T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/3731 Esas
KARAR NO: 2020/158 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 04/04/2017
NUMARASI: 2016/51 E. - 2017/71 K.
DAVANIN KONUSU: Faydalı Model Belgesi (Faydalı Model Belgesinin
Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 27/01/2020
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü : Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı adına TPE de tescilli ... ve ... numara ile tescilli bulunan faydalı modellerin, müvekkili tarafından 1998 yılından itibaren üretilip satıldığını, ürünlerin piyasada 1989-1990 yıllarından beri var olduğunu, çok uzun yıllardır yurtdışında ve piyasada kullanılan müvekkilinden 2000 yılında satın aldığı makinelere ilişkin tescil belgesi aldığını,davalı adına tescilli ... ve ... sayı ile tescilli faydalı model tescillerinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili adına tescilli olan ... ve ... sayılı faydalı modellerin teknolojik anlamda yeni bir buluş olduğunu, artı değer kattığını ve yenilik getirdiğini, davanın tamamen müvekkilinin hukuki haklarının kullanılmasının engellenmesine yönelik kötü niyetli bir dava olduğunu, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 04.04.2017 tarihli 2016/51 E. - 2017/71 K.sayılı kararıyla; davanın reddine karar vermiştir. Davacı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davalının FM olarak tescilini yaptırdığı ürünlerin müvekkili tarafından 1998 yılından itibaren üretilip satıldığını, ürünlerin piyasada 1989-1990 yıllarında dahi üretilip satıldığını, davalının 21.04.2000 tarihli ... irsaliye numaralı fatura ile müvekkili şirketten 1 adet tam otomatik ... dolum makinası satın aldığını, faturaları ibraz ettiklerini, dosyaya sundukları delillerin incelenmeden ve bilirkişi raporuna itirazlarının gözardı edilerek karar verildiğini, FM tesciline konu ürünlerin yurtiçinde kullanıldığı gibi yurtdışında da uzun yıllar üretiminin yapıldığını, davalı adına ... ve ... numaralı FM tescili yapılan ürünlerin 10 yıllık koruma süresinin geçtiğini, davaya konu ... ve ... tescil numaralı FM'lerin koruma süresi geçmiş faydalı modellerle aynı özelliklere sahip olduğundan hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerekirken davanın reddine karar verildiğini, davalı tarafından müvekkili aleyhine Bakırköy 2.FSHHM'nin 2015/143 D.İş sayılı dosyası ile düzenlenen tespit raporunda; makina mühendisi bilirkişinin müvekkili ürününün davalının ... ve ... tescil numaralı FM'leri ile ... numaralı FM'ler ile eş değer olduklarını belirttiğini, hepsinin aynı olması durumunda davaya konu FM nin yenilik unsurunun gerçekleşmeyeceğini beyanla mahkeme kararının kaldırılarak davalı tescillerinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekilinin istinaf dilekçesine karşı cevap vermediği görülmüştür. İlk derece mahkemesince dosya kapsamında alınan 28.02.2017 tarihli, 3 kişilik bilirkişi heyet raporunda; ... sayılı faydalı model belgesinin sunulan delillerin davalının daha önceki tarihli şu anki geçerli olmayan faydalı modelleri dahil faydalı model belgesindeki ana istemdeki tüm unsurları aynı anda karşılamadığı ve söz konusu faydalı model belgesinin yenilik vasfına haiz olduğu, ... faydalı model belgesi yönünden davacının sunduğu tüm deliller incelendiği bu sistemin işlevini tümüyle gören bir sistemin mevcut olmadığı ancak bunun yerine bir birinden bağımsız farklı hızlarda tam-yarı otomatik veya manuel şekilde çalışan kısmi olarak davalının faydalı model belgesinde tanımlanan sistem içerisindeki ünitelerin işlevlerini yerine getirebilen (operatör desteği ile yani insan gücü unsuru ihtiva eder şekilde bir çok) makinalar bulunduğu ... nolu faydalı model ile tanımlanan sistemin bir hat olarak değerlendirilmesi gerektiği sonuç olarak sunulan delillerin davalının daha önceki tarihli şu anda geçerli olmayan faydalı modelleri dahil faydalı model belgesindeki ana istemdeki tüm unsurları aynı anda karşılayamadığı söz konusu faydalı model belgesinin başvuru tarihi itibariyle sınaiye uygulanabilir yenilik vasfına haiz olduğu sonuç olarak ... ve ... nolu faydalı model belgelerinin aksini ispat eder nitelikte bir belge sunuluncaya kadar hükümsüz sayılmasının mümkün görülmediği beyan edilmiştir. Davacı vekilinin bilirkişi raporuna itiraz ettiği yeni bir heyetten rapor alınmasını talep ettiği görülmüş, mahkemenin 04.04.2017 tarihli karar duruşmasında rapor yada ek rapor alınmasına yönelik talebin reddine karar verdiği anlaşılmıştır. Davaya konu ... sayılı faydalı model belgesinin 31.01.2011 tarihinden itibaren on yıl süre ile tescil edildiği, ... nolu faydalı model belgesinin 24.04.2007 tarihinden itibaren tescil edildiği, her iki faydalı model belgesinin sahibi adına geçerliliğini koruduğu celp edilen TPE kayıtlarından anlaşılmıştır.
G E R E K Ç E : Davacı vekilinin dava dilekçesinde; davalı adına tescilli ... ve ... sayı ile tescilli faydalı model tescillerinin yenilik unsuru bulunmadığından bahisle hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verdiği, davacı vekilinin istinaf başvurusunda bulunduğu görülmüştür. Dava tarihinde yürürlükte olan 551 Sayılı KHK'da, faydalı modeller için, 7/2 maddesinde patentler için öngörülen yenilik şartının yumuşatıldığı ve esnetildiğinin görüldüğü, patentler için öngörülen buluş basamağı şartının faydalı modeller için aranmadığı (KHK 156/3 md.) ancak faydalı model başvurusuna konu buluşun "tekniğin bilinen durumuna özel bir fayda, pratik veya endüstriyel bir avantaj sağlanması halinde tekniğin bilinen durumunun aşılmış sayılacağının" kabul edildiği (Yard. Doç.Dr. Özlem Tüzüner-Faydalı Model Korunması ve Faydalı Model Korunmasında uygulanacak Hukuk, 2011 Basım sf 91,92) anlaşılmaktadır. İlk derece mahkemesince dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda; "yenilik giderici deliller olarak dosya kapsamında bulunan deliller incelendiğinde , bu sistemin işlevini tümüyle gören bir sistemin mevcut olmadığı, ancak bunun yerine birbirinden bağımsız, farklı hızlarda tam/yarı otomatik ve/veya manuel şekilde çalışan ve kısmi olarak davalının FM belgesinde tanımlanan sistem içerisindeki ünitelerin işlevlerini yerine getirebilen (operatör desteği ile, yani insan gücü unsurunu ihtiva eder şekilde bir çok ) makineler bulunduğunun görüldüğünü, ... nolu FM ile, tanımlanan sistemin bir hat olarak değerlendirilmesi gerektiğini, söz konusu FM belgesini diğer istemlerinde ünitelerin işlevlerinin detaylandırıldığını, sonuç olarak sunulan delillerin (davalının daha önceki tarihli şu anda geçerli olmayan FM'leri dahil) FM belgesindeki ana istemindeki tüm unsurları aynı anda karşılamadığını ve FM belgesinin başvuru tarihi itibarıyla sanayiye uygulanabilir yenilik vasfına haiz olduğunu" beyan edildiği anlaşılıyorsa da; bilirkişi raporunda, davalıya ait önceki tarihli ve geçerliliğini yitirmiş FM belgelerine tekniğin bilinen durumuna ne şekilde fayda yada avantaj sağladığının tek tek tescil belgeleri ile karşılaştırma yapılarak değerlendirilmediği, örneğin; ... başvuru numaralı FM belgesinin tarifnamesinde ve 1 numaralı bağımsız isteminde de; uzman personel ihtiyacını ortadan kaldırdığı, ürün miktarını arttırdığı, valf atıcı mekanizma, kapak kapatma ve kutulama ünitelerinin bulunduğu, doldurulacak tüplere belirlenen oranda gaz ve sıvı doldurulduğunun , ürünlerin bir konveyör üzerinde ilerlediğinin açıklandığı, davaya konu hükümsüzlüğü istenen faydalı model belgelerinde tekniğin bilinen durumuna hangi fayda ve avantaj getirildiğinin açıklanmadığı, raporun denetime elverişli olmadığı, mahkemenin eksik inceleme ile karar verdiği anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, yenilik giderici belgeler ile davaya konu FM tescil belgelerinin tek tek karşılaştırılmak suretiyle denetime elverişli ek rapor yada yeni bir rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle: 1-Davacı vekilinin istinaf isteminin kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince, Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 04.04.2017 tarihli 2016/51 E. - 2017/71 K.sayılı kararının KALDIRILMASINA, 2-Yargılamaya devam olunmak üzere dosyanın, karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 3-İstinaf talebi kabul edildiğinden, istinaf peşin harcının talebi halinde davacı tarafa iadesine, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 85,70 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 44,80 TL (posta-teb-müz) masrafı olmak üzere toplam 130,50 TL'nin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 27/01/2020 tarihinde HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.