T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/613 Esas
KARAR NO: 2023/737
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2023/72
DAVANIN KONUSU: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 03/05/2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İHTİYATİ TEDBİR TALEBİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin, ... Ticaret Limited Şirketi nezdindeki alacağından dolayı keşideci incim hayvancılık'tan Muş ... Bankası Şubesinin, ... numaralı, 21/11/2022 tanzim. 32.000 TL bedelli bir çek almış olduğunu, sözü edilen çekin müvekkiline gönderilmek üzere verildiği kargoda kaybolduğunu ve müvekkilinin rızası dışında zilyetliğine alınamamış olduğunu, hemen akabinde İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 18/11/2022 tarih ve 2022/721 esas numaralı dosya ile kıymetli çek iptali davası açıldığını, ödenmekten men kararı verilerek çek bedelinin 3. şahıslara ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilerek garanti bankasına durumu bildirir ilgili yazı yazıldığını ancak çekin tahsil kabiliyeti olmadığını anlayan alacaklının kötüniyetli olarak icra takibine girişmiş ve dahi ihtiyati haciz yoluyla müvekkilin banka hesaplarına bloke koydurduğunu, taraflarınca ilgili takibin öğrenilmesinin hemen ardından takibe ve ihtiyati haciz kararına itiraz edildiğini, mahkemece belirlenen teminat miktarı yatırılarak takibin durdurulduğunu ve ihtiyati haciz kararının kaldırıldığını, dava konusu çekin davalı ... Anonim Şirketi’nin elinde olduğunu, hali hazırda müvekkilin mağdur edilmiş olup daha fazla mağduriyetlere sebebiyet vermemek adına İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/721 Esas numaralı dosya 03/01/2023 tarihli muhtıra gereği taraflarına verilen 2 haftalık süre içerisinde iş bu ihtiyati tedbirli davanın açıldığını, davanın kabulü ile ödeme yasağının devamına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesine, dava konusu edilen muş garanti bankası şubesinin, ... numaralı, 21/11/2022 tanzim. 32.000 TL bedelli çekin davalı ... Anonim Şirketi’nden istirdadına ve müvekkile iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİR KARARI: İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/72 Esas ve 08/02/2023 tarihli ara karar ile; "Mahkememizce tedbir kararı hususunda İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan 06.02.2023 tarihli müzekkeremize verilen 07.02.2023 tarihli cevabi yazıda 4.800 TL teminat yatırıldığını ve bankaya yazılan ödemeden men yazısının gönderdiği hususları dikkate alındığında mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşma ihtimalinin bulunması nedeniyle davacının talebinin yerinde olduğu, İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2022/721 Esas Sayılı dosyasında ihtiyati tedbire ilişkin olmak üzere teminat alınmış olması da göz önünde bulundurularak davacının ihtiyati tedbir talebinin mahkememizce kabul gördüğünden ihtiyati tedbir talebinin kabulüne " karar verilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZ: Davalı vekili itiraz dilekçesinde özetle; söz konusu ara karar ile İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen tedbir kararının devamına hükmedildiğini, tedbirin devamına ilişkin verilen bu kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davacının huzurdaki dava ile ileri sürdüğü iddiaların haksız ve dayanaktan yoksun olup taleplerinin reddi gerektiğini, davacı yanın dava konusu çekin kargoda kaybolduğundan bahisle TTK 651. Madde gereğince iptalini talep etmekte olduğunu, davacının dayandığı kanuni düzenlemede kanun koyucunun kıymetli evrak elinden rızası dışında çıkan hak sahiplerinin mağduriyet yaşamasını engellemek maksadını taşıdığını, ancak davacının haksız olarak borçtan kurtulmak maksadıyla bu yola başvurmuş olduğunu, davacı tarafın dava konusu çekin zayi olduğuna ilişkin herhangi bir somut dayanak sunamamışken yeterli kanaat oluştuğu bahsiyle verilen tedbir kararının devamına yönelik ara karar müvekkil şirket tarafından haksız sonuç doğurduğunu, müvekkil şirketin dava konusu kambiyo senedini usule uygun şekilde alarak icra takibine konu ettiğini, faktoring şirket niteliğinde olan müvekkil şirketin ilgili yasal düzenlemeler gereğince müvekkil tarafından iddia edildiği gibi kötü niyetle iktisap edilmesinin söz konusu dahi olmadığını, zira Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkındaki Yönetmeliğin 8/d. maddesi uyarınca müvekkil şirketin ticari ilişkiye dayanmayan faturaya bağlı olmayan bir alacağı devralması zaten mümkün olmadığını, İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesince verilen tedbir kararının devamına ilişkin 08.02.2023 tarihli itirazlarının kabulü ile söz konusu karardan rücu edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZIN REDDİ KARARI: İstanbul Anadolu 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/72 Esas ve 09/03/2023 tarihli ara kararı ile; "Yukarıda açıklanan sebepler muvacehesinde davacının kıymetli evrak üzerindeki imzaya ilişkin olarak sahtelik iddiasında bulunması, verilecek ihtiyati tedbirin teminat mukabilinde veriliyor olması ve mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşma ihtimalinin bulunması hususu değerlendirilerek bahsi geçen talep yaklaşık ispat zımnında mahkememizce kabul gördüğünden İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesince vekilen tedbir kararının devamına ve mahkememizin buna ilişkin 08/02/2023 tarihli gerekçeli ara kararına karşı davalı vekilinin itirazının reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde; "Davacının ileri sürdüğü iddiaların haksız ve dayanaktan yoksun olup taleplerinin reddi gerektiğini, davacının dava konusu çekin kargoda kaybolduğundan bahisle TTK 651. madde gereğince iptalini talep ettiğini, kanun koyucunun bahsi geçen düzenleme ile kıymetli evrak elinden rızası dışında çıkan hak sahiplerinin mağduriyet yaşamasını engellemeyi amaçladığını, ancak davacının haksız olarak borçtan kurtulmak maksadıyla bu yola başvurduğunu, Davacının dava konusu çekin zayi olduğuna ilişkin herhangi bir somut dayanak sunamamışken ilk derece mahkemesince yeterli kanaat oluştuğu bahsiyle verilen ara kararın müvekkil yönünden haksız olup, müvekkilin alacağına ulaşmasını engellediğini, Müvekkilin dava konusu kambiyo senedini usule uygun şekilde alarak icra takibine konu ettiğini, faktoring şirketi olan müvekkilin ilgili yasal düzenlemeler gereğince iddia edildiği gibi kötü niyetle iktisabının söz konusu olamayacağını, Faktoring Şirketlerinin Kuruluş ve Çalışma Esasları Hakkındaki Yönetmeliğin 8/d. maddesi uyarınca müvekkil şirketin ticari ilişkiye dayanmayan, faturaya bağlı olmayan bir alacağı devralmasının zaten mümkün olmadığını, nitekim ilgili fatura, tevdii bordrosu ve faktoring sözleşmesinin ilk derece mahkemesine sunulduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.
GEREKÇE: Dava, çekin istirdadı istemine ilişkindir. Dairemizin önüne gelen uyuşmazlık ise, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının istinafı istemidir. İlk derece mahkemesi tarafından; "... İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2022/721 Esas Sayılı dosyasında ihtiyati tedbire ilişkin olmak üzere teminat alınmış olması da göz önünde bulundurularak davacının ihtiyati tedbir talebinin mahkememizce kabul gördüğünden ihtiyati tedbir talebinin kabulüne." karar verilmiştir. İhtiyati tedbir kararına davalı vekili tarafından itiraz edilmiş, mahkemece duruşmalı olarak yapılan inceleme ile ihtiyati tedbire itirazın reddine karar verilmiştir. Karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İİK 72/3 maddesinde; "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir. Mahkemece dosya kapsamına sunulan deliller değerlendirilerek, davadan önce açılan İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin 2022/721 Esas sayılı çek iptali dosyasında verilen ihtiyati tedbirin devamına karar verilmesinde usule aykırılık olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile HMK'nun 362/1-f maddesi uyarınca kesin olarak karar verildi.03/05/2023