T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/1565 Esas
KARAR NO: 2023/614
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/11/2020
NUMARASI: 2018/709 E. - 2020/725 K.
DAVANIN KONUSU: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 05/04/2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin iş yerinde 30/08/2017 tarihinde meydana gelen hırsızlık sonucu müvekkilinin mağdur olduğunu, Küçükçekmece CBS'nin 2017/41696 soruşturma nolu dosyasında suç duyurusunda bulunduklarını, müvekkilinin rızası hilafına elden çıkan çeklerin iptali için Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/101 esas sayılı dosyasında dava açtıklarını, elden çıkan çeklerden ... Bankası Halkalı Şubesine ait 15/02/2018 keşide tarihli 20.000,00 TL bedelli çekin ... bank'a ibraz edilmiş olduğundan bunun üzerine çekin istirdatı davası açtıklarını belirterek, takibe dayanak çekin iadesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, davalı müvekkilinin iyi niyetli olup ve çek iktisabında kusuru bulunmadığını belirterek, cevap dilekçesinde belirtilen nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstanbul 11.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16.11.2020 tarih ve 2018/709 Esas - 2020/725 Karar sayılı kararıyla; " Çekin istirdadı için davalının kötüniyetle veya ağır kusurlu olarak hareket ettiğinin ispatı gerekir. Ne var ki davacı tarafından bu yönde bir delil sunulmamıştır. Ayrıca davalı faktoring şirketi davaya konu çeki 6361 Sayılı Kanunun 9/2 Fıkrası çerçevesinde usulünce aldığı, davacı tarafından davalının ağır kusurlu veya kötüniyetli hareket ettiğine dair delil sunulamadığı anlaşılmakla davanın reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde; "Müvekkil şirket adresinde meydana gelen hırsızlık olayında davaya konu ... Bankası Halkalı Şubesi'ne ait 15.08.2018 keşide tarihli ... çek numaralı 20.000,00 TL bedelli çekin de aralarında bulunduğu çeklerin çalındığını, bu konuda Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı 2017/41696 Sor. numarası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, ayrıca çeklerin iptali için Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde 2018/101 Esas sayılı dosyası ile dava ikame olunduğunu, Davaya konu çekin 15.02.2018 tarihinde ... Bank'a ibraz edilmiş olduğundan çekin istirdadı davası açma zorunluluğu hasıl olduğunu, ancak mahkemece davanın reddine karar verildiğini, mahkemenin bu kararının hukuka aykırı olduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.
GEREKÇE: Dava, çekin istirdadı istemine yöneliktir. İlk derece mahkemesi tarafından, "Çekin istirdadı için davalının kötüniyetle veya ağır kusurlu olarak hareket ettiğinin ispatı gerekir. Ne var ki davacı tarafından bu yönde bir delil sunulmamıştır. Ayrıca davalı faktoring şirketi davaya konu çeki 6361 Sayılı Kanunun 9/2 Fıkrası çerçevesinde usulünce aldığı, davacı tarafından davalının ağır kusurlu veya kötüniyetli hareket ettiğine dair delil sunulamadığı anlaşılmakla davanın reddine." karar verilmiştir. Hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacı, iş yerinde meydana gelen hırsızlık sonucu davaya konu ... Bankası Halkalı Şubesine ait 15/02/2018 keşide tarihli 20.000,00 TL bedelli çekin de aralarında olduğu çeklerinin çalındığını ileri sürerek işbu davayı açmıştır. Davalı faktoring şirketi ise, çeki bankaya ibraz eden hamil durumundadır. TTK. 792. maddesiyle, "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamilin ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olacağı." hüküm altına alınmıştır. Belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir. Somut olayda, davalı faktoring şirketinin davaya konu çeki 6361 Sayılı Kanunun 9/2 maddesine uygun olarak temlik aldığı ve davacı tarafından davalının ağır kusurlu veya kötüniyetli olduğuna dair delil sunulamadığından davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığından, davacı vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 179,90 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 120,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.05/04/2023