T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2023/231 Esas
KARAR NO: 2023/639 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 3.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/01/2023
NUMARASI: 2022/128 E.SAYILI ARA KARAR
DAVANIN KONUSU: Marka (Manevi Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ: 06/04/2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
TALEP; Tespit - tedbir talep edenler vekili İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/82 D.İş sayılı dosyasına sunduğu dilekçesinde; müvekkilleri adına ... ve ... sözcük ve şekil markalarının, giysi, her türlü tekstil ürünleri ile ayakkabı ve çanta emtialarında tescilli olduğunu, müvekkilinine gelen ihbar üzerine, karşı taraf işyerlerinin çekilen fotoğraflarından müvekkillerinin markalarını taşıyan taklit ürünlerin karşı tarafa ait işyerlerinde satışa sunulduğunu, müvekkillerinin marka sahipliğinden kaynaklanan haklarının ihlal edildiğini ileri sürerek, delil tespiti yapılarak, bilirkişi tarafından tespit sırasında görülmesi halinde bu ürünlere tedbiren el konularak muhafaza altına alınmasını talep etmiştir.
TEDBİR ve TESPİT KARARI; İstanbul 2.FSHHM'nin 2022/82 D.İş dosyasında 04/07/2022 tarihli kararıyla:"...1)6100 sayılı HMK'nın 400 vd. maddeleri gereğince, istek belli bir fiili durumun tesbiti olup, talep edenin hukuksal yararı olduğu kanaatine varılmakla, tesbit talebi yasaca uygun ve hukuken hemen korunması zorunlu görüldüğünden, şimdilik tebligat yapılmaksızın uzman bilirkişi yardımıyla delil tespitine yönelik talebi ile tedbiren el koyma talebinin, 6100 sayılı HMK'nın 389-390 maddeleri ile 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 159.maddesi gereğince 50.000,00 TL (ellibintürklirası) nakdi teminat veya aynı miktarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu ibrazı şartıyla KABULÜ ile (teminat el koyma tedbiri yönünden geçerli olmak üzere) talep eden adına TPMK nezdinde tescilli markalarına konu ürüne iltibas yaratan ürün ya da taklit ürün satışının yapılıp yapılmadığının TALEBE KONU TESPİT ADRESİYLE SINIRLI OLMAK ÜZERE tespiti ile iş yeri sahibine ait bilgiler de dahil olmak üzere talep kapsamında inceleme yapılarak, bilirkişinin değerlendirmeleri kapsamında TAKLİT YADA TECAVÜZ MAHSÜLÜ OLDUĞU BİLİRKİŞİ tarafından tespit edilen taklit ürünlere, ürün kutularına, ürün etiketlerine, tabela, kartvizit, afiş, broşür vb. tanıtım vasıtalarına (tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimin ve satışını engellemeyecek şekilde) EL KONULMASINA, el konulan ürünlerin bu aşamada masrafı talep edene ait olmak üzere yeddi emine TEVDİİNE, 2)6100 sayılı HMK'nın 393/1 maddesi gereğince iş bu kararın tebliğinden itibaren 1 haftalık kesin süre içinde teminat yatırılmadığı, yatırılsa dahi kararın infazı için ilgili icra dairesine başvurulmadığı takdirde iş bu tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılacığının talep eden tarafa ihtarına, 3)El koyma tedbirine yönelik kararının infazı yönünden 6100 sayılı HMK'nın 393/2 maddesi gereğince işbu tedbirin İstanbul İcra Dairesi aracı kılınarak İNFAZINA, 4)Dosya kapsamı ve tespit talep dilekçesindeki delil tespiti talepleri nazara alınarak, fotoğraf ve görsel suretlerde eklenmek suretiyle rapor tanzim etmek üzere mahkememizce resen bilirkişi olarak Marka Vekili ...'ın seçilip görevlendirilmesine, rapor tanzimi için bilirkişiye 15 günlük mehil verilmesine, raporun ibrazına müteakip talep dilekçesi ile birlikte taraflara tebliğine, ..." şeklinde karar verilmiştir. Davacı tarafça İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2022/128 Esas sayılı dosyasında marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, ref'i ve meni ile manevi tazminat talepli dava açılmış, mahkemenin 25/07/2022 tarihli 11 numaralı tensip kararı ile, D.İş. Dosyasından verilen 04/07/2022 tarihli tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına karar verilmiştir. Davalı ... Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından 07/12/2022 tarihli dilekçe ve 09/12/2022 tarihli cevap dilekçesiyle tedbir kararına itiraz edilmiş; tedbir kararının usulüne uygun verilmediği, karşı tarafın usulünce gösterilmediği, tedbirin süresinde infaz edilmediği, birbirinden ayrı üç ticari işletme yönünden başvuruda sadece 50.000 TL teminat mukabilinde tedbire hükmedilmesinin de hakkaniyete aykırı olduğu ileri sürülmüş davanın tefrik edilmesi talep edilmiş, arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediği, yabancılık teminatı yatırılması gerektiği ileri sürülmüş, 19/07/2022 tarihinde el konulan malların müvekkili ile ilgisinin bulunmadığı, delil tespiti esnasında hazır bulunan müvekkilinin çalışanı İbrahim Yıldırım'ın müvekkiline aet işyerinde kendisine ait mal ve eşyaları bulundurduğu, tedbir infazı ile kendisine ait mallara el konulmasının ardından ise bu durumu müvekkilinden sakladığı, mahkemenin tebligatını dahi müvekkiline bildirmediği, davadan ve yapılan işlemlerden haberdar olmadığını, müvekkilinin ürünlerle ilgisinin bulunmadığını, bu ürünlerin müvekkilinin defterlerinde kayıtlı olmadığını, müvekkilinin ...'a ait ürünlerin sahte mi, gerçek mi olduğunu bilmediğini, tespit dosyasında alınan bilirkişi raporuna ve delil tespitine itiraz ettiklerini, marka tecavüzü iddiasını kabul etmediklerini, müvekkilinin çalışanına ait ürünlerin orijinal ise davanın reddi gerektiğini, çalışanın kendilerine orijinal olduğunu söylediğini, ülkemizde yurt dışından pekçok orijinal ürünün, resmi distribütör haricinde ithal edilip pazarlanmasının mümkün olduğunu, marka hakkının tüketilmesi ilkesi gereği davanın reddini talep ettiklerini , tedbir kararının ve bu kararın devamına ilişkin tensip kararının kaldırılmasını talep ettiklerini beyan etmiştir.
TEDBİRE İTİRAZIN REDDİ KARARI; İstanbul 3.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 04/01/2023 tarihli 2022/128 E. sayılı kararıyla; "...Dava dilekçesi, cevap dilekçeleri, TPMK kayıtları, İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/82 D.İş sayılı dosyasındaki 04/07/2022 tarihli bilirkişi raporu, tespit sonrası düzenlenen tutanak ve bütün dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Davalılar vekillerinin ihtiyati tedbir kararının kaldırılması ile davalı ... TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ vekilinin teminat miktarının artırılmasına ilişkin taleplerinin reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davalı ... Tic. Ltd. Şti. vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/82 D.İş sayılı dosyasında, müvekkilinin gıyabında aynı anda delil tespiti ve tedbir kararı verilerek, müvekkilinin işyerine gelinerek bir takım mallara el konulduğunu tutanağın İbrahim Yıldırım isimli kişiye imzalatıldığını, tedbir kararına D.İş dosyasında itiraz ettiklerini, mahkemenin tensip kararına da itiraz ettiklerini, mahkeme itirazlarını reddetmişse de, davacı tarafın yabancılık teminatından muaf olduğuna dair belge sunmadığını, 3 ayrı kişi yönünden mahalde uygulanacak tedbir için sadeci 50.000 TL teminata hükmedilmesinin haksız olduğunu. -Tedbir kararının 04/07/2022 günü verildiğini, tedbir talep edenin 07/07/2022 tarihinde teminat yatırdığını, tedbirin ise 7 günlük infaz süresi geçtikten sonra 19/07/2022 tarihinde infaz edildiğini, HMK 393. Madde gereğince tedbir kendiliğinden kalkmış sayılacağından usul ve yasaya aykırı infaz edilerek müvekkilinin mağdur edildiğini. -Mahkemenin 25/07/2022 tarihli tensip ara kararının D.İş sayılı dosyasından verilen tedbir kararına dayanıyorsa da, D.İş dosyasında verilen tedbir süresinde infaz edilmediğinden düştüğünden kararın devamına da karar verilemeyeceğini. -Henüz delil tespiti yapılmadan, dosyada delil bulunmadığı halde İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/82 D. İş sayılı dosyasında aynı anda delil tespiti ve tedbir kararı verilmesinin Anayasa'nın 36. Maddesi ile korunan "hukuk güvenliğine" aykırı olduğunu, tespit raporuna itiraz ettiklerini, kaldı ki raporda da el konulan ayakkabı ve çantaların orijinal mi, sahte mi olduğu konusunda kati bir neticeye varılamadığının bildirildiğini, HMK 389. Madde gereğince tedbir koşullarının mevcut olmadığını, davacının haklılığını yaklaşık olarak ispat edecek delil sunmadığını, telafisi imkansız zarar durumunu ispatlayamadığını. -Mahkemenin tedbir kararının devamına ilişkin tensip kararına itirazı ile ilgili hüküm kurmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla, tedbire itirazın reddine ve teminatın arttırılması talebinin reddine ilişkin mahkeme kararının kaldırılarak, tedbir kararı ve tensip kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER; İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/82 D.İş sayılı dosyasının örneğinin incelenmesinde; tespit ve tedbir talep eden tarafça karşı taraf olarak "Tüzel Kişilikler: 1)... isimli işyeri, 2)... Adresinde faaliyet gösteren ... isimli işyeri 3)... isimli işyeri..." şeklinde üç ayrı karşı tarafı gösterdiği, mahkemece 04/07/2022 tarihli Değişik İş Kararı ile tespit ve tedbir talebinin kabulüne karar verdiği, bilirkişi ve tespit talep eden vekili ile "İşyeri Yetkilisi Olduğunu Beyan eden ..." isim ve imzalarının bulunduğu 19/07/2022 tarihli tutanakta ... firmasına ait markaları ihtiva eden 49 adet çanta, 4 adet 2 çift ayakkabı, ... marka ve logosunu ihtiva eden 21 adet çanta tespit edildiği ürünlerin orijinal ürün işçilik ve kalitesinden uzak olduğunun tutanakta beyan edildiği anlaşılmıştır. Tespit ve tedbir talepli dosyada, bilirkişi marka vekili ... tarafından düzenlenen 20/07/2022 tarihli bilirkişi raporunda: 10.sayfasında: ... LİMİTED ŞİRKETİ 'ne ait ... Çarşısı İşyeri No. ... Fatih/İSTANBUL adresine gidildiği, tespit talebine konu ... firmasına ait markaları ihtiva eden 49 adet çanta, 4 adet-2 çift ayakkabı, ... firmasına ait ... marka ve logosunu ihtiva eden 21 adet çantanın tespit edildiği,...dosya kapsamında tespit talebine konu bütün adreslerde tespit edilen ürünlerin işçilik ve malzeme kalitesinden uzaklaşılması, ürünlerin üzerinde orijinal ürün olarak kabul edilebilecek herhangi bir barkod-karekod bulunmaması nedenleri ile orijinal ürün olmadıklarının değerlendirilebileceği, ancak ilgili ürünlerin orijinal ürünlerin işçilik ve malzeme kalitesinden uzak ürünler olduğu ancak ürünlerin kati olarak orijinal ya da taklit ürün olup olmadığının fiziki muayene dışında bir takım detaylı incelemeler ile anlaşılabileceği beyan edilmiştir.
G E R E K Ç E: Davacılar vekili İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/28 D.İş sayılı dosyasında, müvekkillerinin tescilli markalarından kaynaklanan haklarına dayanarak delil tespiti ve tedbir talebinde bulunduğu, ilk derece mahkemesince karşı taraf adreslerinde delil tespiti yapılarak , taklit yahut tecavüz olduğu tespit edilen ürünler, ürün kutuları, etiket, tabela, kartvizit, afiş broşür tanıtım malzemelerine el konularak, masrafı talep edene ait olmak üzere yeddiemine tevdiine karar verildiği, asıl davanın açılması ile de, mahkemenin davacılar vekilinin talebi üzerine tensip kararı ile tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına karar verildiği, ... vekilinin tedbire itiraz ettiği, mahkemece itirazın reddine karar verildiği, karara karşı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı vekilinin ilk derece mahkemesinin tedbirin devamına ilişkin tensip kararına yönelik olarak da istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. HMK 397/2 maddesinde; "İhtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği taktirde nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder" hükmü düzenlenmiştir. Yasal düzenlemeden, tedbir kararının verilmesi ve kararın uygulanmasının talep edildiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde esas hakkında dava açılması halinde, tedbir kararı mahkemece tedbirin kaldırılmasına karar verilmediği sürece, karar kesinleşinceye kadar devam edeceği anlaşılmaktadır. Tedbir talep eden tarafça 07/07/2022 tarihinde teminat yatırılarak tedbirin infazının talep edildiği, bu tarihten itibaren de iki hafta içerisinde asıl dava açıldığından, mahkemenin tensip kararına yönelik davalı istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.6100 Sayılı HMK 389. Madde ve 6769 Sayılı SMK 159. Madde hükümlerinde tedbir talebinin yaklaşık ispat koşulunun sağlanması ve tedbir talep etmekte hukuki yararın bulunması halinde verilebileceği düzenlenmiştir. İstanbul 2. FSHHM'nin 2022/28 D.İş sayılı dosyasında, ilk derece mahkemesince tedbir talep edenler vekilinin talebi üzerine, tespit talebi ile birlikte tedbir talebinin de kabulüne hükmedildiği, mahkemenin kararında yaklaşık ispat yönünden hangi delillere dayanılarak tedbir talebinin kabulüne karar verildiği ve gerekçesinin açıklanmadığı anlaşılmıştır. Mahkemece öncelikle uzman bilirkişilerden marka ihlali bulunup bulunmadığı ve ürünlerin orijinal olup olmadığı yönünde usulüne uygun rapor alınarak, tedbir talebinin değerlendirilmesi gerekirken, yaklaşık ispat koşulları değerlendirilmeden, hangi delillere dayanıldığı ve kararın gerekçesi açıklanmadan, tespit ile tedbir talebinin birlikte kabulü ile tespit sırasında taklit olduğu tespit edilen ürünlere yönelik tedbir kararının infazına karar verilerek, tedbirin sınırları konusunda insiyatifin bilirkişiye bırakılması yerinde değildir. Mahkemece alınan raporda, ürünlerin orijinal üründe bulunması gereken işçilik ve kaliteye sahip olmadığının beyan edildiği anlaşılmıştır. Tedbire itiraz eden ve istinaf başvurusunda bulunan ... Çanta vekilinin itirazında ürünlerin kendilerine ait olmayıp işyeri çalışanına ait olduğunu, defterlerinde kayıtlı olmadığını, çalışanlarının orijinal olduğunun beyan ettiğini ileri sürmüşse de, ürünlerin orijinal olduğuna yönelik herhangi bir delil sunulmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece, tekstil mühendisi bilirkişinin de bulunduğu heyetten ürünlerin taklit olup olmadığı konusunda rapor alındıktan sonra itirazın değerlendirilmesi gerekirken, inceleme yapmaksızın itirazın reddine karar verilmesi yerinde görülmediğinden, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, itirazın reddine ilişkin mahkeme kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, bu aşamada tedbirin devamı ile Dairemizin kararında işaret edildiği şekilde rapor alınarak itirazın değerlendirilmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-Davalı ... Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf isteminin KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 2-İstanbul 3.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 04/01/2023 tarihli 2022/128 E. sayılı kararının 6100 sayılı HMK.'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın Dairemizin kararında işaret edildiği şekilde rapor alındıktan sonra itirazın değerlendirilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- Bu aşamada tedbirin devamına, 5-İstinaf talebi kabul olunmakla istinaf peşin harcının talep halinde iadesine, 6-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davalı ... Eşya Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan 492,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 280,00 TL teb.müz.posta giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,8-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 06/04/2023 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.