T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
15.HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1361
KARAR NO: 2025/209
TÜRK MİLLETİ ADINA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/01/2020
NUMARASI: 2018/436 Esas, 2020/31 Karar
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 04/03/2025
Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı/karşı davalı vekili; taraflar arasında 07/11/2005 tarihli İBB Gaziosmanpaşa Gazi Parkı 2.kısım inşaatı işi için sözleşme imzalandığını, davacı şirketin taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davalının sorumluluğunda olan ve davalının ödemesi gereken 98.101,41.-TL'yi ödediğini, bu meblağın ödenmesi için davalıya Bakırköy ... Noterliğinin 24/04/2014 tarihli ihtarnamesinin keşide edildiği, ancak buna rağmen ödeme yapılmaması üzerine davalı hakkında Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe haksız bir şekilde itiraz ettiğini, takibin durduğunu iddia ve beyan ederek davalının icra takibine vaki itirazının iptali ile icra inkar tazminatının davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili cevap/karşı dava dilekçesinde; davacının dava konusu taleplerine dayanak oluşturan İBB Gaziosmanpaşa Gazi Parkı 2.kısım inşaatı işine ilişkin Beyoğlu ...Noterliğinin 01/02/2006 tarihli "Ortaklık Sözleşmesi" nin 10.maddesi uyarınca işbu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklarda yetkili mahkemenin İstanbul Mahkemeleri olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, davacı-karşı davalının alacak taleplerine dayanak 07/11/2005 tarihli ortaklık sözleşmesi ve eklerinin Beyoğlu ... Noterliğinin 01/01/2006 tarihli ortaklık sözleşmesi ile ortadan kaldırıldığını, bu nedenle geçersiz sayılan sözleşmeye dayalı tüm taleplerinin reddinin gerektiğini, davalının davacı/karşı davalıdan 45.072,19.-TL alacaklı bulunduğu belirterek bu bedelin tahsilini talep etmiştir. Davacı/karşı davalı vekili karşı davaya cevap dilekçesinde, davalı karşı davacının alacağının neye dayandığının, alacağın temelinde hangi hukuki veyahut ticari ilişkinin yattığının, alacağın sebebinin belirtilmediğini, vakıanın açıkça belirtilmesi gerektiğini, verilen dilekçenin zaruri unsurları taşımadığını, herhangi bir borçlarının bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece; taraflar arasında 07/11/2005 tarihli İBB Gaziosmanpaşa Gazi Parkı 2.kısım inşaatı işi için sözleşme imzalandığı, davanın adi ortaklıktan kaynaklı alacak istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi bulunduğu, 03/01/2019 tarihli bilirkişi raporunda, ... İnşaat-... Ortak Girişiminin; SGK'ya ve Vergi Dairesine bazı yükümlülüklerini yerine getirmediği ve buna karşılık teminat mektubu tedarikine ilişkin masraflar dahil raporda tespit edilen ödemelerin davacı ... İnş. tarafından ödendiği, davalı ... İnş tarafından da bu ödemelerin ortak girişimine ait olmadığı, borcunun olmadığı ya da ödemelerin yapılmadığı vb. hususlarda farklı bir görüşünün yer almadığı, SGK prim ve vergi borçlarının ödemesi açısından, müşterek müteselsilen sorumluluğun sözleşme ile devrinin mümkün olamayacağı, incelenen belgeler ile ortaya çıkan SGK borçlarının ödeme yükümlülüğünün öncelikle iki firmanın oluşturduğu ... İnş-... İnş. İş ortaklığının olduğu, bu ortaklığın ödememesi halinde ise her iki ortağın hisseleri oranında sorumlu olduğu ve yapılan inceleme sonucunda davacının davalıdan 52.746,03TL alacaklı olduğu, zamanaşımını dikkate alması halinde 24.273,36TL alacaklı olduğu tespit edildiği, davalının cevap dilekçesi ile zamanaşımı definde bulunmayıp, ikinci cevap dilekçesi ile zamanaşımı definde bulunduğu, cevaba cevap dilekçesinin davalı vekiline 15/02/2017 tarihinde tebliğ edildiği, ikinci cevap dilekçesinin ise 01/03/2017 tarihinde verildiği, bu durumda davalının ikinci cevap dilekçesi süresinde olduğundan, davalının zamanaşımı defiinin usulüne uygun olduğu, sözleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 818 sayılı yasanın 126/4. Maddesi gereğince bir ortaklıkta, ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasında açılmış bulunan davalar hakkında beş yıllık zamanaşımı uygulanacağı, sözleşmeden doğan alacaklarda zamanaşımı alacağın muaccel olduğu tarihten başlayacağı, (818 sayılı TBK. m. 128) Adi ortaklıkta; ortağın alacağını isteme hakkı, ortaklığın son bulduğu tarihte doğar ve borç muaccel hale geleceği, 818 sayılı yasanın 535/1. Maddesi gereğince ortaklık sözleşmesinde öngörülen amacın gerçekleşmesi veya gerçekleşmesinin imkansız duruma gelmesi ortaklığın sona erme sebepleri arasında yer aldığı, dava konusu olayda İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile ... İnşaat-... İnşaat Ortak girişimi arasında 24.06.2008 tarihinde kesin kabulün yapıldığı, kesin kabulle ortaklık sözleşmesinde öngörülen amacın gerçekleştiği ve zamanaşımının bu tarihten itibaren başladığı, davacının alacak kalemi olarak saptanan ödemelerinin her birinin yapıldığı tarih ile icra takibinin başlatıldığı tarih olan 18.01.2016 arasında 5 seneyi geçen ödemelerin zamanaşımına uğradığı, bu durumda 2009 ve 2010 yıllarında yapılan ödemelerin zamanaşımına uğradığı, davacının icra takip tarihi olan 18.01.2016 tarihinden geriye doğru 5 yıldan daha önce doğan davacı alacakları bakımından zamanaşımı süresi geçmiş olduğu, iş bu 5 yılllık süre içinde doğan ve davacının talep edebileceği tutarın 24.273,36 TL olduğu, davacı tarafından icra takibinden önce davalıya Bakırköy ...Noterliğinin ... yev nolu ihtarname gönderildiği, ihtarnamenin davalıya 28/04/2014 tarihinde tebliğ edildiği, ihtarnamede verilen süre sonunda davalının 02/05/2014 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşıldığından, temerrüt tarihi olan 02/05/2014 tarihinden takip tarihine kadar 3.752,75TL işlemiş yasal faiz alacağı hesap edildiği kabul edilerek, asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın ise 03/01/2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunda davacının dava konusu iddia edilen alacak hakkında ibraz edilemeyen yılların defter belgeler ile kapanış tasdiki yapılamayan 2010 yılı yevmiye defteri ve dosya kapsamından iddia edilen 45.027,19TL alacağın korunduğu yönünde bir tespitin yapılamadığı yönünde görüş itibariyle karşı davacı davasını ispat edemediğinden davanın reddini talep etmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde; 818 sayılı mülga BK 126/4. maddesindeki 5 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanabilmesi için, ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasında bir uyuşmazlık olmalı ve bunlar arasındaki bu uyuşmazlığında "ortaklık sözleşmesinden" kaynaklanması gerektiğini, somut uyuşmazlıkta, taraflar ortak olmakla birlikte, ihtilaf BK 126/4. maddesinde ifade edildiği şekilde ortaklık sözleşmesinden kaynaklanmayıp, tarafların ortak olmayan 3.kişilere karşı edimlerini davacının üstlenmesinden kaynaklandığını, bu durum genel zamanaşımı hükümlerine tabii olduğunu, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 638. maddesine göre; ortaklık sözleşmesinde aksi kararlaştırılmadıkça adi ortaklar birlikte ya da temsilci vasıtasıyla üçüncü kişilere karşı deruhte etmiş oldukları borçlardan müteselsilen sorumlu olduklarını, işlerin devam etmesi için bütün borçları üstlenen davacının mağdur olduğunu, davalı şirket ile imzalanan 07.11.205 tarihli sözleşme ile idareye sunmak üzere düzenlenen 01.02.2006 tarihli sözleşmeden sonra, davalı şirketin 07.11.2005 tarihli sözleşme hükümlerini yerine getirmemesi neticesine taraflar arasında ek sözleşme imzalandığını, yapılan ek sözleşmede yapılan işle ilgili tüm borç ve alacakların davalı ... Sanayi ve Ticaret LTD. ŞTİ.’ne ait olacağına karar verildiğini, ancak davalı şirket yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve işin ihale aşamasında ve kesinleşmesi aşamasında tedarik etmesi gereken geçici ve kesin teminatları tedarik edemediğini ve işin devamı için davacı şirket teminatları tedarik ettiğini, davalı şirket dahi yaptığı itirazın ne kadar yersiz ve hukuki mesnetten yoksun olduğu, gerçekle bağdaşmadığını ve kötüniyet taşıdığını, ellerinde hukuka yapılan itirazın kapsamından ve dosya kapsamından anlaşıldığını, zira davalı şirket itiraz dilekçesinde sadece ve sadece davacı şirkete hiçbir borcunun olmadığını ve faize, ferilerine itiraz ettiğini, tüm bu sayılan sebepler neticesinde, davacının ortaklık sözleşmesi kapsamında üzerine düşen sorumlulukları eksiksiz yerine getirdiğini, davalının haksız yere borca itiraz ettiğinin sabit olduğunu, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Asıl davada Davalı-karşı davada davacı vekili katılma yoluyla istinaf dilekçesinde; asıl dava yönünden 818 sayılı BK 126/4,128,535/1 maddeleri gereğince davacı-karşı davalının zamanaşımına ilişkin tüm beyanları hukuka aykırı olduğu ve istinaflarının reddi gerektiğini beyan etmiştir. Karşı dava yönelik istinaf sebepleri olarak, faturalardan kaynaklı alacak davacı-karşı davalı yetkilisi asil tarafından 15.11.2018 tarihli dilekçe ile ikrar olunduğunu, davacı taraf ticari defterlerinin muteber olmadığını, faturalardan kaynaklı alacaklar asıl dava konusu adi ortaklık ile bir ilgisinin bulunmadığını, adi ortaklık ilişkisi dışında alacak sebebiyle 5 yıllık zamanaşımı olmayacağını belirterek karşı davanın reddine ilişkin mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. Taraflar arasında 07.11.2005 tarihli sözleşme ve bu sözleşmeye ek olarak düzenlenen ek sözleşme imzalanmıştır. Asıl sözleşme gereğince, Gezi parkı ikmal inşaatı işine tarafların birlikte ortak olarak girecekleri, işin bütün gider ve gelirleri davalı ... inşaat şirketine ait olacağı, davacı ... şirketine 80.000,00 TL iş ortaklığı karşılığı ödeneceği kararlaştırılmış. Taraflar arasında imzalanan ek sözleşme ile; davalı şirket İBB Gaziosmanpaşa gazi parkı ikmal inşaatı için geçici teminat davalı şirket tarafından ödenmemesi sebebiyle ... şirketi tarafından ödenen 20.000,00 TL ile birlikte ... şirketi alacağı 100.000,00 TL olacağı, kesin teminat mektubu için ... şirketinin ödediği 50.000,00 TL ile birlikte ... inşaat 150.000,00 TL ... şirketine ödeyeceği, kati ve süresiz teminat mektupları ödenmemesi halinde, ... inşaat toplam 250.000,00 TL ödeyeceği ve teminat mektupların iade edilmemesi halinde ödenecek bedellerin belirtilmiş olduğu görülmektedir. Yine taraflar arasında imzalanan Beyoğlu ...noterliğinin 01.02.2006 tarih ... yevmiye numaralı ortaklık sözleşmesinde; İBB yapı işleri müdürlüğü tarafından ihaleye çıkartılan ve iş ortaklıklarında kalan Gaziosmanpaşa Gazi parkı 2.kısım inşaat işi müştereken ikmal etmek için özel ortaklık kurduklarını, ortaklığın %51 hissesi davacı ... şirketinin, %49 hissesi davalı ... inşaat şirketin olduğu, ortaklar müşterek ve müteselsilen tüm vecibelerden sorumlu olacakları, gerekli sermayeyi müştereken karşılayacaklarını, geçici ve kati teminatı ortaklarca müştereken veya bütünüyle birisi tarafından karşılanacağı, ortaklık sözleşmesinden doğacak ihtilafların halinde İstanbul Mahkemeleri selayetli olacağı kararlaştırılmıştır.Davada davacı, taraflar arasında imzalanan sözleşme ve ek sözleşme gereğince davalının sorumluluğunda olan 98.101,41 TL davacı tarafından ödendiğini, davalı tarafından ödeme yapılmadığını, girişilen icra takibi itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamını talep etmiştir. Davalı, taraflar arasındaki ortaklık sözleşme konusu Gaziosmanpaşa Gazi parkı 2.kısım inşaatı için işveren İBB'ne sunulan noter takdikli 01.02.2006 tarihli noter sözleşme imzalandığını, ortaklık sözleşmesi ile taraflar arasında daha önce imzalanan 07.11.2005 tarihli sözleşme ve ekinin ortadan kaldırılarak yeni sözleşme imzalanmış olduğunu, 01.02.2006 tarihli sözleşmenin 2.maddesinde ortaklık hisselerinin %51 ..., %49 hisse ... şirketine ait olacağı, ortakların tüm vecibelerden birlikte sorumlu olduklarını geçersiz sözleşme kapsamında taleplerin reddini talep etmiştir. Davalı karşı davası ile, taraflar arasındaki cari hesap ilişkisi ve faturalar itibariyle 45.072,19 TL alacaklı olduklarını belirterek bu bedelin tahsilini talep etmiştir. Mahkemece, bilirkişi raporu doğrultusunda asıl davanın 24.273,36 TL asıl alacak ve 3.752,75 TL işlemiş faiz olmak üzere 28.026,11 TL kısmı için davanın kabulüne ve icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile bu miktar itibariyle takibin devamına, %20 icra inkar tazminatının tahsiline, karşı davanın reddine karar vermiştir. Dosyada sureti bulunan Bakırköy ...İcra müdürlüğünün ... icra takip dosyasında, takip tarihi 18.01.2016 tarihi olup, takip asıl alacak 98.101,41 TL ve işlemiş faiz 15.336,07 TL olmak üzere toplam 113.437,48 TL üzerinden icra takibine başlanılmıştır. Davalı vekilinin icra takibine itirazı ile icra takibi durmuştur.Taraflar arasında imzalanan 07.11.2005 tarihli sözleşme ile, İBB ihaleye çıkartılan Gaziosmanpaşa Gazi Parkı ikmal inşaatı yapımı ilişkin olarak adi ortaklık ilişkisi kurulmuş, akabinde bu sözleşmeye ek bila tarihli sözleşme imzalanmıştır. Yine taraflar İBB istemi doğrultusunda Beyoğlu ...noterliğinin 01.02.2006 tarih ... yevmiye numaralı ortaklık sözleşmesi imzalanmıştır. Taraflar arasında imzalanan 01.02.2006 tarihli noter huzurunda imzalanan adi ortaklık sözleşmesi, 07.11.2005 tarihli adi yazılı sözleşmeden sonra düzenlenmiştir. Ayrıca imzalanan ek sözleşme tarihi belli değildir. Taraflar arasında son yapılan sözleşme 01.02.2006 tarihli sözleşme olduğundan bu sözleşme kapsamında mahkemece inceleme yapılmış olması doğru olmuştur.Mahkemece, 01.02.2006 tarihli adi ortaklık sözleşme geçerli kabul edilerek yapılan masrafların buradaki paylaşım oranı olan davacı şirketin %51 ve davalı şirketin %49 hisse oranı itibariyle bilirkişiden rapor alınması doğru olmuştur.Denetime elverişli bilirkişi raporu gereğince; davacı tarafından adi ortaklık ilişkisine yapmış olduğu masraf toplamı 107.644,95 TL olduğu, davalının sorumlu olduğu bedel ise 52.746,03 TL olduğu anlaşılmıştır.Eldeki davanın tarafları arasındaki adi ortaklık hükümlerine ilişkin noterde düzenlenmiş yazılı bir sözleşme bulunmaktadır. Her iki taraf arasında adi ortaklık ilişkisinin bulunduğu konusunda bir uyuşmazlık yoktur. Adi ortaklık sözleşmesi mülga 818 sayılı BK'nın 520 ve devamı maddelerinde düzenlemiştir.Somut olayda taraflar arasındaki adi ortaklık henüz tasfiye edilip edilmediği dosya kapsamında belirlenememektedir. Bilindiği gibi Tasfiye edilmeyen bir adi ortaklıkta da zamanaşımı süresi işlemeye başlamaz, bu durumda zamanaşımı süresinin dolduğundan da söz edilemeyeceğinden, mahkemece taraflar arasındaki adi ortaklık ilişkisinin tasfiye edilip edilmediğini öncelikle belirlemesi gerekmektedir.O halde, taraflara adi ortaklık ilişkisinin sona erdiğini ve tasfiye edilip edilmediği ile adi ortaklık ilişkisinin sona erdiği tarihler sorulmak suretiyle, dava konusu alacaka yönünden zamanaşımına uğrayıp uğramadığı hususunda değerlendirme yapmak ve ayrıca sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 818 sayılı Borçlar Kanunu 126 maddesi delaletiyle 125 maddesi yönünden de zamanaşamı iddialarının incelenmesi suretiyle sonucuna göre asıl dava yönünden karar verilmesi gerekirken bir kısım alacaklar yönünden alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesi ile kısmen kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.Açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin istinaf talebinin kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/01/2020 tarih, 2018/436 Esas, 2020/31 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Taraflarca yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE,5-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 04/03/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.