T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/324 Esas
KARAR NO: 2022/976
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
NUMARASI: 2021/2
DAVANIN KONUSU: Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 02/06/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili, davalının ... numaralı faydalı model belgesinin koruma şartlarını taşımadığını, dava konusu ürünün başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğunu, davalının faydalı modelinin ... numaralı faydalı modele konu duruşu karşısında yeni olmadığını belirterek davalının faydalı modelinin hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine, kararın gazetede ilanına ayrıca dava sonuçlanıncaya kadar davalının dava konusu faydalı model belgesinde doğan haklarını müvekkiline karşı ileri sürmesinin ve faydalı modelin devrinin ve her türlü tasarruf işlemlerinin tedbiren önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili tarafından Bakırköy 1 FSHHM nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında davacıların müvekkilinin faydalı model tescilinden doğan haklarını ihlal ettiğinin tespitini istediklerini ve alınan bilirkişi raporunda davacıların ürünlerinin müvekkilinin haklarını ihlal ettiğinin belirtildiğini ve o dosyada ihtiyati tedbir kararı verildiğini ve davacılar aleyhine Bakırköy 2 FSHHM nin 2021/396 E sayılı dosyasında ihlal davası açtıklarını ve bu davada ihtiyati tedbir kararına itirazın mahkemece reddedildiğini, davacıların sunduğu delillerin yenilik özelliğini ortadan kaldırmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili, dosyaya sundukları uzman görüşünde davalıya ait faydalı modele ait istemlerin yeni olmadığını, bu nedenle hükümsüzlük koşullarının oluştuğunun tespit edildiğini, her ne kadar daha önce ihtiyati tebdir talepleri reddedilmişse de buna göre ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre 22/12/2021 tarihinde; " taraflarca sunulan iki adet uzman görüşünün birbiri ile tamamen farklı oldukları, ayrıca davacı tarafça sunulan uzman görüşünde de, davalıya ait faydalı modelin unsurlarının tek tek yenilik kırıcı olduğu iddia edilen dokümanlar ile karşılaştırılmadıkları, resimler üzerinden değerlendirme yapıldığı, davalıya ait faydalı modelin hükümsüzlük koşullarının yargılamayı gerektirdiği, kaldı ki HMK'nun 389/1. maddesi uyarınca yalnızca dava konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği, davanın konusunun faydalı modelin hükümsüzlüğü davası olduğu, davalı adına tescilli faydalı modelden kaynaklanan haklarının davacı tarafa karşı kullanılmasının yasaklanmasının mülkiyet hakkının sınırlandırılması niteliğinde olacağı anlaşılmakla, bu yöndeki ihtiyati tedbir talebinin reddine, ancak davaya konu faydalı modelin yargılama sırasında üçüncü kişilere devri halinde davada taraf teşkili sağlanmasının zaman alabileceği, davacının haklı olması halinde hakkını elde etmesinin gecikebileceği, HMK'nun 390/3. maddesindeki yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiği" gerekçesiyle davacının ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabul kısmen reddine, davalıya ait ... tescil numaralı faydalı modelin ... numaralı faydalı modeli belgesinin hükümsüzlüğü davasında aldırılan; ... tarafından hazırlanan teknik mütalaa tarafımızca dosyaya ibraz edilmiş ve mahkemeden tescilden doğan hakların ihtiyati tedbir yolu ile davacıya karşı kullanılmasının durdurulmasının taraflarınca talep edildiğini, işbu mütalaada hem mahkemeye sundukları delillerin değerlendirildiğini hem de mütalaayı hazırlayan bilirkişi tarafından yapılan araştırma ile bulunan deliller tartışılarak dava konusu faydalı modele ait istemlerin yeni olmadığı bu nedenle hükümsüzlük koşullarının oluştuğunun tespit edildiğini, ... Y saylı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğüne karar verilmesi kuvvetle muhtemel olup bu nedenle mahkemece ihtiyati tedbir taleplerinin kabul edilmesi gerekirken HMK mad. 389/1 gerekçe gösterilerek taleplerinin reddedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu gibi istikrarlı İstanbul BAM içtihatlarına da aykırı olduğunu, SMK 144. Madde göndermesiyle ulaştıkları 142 ve 83.maddesine göre bir buluşun faydalı model belgesi verilerek korunabilmesinin temel şartının yeni olması gerektiğini, dava konusu faydalı model belgesine konu ürünün yeni olmadığını, ayrıca mahkemeden bu konuda bir taleplerinin de resen araştırma ilkesinin yerine getirilerek hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığının bilirkişi marifetiyle ayrıca araştırılması gerektiğini, dava konusu belgenin hükümsüz kılınması kuvvetle muhtemel olduğunu beyanla mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir. İstinaf dilekçesi ekinde Dairemizin 2021/1487 E - 2021/1664 K sayılı ilamının bir örneğinin sunulduğu görülmüştür. Davalıya ait ... numaralı faydalı modelin buluş başlığının "kuyu bölme aparatında geliştirme" olduğu, buluş özetinin ise "bu buluş yandan ağırlıklı asansörlerin kullanıldığı yerlerde kuyu bölme aparatında ağırlık raylarının birbirleriyle arasındaki mesafenin ve kabin rayı ile duvar arasındaki mesafenin istenilen şekilde ayarlanabilmesini aynı zamanda zorunlu hallerde kabin rayının merkezden kaçık olarak konumlandırılabilmesini sağlayan geliştirmeyle ilgilidir." şeklinde olduğu görülmüştür. Bakırköy 2 FSHHM nin 2021/396 E sayılı dosyasının davacısının ... Ltd.Şti, davalıların ise ... Ltd.Şti, ... ve ... Ltd.Şti olduğu, davanın ise davacıya ait ... sayılı ... belgesine tecavüzün önlenmesi, durdurulması ve ref'i davası olduğu, konuyla ilgili Bakırköy 1.FSHHM nin 2020/486 D.iş sayılı dosyasında ihtiyati tedbir kararı verildiği, davalıların ihtiyati tedbire itirazlarının reddedildiği, bu karara karşı davalılar ...Ltd.Şti ile ... vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verildiği görülmüştür. 22/02/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "Dava konusu ... Numaralı ... konusu aparatın, ... numaralı ... konusu aparatın bütün fonksiyonlarını yerine getirebildiği ve İLAVETEN 2 eksen (eni ve derinliği) yönünde ayar imkanının bulunduğu; ancak ... ... konusu aparatın bütün fonksiyonlarının ... plakalı ... konusu aparat tarafından yerine getirilmesinin mümkün olmadığı; bu nedenle, davalı ... Tic. Ltd. Şti. İnternet sayfasında, sadece ... ... konusu aparatın değişik tiplerine ait seçenekler sunulurken ... ... konusu aparat ile ilgili tek bir seçenek dahi sunulmadığı; dava konusu ... Numaralı ... konusu aparatın, istem (1) de belirtilen “... şeklindeki ağırlık rayı profilleri(4)” ile 2 eksen (eni ve derinliği) yönünde ayar imkanının bulunduğu; bunun yanı sıra eksenden kaçık montaj imkanı sağladığı, bu özelliğin söz konusu ... belgesinde yer alan tüm istemlerde mevcut olduğu, ... Numaralı ... konusu buluşun,... ... konusu buluş karşısında yenilik özelliğinin bulunduğu" yolunda görüş bildirmiştir.
GEREKÇE: Dava, davalıya ait faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talebine ilişkindir. Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık davacının ihtiyati tedbir talebinin kısmen reddi kararına yöneliktir. Davalıya ait faydalı model belgesinin bulunduğu davacı tarafından ise söz konusu faydalı modelin yenilik vasfının bulunmadığı iddia edilmektedir. Dosya içeriğinden Bakırköy 2 FSHHM nin 2021/396 Esas sayılı dosyasında huzurdaki davanın davalısı tarafından yine huzurdaki davanın davacıları aleyhine tecavüzün önlenmesi, durdurulması ve ref'i davası açıldığı, yine Bakırköy 1. FSHHM nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında ihtiyati tedbir kararı verildiği ve bu karara karşı huzurdaki davanın davacıları tarafından yapılan itirazın reddedildiği, bu red kararına karşı yaptıkları istinaf talebinin ise, Dairemizce esastan reddedildiği görülmüştür. Ayrıca huzurdaki davanın yargılaması sırasında alınan raporda davalıya ait faydalı model belgesine konu buluşun davacı tarafın dayandığı ... ... konusu buluş karşısında yenilik özelliğinin bulunduğu yolunda görüş belirtildiği görülmüştür. Gerek yukarıda özetlenen dosya içerikleri gerekse alınan rapor içeriği dikkate alındığında davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin kısmen reddi kararına yönelik istinaf talepleri yerinde değildir. Hal böyle olunca usul ve yasaya uygun olan ilk derece mahkemesi kararına yönelen davacı vekilinin istinaf taleplerinin reddi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle HMK 362/1-f maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.02/06/2022