T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/2872 Esas
KARAR NO: 2019/2341
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/02/2017
NUMARASI: 2015/87 E. - 2017/17 K.
DAVANIN KONUSU: Markaya Tecavüzün, Haksız Rekabetin Tespiti ve Meni ile Maddi Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ: 01/11/2019
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ..., 132 sayılı Kanun ile kurulmuş olan bir kamu kurumu olduğu TSE markalarını 5 ayrı biçimde Türk Patent Enstitüsü nezdinde tescil ettirildiğini, müvekkili ile hiçbir bağı bulunmayan davalıların, www.tse.web.tr adresli web sitesini, gerek alan adı ve web sayfa görüntüleri gerekse içerik bakımından enstitüsünün resmi web sitesi www......org.tr ile iltibas oluşturacak şekilde adeta TSE'nin resmi sitesi görünümde hazırlanmış olduğunu, sitenin her sayfasında baklava dilimi şeklindeki TSE, "TSEK" "TSE HYB" tescilli marka ve loggolarının kullanıldığını, internet sitesi üzerinden müvekkili Enstitü'yü temsilen TSE belgeleri verildiği izlenimi uyandırılarak TSE belgesi almak isteyen kişilerin aldatılmakta olduğun müvekkili tarafından tespit edildiğini, adı geçen internet sitesinin iletişim başlıklı bölümünde şirket unvanı olarak "...San. Tic. Ltd. Şti" geçmekte ise de, Türkiye Ticaret Gazetesi Sicili resmi kayıtlarında Türkiye çapında bu ve buna benzer unvanlı bir şirketin bulunmadığını hatta hiç kurulmadığının anlaşıldığını, bu durum davalıların kötü niyetini de gösterdiğini, taraflarınca İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2015/4 d.iş sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını, dosyaya ibraz edilen 26/02/2015 tarihli bilirkişi raporu ile de davalının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet fiillerinin belgelendiğini ve www.....web.tr internet alan adının ... adına kayıtlı olduğunun tespit edildiğini, davalıların fiilinin aynı zamanda suç oluşturduğundan şikayetleri üzerine İstanbul C.Başsavcılığı'nın 2015/36900 sayılı soruşturma dosyası açıldığını, davalılardan ...'nin savcılıktaki 14/04/2015 tarihli sorgusunda, ortağı bulunduğu ...nin www......web.tr adlı internet sitesinin sahibi olduğunu ifade edildiğini, netice olarak tescillil TSE marka ve logosunun müvekkili Enstitüsünden izin alınmaksızın, davalılara ait internet sitesinde kullanmış olmasının marka hakkına tecavüz oluşturduğunu, davalıların izinsiz kullanmış olduğu tescilli ... markasının, ancak Enstitü ile yapılacak bir sözleşme çerçevesinde kullanılabilen bir garanti markası olduğunu, dava konusu www.tse.web.tr adlı internet sitesinin adresinin, müvekkili TSE'nin resmi internet sitesi olan www......org.tr ile iltibasa sebebiyet verecek şekilde benzer olduğundan ve sitede Enstitü adına hareket edildiği izlenimi uyandırıldığından bu durumun aynı zaman TTK'nda düzenlenmiş olan haksız rekabet hükümlerine de aykırılık oluşturduğunu, davalının bir kamu kurumu olan Enstitü'nün yıllardan beri elde etmiş olduğu itibarı ve saygınlığı üzerinden haksız kazanç sağlandığını ve dilekçesinde belirttiği diğer nedenlerle davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; TSE logosunun, özü itibariyle Türk Standartlarına uygun olduğunu göstermek amacıyla kullanılan ve kullanımının marka tecavüzüne yol açması mümkün olmayan bir logo olduğunu, bu logonun kullanılmasının marka tecavüzüne yol açtığını söylemenin hukuken mümkün olmadığını, söz konusu işaretin, standartlara uygunluğun davacı kurum tarafından kontrol ve teyit edildiğinin işareti olarak kullanıldığını, davacı TSE'nin belirlediği şartları taşıyan kişilerin danışmanlık hizmetinde bulunmasına onay verildiğini, müvekkilinin de TSE'nin belirlediği lartlara uygun olarak Yükselen Patent Firması üzerinden danışmanlık hizmeti verdiğini, www.tsebelgesi.web.tr adresinin gerçekten de müvekkiline ait olduğunu, müvekkilinin internet sitesinde TSE ile organik bağı olmadığını, yalnızca TSE belgesi almak isteyenlere bu konuda danışmanlık hizmeti verdiğini de açıkça beyan ettiğini, müvekkilinin ...sicil numarasıyla patent vekilliği yaptığını, müvekkilinin vekil/danışmanlık sıfatıyla TSE belgesi almak isteyenlere danışmanlık hizmeti vermesinin Enstitüsü tarafından kabul edildiğini, Sınai danışmanlık hizmeti sunan birçok firmanın da bu logoyu kullanıldığını ifade ettiğini ve dilekçesinde belirttiği diğer nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda neticeten; "Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalının davacının ...tescil sayılı markasına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine ve önlenmesine, davacı lehine, 12.980,00TL maddi ve 15.000TL manevi tazminata hükmedilerek 14/07/2012 tarihinden işleyecek %10,50 ve değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazla talebin reddine, karar kesinleştiğinde hükmün ilanına" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMLERİ:Davacı vekili istinaf isteminde özetle; -Delil tespit dosyasında yapılan yargılama giderleri ve vekalet ücreti taleplerine ilişkin herhangi bir hüküm kurulmamış olması,-Mahkemece sanki tek fiil varmış gibi hakların yarışmasından bahsedilerek haksız rekabete ilişkin maddi tazminat talebinin reddedilmesinin hatalı oluğunu, Bilirkişi kök ve ek raporunda hem markaya tecavüz teşkil eden eylemi hem de haksız rekabet fiilinin ayrı ayrı tespit edildiğini,
-İnternet sitesinin adeta TSE'ye ait olduğu ve söz konusu internet sitesi üzerinden TSE belgeleri verildiği izlenimi uyandırılarak TSE belgesi almak isteyen kişilerin aldatılmasının amaçlandığını, -"www......web.tr" internet sitesinin isim, içerik ve görünüm olarak "www......org.tr" isimli resmi sitenin bir kopyası olduğunu ve bu durumun marka ve logonun kullanımından tamamen bağımsız olarak TTK 54 maddesi gereğince haksız rekabet oluşturduğunu ve bu nedenle TBK 50,51, 68 maddeleri ve içtihatlar gereğince hak ve nesafete uygun bir maddi manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini,-Haksız rekabetin tespit ve menine karar verilmiş olmasına rağmen maddi tazminata hükmedilmemesinin hatalı olduğunu,
-Kabul edilen manevi tazminat tutarının düşük olup caydırıcı nitelikte olmadığını, manevi tazminat taleplerinin makul olduğunu belirterek talebin tam kabulüne karar verilmesini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalılardan ... vekili istinaf dilekçesinde özetle;-Müvekkilinin 1348 sicil numarası ile patent vekilliği yapmakta olup TSE belgesi almak isteyenlere bu belgeyi alabilmeleri için gerekli prosedürler konusunda danışmanlık hizmeti verdiğini,
-Müvekkilinin verdiği hizmetin TSE onaylı olduğunu iddia etmediğini, -Davaya konu "www......web.tr" adresinde açık ve net şekilde "marka, patent, tasarım, coğrafi işaret, kalite, TSE belgesi, ce, gost-r,rohs, helal gıda, kosher ve telif hakları alanında vekillik ve danışmanlık hizmeti vermektedir" cümlesinin yer aldığını, bu hususun bile danışmanlık hizmeti verildiğini açık ve net olarak gösterdiğini, dosyaya sunulan ceza dosyasın içerisine sunulmuş danışmanlık hizmetine ilişkin belgelere göre bu hususun sabit olduğunu, -Müvekkiline ait Yükselen Patent'in internet sitesinde; "TSE Ürün ve Hizmet Belgelendirme işlemleriniz için uzman kadrolarla hizmetinizdeyiz" ibaresinin yer aldığını ve bu hususun da müvekkilinin TSE ile organik bağı olmadığını göstermekte olduğunu, -TSE'nin bir garanti markası olduğunu, müvekkilinin TSE benim markamdır veya ürün ve hizmetim TSE garantilidir şeklinde bir imasının bile olmadığını, -Müvekkilinin haksız rekabet sağlamasının mümkün olmadığını, TSE'nin ticari marka olmayıp garanti markası olduğunu, internet sitesinde ürün tanıtım ve satışı yapılmadığını, -Müvekkilinin markayı ne şekilde kullandığının raporlarda hiç irdelenmediğini, -Tazminat hesaplama yönteminin TSE Ürün belgelendirme Yönergesi'ndeki verilere göre yapılmasının normlar hiyerarşisine aykırılık teşkil ettiğini, -Maddi tazminata işletilen faiz miktarı ve şeklinin de usul ve yasalara aykırı olduğunu,-Müvekkiline ihtar yapılmadığını, davaya konu durumu öğrenince müvekkilinin web sitesinde TSE logolarını kaldırdığını ve www.tse.web.tr adresinin artık müvekkili adına kayıtlı olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.-Davalı ... Aş karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmamıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:Dava, marka hakkına tecavüzün tespiti ve meni, haksız rekabetin meni ve tespiti ile maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kısmen karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili ile davalı ... vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacının internet istesi; www.tse.org.tr şeklinde olup davalılara ait sitenin alan adı ise; www.....web.tr şeklindedir. Davalıya ait sitenin internet sayfalarının renkli çıktıları incelendiğinde; Yükselen Patent isminin hemen üzerinde baklava dilimi içerisinde TSE markası ve logosunun kullanılmakta olduğu görülmektedir.Davalıların www.tse.web.tr şeklindeki kendilerine ait internet sitesinde davacıya ait markanın kullanımına ilişkin hakkının yahut meşru bir bağlantısının olmaığı, davalı vekili kullanım amacının değerlendirilmediğini iddia ederek karara karşı istinaf yoluna başvurmuş ise de; internet sitesinde Yükselen Patent ibaresinin üstünde TSE markasının olması ve web sitesinin www.tse.web.tr şeklinde olması nedeni ile verilen hizmetin TSE garantisi altında izlenimini yarattığı ve keza kullanımın ticari etki yarattığı, bilirkişi raporlarının bu yönü ile yerinde olduğu dikkate alındığında davalı vekilinin bu husustaki istinaf isteminin reddi gerekmiştir. Davalı vekili, maddi tazminatın hesaplanma metodunun hatalı olduğunu iddia etmiş ise de; ilk derece mahkemesince TSE Ürün Belgelendirme Yönergesi'nin mahkemeyi bağlayıcı nitelikte olmadığı ancak hesaplanan maddi tazminatın yön gösterici olduğu gerekçesi ile rapordaki hesaplamanın kabul edildiği, mahkemenin kabulünün dosya kapsamına uygun olduğu kanaatine varılmakla maddi tazminatın hesaplanma usulü yönünden davalı vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir. Taraflar tacir olup uyuşmazlık esasen haksız eylem iddiasına dayalı olmakla davalı vekilinin faiz miktarı ve türü yönünden istinaf istemi yerinde görülmemiştir.Mahkemece maddi tazminat talebi kısmen kabul edilmiş, davacı vekili tespitine karar verilen haksız rekabet istemi yönünden ayrıca tazminata hükmedilmemesinin hatalı olduğunu belirterek istinafa başvurmuştur. Ancak, somut olayda hakların yarışması mevcut olup davacının tekel hakkı olan bir kamu kurumu olması nedeni ile mahkemece haksız rekabete dayalı maddi tazminat talebinin reddi yerindedir. Bu nedenle davacı vekilinin bu husustaki istinaf isteminin reddi gerekmiştir. Somut olayın özellikleri ve mevcut delil durumu dikkate alındığında ilk derece mahkemesince takdir olunan manevi tazminat miktarı Dairemizce de yerinde bulunmuş olup bu husustaki istinaf istemlerinin reddi gerekmiştir.Davacı vekilinin yargılama giderlerine ilişkin istinaf istemi delil tespit dosyası ile birlikte incelenmiştir. 6100 sayılı HMK'nın "Geçici Hukuki Korumalar" başlıklı 10. kısmının içinde delil tespiti de bulunmakta olup, Kanun'un 323/ç maddesi gereğince de geçici hukuki koruma tedbirleri nedeniyle yapılan giderler, yargılama giderleri kapsamındadır. Bu durumda, Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesi'nin 2015/4 D.İş sayılı dosyasındaki yargılama giderlerinin ve delil tespitinin yapıldığı 2013 yılı Tarifesinin İkinci Kısım Birinci Bölüm 1. maddesinde yazılı delil tespiti için öngörülen vekalet ücretinin yargılama giderlerine dahil edilmesi gereklidir. Davacı vekilinin istinaf isteminin bu yönden kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılarak; neticeten delil tespit dosyasındaki yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davanın kabul ve red oranına göre yargılama giderlerine eklenmesi sureti ile yeniden hüküm kurulmasına ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;1-Davalı vekilinin istinaf isteminin reddine,2-Davacı vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulüne kısmen reddine,3-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince İstanbul Anadolu 1. FSHHM'nin 14/02/2017 gün ve 2015/87 Esas, 2017/17 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,-Davanın KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE,-Davalının davacının 2014/32325 tescil sayılı markasının tecavüzünün ve haksız rekabetinin tespitine ve önlenmesine, -Davacı lehine 12.980, TL maddi ve 15.000 TL manevi tazminata hükmedilerek 14/07/2012 tarihinden işleyecek %10,50 ve değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,-Karar kesinleştiğinde hükmün tırajı en yüksek iki gazeten birinde ilanına,4-İlk derece mahkemesindeki yargılama giderleri ve harca ilişkin;-1.911,31 TL karar ve ilam harcı tayini ile peşin alınan 683,10 TL ve ıslah ile alınan 221,67 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.006,54 TL harcın davalılardan müteselsilen tahsiline, - Davacı tarafça yatırılan 27,70TL TL başvuru harcı, 683,10 TL peşin harç, 221,67Tl ıslah harcı, 4,10 TL vekalet harcı ki toplam 936,57TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,- Davacı tarafça yapılan 2.250,00 TL bilirkişi ücreti, 375,00 TL tebligat, müzekkere masrafı ile delil tespit dosyasında yapılan masraflar olan; 500TL bilirkişi ücreti, 300 TL delil tespit vekalet ücreti, 24,00TL tebligat masrfaı ile 73,30 TL ilk dava açılış masrafı olmak üzere toplam 3.522,30TL yargılama giderinin kabul ve red oranları gözönüne alınarak 1860,12TL sinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, -Davacı yararına "marka için maddi tazminat yönünden" karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davalılardan müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine, -Davacı yararına "manevi tazminat yönünden" karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davalılardan müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine, -Davacı yararına "tecavüzün tespiti yönünden" karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davalılardan müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine, -Davacı yararına "haksız rekabetin tespiti yönünden" karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davalılardan müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine,
-Davalılar lehine bir kez "haksız rekabet için maddi tazminat yönünden" red olunan miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davacıdan alınarak, davalılara verilmesine, -Davalılar lehine bir kez "manevi tazminat yönünden" red olunan miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 2.860,00 TL vekalet ücreti takdiri ile davacıdan alınarak, davalılara verilmesine, -Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına, -Davacı tarafından yatırılan gider avanslarından kullanılmayan miktarların karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine, 5-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderleri ve harca ilişkin;-İstinaf talebi reddolunduğundan alınması gereken 44,40 TL harçtan, peşin alınan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 13,00 TL eksik harcın davalı ...'den alınarak Hazine'ye irat kaydına, -İstinaf talebi kısmen kabul edildiğinden davacı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,-İstinaf yargılaması için davacı tarafından yapılan 85,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı, 33,00 TL tebligat, müzekkere ve posta gideri olmak üzere toplam 118,70 TL'nin, davalıdan alınıp davacıya verilmesine,-İstinaf yargılaması için davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,
-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve istek halinde aidiyetine göre taraflara iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 01/11/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.