T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/50 Esas
KARAR NO: 2022/1982 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/07/2020
NUMARASI: 2019/159 E. - 2020/203 K.
DAVANIN KONUSU: Endüstriyel Tasarım (Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 25/11/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde;Müvekkilinin sektörde öncü firma olarak uzun yıllardır çeşitli metal ve plastik ev ürünlerinin üretim ve pazarlanması faaliyetleri kapsamında çamaşır askısı, ütü masası, merdiven vb. pek çok ev gerecinin farklı tasarım ve modellerini piyasaya sunduğunu, davalı ...'ın, müvekkiline gönderdiği ihtarname ile ... tescil numarası ile TPE nezdinde adına tescilli çamaşır kurutma askılığının hak sahibi olduğunu, bahsi geçen çamaşır kurutma askılığını çeşitli mecralarda piyasaya arz ettiğini, müvekkilinin piyasaya arz ettiği kurutma askılığının kendi adına tescilli tasarım ile birebir aynı olduğunu ve müvekkilinin bahsi geçen çamaşır kurutma askılığına ilişkin ticari faaliyetlerine son vermediği takdirde kanuni yollara başvurulacağını beyan ettiğini, davalı ...'ın aynı çamaşır kurutma askılığının tasarım tescili için müvekkili tarafından TPE'ye ... numaralı başvuruda bulunduğunu, tasarımın yeni olmadığı gerekçesiyle red olunduğunu, bunu takiben ihtarnamenin taraflarına gönderildiğini, davalının piyasaya arz ettiği çamaşır kurutma askılığının her ne kadar TPE nezdinde tescil edilmiş olsa da SMK 56/1. maddesi hükmü gereği yeni ve ayırt edici olmayan tasarımların kanun kapsamında korunma olanağı bulunmadığını, davalının ... tescil numaralı tasarımı incelendiğinde, bahsi geçen tasarımın başvuru tarihinin 18/12/2015 olduğu, tasarımın ise biçimsel ve teknik açıdan yeni ve ayırt edici herhangi bir özelliği bulunmayan alelade, bir çamaşır kurutma askılığı olduğunu, tescilli tasarımın bire bir aynısı niteliğinde çamaşır kurutma askılıklarının gerek yurt içinde gerekse yurt dışında davalının tasarım başvurusundan çok daha önce piyasaya sürüldüğü ve halihazırda birçok firma tarafından piyasaya arz edildiğini ve delil olarak bir kısım web sayfası dökümlerini dilekçeleri ekinde sunduklarını, tasarımın davalıya ait olmadığı, davalının kamuya mal olmuş tasarım üzerinden kötü niyetle tasarım tescili başvurusunda bulunduğunu beyanla; davalı adına tescilli ... tescil numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili ...'ın TPE nezdinde ... numaralı Çamaşır Kurutma Askılığı Tasarım tesciline sahip olup kendisinin bir de ... numaralı Dört Ayaklı Çamaşırlık buluş başlıklı faydalı model başvurusu bulunduğunu, müvekkilinin dava konusu bu ürüne ilişkin; Tescilini yaptırdığı çamaşır kurutma askılığı ve çamaşırlık üzerinde uzun yıllar çalıştığını ve 2015 yılında da tasarım tescilini aldığını, çamaşır kurutma askılığının; Çift taraflı kullanılabilen, katlanabilir, kapandığında bir çubuk şeklini alan ve böylece maksimum yer tasarrufu sağlayabilen bir ürün ürettiği, Türkiye'de piyasaya sürerek toptan ve perakende satışlar yaptığını, müvekkili adına tanıtım amaçtı kayıtlı www.....com.tr adlı web sitesi ve facebook, instagram gibi sosyal medya hesaplarının bulunduğunu, davacı tarafın, müvekkili adına tescilli tasarımı bulunan ve faydalı model başvurusu yapılmış ürünü ayırt edilemeyecek kadar benzerini kopyaladığını, müvekkilinin tasarım tescilinden doğan haklarını kullanarak göndermiş olduğu ihtarnameyi tebliğ alan davalı tarafın sanki müvekkilinin tasarım tescil hakkını ihlal eden tescil başvurusunda bulunduklarını, TPE nezdinde... numaralı Çamaşır Kurutma Askılığı Tasarım tesciline yönelik başvurularını tüm yönleriyle değerlendirerek, yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olduğuna kanaat getirerek tasarımın tesciline karar verildiğini, davacı tarafça sunulan belgelerin yabancı dilde olduğu ve tercümesinin gerektiğini, davacı tarafın hiçbir surette müvekkiline ait ... nolu ETTB için 5 yıldan bu zamana kadar herhangi bir itirazda bulunmadığı ve müvekkili tarafından davaya konu tasarım tescilli ürün piyasaya sunulduktan, müvekkilinin bu üründen ticari olarak fayda elde etmeye başladıktan sonra, elinde müvekkiline ait tasarımın yeni olmadığını gösteren ispata yarar belge sunulmadan itiraz etmesinin hukuken korunamayacağını, davanın reddini beyan etmiştir.
MAHKEME KARARI: İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 16/07/2020 tarihli 2019/159 E. - 2020/203 K. sayılı kararıyla; "...Bilirkişi kurulu tarafından tespit edildiği üzere; Raporda l-2-4-6 ve 7 no'lu linklerde yer alan "... marka" ve "... model" ürün ile davalının ... tescil numaralı tasarımının birebir aynı olduğu, diğer bir anlatımla dava konusu davalıya ait ürünün tescil tarihi olan 2015 yılından önce 2011 yılında tasarımının aynısının kamuya sunulduğu, davalının ... tescil numaralı tasarımının yenilik ve ayırt edicilik niteliği taşımadığı, SMK 56. ve 57. md. hükümleri gereğince davalı ...'ın ... tescil numaralı tasarımının hükümsüzlük şartlarının gerçekleştiği" gerekçesiyle; davanın kabulüne, davalı adına tescilli ... numaralı tasarım tescil belgesinin HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE ve SİCİLDEN TERKİNİNE, karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; dosyaya sunulan bilirkişi raporunda bilirkişilerin birtakım fotoğraflar, resimler koyarak karşılaştırma yaptıklarını, raporun 12. Sayfasında internet üzerinden buldukları ... marka ürün ile müvekkilinin ürününün karşılaştırıldığı, benzerlik arz eden kısımlar için ayrı bir renk farklı olan kısımlar için ise başka bir renk ile gösterildiğinin belirtildiği, halbuki bu renkler siyah beyaz çıktığı için görsellerde hangi kısımların benzer hangi kısımların farklı olduğunun anlaşılamadığı, rapora itirazlarının mahkeme tarafından dikkate alınmayarak tespitlerin aynen hükme esas alındığını. -Müvekkilinin tasarımının tescil edilmeye hak kazandığını, yeni ve ayırt edici olmaması halinde tıpkı davacı tasarımı gibi reddedileceğini. -Bilirkişi tarafından karşılaştırılan ürünün piyasaya sunulma tarihinin 2011 yılı olduğunun belli olmadığını, söz konusu belgelerin yabancı dilde olması nedeniyle Türkçeye tercüme edilmesi gerektiğini, ürünlerin tasarım tescillerinin bulunup bulunmadığı, ne tür özelliklere sahip olduğu, hangi yıldan beri piyasaya sürüldüğü konusunda en ufak bir bilgi verilmediğini beyanla, mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: TPMK kaydından, 18/12/2015 başvuru tarihli ... başvuru numaralı, Lokarno Sınıfında, "Çamaşır Kurutma Askılığı" ürününün davalı ... adına tescil edildiği, tasarımın 5 adet fotoğrafının bulunduğu anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince Endüstri Ürünleri Tasarımcısı ... ve Prof. Dr. ...ten alınan 27/02/2020 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; "...dava dilekçesi ile sunulan deliller arasında verilen linklerin internete girilerek doğrulandığı,https://www.... linkinde "..." videosunun görüntülerinin, https://www.... linkinde yine"..." videosunun görüntülerinin sunulduğu, 21/12/2011 tarihli oldukları, yapılan teknik incelemede,"... marka" ve "... model" ürün ile davalının ... no'lu tescilli tasarımının birebir aynı olduğunun tespit edildiği, diğer bir anlatımla; Davalının mezkur ürününün tescil tarihi olan 2015 yılından önce 2011 yılında tasarımının aynısının kamuya sunulduğu, davalının ... no'lu tescilli tasarımının yenilik ve ayırt edicilik niteliği taşımadığının açık olduğu, SMK 56. ve 57. madde çerçevesinde davalı ...'ın ... tescil numaralı tasarımının hükümsüzlük şartlarının gerçeklemiş olduğu kabulünün mahkemenin takdirinde bulunduğu" bildirilmiştir.
G E R E K Ç E: Tasarımın hükümsüzlüğü talepli davada, ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalı vekili istinaf dilekçesinde; mahkemece alınan bilirkişi raporunun siyah beyaz olması nedeniyle, tasarım tescil belgesi ile ... marka ürün karşılaştırmasında benzerlik ve farklılıkların anlaşılamadığını ileri sürmüştür. Dosyada bulunan bilirkişi rapor suretlerinin renkli olduğu, karşılaştırmalı tabloda yer verilen özellikler ile tasarım tescil belgesi karşılaştırıldığında tasarımların birebir aynı olduğu, yenilik giderici olarak incelenen ürünün "..." olup, 21/12/2011 tarihinde görüntüleri içeren videonun, https://www.... linkinde ve https://www.... linkinde yayınlandığı, Youtube videolarındaki tarih bilgisinin paylaşım tarihinde sistem tarafından oluşturulduğundan, taraflarca üzerinde değişiklik yapılamadığından, yenilik giderici delil olarak incelenen videoların davalı tasarım başvuru tarihinden önceki tarih içerdiği, tasarım tescilinde mutlak yenilik koşulu arandığı, tasarımın tescil başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunun tespit edildiği, teknik görseller içermesi nedeniyle yabancı dilde olmalarının sonuca etkili olmadığı, davalı tasarımı ile birebir aynı olduğu, davalı tasarımının Kurum tarafından incelemesiz dönemde tescil edildiği, mahkemece alınan raporun denetime elverişli ve hükme esas alınabileceği kanaatiyle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 26,30 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak;a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 29,00 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 25/11/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.