T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/1129 Esas
KARAR NO: 2022/1493
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/05/2022
NUMARASI: 2022/81 E.
DAVANIN KONUSU: Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 22/09/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili tedbir talepli dava dilekçesi ile, davalı tarafından müvekkili şirkete davalı adına ... tescil numaralı "..." isimli faydalı modelin taklit edildiği iddiası ile ihtarname gönderildiğini, müvekkili tarafından dava konusu ürünün "..." 2008 yılından beri ithal edilerek Türkiye'de satışa sunulduğunu, daha sonra davalı tarafından ürünün benzerinin üretilerek Türkiye pazarına "..." markasıyla satışa sunulduğunu ve akabinde 2015 yılında dava konusu ürün için TPMK'dan faydalı model tescilinin yapıldığını, davalının faydalı modelinin yenilik kriterini haiz olmaması, dünyada ve Türkiye'de ürünün satışının gerçekleşmiş olması, davalıya ait faydalı modelin tekniği ilerleten ilave bir unsur taşımamamsı nedeniyle 6769 s.SMK.83., 142 maddesi şartlarını ihtiva etmediğinden hükümsüz kılınması ve sicilden terkinine, davalının ... tescil nolu faydalı model hakkını müvekkili aleyhine kullanılmasının engellenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: İlk derece mahkemesince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu verilen 30/03/2022 tarihli ara karar ile; "...Geçici hukuki korumaların bir türü olan ihtiyati tedbirin şartları 6100 sayılı HMK'nın 389. Maddesi ile ihtiyati tedbir kararı, bir hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde uyuşmazlık konusu hakkında uygulanacak geçici bir hukuki koruma olup, davada davalı faydalı modelin hükümsüzlüğü talebi ve mevcut delil durumu karşısında, 50.000,00 TL nakdi veya banka teminat mektubu karşılığı davalının ... tescil numaralı faydalı modelden doğan haklarını davacıya karşı ileri sürmesinin dava sonuna kadar tedbiren engellenmesine ..." şeklinde karar verilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZ: Davalı vekili mahkemeye sunduğu 08/04/2022 tarihli itiraz dilekçesi ile kararın hukuka aykırı olduğunu, kararın bu haliyle patent hakkını sınırladığını, kararın yaklaşık ispat nedeniyle değil "ne olur ne olmaz" saiki ile verildiğinin anlaşıldığını, gerekçeli kararın gerekçe yönünden yetersiz olduğunu, ayrıca teminat miktarının da yetersiz olduğunu, davacının bu ürünü satışı ile aylık en az 500.000,00 TL ciro yaptığını, tedbir kararı nedeniyle davanın açılamadığı ve müvekkili aleyhine telafisi güç zararlara yol açıldığını, bildirerek ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını istemiştir. Mahkemece 11/05/2022 tarihinde duruşmalı yapılan inceleme sonunda tedbir kararının davalının FM belgesinin kullanım hakkını kısıtlamadığı, teminatın tedbiirn kapsamı ile uyumlu olduğu gerekçeleriyle davalının tedbire ve teminat miktarına yaptığı itirazın reddine karar verilmiş, kararı davalı vekili istinaf etmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde; kararın bu haliyle patent hakkını sınırladığını, kararın yaklaşık ispat nedeniyle değil "ne olur ne olmaz" saiki ile verildiğinin anlaşıldığını, gerekçeli kararın gerekçe yönünden yetersiz olduğunu, ayrıca teminat miktarının da yetersiz olduğunu, davacının bu ürünü satışı ile aylık en az 500.000,00 TL ciro yaptığını, tedbir kararı nedeniyle davanın açılamadığı ve müvekkili aleyhine telafisi güç zararlara yol açıldığını, bildirerek ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına ya da teminat miktarının arttırılmasına ilişkin mahkemenin verdiği red kararının kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLER: Dava konusu ... numaralı ... belgesinin buluş başlığının "dış yüzeyi kaymaz kadifemsi pürüzlü ve/veya yapışkan, plastik gıda sıkma torbası" olduğu ve 07/03/2016 tarihinden itibaren davalı adına tescilli olduğu görülmüştür. Dosyaya sunulan ... numaralı buluş başlığının "sıkma torbası, bir sıkma torbasının imalatı için işlenmemiş parça ve bir sıkma torbasının imalatına ait usul" olduğu, patent sahibinin dava dışı ... olduğu, belgenin 03/02/2005 tarihinde düzenlendiği görülmüştür.
GEREKÇE: Dava, davalıya ait faydalı modelin hükümsüzlüğü talebine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık ise ihtiyati tedbire yapılan itirazın reddi kararına yöneliktir. Davacı vekili davalıya ait faydalı modelin devrinin önlenmesi ile faydalı modelden doğan hakların davacı aleyhine kullanılmasının engellenmesi bakımından ihtiyati tedbir kararı verilmesini istemiş, mahkemece bu talep kabul edilerek ihtiyati tedbir kararı verilmiş, bu karara karşı davalı vekilince yapılan itiraz mahkemece reddedilmiş olup, işbu red kararı istinafa getirilmiştir. İhtiyati tedbir kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmesi gerekir. Mahkemece verilen devrin önlenmesine dair ihtiyati tedbir kararı yargılama sırasında muhtemel taraf değişikliğinin önlenmesine yönelik olup, bu itibarla usul ekonomisine uygun bulunduğundan bu konudaki tedbir kararı yerinde olduğundan bu yöne ilişkin istinaf talepleri yerinde değildir. Ne var ki faydalı model hususu teknik incilemeyi gerektirmekte olup, henüz bir rapor alınmaksızın bu konuda yaklaşık ispatın gerçekleştiğinden bahisle yazılı şekilde tedbir kararı verilmesi doğru değildir. Öte yandan mahkeme 50.000,00 TL teminat karşılığı her iki konuda tedbire hükmetmiş olup, az önce de değinildiği üzere bilirkişi incelemesi yaptırıldıktan sonra faydalı modelden kaynaklanan hakların davacıya karşı kullanılmasının önlenmesi yönündeki tedbir talebinin değerlendirilmesi ve teminatın da bu bağlamda yeniden değerlendirilmesi için ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1- Davalı vekilinin istinaf talebinin KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 2-Bakırköy 2.FSHHMnin 11/05/202 tarih, 2022/81E. sayılı ara kararının KALDIRILMASINA, 3-Yukarıda gerekçede belirtildiği şekilde araştırma ve inceleme yapıldıktan sonra faydalı modelden kaynaklanan hakların davacıya karşı kullanılmasının önlenmesi yönündeki ihtiyati tedbir talebi ile teminat miktarının yeniden değerlendirilmesi bakımından bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine İADESİNE, 4-İstinaf peşin harcının talebi halinde davalıya iadesine, 5- İstinaf aşamasında davalı tarafından yapılan yargılama gideri olan 220,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 100,00 TL dosya masrafı olmak üzere toplam 320,70 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nun 353/1-a-6 ve HMK 362/1-f maddeleri uyarınca oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.22/09/2022