T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2017/4660 Esas
KARAR NO: 2018/2711
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 23/05/2017
NUMARASI: 2017/120 2017/727
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 20/12/2018
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, davalı faktoring şirketinin müvekkili aleyhine çeke dayalı icra takibi başlattığını, müvekkilince icra takibi sırasında haciz baskısı nedeniyle dosya borcu olan 11.290,00 TL'nin icra müdürlüğü hesabına yatırıldığını, takibe konu çekin müvekkilinin zilyetliğindeyken 02/12/2016 tarihinde müvekkilinin aracından çalındığını, konuyla ilgili hazırlık soruşturmasının devam ettiğini, ayrıca çek iptali davası açtıklarını, bu davada ödeme yasağı kararı verildiğini, davalı faktoring şirketinin mevzuatı gereğince gerçek bir alacağı temlik alması gerektiğini, çeki nasıl kabul ettiğinin anlaşılamadığını belirterek müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, icra baskısı ile yatırılan 11.290,00 TL'nin alacaklıya ödenmemesine, eğer ödenmiş ise müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı faktoring şirketi vekili, müvekkilinin dava konusu çeki diğer davalıyla aralarında düzenlemiş oldukları faktoring sözleşmesiyle devraldığını, yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğunu, müvekkilinin meşru hamil olduğunu, çekte mücerretlik ilkesi gereğince davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı davaya cevap vermemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere göre; icra takibine konu borcun dava dışı keşideci .... Ltd. Şti tarafından ödendiği, menfi tespit dasının konusuz kaldığı, davacı tarafın yaptığı suç duyurusu üzerine araçta yapılan kontrolde hasar ve zorlama bulunmadığını, suça ilişkin kamera kaydı vs. delil elde edilemediği, bu haliyle olayın eşya kaybı olarak değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle takipsizlik kararı verildiği, buna göre dava tarihi itibariyle davacının haklı, davalıların haksız olduğunun kabulünü gerektirir bir durum bulunmadığı gerekçeleriyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafça icra dosyasına yatırılan ve tedbir kararı gereği davalılara ödenmeyen 11.290,00 TL'nin davacıya iadesine, taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiş, kararı davalı ... A.Ş vekili istinaf etmiştir.
Davalı ... A.Ş vekili istinaf sebebi olarak; gerekçel kararda davacının davasını ispatlayamadığının anlaşıldığını, buna rağmen lehlerine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğunu bildirmiştir.
Davaya konu İstanbul ....İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı ... şirketinin davacı, diğer davalı ve çek keşidecisi aleyhine kambiyo senetlerine özgü yolla 30/01/2017 tarihinde toplam 9.118,30 TL üzerinden icra takibi başlattığı, dosyada ayrıca 27/01/2017 tarihli ihtiyati haciz kararı bulunduğu, 02/02/2017 tarihinde düzenlenen ihtiyati haciz tutanağında toplam dosya borcu 11.290,00 TL'nin icra müdürlüğü hesabına yatırıldığı ve haciz işlemine son verildiği görülmüştür.
Takibe konu çekin 8.637,00 TL bedelli, 28/12/2016 tarihli, keşidecisinin dava dışı ..... Ltd. Şti, lehtarın davacı ... arkasındaki cirantaların ise davacı ... diğer davalı ... Ltd. Şti olduğu ve ciroyla davalı faktoring şirketine geçtiği, çekin 28/02/2016 tarihinde ibraz edildiği, ödeme yasağı kararı gereğince herhangi bir işlem yapılmadığının belirtildiği görülmüştür.
Hazırlık soruştarması sonucunda, takipsizlik kararı verildiği, takipsizlik kararına yapılan itirazın ise sulh ceza mahkemesince reddedildiği görülmüştür.
Cevap dilekçesinin ilk bendinde ek 1'de faktoring sözleşmesi, fatura, alacak bildirim formu ve çek tevdi bordrosu denildiği halde cevap dilekçesine bu eklerin bulunmadığı, UYAP ortamında yapılan araştırmada da bu şekilde eklere rastlanmadığı görülmüştür.
GEREKÇE:
Dava, menfi tespit davasıdır. Davalı vekilinin istinafı lehlerine vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiğine yöneliktir. Mahkemece her ne kadar davanın konusuz kaldığı belirtilerek esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına şeklinde bir karar verilmişse de bu hüküm yönünden tarafların istinaf talebinin olmadığı ve istinaf incelemesinin de sebeplerle sınırlı olarak yapıldığından bu husus istinaf değerlerdirmesi dışında bırakılmıştır. Dairemiz önüne gelen uyuşmazlık davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekip gerekmediğine ilişkindir. İlk derece mahkemesi kararında; dava tarihi itibariyle davacının haklı, davalıların haksız olduğunun kabulünü gerektirir bir durum bulunmadığı şeklinde gerekçeye yer verildiği görülmüştür. Söz konusu gerekçe bir anlamda davacının, dava tarihi itibariyle haksız, davalının ise haklı olduğu anlamına gelmektedir. Anılan bu gerekçeye karşı davacı tarafça istinaf yoluna başvurulmamıştır. Dolayısıyla davacının davasında haklı olmadığı hususu kesinleşmiştir. Hal böyle olunca davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmayıp davalı ...A.Ş vekili vekilinin vekalet ücretine yönelik istinaf talebinin kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ... A.Ş vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,
2-İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/05/2017 gün, 2017/120 Esas, 2017/727 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA YER OLMADIĞININA,
4-İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına davacı tarafından 02/02/2017 tarihinde yatırılan ve tedbir kararı gereği davalılara ödenmeyen 11.290,00 TL'nin İcra Müdürlüğünce davacı tarafa İADESİNE,
5-Peşin alınan harçtan alınması gerekli harcın mahsubu ile fazladan yatırıldığı anlaşılan 124,32 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip istek halinde sahibi davacıya iadesine,
6-Davacının yapmış olduğu harç posta müzekkere masrafı toplam 184,60 TL'nin kendi üzerinde bırakılmasına, artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
7-Davalı ...A.Ş yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 1.094,19 TL'nin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
8-İstinaf peşin harcının talebi halinde davalı ... A.Ş'ye iadesine,
9- İstinaf aşamasında davalı ... A.Ş tarafından yapılan yargılama gideri olan 85,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 24,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 109,70 TL'nin davacıdan alınarak davalı ...A.Ş'ye verilmesine,
10-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
11-Gerek ilk derecede gerekse istinaf aşamasında yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısımların karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.20/12/2018