T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/670 Esas
KARAR NO: 2022/728 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 03/11/2021
NUMARASI: 2019/238 E. - 2021/800 K.
DAVANIN KONUSU: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtrazın İptali)
KARAR TARİHİ: 27/04/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı bankanın Kozyatağı Ticari Şubesi ile davalı şirket arasında Üye İşyeri Sözleşmesi imzalanarak bu sözleşme kapsamında davalı şirkete pos cihazı tahsis edildiği; söz konusu pos cihazı hesabı kullanılarak davacı bankaya ait kartlar ile diğer bankalara ait kartlarla ödeme yapan kart hamili müşterilerin daha sonrasında hizmet alamadıkları gerekçeleri ile ödeme yapmış oldukları harcamalara itiraz ettikleri ve Uluslararası ...Card Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları (Charge-Back Kuralları) gereği davacı banka tarafından, hizmet alamadıkları gerekçeleri ile harcama itirazında bulunan kart hamili müşterilerin ilgili bankalarına toplamda 1.602.889,23 TL asıl alacak tutarı ödeme yapmak zorunda kalındığı ve ödendiği; davalı üye işyeri ile yapılan tüm görüşme ve yazışmalara rağmen bu bedelin davalı tarafça davacı bankaya ödenmemesi üzerine üye işyeri sözleşmesinin davacı bankaya tanıdığı yetkiye dayalı olarak davalıya Beşiktaş ... Noterliği'nin 12/06/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarının keşide edildiği; keşide tarihine kadar işlemiş faiz ve masrafları ile birlikte toplam 2.063.479,45 TL' nin tebliğ tarihinden itibaren 1 iş günü içinde ödenmesinin ihtar edildiği, ihtarnameye rağmen ödeme yapmayan davalı hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, itiraz üzerine takibin durduğu bunun üzerine zorunlu arabuluculuk sürecinin işletildiği, anlaşma olmaması üzerine bu davanın açılmak durumunda kalındığı ve itirazın haksız olduğu ileri sürülerek itirazın iptaline, takibin devamına ve %20' den az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; kart hamili tüketiciler tarafından da açılan takipler ve davalar olması nedeniyle mükerrer ödeme yapılmak durumunda kalındığı da belirtilmek suretiyle hukuki dayanağı olmayan ve haksız olduğu ileri sürülen davanın reddine ve davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesi talep edilmiştir.
MAHKEME KARARI: İstanbul Anadolu 13.Asliye Ticaret Mahkemesinin 03.11.2021 tarihli 2019/238 E.- 2021/800 K.sayılı kararıyla; "... halef olunanın tüketici olması ve davacının tüketicinin haklarına dayalı olarak rücu talebinde bulunması, taraflar arasındaki pos cihazına ilişkin üyelik sözleşmesinden ziyade tüketicilerle olan kredi kartı kullanımına ilişkin müşteri ilişkisinin baskın karakter arz etmesi, taraflar arasındaki üyelik sözleşmesi olmayıp tüketicilerle olan ilişki nedeniyle ödenmiş bedelin rücu edilmesi nedeniyle kredi kartı ilişkisinin belirleyici olması, halefiyete ilişkin kurallar ve buna bağlı olarak özellikle 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanununun 83/2 Maddesinde yer alan düzenleme, taraflardan birinin tüketici olmasının görev kuralında belirleyici olması, davacının ise tüketicilere halef olarak bu davayı açmış olması karşısında mahkememizin görevsiz olduğu, Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu" gerekçesiyle; Mahkemenin GÖREVSİZLİĞİNE ve davanın görev yönünden dava şartı yokluğuna bağlı olarak USULDEN REDDİNE,-Kararın kesinleşmesine bağlı olarak ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 20/1 maddesinde belirtilen 2 haftalık süre içinde, taraflardan birinin talebi halinde dosyanın görevli İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemesi'ne gönderilmesine, karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; mahkemenin görevsizlik kararı vermesinin hukuka ve yasaya aykırı olduğunu, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. Maddesi uyarınca; her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; Türk Ticaret Kanunu'nda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayıldığını.-6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19. maddesi uyarınca, bir tacirin borçlarının ticari olmasının asıl olduğunu, taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmelerin, kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri içinde ticari iş sayıldığını.-Eldeki davada her iki taraf da tacir sıfatını haiz Anonim şirket olduğunu, davalı firmanın müvekkili Bankaya karşı doğan icra takibine konu borcunun; tarafların ticari ilişkisinden doğmuş ticari nitelikte bir borç olduğunu, söz konusu ticari borcun kaynağının üye iş yeri sözleşmesinden kaynaklandığını. -Davalı taraf anonim şirket olduğundan, müvekkil Bankaya olan sözleşme kaynaklı borcunun da ticari olması esas ve asıl olduğunu, taraflar arasında akdedilen Üye İş Yeri Sözleşmelerine konu işlemlerin hepsinin müvekkil Bankanın bankacılık iştigal alanına girdiğini, Müvekkili Bankanın her işlemi de ticari iş sayıldığını, davalı firma yönünden de ayrıca söz konusu sözleşmenin ticari iş sayıldığını, bu sebeplerle tacir taraflar arasındaki ticari işlemlerden kaynaklı borca ilişkin uyuşmazlığı çözecek görevli mahkemenin de Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, -Davalı firmaya karşı icra takibinin; davalı firmadan hizmet alamadıkları gerekçesiyle POS sahibi Müvekkili Bankaya harcama itirazında bulunan kart hamillerine uluslararası visa - master card kartlı ödeme sistemleri kuralları (charge-back) gereği Müvekkili Bankanın ödemiş olduğu para tutarını üye iş yeri sözleşmesinin 3 ve 4. Maddeleri gereğince tahsili için başlattıklarını, icra takibine konu borcun dayanağının ve taraflar arasında düzenlenen sözleşmeyle üstlenilen hak ve yükümlülüklerin her iki taraf için de ticari bir iş olduğunu. -Davada 6502 Sayılı TKHK hükümlerinin uygulanamayacağını, Davanın ticari bir dava olduğunu, görevli mahkemelerinde Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, Tüketici mahkemelerinin görevli olmadığını, yerel mahkemenin görevsizlik kararı vermesinin hukuka ve yasaya aykırı olduğunu, beyanla mahkeme kararının kaldırılarak, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğuna karar verilmesini, talep etmiştir.
DELİLLER: Dosya arasında bulunan İstanbul Anadolu ...İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyası incelendiğinde; takibin davacı tarafından davalı aleyhine açıldığı, takip tarihinin 03/07/2019 olduğu ve 2.063.479,45 TL asıl alacak miktarı ile birlikte talep edilen diğer faize ve masrafa ilişkin kalemler toplamı olan 2.102.454,63 TL üzerinden takip yapıldığı, süresinde itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
G E R E K Ç E: İtirazın iptali talepli davada, ilk derece mahkemesince, İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemesi'nin görevli olduğundan bahisle, dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiş, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı banka ve davalı ... A.Ş.'nin tacir olduğu, taraflar arasında Üye İşyeri Sözleşmesi bulunduğu, davacı tarafça üye işyeri sözleşmesi gereğince davalıya tahsis edilen pos cihazı hesabı kullanılarak, davacı bankaya ait kartlar ile diğer bankalara ait kartlarla ödeme yapan kart hamili müşterilerinin, daha sonrasında hizmet alamadıkları gerekçeleri ile harcamalara itiraz etmesi ve Uluslararası ... Card Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları (Charge-Back Kuralları) gereğince, davacı banka tarafından, harcama kart hamili müşterilerin ilgili bankalarına toplamda 1.602.889,23 TL ödeme yapıldığı, davalı ile yapılan yazışmalara rağmen bu tutarın ödenmemesi nedeniyle işlemiş faiz ve masrafları ile birlikte toplam 2.063.479,45 TL'nın ödenmesi için ihtarname gönderildiği ve daha sonra da icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır. Davacı tarafça, taraflar arasındaki üye işyeri sözleşmesine dayalı olarak, takibe konu alacağın tahsilinin talep edildiği, tarafların tacir olduğu, sözleşme ilişkisinin her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olup ticari nitelikte bulunduğu, davanın TTK 4. Madde gereğince nispi ticari davalardan olmakla Ticaret Mahkemelerinde yargılamasının yapılmasının gerektiği, davada 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanmayacağı, ilk derece mahkemesince yazılı gerekçe ile görevsizlik kararı verilmesinin yerinde olmadığı kanaatiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının 6100 Sayılı HMK 353/1-a-3 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın yargılamaya devam edilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.de yapılan itirazla takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-Davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-3 maddesi gereğince, İSTANBUL ANADOLU 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 03/11/2021 tarihli 2019/238 E. - 2021/800 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2-Yargılamaya devam olunmak üzere dosyanın, karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-İstinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talebi halinde davacı tarafa iadesine,4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 220,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile 58,50 TL (posta-teb-müz) masrafının davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 27/04/2022 tarihinde HMK'nın 353/1-a-3 maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.