T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2019/393 Esas
KARAR NO: 2021/1887 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/12/2018
NUMARASI: 2017/218 E. - 2018/383 K.
DAVANIN KONUSU: Faydalı Model Belgesi (Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 05/11/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; 551 sayılı KHK'nun 154.maddesi uyarınca yeni ve sanayiye uygulanabilir nitelikte olan buluşların faydalı model belgesi verilerek korunduğunu, dava konusu TR 2012 10155 numaralı faydalı modelin Avrupa ve ABD'de üretilip satıldığını, aynı sektörde faaliyet gösteren davalının bunu bilmemesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin 2000 yılından beri polikarbonat ışıklık sektöründe faaliyet gösterdiğini ve 2011 yılı sonuna kadar İşviçre menşeili Politec şirketi ile distribütör sıfatıyla çalıştığını, ... firmasının dünyada ilk kez sandvich panel kaplamalar için polikarbonat ürünler üreten şirket olduğunu, delil listesinde sundukları kataloglarda ... adı ile yer alan ürünün tasarımının bizzat müvekkili şirket tarafından 2006 yılında yapıldığını ve ... firmasına fason üretim yaptırılarak yurt içinde ... adıyla satıldığını, polikarbonat ürünlerin Türkiye'de üretimine 2012 Mart ayında başlandığını, TR 2012 10155 numaralı buluşun yenilik ve tekniğin bilinen durumunu aşma kriterlerini haiz olmadığını, bu sebeplerle davalıya ait TR 2012 10155 numaralı "kepli sandviç panelle uyumlu polikarbonat levha" buluş başlıklı faydalı modelin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin 90'lı yılların başından bu yana inşaat sektörünün çatı ve cephe kaplamaları alanında öncü bir firma olduğunu, şirketin 1993 yılında sektöre sunduğu ilk, tek ve gerçek kepli sandviç panelini "Master Panel" adı altında üretmeye başladığını, kepli sandviç panel ürünlerin sektörde halen sadece müvekkili şirket tarafından üretildiğini, dava konusu TR 2012 10155 numaralı faydalı model tescilinin yenilik özelliğine sahip olduğunu, söz konusu faydalı modelin işlevsel çözümler getirerek ürüne yenilik arz eden özellikler kattığını ve kullanıcıların ihtiyaçlarına daha etkin şekilde cevap veren sanayiye uygulanabilir bir ürün oluşturduğunu beyanla, davanın reddini talep etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 25/12/2018 tarihli 2017/218 E- 2018/383 K sayılı kararıyla; "..Toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı ile davacı tarafça davaya konu faydalı modelin yenilik özelliğinin bulunmadığına dair delil olarak bildirilen ... şirketine ait endüstriyel tasarımda, davalının faydalı modelinde yer alan lamba boşluğunun mevcut olmadığı, davacı tarafından kendilerine ait olduğu iddiasıyla dosyaya sunulan 24/02/2006 tarihli çizimin davalının faydalı modeli ile aynı özelliklerde olduğu, ancak bu çizimin bilgisayarda hazırlanmış onaysız bir belge olduğu, çizimin dayanağını ve oluşturulduğu tarihi gösteren bir delil sunulmadığı, sunulan eski tarihli faturalardaki ürünlerin hangi özelliklerde olduğunun tespitinin mümkün olamayacağı, bu nedenle davacıya ait çizim belgesinin yenilik kırıcı bir delil olarak kabul edilemeyeceği, davacıya ait ürünlerin incelenmesinde de lamba boşluğunun bulunmaması nedeniyle dava konusu faydalı modelden farklı olduklarının tespit edildiği, hükümsüzlük koşullarının mevcut olmadığı" gerekçesiyle; davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davacı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davanın safahatı ve mahkemece alınan bilirkişi raporlarını tekrarladığı, mahkeme hakiminin dosya kapsamında 4 ayrı heyet raporu aldıktan sonra, teknik değerlendirme yaparak, teknik görüş arz ettiğini, hukukçunun teknik konuda görüşünün olmasının beklenemeyeceğini, davalının 24/06/2006 yılına ait belgenin bilgisayar çıktısı olduğu ve davalının onayı olmadığı ısrarla ileri sürülmüşse de, belgenin Microsoft Outlook Posta Gönderi olarak, şirket bilgisayarında değiştirilemez orijinal gönderi tarihinin var olduğunun dikkate alınmadığını, dilekçe içeriğinde bu konuda uzman tarafından hazırlanan görüşü sunduklarını, bu konuda resmi araştırma yapılması taleplerinin tamamının reddedildiğini.-Mahkemeye delil olarak sundukları 2012 yılı öncesi faturaların dikkate alınmadığını.-Davalı tescil belgesinin yenilik ve tekniğin bilinen durumunu aşma kriterini karşılamadığını, bu hususun 4 ayrı raporla tespit edildiğini, müvekkilinin delil listesinde yer alan ve kataloglarda ... adı ile yer alan ürünün tasarımının bizzat müvekkili tarafından 2006 yılında yapıldığını ve ... firmasına seri üretim yaptırıldığını, yurt içinde müvekkili tarafından ... adıyla satıldığını, davalı şirketin özelkulaklı (assan master sandviç panele uyumlu) pc paneline FM belgesi alarak tekel hakkı oluşturduğunu, ekte bu konuda ... firmasından gelen çizim ve e-mail mevcut olduğunu beyanla, mahkeme kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesine cevabında; dosya kapsamında alınan tüm bilirkişi raporlarının, müvekkiline ait FM'nin tek bir belge karşısında yenilik kriterine sahip olmadığı sonucuna vardığını, bu belgenin tarihinin, davacı taraftan pek çok kez talep edilmiş olmasına rağmen doğrulanamadığını, mahkemenin de tarihi doğrulanamayan belgeyi hükme esas almadığını, kararın doğru olduğunu beyanla istinaf başvurusunun reddini talep etmiştir.
DELİLLER; Dosyaya celp edilen Türk Patent ve Marka Kurumu kayıtlarından; TR 2012 10155 U numaralı "kepli sandviç panelle uyumlu polikarbonat levha" buluş başlıklı faydalı modelin tescili için 22/10/2012 tarihinde başvuru yapıldığı, 21.06.2013 tarihinde davalı şirket adına tescil edildiği anlaşılmıştır.Davacı tarafından yenilik kırıcı olarak bildirilen ... şirketine ait ... numaralı endüstriyel tasarım belgesinin tescil kaydı dosya içine getirtilmiş, başvuru tarihinin 18/05/2012 olduğu tespit edilmiştir.Mahkemece inşaat mühendisi bilirkişi, makine mühendisi patent vekili bilirkişi ve öğretim üyesi bilirkişiden alınan 01.04.2015 tarihli raporda; TR .... U tescil numaralı faydalı modelin bir adet bağımsız isteme sahip olduğu, buluşun aydınlatma amaçlı çatı ve cephe kaplama malzemesi olarak kullanılan kepli sandviç panellere uyumlu, kulaklı formda polikarbonat levha olduğu, karakterize edici özelliğinin kepli sandviç panellerin son hadvesinde bulunan kıvrımların aynısına sahip olan ve bu şekliyle kep profiline uygun yanal birleşimi tam sağlayan polikarbonat kulak, polikarbonat levhanın daha ince sandviç panellerin lamba zıvanalarıyla uyum sağlaması için oluşturulan ve polikarbonat levhanın alt cidarının bir tarafında bulunan panel lamba boşluğu, polikarbonat levha üzerinde bağlantı elemanının tespit edileceği eleman yüzeyi, kepli sandviç panellerin son hadvesinde yer alan çıkıntıyla aynı olan panel son hadvesi uyumlu çıkıntı içermesi olduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan ve yenilik kırıcı olarak gösterilen görsellerde davalıya ait faydalı modelde yer alan ve çıkıntı olarak tanımlanan unsurun mevcut olmadığı, ... firmasına ait endüstriyel tasarım ile davacıya ait ürünlerin incelenmesinde, davalının faydalı modelinde yer alan lamba boşluğunun bu ürünlerde yer almadığı, ancak dava konusu faydalı modelin 24/02/2006 tarihli ... firması antetli teknik çizim ile aynı teknik özelliklerde olduğu, bu çizime göre başvuru tarihi itibariyle yenilik unsuru taşımadığı, dosyaya sunulan diğer delillerin ...U numaralı faydalı modelin yeniliğini ortadan kaldırır nitelikte olmadığı, dosyaya sunulan evrakların ve teknik çizimlerin doğruluğunun mahkemenin taktirinde olduğu, dava konusu faydalı modelin yenilik unsurunu taşımaması nedeniyle 551 sayılı KHK'nun 165/a maddesi uyarınca hükümsüz kılınması gerektiği yönünde görüş bildirmiş, mahkemece aynı bilirkişi heyetinden alınan 26.08.2015 tarihli ek raporda; kök rapordaki görüşlerin korunduğu belirtilmiştir. Mahkemece itirazlar üzerine, inşaat mühendisi, patent vekili ve hukukçu bilirkişi heyetinden alınan 02.11.2016 tarihli raporda; TR 2012 10155 U tescil numaralı faydalı modelin yeni olma vasfına sahip olmadığı, KHK'nun 165 ve 156. maddeleri uyarınca hükümsüzlük şartlarının mevcut olduğu yönünde görüş bildirilmiş, aynı bilirkişi heyetinden alınan 15.08.2017 tarihli ek raporda; kök rapordaki görüşlerin korunduğu belirtilmiştir.
G E R E K Ç E :Faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü davasında, mahkeme davacı tarafça faydalı model belgesine konu buluşun, yenilik özelliğinin bulunmadığı ve tekniğin bilinen durumunun aşmadığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacı vekili istinaf dilekçesinde, mahkemenin 4 ayrı bilirkişi heyet raporunda hükümsüzlük koşullarının bulunduğu açıklanmasına ve teknik bilgisi bulunmamasına rağmen aksi yönde karar vermesinin hukuka uygun olmadığını ileri sürmüştür. Dosyanın incelenmesinde, mahkemece 4 ayrı bilirkişi heyeti raporu değil, iki ayrı heyetten kök ve ek raporlar aldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece alınan ikinci heyet kök ve ek raporlarında, yenilik giderici delillerle usulüne uygun olarak teknik karşılaştırma yapılmadığı, ancak 01.04.2015 tarihli kök rapor ile aynı heyetten alınan 26.08.2015 tarihli ek raporda teknik karşılaştırma yapıldığı, yenilik giderici delil olarak sunulan ... firmasına ait tescilli tasarım ile karşılaştırıldığında, tasarım tescil belgesine konu üründe, FM belgesinin 1 numaralı bağımsız istemindeki; "panel lamba boşluğu (2) olarak tanımlanan bölgenin delil üründe olmadığı, ancak davacı tarafça sunulan 24.02.2006 tarihli teknik çizimdeki tarih bilgisinin doğru kabul edilmesi durumunda FM ile koruma altına alınan ürünün 2006 yılı itibarıyla bilinen bir tekniğe sahip olduğunun görüldüğünü beyan etmişlerdir. Bilirkişi rapor ve ek raporunda, mahkemece "24.02.2006 tarihli teknik çizimdeki tarih bilgisinin doğru kabul edilmesi durumunda" davalının FM belgesinin 551 Sayılı KHK 165/a maddesine göre hükümsüz kılınması gerektiği açıklanmıştır. Mahkemenin 10.10.2017 tarihli duruşma ara kararı ile, davacı vekiline 24/02/2006 tarihli çizim belgesinin aslının ve dayanağı olan tüm delillerin dosyaya sunulması için süre verilmiş, belge aslının sunulması üzerine, 28/12/2017 tarihli ara kararı ile; belge asıllarında bulunan tarihleri doğrulayıcı mahiyette fatura ve şirket kaydı bulunması halinde ibrazı için 30 gün süre verilmiş, davacı tarafça resmi onayı bulunmayan bilgisayardan çıkartılmış çizim belgesi ve ekinde bir kısım faturalar dosyaya sunulmuştur. Faturalar incelendiğinde, 2006-2011 yıllarına ait faturalar oldukları, Easyroof , Masterroof, Assan Klips isimli ürünlerin satışına ilişkin oldukları tespit edilmiştir.Mahkemenin ara kararlarında, davacı vekiline belge aslının ve belgedeki tarih bilgisini doğrulayacak kayıtların sunulması için süre verildiği ancak yargılama sırasında sunulan faturaların tarih bilgisini doğrulayıcı özelliği bulunmadığı, faturalara konu ürünlerin teknik bilgi ve görsellerinin yer almadığı anlaşılmıştır. Davacı vekili istinaf dilekçesinde müvekkili ile ... firması arasındaki e-mail yazışmaları bulunduğunu incelenmesini istediklerini, mahkemece kabul görmediğini ileri sürmüşse de, yargılama sırasında bu delile dayanılmadığı anlaşılmakla, istinaf aşamasında ileri sürülen bu delilin HMK 357/1 maddesi gereğince incelenemeyeceği kanaatine varılmıştır. Davacı tarafça, davalının TR 2012 10155 U numaralı "kepli sandviç panelle uyumlu polikarbonat levha" buluş başlıklı faydalı modelinin başvuru tarihinden önce, aynı teknik özelliklere sahip ürünün kamuya sunulduğunu, tarih içeren ve tarihi kanaat verici şekilde doğrulanabilen yenilik giderici bir belge ile ispatlayamadığından mahkemece davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmüş, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçe ile:1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE,2-Alınması gereken 59,30 TL harçtan, peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 15,00 TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 05/11/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi.