davanın kısmen kabulü ile , Davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında 47.306,93 TL asıl alacak ve 4.834,70 TL işlemiş faizi ile 107.320,97 TL asıl alacak ve 5.115,63 TL işlemiş faizi yönünden itirazının iptali ile takibin talepnamedeki koşullarla devamına, fazlaya dair istemin reddine ,alacak likit olmakla, iptaline karar verilen kısmın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilmiştir. Davalı vekili istinafında , sözleşmede davacının sözlemesel yükümlülüğü kapsamında sebep olduğu eksikliğe istinaden kendisine verilen teminattan eksikliğe konu işbu tutarı mahsup etmeye irat kaydetmeye yetkili olduğunu , yerel mahkemenin eksik değerlendirme yaptığını, teminatın tek iade koşulunun davalı firmaya borçsuzluk belgesinin ibrazı olmadığını , yerel mahkemenin son rapordaki değerlendirmeleri esas alarak hüküm kurduğunu , davacının işçiler adına yaptığı ödemelere dair banka dekontlarını davalıya sunma yükümlülüğü olduğunu , mahkemenin sadece davacının SGK borcunu irdelediğini , davacının borcu bulunmadığına dair kurum tarafından düzenlenen yazıların ilişkisizdir mahiyetinde ve yeterliliğinde olmadığını , nakit teminatın iade şartlarının oluşmadığını , icra inkar tazminatının hangi bedel tarafından hesaplandığının belli olmadığını , faizde dikkate alınarak hesaplandığını , davanın reddi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Taraflar arasında Türk Borçlar Kanunun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinden kaynaklı itirazın iptali davası olup , davacı yüklenici , davalı iş sahibidir.Davacı vekili dava dilekçesinde taraflar arasında ... ve ... numaralı işveren ve alt işverenlik sözleşmeleri imzalandığını, sözleşme konusunun onaylı projelere uygun olarak C7 ve T2 tipi blok mekanik tesisat işlerinin yapımı olduğunu, müvekkilinin yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirdiğini , davalının borcunun ödemediğini belirterek itirazın iptalini talep etmiştir. Davalı vekili , davacı alt işverenin eksik ve hatalı iş yaptığını , davacı alt işveren bunları düzeltmezse , davalı iş sahibinin nakit teminattan mahsup etmeye , irat kaydetmeye sözleşme gereği hakkı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Eldeki davada sözleşmelere dayalı %5 nakit teminat kesintisi yapıldığı ve davacı yükleniciye ödenmediği sabittir. Sözleşmenin 10.3 maddesinde nakit teminatın geçici kabul şartlarının sağlanması halinde davacıya iade edileceğinin ancak akdi yükümlülüklerin tam olarak yerine getirilmemiş olması halinde ise bunlar yerine getirilene kadar iade edilmeyeceğinin belirtildiği; anlaşılmaktadır. 27.05.20221 tarihli kök bilirkişi raporunda , her iki sözleşme ile ilgili olarak davalı tarafından yapılan kontrol ve incelemelerde davacının her hangi bir kusurunun bulunmadığı işlerin kusursuz ve düzenli yapıldığı yönünde geçici kabul ve kesin kabul tutanaklarının imza altına alındığı , taraflar arasında bir ihtilaf bulunmaması sebebiyle geçici ve kesin kabul tutanaklarının düzenlendiği belirtilmiştir.03.10.2022 tarihli ek raporda davacının eksik ve hatalı kusurunun bulunmadığı , işlerin kusursuz ve düzenli yapıldığı yönünde geçici kabul ve kesin kabul tutanaklarının birlikte imza altına alındığını , Şişli SGK Müdürlüğünün 01.04.2022 yazıları ile davacı alt işverenin muaccel hiç bir borcu bulunmadığını , hak edişlerden kaynaklı %5 teminatın iade edilmemesini gerektiren bir durum olmadığını ,154.627,90 TL.'nin davacının alacağı olduğu belirtilmiştir. Dosya kapsamındaki delilleri ve bilirkişi raporlarını dikkate alarak verdiği hüküm yerindedir. geçici kabulün ve kesin kabulün yapıldığı ve davacının eksik ve hatalı işinin olmadığının anlaşıldığı , davalı iş sahibinin yaptığı kesintiyi iade etmesi gerektiği anlaşılmıştır. Yerel mahkeme asıl alacak toplamı üzerinden icra ve inkar tazminatına hükmetmesi gerekirken , iptal edilen itiraz miktarı üzerinden icra inkar tazminatına hüküm kurmuştur. Bu sebeple davalı vekilinin diğer istinaf sebepleri reddedilerek icra inkarın miktarına ilişkin istinafının kabulü ile bu hususa dair olarak , asıl alacak toplamı üzerinden hesaplanan 30.925,58 TL. icra inkar tazminatı yönünden yeniden hüküm kurulmuştur. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulü ile, yerel mahkeme kararının HMK'nın 353/1-b-2. bendi gereğince kaldırılarak davanın kısmen kabulüne, dair yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;A)1- Davalı vekilinin istinaf talebinin KISMEN KABULÜNE, 2-İstanbul 11. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/10/2022 tarih ve 2020/387 Esas, 2022/902 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3- Davanın KISMEN KABULÜ ile, Davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün 2... Esas sayılı dosyasında 47.306,93 TL asıl alacak ve 4.834,70 TL işlemiş faizi ile 107.320,97 TL asıl alacak ve 5.115,63 TL işlemiş faizi yönünden itirazının İPTALİ ile takibin talepnamedeki koşullarla DEVAMINA, fazlaya dair istemin REDDİNE,4-Alacak likit olmakla, Asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,
B) İLK DERECE YARGILAMASI YÖNÜNDEN 1-Alınması gereken 11.242,34 TL nispi karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin olarak yatırılan 2.822,76 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.419,58 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 2-Davacı tarafından yatırılan 2.822,76 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,3-Davacı tarafından yapılan 2.230,20 TL yargılama giderinden davanın kabul/red oranına göre takdiren 2.220,58 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye miktarın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 712,69 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
C) İSTİNAF İNCELEMESİ YÖNÜNDEN 1- Davalı tarafından yatırılan 11.230,16 TL istinaf karar harcının hüküm kesinleştiğinde ve istek halinde kendisine İADESİNE, 2-Davalı tarafından yapılan 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 87,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 307,70 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı tarafa VERİLMESİNE,3-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,4-Gerek ilk derece gerekse istinaf aşamasında yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısımların karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a bendi gereğince KESİN olmak üzere27/05/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.