T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2019/974 Esas
KARAR NO: 2022/76 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/10/2018
NUMARASI: 2017/434 E. - 2018/373 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 19/01/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... Gazetesinin ve www...com adresli internet sitesinin sahibi olduğunu, ... Gazetesi yazarlarından olan ...’ın ... ile bir röportaj gerçekleştirmiş olduğunu ve söz konusu röportajın 7 Aralık 2014 tarihli ... Gazetesinin 23. sayfasında ve müvekkiline ait internet sitesinde yayımlandığını, röportajda yer alan ...’nin fotoğraflarının ise, bazı özel fotoğraf çekimlerini yapmak üzere müvekkili ile sözleşme imzalayan fotoğraf sanatçısı ... tarafından çekildiğini ve ...’ün müvekkili için çekmiş olduğu tüm fotoğrafların mali haklarını 01/03/2014 tarihli eser sahipliğinden doğan hakların devir taahhüdü ve devrine ilişkin çerçeve isimli sözleşme uyarınca müvekkiline devrettiğini, ancak müvekkiline ait bu fotoğraflardan bazılarının, davalı yanın sahibi olduğu ... Gazetesinin 30/08/2016 tarihli nüshasının birinci sayfasında yer alan “...” başlıklı haberin görselinde ve yine aynı tarihli gazetenin anılan nüshasının 16. sayfasında yer alan “...” başlıklı haberin görselinde ve ayrıca yine ... Gazetesinin 31/08/2016 tarihli nüshasının 10. sayfasında yer alan “...” başlıklı haberin görselinde toplam üç kez olmak üzere müvekkilinden hiçbir izin alınmaksızın hukuka aykırı bir şekilde kullanıldığını ve bu durumun müvekkili haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik toplam 9.000,00 TL’lik tazminat tutarından şimdilik 3.000,00 TL tutarındaki kısmının, haksız fiil tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu olayda telif hakkına konu olan bir eserden bahsedilemeyeceğinden, davanın görevsiz mahkemede açılmış olduğunu ve öncelikle görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, her fotoğrafın eser vasfına haiz olmadığını, dava konusu görseller de eser niteliğinde olmadığı gibi, söz konusu görsellerin gerçek sahibinin tespitinin gerektiğini, dava konusu resimler davacı yanın gazetesinde ve internet sitesinde yayınlanmakla alenileştiğini, müvekkilinin basın yayın sektöründe faaliyet gösterdiğini ve bu anlamda bir kamu hizmeti sunduğunu, kesinlikle davayı kabul etmemekle birlikte dava konusu resimlerin müvekkilinin sahibi olduğu ... Gazetesinde haber verme amacıyla yayınlandığını, taleplerin yersiz ve istenilen tazminat miktarının fahiş olduğunu savunarak, davanın reddini istediği anlaşılmıştır.
MAHKEME KARARI: İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 04.10.2018 tarihli 2017/434 E. - 2018/373 K. tarihli E. - K. sayılı kararıyla; "...Dava konusu fotoğraf aynı davalı tarafından 30 ve 31 Ağustos tarihlerinde ... Gazetesinde kullanıldığı, aynı güne ilişkin aynı gazete için aynı resmin kullanılması için davacının aynı mecrada olan bir yayın için ücret talebinin yerinde görülmediği, keza ertesi gün aynı haber ve aynı resim davalı gazetede kullanıldığı için ihlal tarihi arasında 24 saat bulunması nedeniyle eylemin tek kabul edildiği, ancak 3 katı tazminat ödenmesinin hakkaniyete uygun bulunduğu, 1000 TL nin 3 katına hükmedilmesinin, ihlalin olduğu mecra, ihlalin gazete yoluyla geniş kitlelere ulaşmış olması hususları ve FSEK 68/1 maddesi gereğince kullanımın izinsiz oluşundan dolayı rayiç bedelin 3 katı üzerinden hesaplama yapılması oluşa ve dosya kapsamına uygun düşeceği ve adil olacağı" gerekçesiyle; "Davalının davacıya ait eseri izinsiz olarak ; 30/08/2016,31.8.2016 tarihlerinde izinsiz yayın nedeniyle FSEK 68 Madde kapsamında hesaplanan 1000 TL'nin 3 katı 3000- TL nın 30.8.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; somut olayda kopya edildiği düşünülen ve iddia edilen fotoğrafın sahibinin hususiyetini taşımadığını eser vasfının bulunmadığını. -Davaya konu görselleri ...'ün çektiği ileri sürülmüşse de, görsellerin gerçek sahibinin tespiti gerektiğini, davacının fotoğraf sanatçısı ile anlaşmasını sunmuşsa da, gazete da yayınlanan röportajda fotoğrafların kimin tarafından çekildiğinin ayrıntılı olarak belirtilmediğini, kamuya mal olmuş ve kimin tarafından açıklanmamış fotoğrafların başka bir gazete tarafından kullanılmasının sebepsiz zenginleşme aracı yapılamayacağını. -Gazetenin yaptığı haberin kamuya mal olmuş kişinin vefatıyla ilgili haber olup, hak sahibine zarar vermediğini, eserin günlük hadiselere ilişkin olup kamuyu bilgilendirme amacı taşıdığını, FSEK 37. Madde kapsamında bulunduğunu. -Fotoğrafların davacının yaptığı haberden sonra kamuya mal olduğunu, hak sahibinin eser niteliğinde olduğunu ileri sürdüğü fotoğrafların izinsiz olarak kullanılmasını istemiyorsa, kamuya mal olmuş fotoğrafların kullanımına sınır getirmesi gerektiğini. -Fotoğrafın eser mahiyeti bulunmasa dahi ...'nin kamuya mal olmuş bir kişi olduğundan ihlal oluşturmadığını beyanla, mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesine cevabında; mahkeme kararının hukuka ve dosya içeriğine uygun olduğunu,6100 Sayılı HMK 341/2 maddesi gereğince öngörülen kesinlik sınırının 6793 Sayılı Kanun'un 44. Maddesiyle HMK'ya eklenen Ek-madde 1'de öngörülen yeniden değerleme oranı dikkate alındığında 2019 yılı için 4.400 TL olup mahkeme kararının kesinlik sınırının altında olduğunu beyanla istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E: Davacı tarafça, eser niteliğinde olduğu ve üzerinde hak sahibi bulunduğunu ileri sürdüğü, ...'nin fotoğraflarının, davalı tarafça izinsiz olarak ... Gazetesinde üç kez kullanıldığından bahisle FSEK 68. Madde gereğince, toplam 9.000 TL telif bedelinden şimdilik 3.000 TL'sının haksız fiil tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince, fotoğrafların davalının gazetesinin 30 ve 31 Ağustos tarihlerinde kullanıldığı, aynı gazete nüshasında iki ayrı sayfada kullanılması ve yirmi dört saat içerisinde aynı haber ve resmin tekrar kullanılmasının tek kullanım olduğu ve eylemin tek kabul edildiği gerekçesiyle, kullanım bedeli 1.000 TL'nın üç katı olan 3.000 TL tazminata hükmedilmesine karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmamış, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/3 maddesinde, alacağın bir kısmının dava edilmiş olması durumunda, kesinlik sınırının alacağın tamamına göre belirlenir hükmü düzenlenmiştir. Davacı vekilinin dava dilekçesinde, telif bedelinin esasen 9.000 TL olduğu belirtilmekle birlikte, şimdilik 3.000 TL'lık kısmı için dava açıldığının beyan edildiği, davanın kısmi dava olduğu, mahkemenin gerekçeli kararında ise davacının talep edebileceği toplam telif bedelinin 3.000 TL olarak belirlendiği ve dava değerini aşmadığından bu miktara hükmedildiği, davacı tarafça istinaf yoluna başvurulmadığı anlaşılmıştır. 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341/2 maddesinde öngörülen kesinlik sınırı, 6763 Sayılı Kanun'un 41. Maddesiyle HMK'ya eklenen Ek-Madde 1'de öngörülen yeniden değerleme oranı da dikkate alındığında kararın verildiği 2018 yılı için 3.560,00 TL olduğundan, dava değerinin kesinlik sınırının altında kaldığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 341/2 maddesi gereğince davalı vekilinin istinaf isteminin USULDEN REDDİNE, 2-Alınması gereken 80,70 TL maktu harçtan, peşin alınan 44,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 36,30 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 5,50 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 19/01/2022 tarihinde HMK'nın 352/1-b maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.