T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2019/1239 Esas
KARAR NO: 2022/100
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 25/10/2018
NUMARASI: 2017/279 E. - 2018/399 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 21/01/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı firmanın müvekkili ... Tic. AŞ.'nin (...) mali haklarını korumakta olduğu bestesi ...'ya ait “..." (...) isimli müzik eserinin hiçbir İzin alınmadan “..." isimli markanın müşteri hattında telefon bekleme müziği olarak kullanımından dolayı, eser sahibi hakları için 5000.-TL bedelin KDV ve stopaj dahil olmak üzere, FSEK 68 uyarınca 3 katının ... firmasına verilmesini, eserin yapım haklarının ...'e ait olmasından dolayı da yapım hakları için 5000-TL (beşbin Türk Lirası) bedelin bedelin KDV ve stopaj dahil olmak üzere, FSEK 68 uyarınca 3 katının ... firmasına verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı yan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 25.10.2018 tarih ve 2017/279 Esas - 2018/399 Karar sayılı kararıyla; "... taraflar arasında müzik eserinin kullanımına dayanak oluşturacak bir sözleşme yapılmış olsaydı, somut olaydaki kullanım karşılığı hangi miktarda bir bedel ödenecekti ise bunun belirlenmesi ve somut olayda, ihlalin niteliği, süresi ve kastın ağırlığına göre, FSEK m 66/4 hükmü koşulları da dikkate alınarak sektördeki rayiç bedelin ne alabileceği yönünde mahkemece bilirkişi incelemeleri yapıldığı, bu çerçevede alınan rapor ile Eser İcra yapım ve Yayınların Kullanılması ve Kamuya İletilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'te yer verilen düzenlemelerde mahkeme hakimince res'en incelenmiş, telefon müziğinin geniş halk kitlelerine ulaşacak vasıta ile sunulması, eserin halen halk tarafından tarafından beğenilme ölçüsü hususları birlikte değerlendirildiğinde davacıdan izin alındığına dair davalı yanca her hangi bir belge de sunulmamış olması, bu hali ile bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ulaştıkları sonuç rayiç bedel mahkemece denetime uygun bulunmuş FSEK 68. maddesi kapsamında 3 katı maddi tazminata hükmedilmesi gerektiği kanaatine varıldığı, davacı da FSEK m,68 çerçevesinde 3 katı tutarında bedel talep etmiş olmakla 5000-TL'nin 3 katı 15.000 TL'nin her bir davacı için son bilirkişi heyet raporu hükme dayanak alınarak davalılardan tahsiline" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı ... A.Ş vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; "Davalılar arasında dava arkadaşlığı bulunmamasına rağmen, mahkemece bu yön gözetilmeksizin karar verilmesinin hatalı olduğunu, Mahkemece pasif husumet yokluğu itirazlarının değerlendirmeye alınmadığını, eserin kullanılmasında müvekkilin bilgisi ve dahlinin bulunmadığını, kullanımın diğer davalı şirket tarafından gerçekleştirildiğini, Müvekkilinin sözkonusu çağrı hattı üzerinde herhangi bir karar verme ve yönetim yetkisinin bulunmadığını, yetkinin diğer davalı şirkete ait olduğunu, davalılar arasındaki sözleşmede bekletme müziğinin müvekkil şirket tarafından belirleneceği konusunda bir ibarenin bulunmadığını, Müvekkil şirketin kusurunun bulunmamasına rağmen, kanuna aykırı şekilde kusursuz sorumluluğu yoluna gidilmesinin usule aykırı olduğunu, Bilirkişi raporlarında sorumluluk sebepleri yönünden farklı değerlendirmeler bulunmasına karşın, mahkemece raporlar arasındaki çelişki giderilmeden ve rapora itirazları dikkate alınmadan karar verildiğini, Davacıların isteyebileceği en fazla bedel bir meslek birliği ile anlaşma yapılmış olsaydı isteyebileceği bedel olabileceğini, bilirkişilerin tazminat tutarını ise belirsiz ve soyut kriterler üzerinden hesaplamış olup, belirlenen miktarın çok fahiş olduğunu, Eserin izinsiz olarak ne şekilde, ne kadarlık bir bölümünün, ne kadar süre ile kullanıldığına ilişkin bir tespitin davacı tarafından önceden yaptırılmadığını, davacı tarafından sunulan delilin ise ne zaman hangi şartlar altında yapıldığı belli olmayan bir ses kaydı olduğunu ve tek taraflı oluşturulduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir. Davalı ... A.Ş vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; "Müzik eserinin müvekkil şirket tarafından kullanıldığı iddiasının kanıtlanamadığını, diğer davalının kullanımın ikrarı niteliğindeki beyanlarının müvekkil şirketi bağlamayacağını, Müzik eserinin bekletme müziği olarak kullanıldığının kanıtlanamadığını, Müvekkil şirketin eseri kullamamış olup, kusurunun bulunmadığını, müvekkilin sadece diğer davalıya teknik destek sunduğunu, bekletme müziğinin belirlenmesi konusunda söz sahibi olmadığını, yapılan konuşma içeriklerinin diğer davalı tarafından belirlendiğini, Mahkeme tarafından hükmedilen tazminat miktarının fahiş olduğunu, bilirkişi raporlarındaki hesaplamanın objektif olmaktan uzak olduğunu, kanun hükmüne rağmen sözleşme yapılması halinde istenebilecek bedelin değerlendirilmediğini, Ayrıca hem yayım sözleşmesi ile hak sahibi olan davacıya, hem de yapımcı olan diğer davacıya ayrı ayrı tazminat tayininin de usule aykırı olduğunu." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.
DELİLLER: *Bilirkişi ..., rayicin 6.614.46 TL + KDV olacağını bildirmiştir. * Bilirkişiler ..., ..., ... ise 19.12.2016 tarihli raporlarında; dava konusu kullanımın izinsiz bir kullanım olması sebebiyle davacılar FSEK 68, Madde uyannca maddi tazminatın rayiç bedelin 3 katına kadar talepte bulunabileceklerini, bu kapsamda ... için 15.000 TL + KDV (%18) ... İçin ...'den gelecek olan yazının ... hak sahipliğini İspatlaması durumunda 15.000 TL + Stopaj (%17) + KDVye kadar 3 kat olarak takdir edilebileceğini bildirmişlerdir.
GEREKÇE: Dava, eserin izinsiz kullanılması nedeniyle tazminat istemine ilişkindir. Davacılar, eserin izinsiz olarak kullanılması nedeniyle (mali hak sahibi davacı için ayrı, yapım hakları sahibi davacı için ayrı ayrı olmak üzere) davalılardan tazminat isteminde bulunmuş; davalılar ise, iddiaları kabul etmeyerek olayda sorumluluklarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemişlerdir. İlk derece mahkemesi tarafından, "... bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ulaştıkları sonuç rayiç bedel mahkemece denetime uygun bulunmuş olduğundan, son bilirkişi heyeti raporundaki rayiç bedel dikkate alınarak FSEK 68. maddesi kapsamında 3 katı maddi tazminatın (5000-TL'nin 3 katı 15.000 TL'nin) her bir davacı için davalılardan tahsiline" karar verilmiştir. Hüküm davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava dosyasındaki CD, taraflarca sunulan bilgi ve belgeler ile davalı ... A.Ş.'nin (Beyoğlu ...Noterliği'nin 21.04.2015 tarih ve ... nolu) cevabi ihtarnamesindeki "Eserin kullanımının 2015 Ocak ayında durdurulduğu" yönündeki beyanları dikkate alındığında; davaya konu ...'ya ait "..." isimli eserin davalı ...Tic.A.Ş.'nin markası olan ...'nın çağrı merkezinde bekletme müziği olarak kullanıldığı sabittir. Davalılar arasında 30.01.2015 tarihli Canlı Destek Hizmet Sözleşmesi bulunduğu, sözleşme gereğince ...'nın müşteri hizmetleri için davalı ... A.Ş.'nin diğer davalıya çağrı merkezi hizmeti verdiği, dolayısıyla sistemin içeriğinin ve yönetiminin kendisine ait olması nedeniyle eserin izinsiz kullanımından dolayı bu davalının sorumluluğunun olduğu; diğer davalı ... A.Ş.'nin ise, aldığı hizmetin kalitesini, niteliğini, içeriğini ve yasallığını denetlemekle yükümlü olması nedeniyle birlikte sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Mahkemece aldırılan ve denetime elverişli bulunan 19.12.2016 tarihli bilirkişi heyeti raporunda belirlenen rayiç değerin, müzik eserinin kullanımı konusunda taraflar arasında sözleşme yapılacak olsaydı somut olaydaki (markanın büyüklüğü, çağrı merkezindeki telefon yoğunluğu, kullanılan eserin bestecisi, söz yazarı veya yorumcusunun popülaritesi gibi hususlar da dikkate alındığında) kullanım karşılığı olabilecek bedel gözününe alınarak ve hakkaniyete uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından, tespit edilen tazminat miktarına yönelik itirazlar yerinde görülmemiştir. Davacı ... A.Ş.'nin davaya konu müzik eserinin fonogram yapımcısı olduğu; davacı ... A.Ş.'nin ise mali hak sahibi olduğu, dosyaya celp edilen belgelerle davacıların hak sahipliğinin devam ettiği ve bu nedenle davacılar yönünden ayrı ayrı tazminata karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından, davalıların istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalılar vekillerinin istinaf taleplerinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı ...A.Ş'den alınması gereken 1.024,65 TL harçtan, peşin alınan 256,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 768,49 TL harcın davalı ... A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı ... A.Ş'den alınması gereken 1.024,65 TL harçtan, peşin alınan 256,16 TL harcın mahsubu ile bakiye 768,49 TL harcın davalı ... A.Ş'den alınarak hazineye irat kaydına, 4-İstinaf yargılama giderlerinin davalılar üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.21/01/2022