T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/3021 Esas
KARAR NO: 2019/2358 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/10/2016
NUMARASI: 2014/1506 E., 2016/732 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
KARAR TARİHİ: 01/11/2019
İstinaf incelemesi üzerine Dairemize gelen dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA A-)Açılan dava ve iddia :Davacı vekili dava dilekçesinde; davacılardan ... eşi, ... ve ... anneleri, ... çocuğu ve davacıların kardeşi olan müteveffa ... 21.11.2013 tarihinde yaya olarak bulunduğu sırada karşıdan karşıya geçerken davalı ... kullandığı ... plakalı aracın çarpması sonucu yaralandığı, bilahare 24.02.2014 tarihinde vefat ettiğini, araç sürücüsünün Büyükçekmece 8 As.Ceza Mahkemesinin 2014-537 E. sayılı davası ile yargılandığını, davalı ... araç maliki, davalı sigorta şirketinin trafik poliçesini düzenlediğini, Kaan Kahraman'ın sürücü olduğu, davalı ... Tic. Ltd. Şti.nin ise TBK 66. Md. gereğince adam çalıştıranın sorumluluğu nedeniyle davacılar taleplerinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını beyanla, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla, müteveffanın eşi ... ıcin 500 TL cenaze ve defin giderleri ile 2.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı; müteveffanın çocuğu ... için 1.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 3.500 TL maddi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan ölüm tarihinin meydana geldiği 24.02.2014 tarihi itibariyle, sigorta şirketi yönünden ihbardan itibaren 8 işgünü sonra başlamak üzere, avans faizi ile, ... için 75.000 TL, ... için 75.000 TL, ... için 75.000 TL, .... için 50.000 TL,... için 25.000 TL, .... için 25.000 TL, ... için 25.000 TL olmak üzere toplam 350.000 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihi 21.11.2013 itibariyle avans faizi ile müştereken ve müteselsilsen tahsilini talep etmiştir.Davacı vekili 09/06/2016 tarihli ıslah dilekçesiyle; ...için 110.942,78-TL; ... için 9.550,45-TL destekten yoksun kalma maddi tazminatının davalı sigorta şirketinden dava tarihinden, diğer davalılardan 24.02.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile mümkün değilse yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsiline, müteveffanın cenaze ve defin giderleri için 1.000,00-TL'nin 24.02.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi, mümkün değilse yasal faizi ile tahsili ile müvekkil ...'ya ödenmesine, müvekkili ... için 75.000,00-TL; ... için 75.000,00-TL; ... için 75.000,00-TL; ... için 50.000,00-TL; ...için 25.000,00-TL ... için 25.000,00-TL; ... için 25.000,00-TL olmak üzere toplam 350.000,00-TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan olay tarihi olan 21.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile mümkün değilse yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.
B-) Cevap ve Karşı Talepler :Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde, KTK 104. Md. gereğince ve Trafik poliçesi genel şartları A.3-h mad. gereğince zararın teminat dışı kaldığını, aracın, sigortalı araç işleteni tarafından otopark görevlisine (vale) park edilmesi amacıyla verildiğini, aracın diğer davalı gözetiminde iken kazaya karıştığını, davalı ... Tic. Ltd. Şti.nin gözetim yükümlülüğünde iken kazaya karıştığını, bu sebeple araç maliki ... de işleten sıfatına sahip olmayacağından sorumluluğuna hükmedilemeyeceğini, kusurun ve destek zararının tespiti gerekeceğini, cenaze ve defin zararlarının trafik poliçesinde dolaylı zarar olması nedeniyle teminat kapsamı dışında olduğunu, davadan önce başvuru yapılmadığından temerrüde düşürülmediklerini, haksız fiil kaynaklı olan taleplere yasal faiz talep edilebileceğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; BK vedia sözleşmesini düzenleyen hükümleri gereğince trafik kazası sonucu meydana gelen ölüm ile illiyet bağlarının kesildiğini, müvekkilinin davalı işyerine gittiğinde valeye araç anahtarını teslim ettiğini, araç anahtarının ehliyetsiz valeye değil yetkili ve ehliyetli valeye teslim edildiğini, kazayı yapan şahsı tanımadıklarını, aracı teslim alanın vedia sözleşmesi gereğince koruma ve yetkisiz kullanmama yükümlülüğünde olduğunu, bu yükümlülüğe aykırı davranılması sebebiyle meydana gelen zararlardan sorumlu olduklarını, bu sebeple husumet itirazında bulunduklarını, müvekkilinin işletmeden ayrılırken aracın kaza yaptığının kendisine söylenmediğini, arayan polislerin karakola davet etmesi ile kazayı öğrendiğini, kaza ile ölüm arasında illiyet bağını kesecek birçok yan unsur bulunduğunu, vefat edenin kaza öncesi mevcut hastalıklarının doğru ve gerekli tedavinin yapılmamasının ölüme sebebiyet vermiş olacağını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı .... Tic. Ltd. Şti.vekili cevap dilekçesinde; sürücü Kaan Kahraman'ın işletmenin çalışanı olmadığını, işletmesinde çalışan arkadaşlarının yanına geldiği ve onlara yardım ettiği konusunda kaza sonrasında bilgilerinin olduğunu, işletmelerinin halihazırda çalışan valesi olduğunu, araç sahibinin beyanında da belirttiği üzere, anahtarın...değil, valeye verildiğini, vale tarafından otoparka çekildikten sonra, ... tarafından otoparktan alınarak amacı dışında kullanıldığını, SGK kayıtlarında araç sürücüsünün çalışanları olmadığının anlaşılacağını, KTK 66. Md. belirtilen adam çalıştıranın sorumluluğu şartlarının oluşmadığını, talep edilen manevi tazminat miktarının yüksek olduğunu, kaza tespit tutanağı düzenlenmediğini, merhumun kızının beyanları üzerine davanın kurulu olduğunu, ticari faiz talep edilemeyeceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasını, İşyerinde vale olarak çalıştığını, işyeri yetkililerinin telkinleri nedeniyle, çalışmadığını söylediğini, destekten yoksun kalma tazminatı koşulları oluşmadığını, müteveffanın kazadan önce ameliyat ve kullandığı protezler sebebiyle yakınlarının destek ve yardımına muhtaç yaşadığını, manevi tazminat talebinin yüksek olduğunu, aracın kasko poliçesini yapan şirketten manevi tazminat ödemesi alınıp allamadığının araştırılmasını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı : İlk derece mahkemesince; "davacılardan ... eşi, ... ve ... anneleri, ... çocuğu ve davacıların kardeşi olan müteveffa ... 21.11.2013 tarihinde yaya olarak karşıdan karşıya geçerken davalı ... kullandığı .... plakalı aracın çarpması sonucu yaralandığı ve 24.02.2014 tarihinde vefat ettiğinin anlaşıldığı, kazaya karışan araçta davalı ... araç maliki, davalı sigorta şirketinin trafik poliçesini düzenlediği, ... sürücü olduğu, davalı ...Tic. Ltd. Şti.nin ise TBK 66. Md. gereğince adam çalıştıranın sorumluluğu nedeniyle davacılar taleplerinden müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları kanaatine varıldığı, sürücü ... ehliyeti olmadığı halde ... plakalı aracı kullandığı; sağa dönüşte yaya geçidi üzerinden karşıya geçmeye çalışan yayalara ilk geçiş hakkını vermediği; doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yaptığı; ... çarparak ölümüne neden olduğu için Karayolları Trafik Kanununun 36-53/d-84/f ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 102/b/4 -157/a/6 maddelerinde açıklanan kusurları işlediği; kazanın meydana gelmesinde asli ve %100 kusurlu olduğunun saptandığı, ... bilirkişiler kurulunun Yargıtay kıstaslarına uygun olarak yaptığı hesaplamalarda davacı ... nın nihai ve gerçek maddi zararının 110.942,78 TL, ... nın nihai ve gerçek maddi zararının 9.550,45 TL.olduğunun belirlendiği, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Müdürlüğünün mahkemenin müzekkeresine verdiği cevap eklerinden, müteveffanın İstanbul Küçükköy Mezarlığına defnedildiği ve anılan mezarlığın II. Grup Mezarlık olduğunun anlaşıldığı, cenaze ve defin giderlerine ilişkin müzekkere cevap eklerinden cenaze iş ve işlemlerinin ücretsiz olduğu, ancak Küçükköy Mezarlığı (II. Grup) mezar yeri bedelinin 2013 yılı için 1.000,-TL olduğunun belirtilmesiyle davacının cenaze ve defin giderinin 1.000,-TL olduğunun belirlendiği, davacıların mali içtimai durumunun saptanması için yaptırılan araştırmaya GOP İlçe Emniyet Müdürlüğünün, GOP Tapu Müdürlüğünün ve GOP Vergi Dairesinin cevabi yazılarının dosyaya girdiği, davalılardan araç maliki ...'in, ... Tic. Ltd. Şti.ne ait cafe'ye geldiği aracını restorana gelen müşterilerin araçlarını parkeden vale görevlisine verdiği, bilahare restorandan ayrılmak için çıktığında aracının kendisine teslim edildiği, kazanın aracın vale tarafından kullanıldığı sırada meydana geldiği konuları davanın tarafları arasında çekişmesizdir. İhtilaf KTK 104. Md. belirtilen durumun varlığından sözedilip edilmeyeceği, dolayısıyla davalıların sorumluluklarının tespiti yönünde ağırlık kazandığı, davalı, ... kaza sırasında .... plakalı aracın sürücüsü olduğu, mahkemenin takdirinde olan manevi tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunacağı kanaatine varıldığı, davalı ... Tic. Ltd. Şti. yönünden ise restaurant işletmecisi olup, davacılar tarafından yöneltilen davada TBK 66. Md. çerçevesinde davacıların manevi tazminat isteminden diğer davalılarla birlikte 3. Şahıs davacılara karşı müştereken müteselsilen sorumluluğu doğacağı kanaatine varıldığı, araç Maliki ... sorumluluğu yönünden ise KTK 85. Md göre bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, araç malikinin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğu, dava konusu olayda araç maliki, araç anahtarını gittiği restaurantın görevlendirdiği valeye kendi eliyle teslim ettiği, davalı araç malikinin, davacıların manevi tazminat taleplerinden 3. Şahıs durumundaki davacılara karşı sorumluluğunun bulunmadığının kanaatine varıldığı, davalı ... AŞ tarafından ... plakalı araç 04.06.2013-2014 tarihleri arasını kapsamına almak üzere .... numaralı trafik poliçesi ile sigortalanmış olup, 21.11.2013 kaza tarihi poliçe vadesi içinde bulunduğu, kaza tarihi itibarıyla ölüm halinde poliçe azami limitinin 250.000.-TL olduğu, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddeleri ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının B.2. maddesi uyarınca rizikonun, bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortacının tazminatı ödeme yükümlülüğünün bulunduğu, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmediği, dava dosyasında, davalı sigorta şirketine başvuru ispat edilemediğinden bu davalının temerrüdünün dava tarihi olduğu, sigortalı araç hususi kullanım tarzına sahip olması nedeniyle davacıların talep edebileceği faizin, yasal faizdir olduğu, araç maliki ve sürücüsü ve davalı ... Tic. Ltd. Şti açısından ise, temerrüt tarihinin ölümün gerçekleştiği 24.02.2014 tarihi olduğu" gerekçesiyle maddi tazminat talebi yönünden davanın kabulüne, davacı ... için 110 942,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile, 1.000 TL cenaze ve defin gideri; davacı ... için 9 550,45 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan sigorta şirketinden dava tarihi 14.11.2014 tarihinden , diğer davalılar ... ve ... San. Ve Tic. LTD.ŞTİ'den ölüm tarihi 24/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, manevi tazminat talepleri yönünden davanın kısmen kabulüne, davacı acı ... için 5.000 tl , davacı ... için 5.000 tl, davacı ... için 5.000 tl olmak üzere toplam 100.000 tl manevi tazminatın ölüm tarihi 24/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... San. Ve Tic. LTD.ŞTİ'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davalı ... yönünden manevi tazminat taleplerinin reddine, davacı yanın fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verildiği görülmüştür.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı yanca yapılan istinaf talebinde davalı ... araç maliki/işleten sıfatı ile manevi zarardan da sorumlu tutulması gerektiğini , ayrıca diğer davalılara yüklenen manevi tazminatın duydukları elem ve üzüntü yanında az takdir edildiğini her davacı için ayrı ayrı ücreti vekalet verilmesi gerekirken tek verildiğini ve ayrıca maktu ücreti vekalet tayinin hatalı olduğunu , yasal faiz verilmesinin de hatalı olduğunu ticari faiz verilmesi gerektiğini beyanla kararı istinaf etmiştir.Davalı ... San ve Tic Ltd. Şti vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinn işyerinin sorumluluk sigortacısını ...Şirketi olmakla bu şirkete ihbar talep ettiklerini , kazayı yapan sürücü Kaan Kahraman'ın müvekkili şirketin çalışanı olmadığını ,bu nedenle çelişkili durum giderilmeden müvekkilinin işveren sorumluluğuna göre sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu , hükmedilen tazminatın fahiş ve yıkıcı olduğunu , ayrıca ölenin ölümünde hastanedeki doktor ihmalinin etkili olduğunu ,bu nedenle illiyet bağının kesildiğini , merhumenin çalışmayan bir ev kadını olması nedeni ile hesap edilen deesteklik durumunun da gerçeği yansıtmadığı, kararın kaldırılması gerektiğini talep ve istinaf etmiştir.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle ; manevi tazminat açısından kesilen illiyet bağının maddi tazminat açısından kesilmediğinin kabul edilmesinin hatalı olduğunu , müvekkilinin olay açısından işleten sıfatının bulunmadığını vedia akdi olarak kabul edilebilir bir durum sözkonusu olduğunu ve bu nedenle maddi ve manevi hiçbir tazmini sorumluluklarının bulunmadığı halde maddi tazminat sorumluluğuna gidilmesinin hatalı olmakla kararın bu yönden kaldırılmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE :Dava; trafik kazası nedeni ile ölenin eşi ve çocuğu için destekten yoksun kalma tazminatı ve ölenin eş ve çocuğu ile anne ve kardeşleri açısından ise manevi tazminat taleplerine ilişkindir.Desteklenen (yardım gören) kimsenin BK. 45 gereğince tazminat isteme hakkının doğabilmesi için, destek sayı lan kimsenin ya fiilen ilgiliye bir yardımda bulunması, bakması veya ileride böyle bir yardım veya bakma ihtimalinin ciddi olarak muhtemel olması lâzım ve yeterlidir. Öğreti ve uygulamada genel kabul gördüğü üzere ev hanımı olan ölenin evdeki zorunlu günlük işleri yaparak aileye destek olduğu, bu işlerin yapılmasının dışarıdan destek alınması halinde mutlaka maddi bir karşılığının ödenmesi gerekeceği nedenle çalışmayan ev kadının da aile bireyleri açısından destek kabul edilmesi gerekmektedir.Bu nedenle ölenin davacı eş ve birlikte yaşadığı küçük kızı için destek olduğunun kabulü zorunludur.Gerek ceza davasında ve gerekse mahkemece yaptırılan incelemede ölenin trafik kazasında kusursuz olduğu anlaşılmıştır.Sürücü ...'ın olayda asli ve tam kusurlu olduğu anlaşılmaktadır.Yasada ve öğretide, işleten sıfatının belirlenmesinde şekli ve maddi ölçütler söz konusudur. Bunlardan şekli ölçüt, satışa esas olan tescil belgesinde, trafik belgesinde, sigorta poliçesi ve vergi kaydında yazılı olmayı; maddi ölçüt ise, araçtan yararlanmayı ve araç üzerindeki eylemli egemenliği ifade etmektedir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda işleten kavramı ve kimlerin işleten olabileceği belirtilmiştir. Kural olarak aracın trafik sicilinde adına kayıtlı olduğu kişi, yani araç sahibi, aracı kendi hesabına ve kendisine ait olmak üzere kullanıyor, üzerinde çıkar sağlıyorsa; hem şekli hem de maddi anlamda işleten sıfatını alacaktır. Noterlerin düzenleme yoluyla yaptığı satış ve devir işleminin arkasından yapılacak tescil, mülkiyete karine oluşturması bakımından önem taşır. Kuşku olan durumlarda aracın malikine işleten gözüyle bakılmalı ve buna ağırlık verilmelidir (Hukuk Genel Kurulunun 06.03.2002 gün ve E:2002/11-71, K:2002/141; 24.03.2004 gün ve E:2004/10-165, K:2004/171; 20.03.2013 gün ve E:2012/1069, K:2013/379 sayılı ilamları).Görüldüğü gibi, sicilde malik görünen kişi, karine olarak aracın işleteni sayılmaktadır. Bunun sebebi, trafik kazasında sorumlu olan şahsın kolayca belirlenmesi ve zarar görenin zararının en kısa sürede giderilmesini sağlamaktır. Belirtmek gerekir ki, sicilde malik olarak görünen kişi her zaman aracın işleteni olmayabilir. Bu durumda, araç sahibi, aracın üzerinde fiili hakimiyeti bulunmadığını, araç için bir başkasının harcamalarda bulunduğunu veya araç üzerindeki ekonomik çıkarın bir başkasına ait olduğunu, işleten sıfatının bulunmadığını kanıtlayabilirse sorumluluktan kurtulabilir (Hukuk Genel Kurulunun 20.03.2013 gün ve E:2012/1069, K:2013/379 sayılı ilamı).Kanun koyucu, bunların yanında 2918 sayılı KTK’nun 91.maddesiyle de; işletenin aynı Kanunun 85.maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk (uygulamadaki adıyla trafik) sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir.Karayolları Trafik Kanununda zorunlu trafik sigortasına ilişkin olarak, sorumluluğun kapsamı yanında, bu kapsam dışında kalan haller de açıkça düzenlenmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun “Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Dışında Kalan Hususlar” başlıklı 92.maddesinde: “Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a)İşletenin;bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b)İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c)İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,d)Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e)Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,f)Manevi tazminata ilişkin talepler.”Hükmü ile, zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı düzenleme altına alınmış; burada örnekseme yoluna gidilmeyip; tek tek ve tahdidi olarak sorumlu olunmayan haller sıralanmıştır.Davalı ... araç maliki/işleten görünmektedir. Ancak aracının gittiği diğer davalı işletmenin valesine teslim ederek bir vedia akdi ilişkisine girmiştir. Aracın diğer davalı Kaan tarafından vedia akdi amacına aykırı olarak kullanılması hadisesi , davalı ... açısından işleten sıfatını kesen, illiyet bağını ortadan kaldıran bir husustur.İlk derece mahkemesi bu hususu değerlendiriken maddi tazminattan sorumlu olmayacağını ancak manevi tazminat açısından sorumlu olacağını kabul etmiş olup, tazminat türüne göre sorumluluk ayrımı yapılması hatalı olmuştur.İşleten sıfatını kesen hadise bu davalı açısından hem maddi hem de manevi tazminat istenebilme koşullarını birlikte kesecektir. Bu açıdan davalı ... istinaf başvurusu yerindedir.(Bu kabule göre işletenin sorumluluk sigortacısı olan davalı sigorta şirketi açısından da maddi tazminat talep edilemeyecek olmakla birlikte ; davalı sigorta şirketinin karar aleyhine istinaf başvurusu bulunmamaktadır) Davalı... San ve Tic Ltd. yönünden ise ,delil tespitinde ortaya konulan yan deliller, davalı ...'ın ifadeleri dikkate alındığında kaza yapan sürücünün ilgili işletmenin sigortasız çalışanı olduğu , işletmenin çalışanın kendilerine vedia akdiyle bırakılan aracı izinsiz kullanılmasını önleyecek tüm önlemleri almak zorunda oluşu, bu tür davranış sergileyecek elemanın çalıştırılmaması gerektiği adam çalıştıranın sorumluluğu ilkelerine göre kabul edilmelidir. Ayrıca davalı işletme aynı zamanda araç işleteni ile aralarında kurulan vedia akdinin tarafı olarak , vedia akdine aykırı davrandığı ve akdi kötü ifa ettiği için de oluşan zarardan maddi ve manevi olarak sorumludur. (Aynı yönde YARGITAY Hukuk Genel Kurulu ESAS NO: 2017/17-3076 KARAR NO : 2018/498 sayılı kararında ayrıntılı açıklandığı üzere ) Yaptırılan bilirkişi incelemesine ve hesap yöntemine göre destekten yoksun kalma hesabında bir hata bulunmadığı görülmektedir.Ölen tacir olmadığı gibi araç da ticari bir araç olmadığından mahkemenin yasal faize hükmetmesi de hatalı değildir.Manevi tazminat miktarı belirlenirken kriter alınan ölçükler, dosyaya gelen tarafların sosyal ve ekonomik durumları , ölenin ve tazminat talep edenlerin yakınlığı, elem ve üzüntü derecesi ile olayın meydana geliş şekil ve tarzı dikkate alındığında hükmedilen manevi tazminat tutarları tarafların ekonomik gücüne uygun olduğu gibi davacılar açısından zenginleşmeye neden olacak miktarda da değildir.Dava davacılar açısından tek bir davada birlikte ikame edilmekle ücreti vekaletin de toplam miktara göre hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.Ancak manevi tazminatın kabulü halinde nisbi ücreti vekalet verilmesi gerektiği ancak mahkemenin maktu ücreti vekalet verdiği hususu da görülmekle davacıların sadece bu yöndeki talepleri yerinde görülmüştür. Açıklanan bu nedenlerle davacıların tüm istinaf taleplerinin reddine, davalı ...San ve Tic Ltd. nin tüm istinaf taleplerinin reddine ... istinaf başvurusunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Harç hesabında sorumluluk paylaştırılırken ...sigorta yönünden sadece maddi tazminat miktarından sorumlu tutulması gerektiği,( istinaf başvurusu olmadığından ) ancak harç hesabının istinaf konusu edilmese bile kamu düzenine ilişkin olması nedeni ile bu hatanın resen nazara alınması gerektiği de kabul edilmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan gerekçe ile A -Davalı ... San ve Tic Ltd. şirketinin istinaf başvurusun ESASTAN REDDİNE B -Davalı ... ve davacıların istinaf başvurusunun HMK 353/b-2 madde gereğince KABULÜ İLE İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ KALDIRILMASINA HMK 353/b-2 madde gereğince açılan dava hakkında
1-MADDİ TAZMİNAT DAVASINDA a - Davanın KISMEN KABULÜ ile ; Davacı ... için İçin 110 942,78 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile, 1.000 TL cenaze ve defin gideri; Davacı ... İçin 9 550,45 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan sigorta şirketinden dava tarihi 14.11.2014 tarihinden , diğer davalılar ..., ve ... San. Ve Tic. Ltd.Şti'den ölüm tarihi 24/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, ... yönünden açılan davanın REDDİNE 2- MANEVİ TAZMİNAT TALEPLERİ YÖNÜNDEN
.Davanın KISMEN KABULÜNE, a -Davalı ... yönünden manevi tazminat taleplerinin REDDİNE, b- Davacı .... İçin 25.000 TL, Davacı ... için 25.000 TL, davacı ... İçin 25.000 TL; davacı ...çin 10.000 TL, davacı Zati için 5.000 TL , davacı .... için 5.000 TL, davacı ... için 5.000 TL olmak üzere toplam 100.000 TL manevi tazminatın ölüm tarihi 24/02/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... San. Ve Tic. Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, c-Davacı yanın fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,3. Harçlar Yasası uyarınca alınması gerekli 15.130,20-TL harçtan peşin alınan 1.207,40-TL ve 404 TL tamamlama harcının mahsubu ile 13,518,80 TL bakiye ilam harcının hakkındaki dava kabul edilen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Hazineye gelir kaydına ( Davalı ... şirketinin bu miktarın 8.299,20 TL kısmından sorumlu olmasına ) 4.Peşin ve başvuru harç toplamı 1.247,80-TL ve 404 TL ıslah harcı toplamı 1.651,80 TL'nin ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,5.Davacılar tarafından yatırılan 2.250,00-TL bilirkişi ücreti, 274-TL davetiye gideri olmak üzere toplam 2.524-TL.'nın red ve kabul oranına göre 1.110,00-TL yargılama giderlerinin ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına, 6.Davacılar duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden maddi tazminat yönünden; hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre davacı ... için 11.386,61-TL nispi vekalet ücretinin, davacı ... için 1.082,58-TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 12.469,46-TL nispi vekalet ücretinin ... dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılar ... ve ... verilmesine, 7.Avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca manevi tazminat yönünden hesaplanan 10.750,00 TL nisbi vekalet ücretinin davalılar ... ve ... San. Ve Tic. Ltd.Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılar ... verilmesine,8.Davalılar duruşmalarda kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre manevi tazminatın reddedilen kısmı üzerinden kabul edilen kısmı geçemeyeceğinden 10.750,00 TL ücreti vekaletin davacılardan alınıp davalılar ..., ... ve ... verilmesine 9.Davalı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen maddi tazminat talepleri yönünden Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 12.469,46 TL ücreti vekaletin davacılardan alınıp davalı ...'ye verilmesine 10.... tarafından yapılan 24,00 TL yargolama giderinin davacılardan alınıp bu davalıya verilmesine 11.Yatırılan gider/delil avansından artan bakiyenin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı ve davalı yana / vekillerine iadesine,İSTİNAF YARGILAMASINDA C- Davalı ...'nin istinaf peşin harcının iadesine , bu davalı tarafından yapılan istinaf gideri olan başvuru harcı 85,70, 1 tebligat gideri 11,00 TL ki toplam 96,70 TL istinaf yargılama giderinin davacılardan alınıp bu davalıya verilmesine D- Davalı ... san.Tic. Ltd. Şti nin istinaf giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına ve ayrıca bakiye 11.501,10 TL istinaf karar ilam harcının bu davalıdan alınıp Hazineye gelir yazılmasına E- Davacı yanın istinaf giderleri olan peşin harç ve başvuru harcı 108,90 TL, 3 tebligat gideri 18,00 TL posta gideri 20,00 TL ki toplam 146,90 TL nin aleyhine istinaf olunan ... ve ... alınıp davacılara verilmesine F- Duruşmasız inceleme yapılmış olmakla ücreti vekalet tayin ve takdirine yer olmadığına Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık sürede Yargıtay'a temyiz yolu olanaklı ve oy birliğiyle karar verildi. 01/11/2019