T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/5240 Esas
KARAR NO: 2020/1465 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 05/12/2016
NUMARASI: 2014/277 E., 2016/813 K.
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 25/09/2020
İstinaf incelemesi üzerine Dairemize gelen dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA A-)Açılan dava ve iddia : Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkil şirketin her ramazan ayında iftar yemekleri düzenlediğini 15/07/2014 tarihinde kendisini Güngören Belediye Başkan yardımcısı ... olarak tanıtan bir şahısın iftar organizasyonu yapmak istiyoruz diyerek müvekkil şirket sahibi ...’i aradığını, müvekkil şirket sahibi muhasebecisi ...’la irtibata geçmelerine söylediğini,kendisini Güngören Belediye Başkan yardımcısı ... tarafından gönderildiğini söyleyen ... isimli şahsın müvekkil şirkete gelerek kimlik fotokopisini verdiğini akabinde, ... Adana Atatürk Caddesi şubesinin 31/11/2014 keşide tarihli ... çek nolu 3.000,00 TL bedelli çek, ... İzmir Bayraklı Şubesinin 15/12/2014 keşide tarihli ... çek nolu 2.418,32 TL bedelli çek, ... Libadiye Şubesinin 15/11/2014 keşide tarihli ... çek nolu 15.000,00 TL bedelli çeklerini alarak şirketten ayrıldığını, Güngören Belediyesi yetkilileri ile görüşüldüğünde söz konusu kişilerin belediye ile her hangi bir ilisi olmadığı, müvekkil şirketin bu kişiler tarafından dolandırıldığının ortaya çıktığını bunun üzerine Merter Polis Merkezine gidilerek suçun faillerinden şikayetçi olunduğunu, ayrıca Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı’nın 2014/70582 soruşturma nolu dosyası ile şikayette bulunduğunu bu nedenlerle davalarının kabulü ile fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep haklarının saklı tutulmasına, öncelikle müveklinin -... Adana Atatürk Caddesi şubesinin 31/11/2014 keşide tarihli ... çek nolu 3.000,00 TL bedelli çeki , ... İzmir Bayraklı Şubesinin 15/12/2014 keşide tarihli ... çek nolu 2.418,32 TL bedelli çekini, ... Libadiye Şubesinin 15/11/2014 keşide tarihli ... çek nolu 15.000,00 TL bedelli çeklerin ödenmesini önlemek üzere ödeme yasağı konulmasına, kimliği belirsiz kişiler tarafından müvekkil şirketi dolandırmak suretiyle alınan çeklerin iptaline, müvekkil şirketin söz konusu çekler nedeniyle borcu bulunmadığının tespitine , karar verilmesini vekaleten arz ve talep etmiştir
B-) Cevap ve Karşı Talepler : Davalı adına duruşma gün ve saatini bildirir davetiye usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ise de cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
C-)İlk Derece Mahkemesi Kararı : İlk derece mahkemesince; "toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davalı adına düzenlenen faturayla iftar yemeği organizasyonu düzenleneceğinden bahisle davacı tarafın iyi niyetli olarak yardım etme duygularının suistimal edilerek dava konusu çeklerin kendisinden alındığı, çekler karşılığında davalının adı kullanılarak fatura düzenlendiği, söz konusu fatura içeriğinin gerçeği yansıtmadığı, Bakırköy 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/324 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda eylemin dolandırıcılık kapsamında değerlendirildiği hususu da dikkate alınarak davacının dava konusu yapmış olduğu çeklerden dolayı davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerektiği" gerekçesiyle sabit görülen davacının davasının kabulüne, dava konusu ... Adana Atatürk Caddesi Şubesine ait, 31.11.2014 keşide tarihli, ... nolu, 3.000,00TL'lik çek ve ... İzmir Bayraklı Şubesine ait, 15.12.2014 keşide tarihli, ... nolu, 2.418,32TL çek, ... Libadiye Şubesine ait, 15.11.2014 keşide tarihli, ... nolu, 15.000,00TL lik çeklerden dolayı davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar verildiği görülmüştür.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Kararı davacı yan istinaf etmiş ve dilekçesinde ; müvekkilinin çeklerin iptaline karar verilmesi ile ilgili talebi hakkında karar erilmediğini, bu nedenle kararın kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasını talep ve istinaf etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE : Dava; çeke dayalı ve icra takibinden önce açılmış menfi tespit ve çek iptaline ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece ceza yargılaması neticesi de beklenmek suretiyle bilirkişi raporu alınarak; davacı yanın kandırılmak sureti ile davalı yana verdiği üç çek hakkında borçlu bulunmadığının tespitine karar vermiştir. Davacı yanın her üç çekin de iptaline ilişkin talebi hakkında hüküm kurulmadığı görülmüş ve davacı yan da bu hususta istinaf etmiştir. Çek iptali; hasımsız olarak çek hamili tarafından açılması gereken bir dava olup; çekin kimin elinde olduğu bilinmediği ve rıza dışı elden çıktığı hallerde açılabilen bir dava türüdür. Eldeki davada çekin rıza dışı elden çıkması ve kimin elinde olduğunun bilinmemesi gibi bir durum sözkonusu değildir. Davacının çekin istirdadına karar verilmesi yönünde de bir talebi bulunmamaktadır. Bu nedenle davacı yanını bu talebi hakkında çek iptali talebinin reddine dair karar verilmesi gerekmekte iken hiç karar verilmediği görülmekle kararın kaldırılmasına ve davanın esası hakkında yeniden karar verilmesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan gerekçe ile 1 - Davacı yanın istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince KABULÜNE ; İlk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA 2- İlk derece mahkemesine açılan davada A- Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, dava konusu ... Adana Atatürk Caddesi Şubesine ait, 31.11.2014 keşide tarihli, ... nolu, 3.000,00TL'lik çek ve ... İzmir Bayraklı Şubesine ait, 15.12.2014 keşide tarihli, ... nolu, 2.418,32TL çek, ... Libadiye Şubesine ait, 15.11.2014 keşide tarihli, ... nolu, 15.000,00TL lik çeklerden dolayı davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine,Çeklerin iptaline ilişkin talebin REDDİNE 2-Alınması gereken 1.394,77 TL harçtan peşin alınan 348,70TL harcın mahsubu ile bakiye 1.046,07 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine,3-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvuru harcı, 348,70 TL peşin harç, 500,00TL bilirkişi ücreti, 161,50TL posta masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.450,20 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,5-Sarf edilmeyen gider avanslarının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
İSTİNAF YARGILAMASINDA: 3-Davacı yanca yatırılan 31,40 TL istinaf peşin harcının talebi halinde davacı yana iade edilmesine 4-Davacı yanca yapılan istinaf yargılama gideri olan; başvuru harcı gideri 85,70 TL, tebligat gideri 11,00 TL, posta gideri 27,30 TL ki toplam 124,00 TL istinaf yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine 5- Duruşmasız olarak inceleme yapılmış olmakla ücreti vekalet tayin ve takdirine yer olmadığına Dair ; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu HMK 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 25/09/2020 tarihinde ve oy birliği ile karar verildi.