T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/5255 Esas
KARAR NO: 2020/1552 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL(KAPATILAN) 4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 13/04/2017
NUMARASI: 2015/160 E. - 2017/57 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 02/10/2020
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkilinin uluslararası alanda imzalamış olduğu karşılıklı temsilcilik sözleşmeleri uyarınca koruması altında bulunan yabancı müzik eseri sahiplerinin eserlerinin, müvekkilinden yazılı izin alınmaksızın ve mali hak bedelleri ödenmeksizin davalı şirketin düzenlediği konser organizasyonlarında kullanılması suretiyle müvekkilinin koruması altında bulunan yabancı müzik eseri sahiplerinin mali haklarının tecavüze uğradığını, bu nedenle şimdilik 1.500,00 TL maddi tazminatın konser tarihinden itibaren başlayarak TC Merkez Bankası' nın kısa vadeli krediler için uyguladığı avans faizi oranındaki faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, kararın trajı en yüksek iki gazete yayınlatılmasına, yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
ISLAH: Davacı vekili 17/06/2016 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda müddeabihin ıslahı yolu ile davasının 60.791,58TL daha arttırılarak, toplam 62.291,58TL üzerinden karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde; Tüzel kişilerin için yetkili mahkemenin tüzel kişinin yetkili bulunduğu yer olduğundan öncelikle davanın usulden reddine karar verilmesini, müvekkilinin bu konser organizasyonunun sponsoru olduğunu, organizasyonun ... Ltd. Şti' ne ait olduğunu, bu nedenle davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
MAHKEME KARARI; İstanbul (Kapatılan) 4.FSHHM'nin 13.04.2017 tarihli 2015/160 E. - 2017/57 K.sayılı kararıyla; "davacı ...'ın, 5846 Sayılı FSEK 42. Maddesi uyarınca kurulan ve statüsü, kuruluşu belirlenen müzik eserleri alanınında faliyet gösteren meslek birliği olduğu, ...'ın uluslararası alanda yurt içinde olduğu gibi uluslararası alandaki diğer ülkeler telif meslek birlikleri ile de imzalamış olduğu temsilcilik sözleşmesi gereği yerli ve yabancı repertuar da bir çok müzik eserini temsil edip, koruduğu, bu itibarla Türkiye'de yabancı repertuarda yetkili meslek birliği olduğu, davalı tarafın dava konusu olan 30/08/2013 ve 31/08/2013 tarihlerinde Küçük Çiftlik Park Maçka İstanbul da " ..., ..., ..., ..., ..., ..." adlı sanatçı ve müzik gruplarının konserleri için ...'la sözleşme yapılmayıp mali hak bedelleri ödenmeden gerçekleştiği, söz konusu sanatçıların icra etmiş oludğu eserlerin ... ile karşılıklı temsilcilik sözleşmesi bulunan yabancı telif kuruluşları meslek birlikleri koruması altında olduğu ve ...'ın da bu meslek birliklerinde telif haklarına ilişkin karşılıklı sözleşmesi bulunduğu, bu itibarla FSEK 68 maddesi uyarınca konser organizasyonlarını düzenleyen ... Ltd. Şti'nin aktif ve pasifleriyle beraber kül halinde tasfiyesiz ...Ltd.Şti devredildiğinden bu şirketin davalı olarak kabul edildiği, FSEK 68 uyarınca da bu şirketin mali olarak sorumlu olduğu, sektördeki uzman bilirkişilerden alınan rapordan 30/08/2013 ve 31/08/2013 tarihlerinde Küçük Çiftlik Park Maçka İstanbul adresinde düzenlenmiş olan "..." adlı organizasyonda seslendirilen 80 parçadan 76 sı için ...'ın yabancı meslek birlikleri ile akdettği karşılıklı temsil anlaşmaları FSEK 68 uyarınca ücret talep etmeye haklı bulunduğu, dava konusu etkinlikte "..." seslendirdiği " ... seslendirdiği" ..." adlı parçalara ilişkin yetkili meslek birliklerini gösterir belgeye sunulmadığından bu parçaların, bilirkişi raporunda değerlendirme dışında bırakıldığı, ... , MSG 2013 tarifesinde canlı performans etkinlikleri için etkinlik başına gişe hasılatı üzerinden %8 oranında tariflendirme yapıldığı, dava konusu etkinliği net gişe hasılatının 259.548,31TL olduğu değerlendirildiği, söz konusu parçaların etkinliği, niteliğinin de göz önüne alındığı" gerekçesiyle; davacının davasının kabulü ile; FSEK 68 uyarınca 20.763,86TL takdiren 3 katı olan 62.291,58TL nin dava konusu konser tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; müvekkilinin konser organizasyonunun düzenleyicisi ve sorumlusu değil, sadece sponsoru olduğunu, düzenleyicinin ... Ltd. Şti. Olduğunu, müvekkilinin hazır giyim sektöründe ürettiği ürünleri "... ve başka birtakım markaları tanıtma ve tüketici ile buluşturma maçı ile konser organizasyonunun" sponsoru olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, -bilirkişinin her bir eser için ayrı ayrı ve tüm eserler için toplamda davacının talep edebileceği rayiç kullanım bedelinin ne olacağı konusunda rapor tanzim etmediğini, -mahkemenin hükmettiği ceza miktarının hukuka aykırı olduğunu, rayiç bedelin en çok üç kat fazlasının istenebileceği düzenlenmişse de sponsor olarak görev alan müvekkiline en yüksek cezanın verilmesinin ve gerekçe sunulmamasının hatalı olduğunu beyanla mahkeme kararının kaldırılarak, yeniden yargılama yapılarak talepleri gibi karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesine karşı cevabında; davalı şirketin konser organizasyonunun düzenleyicisi olduğunun ... A.Ş.'den sorulduğunu, gelen cevapta ... Ltd. Şti. Olduğunun bildirildiği, sundukları Ticaret Sicil Gazetesinden bu şirketin tüm aktif ve pasifi ile birlikte davalı şirkete devredildiğinin anlaşıldığı, İstanbul 4. FSHHM'nin 2014/103 Esas-2014/283 Karar sayılı kararıyla da bu hususun hüküm altına alındığını, -bilirkişi raporunun ...'ın FSEK 41 ve 42/A maddeleri uyarınca 2013 konser organizasyonları için açıkladığı ve Kültür Bakanlığı'na bildirdiği yasal tarifeye göre hazırlandığını, -mahkemenin hazırladığı tazminat miktarının FSEK 68 uyarınca belirlendiğini beyanla istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER; İstanbul 2. FSHHM' nin 2013/48 Değişik iş sayılı dosyası incelenmesinde; Delil tespiti talep edenin ..., delil tespiti talep edilenin ...n olduğu, 30/08/2013 ve 31/08/2013 tarihinde " Küçükçiftlikpark/ Maçka" adresinde düzenlenen ... isimli etkinliğin bilirkişi tarafından izlenerek kayıt altına alındığı, sahne alan sanatçılar ve seslendirdikleri müzik eserlerinin tespit edildiği görülmüştür. İlk derece mahkemesince Hukukçu bilirkişi Av. ... ve Besteci Söz Yazarı ...'den alınan 01/06/2016 tarihli raporda: "30.08.2013 ve 31.08.2013 tarihlerinde “... Yokuşu No:... Küçükçiftlik Park Maçka İstanbul" adresinde düzenlenmiş '..." adlı etkinlikte seslendirilen 80 parçadan 76'sı için davacının yabancı meslek birlikleri ile akdettiği karşılıklı temsil anlaşmaları uyarınca talepte-bulunmaya ve dava açmaya yetkili bulunduğu, dava konusu etkinlikte ...' nun seslendirdiği “..." ve ...’ın seslendirdiği "..." adlı parçalara ilişkin yetkili yabancı meslek birliklerini gösterir belge sunulmadığı; bu sebeple bu iki parça için davacının talepte! bulunmaya ve dava açmaya yetkili olup olmadığı hususunda değerlendirme yapılamadığı, *...-MSG 2013 tarifesinde canlı performans etkinlikleri için, etkinlik başına, gişe hasılatı üzerinden %8 oranında tariflendirme yapıldığı cihetle ve dava konusu etkinliğin net gişe hasılatı 259.548,31TL olmakla, FSEK md68/l uyarınca rayiç bedelin 20.763,86 TL olarak hesaplandığı, FSEK md.68/l uyarınca bu tutarın üç katına hükmedilirse 62.351,58 TL edeceğini" bildirmişlerdir.
G E R E K Ç E: Davacı vekili dava dilekçesinde; yabancı meslek birliklerinin müvekkiline verdikleri yetki belgeleri ile hak sahibi olduğunu beyan ettiği müzik eserlerinin, 30/08/2013 ve 31/08/2013 tarihlerinde İstanbul Maçka semtinde gerçekleştirilen ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... isimli icracıların müzik konserinde icra edilmesi nedeniyle, davalıdan FSEK 68/1 maddesi gereğince üç kat tazminat talebinde bulunmuştur. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde, kendisinin konser organizasyonunun düzenleyicisi değil sadece sponsoru olduğunu, sorumlu olmadığını ileri sürmüşse de; davacı tarafça aynı etkinlik nedeniyle, ... Ltd. Şti. Aleyhine açılan davada, İstanbul 4. FSHHM'nin 2014/103 Esas-2014/283 Karar sayılı dosyada ...'den gelen cevapta konser organizasyonunun , ... Ltd. Şti. Tarafından gerçekleştirildiğinin bildirildiği, dosya kapsamına sunulan Ticaret Sicil Gazetesinden bu şirketin tüm aktif ve pasifi ile birlikte davalı şirkete devredildiğinin anlaşıldığı, bu durumda davalı şirketin sorumlu tutulmasının yerinde olduğu kanaatine varılarak, istinaf sebebi yerinde görülmemiştir. Davacı meslek birliğinin, FSEK 42/A/8 maddesi gereğince, yabancı meslek birliklerinden aldıkları yetki belgeleri ile, hak sahipleri adına dava açtığı va FSEK 68/1 maddesi gereğince tazminat talep ettiği, FSEK 68. Maddesi gereğince tazminat talebinin, davalı tarafın davacı ile sözleşme yapmış olması halinde ödeyeceği rayiç bedel üzerinden hesaplanması gerektiği, bu konuda da etkinliğin gerçekleştirildiği 2013 yılı tarifesine göre bilirkişi heyeti tarafından hesaplama yapıldığı, raporun denetime elverişli olduğu, her müzik eseri yönünden ayrı hesaplama yapılmasının mümkün olmadığı, davalı vekili FSEK 68. Madde gereğince üç kat tazminat talep edilmesi halinde üst hadden tazminat taktirinin haksız olduğunu ve gerekçelendirmediğini ileri sürmüşse de; Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 27/12/2011 tarihli 2011/14831 Esas- 2011/17744 Karar sayılı kararında Hukuk Genel Kurulu'nun 20/03/2002 tarihli 176/214 sayılı kararı ile 02/04/2003 tarihli 260/271 sayılı kararlarına atıf yapılarak açıklandığı üzere " uyuşmazlık tarihinde yürürlükte olan 1995/4110 Sayılı Kanun ile değişik 5846 Sayılı FSEK 68/1 fıkrasında düzenlenen rayiç bedelin üç katının mütecavize ödetilerek tecavüzün izlerini tamamen silerek ref gerçekleştirmektedir.(Ünal Tekinalp,Fikri Mülkiyet Hukuku Dördüncü Bası, İstanbul 2005, s 303) Bu suretle de hak sahibinin zararını ispat külfetinden kurtarmak ve böylece ispat edilemeyen zararın eser sahibinin sırtında kalmasına engel olmak amaçlanmış, "sözleşme olması durumunda isteyebileceği miktarın üç kat fazlasını talep edebilir" diyerek tazminat hesabına açıklık getirilmiştir." denilerek FSEK 68/1 fıkrası gereğince üç kat tazminat talep edilmesi halinde hakimin takdir hakkının bulunmadığına işaret edildiği göz önüne alınarak, hakimin takdir hakkının bulunmadığı durumda, ayrıca gerekçelendirme zorunluluğu bulunmadığından ve ilk derece mahkemesi tarafından üç kat tazminata hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmediğinden davalı istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 54,40 TL harcın, peşin alınan 31,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 23,00 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 12,50 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 02/10/2020 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.