T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/3386 Esas
KARAR NO: 2019/2708 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY(KAPATILAN) 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/03/2017
NUMARASI: 2015/105 E. - 2017/65 K.
DAVANIN KONUSU: Marka (Marka İtibarının Kaybı Nedeniyle Tazminat İstemli)
KARAR TARİHİ: 10/12/2019
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkiline ait ... tescil nolu "... + şekil" ibareli markayı ve ... Gazetesi'nin başlığını müvekkilinin izni olmadan k davalı tarafından "...." isimli kitapta kullanıldığını, Dünya gazetesinin kurucu olan ... ismini ve gazetenin logosunu müvekkiline ait markayı kullanarak 556 sayılı KHK.'nin 9/1-a-b maddelerine göre tecavüzde bulunduğunu, yayın evinin ise kitabı basmak suretiyle tecavüz ettiği, 556 sayılı KHK.'nin 66/2 maddesi gereğince 5.000,00 TL maddi tazminatın müvekkili ... AŞ açısından 10.000,00 TL diğer müvekkili ... açısından 10.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkillerinden ... kitabin yazarı ... ise yayıncısı olup, dava konusu "bu benim dünyam " isimli kitabin yazar ...'in Dünya Gazetesinde yazdığı dönemde kart viziti ve basılı diğer maktu evraklarında dünya gazetesinin logosunu ve markasını kullandığını, kitap içeriğinin ... Gazetesinden yayınlanan köşe yazıları olduğu için ve bunu vurgulamak adına kullanıldığını, dava konusu kitap ticari kazanç elde etmek maksadıyla basılmadığını, müvekkilinin dünya gazetesinde yayınlanan köşe yazıları içeriğinden oluşan kitabın içeriği ile kitap kapağının ilişkilendirilmesi için ... Gazetesindeki logonun kullanıldığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Bakırköy(Kapatılan) 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin 15.03.2017 tarihli 2015/105 E. - 2017/65 K.sayılı kararıyla; "kitap kapağının bir tasarım oluduğu, kitabın içindeki fikri görsel olarak yorumlamayı sağladığı, dava konusu olan kitapta kullanılan "... kurucusu ..." ibarelerinin bir bütün olarak değerlendirildiğinde ... Gazetesinin başlık logosunun aynen kullanıldığı, logonun yanında davalının kendi resmini kullandığı, kullanım şekli olarak davalının davacı ... AŞ adına tescilli markayı kullanma saikiyle hareket ettiğinin söylenemeyeceği, bu bakımdan davalının kullanımının marka hakkına tecavüz niteliğinde olmadığı, davalı eyleminin FSEK 84 ve TTK'nun hükümlerine göre haksız rekabet koşulları değerlendirildiğinde, TTK57/5maddesi uyarında başkasının emtiası, iş mahsülleri ve ticari işletmesiyle iltibaslar meydana getirmeye çalışmak hususi yada başkasının haklı olarak kullandığı alt unvan, marka, işaret gibi tanıtım vasıtalarını iltibasa meydan verecek suretiyle kullanma haksız rekabet oluşturduğundan, davaya konu uyuşmazlıkta davalının ... Gazetesinde yazmış olduğu yazıların işareti olarak davalının kitabında kullanmış olduğu ibarenin dürüstlüğe aykırı olduğunun söylenemeyeceği , haksız rekabette oluşturmadığı gerekçesiyle, her iki davacı yönünden davanın reddine karar verildiğinin, davacılardan ...'in murisi ... isminin izinsiz olarak kitapta kullanılması sebebiyle tazminat talebinde bulunmuş ise de, kitaptaki kapak tasarımda kullanılan ... ... Gazetesinin logosunun bütününde bulunması sebebiyle kullanıldığı ayrıca ... isminin haksız olarak kullanıldığı sonucuna ulaşılamadığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davacılar vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; davalı tarafından kitabın kapağında müvekkilinin ... tescil numaralı "... şekil" isimli tescilli markanın müvekkilinin izni olmaksızın ... Gazetesinin başlığı biçiminde kitabın kapağında kullanıldığını, gazetenin kurucusu ... isminin de kapakta izinsiz ve tecavüz oluşturacak şekilde kullanıldığını, aynı zamanda kitap kapağında gazetenin logosu ve ... isminin iki yanında kendi silületini de kullandığını, adeta markanın ve ... mali ve manevi haklarına sahipmiş gibi izlenim yaratmaya çalıştığını, dava konusu kapak tasarımının davalıların müvekkili şirket markasının birebir ve aralarında aidiyet hissi yaratmak maksadı ile hiçbir şekilde saklama ihtiyacı hissetmeden alenen izinsizce kullanmaları nedeniyle marka hakkına tecavüz aşikar iken ilk derece mahkemesince tecavüzün haksız rekabet manasına gelmeyeceği yönündeki gerekçesinin hukuken temelsiz olduğunu, müvekkili ...'in babası ve gazetecilik camiasının duayen ismi ... isminin kullanılmasının da hukuka uygun olduğu kanaatin hiçbir hukuki temelinin bulunmadığını, aksi düşüncenin herkesin daha itibar sahibi ve tanınırlığı yüksek başkaca birilerinin isim ve unvanlarını istedikleri gibi kullanabilecekleri neticesini doğuracağını,bunun kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin müseccel markasında ... isminin bulunmadığını müvekkilinin bu sebeple de manevi zarara uğradığını beyanla delil durumuna, yasaya ve hakkaniyete açıkça aykırı kararın kaldırılmasını talep etmiştir.Davalı vekilinin istinaf dilekçesine karşı cevap vermediği anlaşılmıştır.TPE yazılan müzekkere cevabında, davacılardan ... AŞ ... tescil nolu "... + şekil" ibareli markanın dava tarihi itibariyle davalı adına tescilli olduğu, kitap kapağında geçen ... vefat etmiş olması sebebiyle tek mirasçının ... olduğu, İstanbul 4 Sulh Hukuk Mahkemesini 2001/201 Esas 2001/160 Karar sayılı ve İstanbul 3 Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/229 Esas 2006/179 Karar sayılı ilamları ile anlaşılmıştır. İlk derece mahkemesince dosya kapsamında alınan 19/01/2016 tarihli bilirkişi raporunda; davacı ...'in 1989 tarihinden itibaren ... Gazetesinde yazdığı, yazıların kitap haline getirilmiş olduğunu, kitabın kapağında ilişkisini kestiği gazeteye dair kart vizit bilgilerini bulunmasının piyasa teammüllerine uygun olmadığını, yayıncının ... Gazetesinin logosunu ve ... adına basımı yapılan kitabın kapağında davacının onayı olmadan ilişkilendirilmiş olmasının doğru olmayacağını, her ne kadar davalılardan ... geçmişte ... Gazetesinde çalışmış olsa da gerek çalışırken gerekse çalıştıktan sonra yayınlayacağı bir kitapla ... logosunu kullanma hakkı vermeyeceğini, söz konusu yazıların ... Gazetesinde yayınlanmış olduğu hususunda bilgi vermesi mümkünse de bu bilgiyi somut olaydaki gibi bilgi vermekten çok .... Gazetesinin markasından yararlanma, sanki ... Gazetesi tarafından yayınlanmış gibi sunmasının, 556 KHK'nin 12.maddesi kapsamında kalmayacağını, ... isminin kitap kapağında izinsiz olarak kullanılmasının mirasçılarından izin alınmadan kullanılması sebebiyle dürüst bir kullanım olarak değerlendirilemeyeceğini bildirmiştir.
G E R E K Ç E :Davacı vekilinin dava dilekçesinde; müvekkilinin 98/004964 başvuru numaralı "... " ibareli şekil markasının ve davacı ...'in babası ... isminin izinsiz olarak davalının kitabının kapağında kullanılması sebebiyle, 556 Sayılı KHK 66/2-a-b-c bentleri uyarınca maddi tazminata, marka tecavüzü nedeniyle manevi şahsiyetlerinde zarar meydana geldiği iddiasıyla davacı şirket yönünden manevi tazminata ve davacı ...'in murisi babasının isminin izinsiz kullanımı nedeniyle manevi şahsiyetine zarar verildiğinden manevi tazminata karar verilmesini talep ve dava ettiği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, davacılar vekilinin istinaf başvurusunda bulunduğu görülmüştür.İlk derece mahkemesinin gerekçesinde; davalı ...'in bir dönem köşe yazarlığını yaptığı gazetedeki yazılarının kitaplaştırıldığı, kitabının kapağında ... Gazetesi başlık ve logosunun kullanılarak, logonun yanında davalının kendi resminin yayınlanmasının markaya tecavüz teşkil etmediği açıklanmışsa da; davalı markasının 16. Sınıfta "Gazete, dergi, kitaplar." emtialarında tescilli olduğu, kitap kapağında davacı markasının unsurlarının farklı kompozisyonda kullanıldığı ancak marka "bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini diğer teşebbüsün mal ve hizmetlerinden ayıran işaretler" olarak tarif edilmekle, kitap üzerindeki kullanımın, yazar yada davalı yayın evinin kitabının, başka yazar yada yayın evlerinin kitaplarından ayırmaya yarayan işaret olarak değil, kitap kapağı tasarımında kullanımından ibaret bulunduğu, dolayısıyla davalının belirli bir emtia veya hizmetle ilişkilendirilebilir markasal bir kullanımı olmadığından, ilk derece mahkemesinin markaya tecavüzün bulunmadığına dair kararının sonuç itibarıyla yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.Dava dilekçesinde davacılar vekilinin maddi ve manevi tazminat talebini 556 Sayılı KHK hükümlerine dayandırdığı, haksız rekabete dayalı talebinin bulunmadığı halde, ilk derece mahkemesinin kararının gerekçesinde haksız rekabet yönünden de değerlendirme yaparak davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiş, davacılar vekilinin istinaf dilekçesinde; haksız rekabetin oluştuğuna yönelik gerekçeleri dava konusu dışında kaldığından Dairemizce değerlendirilmemiştir.Davacı ...'in babası ... isminin kitap kapağı üzerinde kullanılmasının, kullanım tarzı itibarıyla murisin ve davacının manevi şahsiyetini zedeleyici nitelikte bulunmadığı kanaatine varılmış, ilk derece mahkemesinin, davanın reddi kararı sonuç itibarıyla doğru olmakla birlikte, kararın gerekçesi düzeltilmekle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun reddine,HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına ,davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun REDDİNE,Bakırköy 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 15/03/2017 tarihli 2015/105 Esas - 2017/65 Karar sayılı kararının HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,2-Davanın REDDİNE, 3-İlk derece yargılaması yönünden;-Alınması gerekli (44,40 TL X 2) maktu harçtan peşin alınan 27,70 harcın, mahsubu ile bakiye 61,10 TL'nin davacılardan alınarak Hazineye irat kaydına, -Davalılar kendilerini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, AAÜT uyarınca 2.860,00 TL vekalet ücretinin her bir davacıdan ayrı ayrı tahsili ile davalılara verilmesine, -Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına -Karar kesinleştiğinde harcanmayan avansın taraflara iadesine,4-İstinaf yargılaması yönünden; -Alınması gereken davacılar için (44,40 TL X 2) maktu istinaf karar harcından peşin alınan (31,40 TL X 2) harcın, mahsubu ile bakiye (13,00 TL X 2) eksik harcın davacılardan alınarak Hazineye irat kaydına, -İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,-İstinaf yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere 10/12/2019 tarihinde oy birliği ile karar verildi.