T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/25 Esas
KARAR NO: 2022/1999
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/01/2020
NUMARASI: 2018/202 2020/36
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 25/11/2022
İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 50.000,00 TL bedelli 15/02/2018 ödeme günlü ve yine 23.000,00 TL bedelli 15/02/2018 ödeme günlü 2 adet çeki ödediğini, ancak tarafına protesto evrakı gönderildiğini, bu senetlerin bedellerini ödediğine ilişkin makbuzları sunduğunu, 15 yıldır tanıdığı ...'na güvendiği için taşınmazın teminat göstererek kredi çekmesi için verdiğini ancak kendisinin başkasına olan borçları için de teminat göstermesi ve haciz gelmesi nedeni ile arsayı ...'e sattığını, davalı şirket ...'a malzeme verip alacağını tahsil edemeyince arsayı haczettirdiğini, bunun üzerine davalı şirket yetkilisinin haczi kaldırması için 50.000TL'lik davalı şirketin vekili davalı ...'a ise 23.000TL'lik senet verdiğini, 7000TL'yi avukatlık bedeli olarak davalı avukat ... hesabına ödediğini, 100.000TL nin ise davalı şirketin temsilcisi ... hesabına yapıldığını, beyan ederek borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili ve davalı asil cevap dilekçesinde özetle; Kambiyo senetlerinin sebepten mücerret olduğunu, davacı ile dava dışı ... isimli kişi arasındaki ilişkiyi bilmediği gibi bu ilişkiden kendilerinin de sorumlu olmadıklarını, ...'nun müvekkil şirkete yaklaşık 300 bin TL borcu olduğunu, müvekkili şirketin sahibi olan ...'a da başka borçları olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: "....Her ne kadar davacı davalılara yapmış olduğu 107000,00 TL ödemenin senet borcu için yapıldığını ileri sürmüş ise de, dosyada buna ilişkin bir delil bulunmamaktadır. Ayrıca senet tarihlerinin incelenmesinde ödeme tarihlerinden sonra olduğu görülmüştür. Kambiyo senedi niteliği gereği asıl ilişkiden mücerrettir. Davacının yapmış olduğu ödemenin dava konusu kambiyo senetleri için yapıldığını kesin deliller ile ispatlaması gerekirken, bildirmiş olduğu icra dosyaları ve dava dosyalarında ve dava dosyamızda bu yönde bir delil bulunmadığından davanın reddine..." şeklinde karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davacı istinaf dilekçesinde özetle; davalı taraf ile şahsının hiç bir ticari ilişkisi olmadığını, iş bu borcun konusu bedelin dava dosyasına ibraz etmiş oldukları dekontlar ile ödediğini, bu ödeme sonrası senetleri şahsına vereceğini beyan ettiklerini ancak sonrasında senetleri teslim etmeyip icra takibine koyduklarını, senedin tanzim tarihinden bir hafta sonra davalı şirket yetkilisinin ...'ın hesabına ödenen 100 bin TL bedeli şahsının borcu olmasa neden göndereceğini, ayrıca davalının vekili avukatın hesabına da 7.000TL vekalet ücretini aynı gün banka aracılığıyla ödediğini, tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde borcun ödendiğine karine teşkil edeceğini, buna rağmen davalı tarafın senetleri teslim etmeyerek ödenmemiş gibi kötü niyetli olarak takip işlemi başlattığını, mahkemenin banka aracılığıyla yapılan bu ödemeleri dikkate almadan davalarının reddine karar verdiğini beyanla mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
İNCELEME -Davaya konu 2 adet senet incelendiğinde; 15.02.2018 vade 03.08.2017 tanzim tarihli 50.000TL bedelli nakden kaydı olan bonoda keşidecinin davacı ..., lehtarın ...Şti olduğu, 15.02.2018 vade 03.08.2017 tanzim tarihli 23.000TL bedelli nakden kaydı olan bonoda keşidecinin davacı ..., lehtarın ... olduğu görülmüştür.-Davacının ödeme iddiasının delili olarak sunduğu makbuzlar incelendiğinde;09.08.2017 tarihli 1.makbuzda gönderenin dava dışı ..., alıcının ... olduğu, 7000TL bedelli ödemenin açıklamasında; "... öd. (verilen borç) Dos. Hcz. Kld. Şeklinde açıklama olduğu, 09.08.2017 tarihli makbuzda ise gönderenin dava dışı ..., alıcının ... olduğu, 100.000TL bedelli ödemenin açıklamasında; "... hesap kapama/borç ödeme" Şeklinde açıklama olduğu görülmektedir.
İNCELEME VE GEREKÇE Davacı, davaya konu 2 adet bononun ödendiğini iddia ederek menfi tespit kararı verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davaya konu 15.02.2018 vade 03.08.2017 tanzim tarihli 23.000TL bedelli nakden kaydı olan bonoda keşidecinin davacı ..., lehtarın davalı ... olduğu, davacı tarafça ödeme belgesi olarak sunulan 7000TL'lik makbuzda alıcının ... olduğu, gönderen kişi üçüncü kişi ise de; açıklamasında "... öd. (verilen borç) Dos. Hcz. Kld." şeklinde ibarenin olduğu, yine davaya konu 15.02.2018 vade 03.08.2017 tanzim tarihli 50.000TL bedelli nakden kaydı olan bonoda keşidecinin davacı ..., lehtarın ... Şti olduğu, davacının ödeme iddiası yönünden sunulan makbuz incelendiğinde makbuzda alıcının davalı şirket ortağı/yetkilisi olduğu ve makbuzda "... hesap kapama/borç ödeme" şeklinde açıklama olduğu, davalıların cevap dilekçesinde delil bildirmediği, öninceleme duruşmasından sonra sunulan delil listesinde ise; icra dosyaları ve hukuk değişik iş dosyalarına dayanıldığı görülmektedir.Davalıların, davacının delil olarak dayandığı ödeme belgelerinde ihtirazi kayıtlarının bulunmadığı, davalının 20.09.2018 Tarihli duruşmada "yapılan ödemelerin senetlerle ilgisi yoktur" şeklinde beyanda bulunulduğu, ancak bu hususta yazılı delil sunmadığı, ödemelerin senet tanzim tarihinden sonra olduğu da dikkate alındığında, davacı tarafça dayanılan ödemelerin dava konusu senetlere ilişkin olduğunun kabulü gerekir. Bu durumda davacının davasının kısmen kabulüne, davacının dava konusu 50.000TL bedelli senet yönünden davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine, dava konusu 23.000TL lik senedin ise 7.000TL' lik kısmı yönünden davacının davalı asile borçlu olmadığının tespitine, fazla istemin reddine karar vermek gerekirken davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiştir.Açıklanan nedenle davacının istinafının kısmen kabulüne, HMK 353/1.b.2 md gereğince ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, dairemizce yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;1-Davacının istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜNE,2- 6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 16.01.2020 gün ve 2018/202 Esas, 2020/36 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3- Davanın KISMEN KABULÜNE,- Davaya konu 15.02.2018 vade, 03.08.2017 tanzim tarihli keşidecisi davacı ..., lehtarı davalı ... Şti olan 50.000TL bedelli bono yönünden davacının davalı şirkete BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, - Davaya konu 15.02.2018 vade 03.08.2017 tanzim tarihli keşidecisi davacı ..., lehtarı davalı ... olan 23.000TL bedelli bononun 7000Tl'lik kısmı yönünden davacının davalı ...'a BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, - Fazlaya ilişkin istemin reddine, 4-İlk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin; - Alınması gereken 3893,67 TL harçtan peşin alınan 170,78TL harç ile 1076,00TL tamamlama harcı ki toplam; 1246,78TL'den mahsubu ile bakiye 2646,89TL harcın davalılardan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, (davalı ...'ın harcın 358,63TL'lik kısmından, davalı şirketin ise harcın 2288,26TL'lik kısmından sorumlu tutulmasına) Davacı tarafça yatırılan 1246,78TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (119,54TL'lik kısımdan davalı ...'ın, bakiye kısmından davalı şirket sorumlu olmak üzere) -Davacı tarafından yapılan 35,90Tl başvuru harcı, 163,40TL posta gideri ki toplam; 199,30TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranına göre; 155,61TL' sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin; -İstinaf talebi kabul edildiğinden davacı tarafça yatırılan 54,40TL istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, - İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 148,60 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 28,50 TL posta masrafı olmak üzere toplam 177,10 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, - Davalı ...'ın gideri avansından kullanıldığı anlaşılan 42,50 TL istinaf masrafının davalı üzerinde bırakılmasına, -İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.25/11/2022