T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/169 Esas
KARAR NO: 2022/284 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 18/10/2021
NUMARASI: 2021/549 E. - 2021/757 K.
DAVANIN KONUSU: İstirdat (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
KARAR TARİHİ: 22/02/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile ... arasında 6361 sayılı Kanun çerçevesinde; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... sayılı, 15.11.2016 tarih ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile 31.12.2018 tarihli ... sayılı, 01.04.2019 tarihli ... sayılı, 06.11.2020 tarihli ... sayılı ve 23.12.2020 tarihli ... sayılı tadil sözlemeler akdedildiğini, davalıya yukarıda belirtilen finansal kiralama sözleşmesi kapsamında, Adana İli, Seyhan İlçesi, ... Bucağı, ... Mah. ... pafta, ... ada, ... parsel, zemin kat ... numaralı bağımsız bölümde yer alan dükkan nitelikli taşınmaz , Adana İli, Seyhan İlçesi, ... Bucağı, ... Mah. ... pafta, ... ada, ... parsel, zemin kat ... numaralı bağımsız bölümde yer alan dükkan nitelikli taşınmaz kiralandığını, kiralamaya konu taşınmazın davalıya teslim edildiğini, davalının finansal kiralama sözleşmesinde belirlenen kira bedellerini, sözleşmede belirlenen tarihlerde ödemediğini, 6361 sayılı Kanun'un 31, sözleşmelerin ilgili maddeleri uyarınca davalıya; Beşiktaş ... Noterliği' nin 11.06.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, ihtarnamenin kiracı firmaya tebliğ edildiğini, ancak ihtamamede belirtilen süre içinde borçların ödenmediğini sözleşmelerin feshedildiğini, kiralamaya konu taşınmazın da müvekkili şirkete iade ve teslim edilmediğini beyanla, taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmelerinin haklı nedenle feshedildiğinin tespiti ile sözleşmeye konu taşınmazların müvekkili şirkete iade ve teslimine, kiralananların aynen iade ve tesliminin imkansızlığının ortaya çıkması halinde davalıdan, dava değerinin tahsiline, taşınmazın tapu sicilinin şerhler hanesinde yer alan finansal kiralama şerhinin kaldırılmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıya usulüne uygun tebligat çıkartıldığı ancak davaya cevap vermediği anlaşılmıştır.
MAHKEME KARARI: İstanbul 19.Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.10.2021 tarihli 2021/549 E.- 2021/757 K.sayılı kararıyla; "...Dava, davacıya ait mülkiyet hakkının kullanılması niteliğinde olduğundan, HMK 18/1. maddesi gereğince kesin yetki durumunda yetki sözleşmesi de yapılamayacağından bununla ilgili taleplerin gayrimenkullerin bulunduğu yer mahkemesinde açılması gerektiği, Yargıtay 19.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarının da aynı yönde olduğu (Yargıtay 19.HD. E. 2016/6518, K. 2017/1090, 14.02.2017 Tarihli; Yargıtay 19.HD, E. 2016/9510, K. 2017/2268, T. 21.3.2017; Yargıtay 19.HD, E.2016/7514, K. 2016/14885, 17.11.2016 tarihli ilamları)" gerekçesiyle; "Açılan davanın yetkisizlik nedeniyle HMK:12,114/1-ç ve 115/2 maddeleri gereğince usulen reddine, -HMK.20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra iki haftalık süre içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın yetkili Adana Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, - Tedbir talebinin yetkili mahkeme tarafından değerlendirilmesine" karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davacı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; mahkemenin, taşınmazların Adana ilinde olması nedeniyle Adana Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirket ile davalı arasında yetki sözleşmesinin bulunduğunu, Yargıtay içtihatlarına göre; finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı davada taşınmazın aynına ilişkin bir talep söz konusu olmadığından taraflar arasında yapılan yetki sözleşmelerinin geçerliği olacağına hükmedildiğini, emsal Yargıtay kararı ile yetki sözleşmesine göre usul ve yasaya aykırı olan mahkeme kararının kaldırılarak, İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E: Davanın finansal kiralama sözleşmesinin feshi nedeniyle gayrimenkullerin iadesi ve teslimi, aynen iade ve teslimin imkansız olması halinde dava değerinin tahsili, tapu sicilinden finansal kiralama şerhinin terkini talepli açıldığı, sözleşmeye konu gayrimenkulün Adana ilinde olduğu, mahkemenin dava dilekçesinin yetki yönünden usulden reddine karar verdiği, davacı vekilinin davanın gayrimenkuldeki mülkiyet hakkı yada ayni hakka ilişkin bulunmadığı ve sözleşmede yetki şartı bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır. 6100 sayılı HMK 18/1 maddesinde "tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki hallerinde, yetki sözleşmesi yapılamaz." hükmü düzenlenmiştir. 6100 sayılı HMK’nın 12. maddesinde, taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoymaya ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğunun belirtildiği, davanın , 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun hükümlerine dayalı olarak açıldığı, finansal kiralama konusu taşınmazların davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana verilmesinin ve tapudaki finansal kiralama şerhinin terkininin talep edildiği, davanın davacı üzerinde bulunan, mülkiyet hakkının kullanılması niteliğinde olduğu, bununla ilgili taleplerin gayrimenkullerin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği ( benzer bir davada Yargıtay 17.Hukuk Dairesi'nin 21/03/2017 tarihli 2016/9510 Esas-2017/2268 Karar sayılı kararında da talebin ayni hakkın kullanılması niteliğinde bulunduğu ve HMK 12. Maddesi gereğince taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkili olduğu belirtilmiştir), HMK 18/1 maddesi gereğince "kesin yetki hallerinde yetki sözleşmesi yapılamayacağı" göz önüne alınarak, ilk derece mahkemesinin kararının usule uygun olduğuna , davacı vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 22/02/2022 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.