T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2022/597 Esas
KARAR NO: 2022/956
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2021/247
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 01/06/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacılar vekili, dava dilekçesinde özetle; Gaziosmanpaşa ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden işlem gören ve Gaziosmanpaşa 2. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2021/242 Esas sayılı dosyası üzerinden verilen yetki itirazının kabulüne ilişkin karara bağlı olarak İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasını alan icra takibine dayanak olup keşidecisi davacıların murisi ..., lehtarı ..., keşide tarihi 08/06/2017, ödeme günü 10/09/2020 ve 750.000,00 TL bedelli bononun açığa imzanın kötüye kullanılması neticesinde oluşturularak takibe konu edildiği ileri sürülerek ve dilekçede belirtilen sebeplere de bağlı olarak söz konusu bono nedeniyle davacıların davalıya borçlu olmadığının tespitine, %20' den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına ve söz konusu ... Esas sayılı icra takibinin ihtiyati tedbir kararı verilerek durdurulmasına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİR KARARI: İstanbul Anadolu 13.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/247 Esas sayılı dosyasında verilen 02/07/2021 tarihli ara karar ile; "Davanın, 26/02/2021 takip tarihinden sonra 21/04/2021 tarihinde açılmış olması, HMK M.389 ve devamı maddelerinde belirtilen mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerine ilişkin yasal düzenleme ile İİK Madde 72/3 düzenlemesi, yakın ispata ilişkin koşullar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati tedbir talebinin karşılanması için gerekli yasal ve maddi şartların olayda gerçekleştiği; İİK.Madde 72 düzenlemesi, takibe konu toplam borç miktarının 802.761,99 TL olması, muhtemel sonuçların tarafların menfaatlerine muhtemel etkisi ve dosya kapsamı birlikte gözetildiğinde takibe konu toplam borç miktarı 802.761,99 TL üzerinden %20 teminat alınmasının uygun olacağı sonucuna varıldığından takibe konu toplam borç miktarı 802.761,99 TL üzerinden %20 teminata bağlı olarak İİK. Madde 72/3 düzenlemesi doğrultusunda ihtiyati tedbir talebinin kabulüne" karar verilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZ: Davalı vekili tarafından ibraz edilen 14/07/2021 tarihli dilekçe ile; davanın menfi tespit davası olduğu, ispat külfetinin davacı tarafta olduğu, davacı tarafça ispata yönelik herhangi bir yazılı delil dosyaya sunulmadığı ve bu nedenlerle tedbir kararının yerinde olmadığı ileri sürülerek sunulan davalı delilleri ile davanın haksız olduğunun açıkça görüldüğü ve davalı ile davacıların murisinin kardeş olmaları nedeniyle dinletecekleri tanıkların meseleyi aydınlığa kavuşturacağı, %20 oranındaki teminatla alınan tedbir kararından davalının mağdur olduğu ileri sürülerek tedbirin kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.
İHTİYATİ TEDBİRE İTİRAZIN REDDİ KARARI: İstanbul Anadolu 13.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/09/2021 tarihli ara kararı ile; ... itiraza konu tedbire ilişkin ara kararın gerekçesinde de belirtilen şekilde, davanın 26/02/2021 takip tarihinden sonra 21/04/2021 tarihinde açılmış olması, HMK 389 ve devamı maddelerinde belirtilen mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeni ile hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı ya da tamamen imkansız hale geleceği veya gecikme sebebi ile bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerine ilişkin yasal düzenleme ile İİK. 72/3 düzenlemesi, yakın ispata ilişkin koşullar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati tedbir talebinin karşılanması için gerekli yasal ve maddi şartların olayda gerçekleştiği; İİK.Madde 72 düzenlemesi, takibe konu toplam borç miktarının 802.761,99 TL olması, muhtemel sonuçların tarafların menfaatlerine muhtemel etkisi ve dosya kapsamı birlikte gözetildiğinde takibe konu toplam borç miktarı 802.761,99 TL üzerinden %20 teminat alınmasının uygun olacağı sonucuna varıldığından takibe konu toplam borç miktarı 802.761,99 TL üzerinden %20 teminata bağlı olarak İİK. Madde 72/3 düzenlemesi doğrultusunda ihtiyati tedbir talebinin karşılanmasının yerinde olduğu, takdir edilen teminat miktarının gerekli ve yeterli olduğu, ileri sürülen itirazların soyut ve davanın esasına yönelik olup yargılamaya bağlı olarak aydınlanacak mahiyeti, davanın niteliği, sebebi ve dosya kapsamına nazaran tedbir kararı verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı ve ileri sürülen itirazların yerinde olmadığı sonucuna varıldığından itirazın reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF İSTEMİ: Davalı vekili süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; "Davada davacı tarafın talebi üzerine davalı taraf dinlenmeden tedbir kararı verildiğini, açılan menfi tespit davasında ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, dosyaya sunulmuş davayı ispata yönelik yazılı bir delilin bulunmadığını, Menfi tespit davalarında İİK.72/3 maddesi gereğince tedbir kararı verilmesi zorunluluğunun olmadığını, mahkemece cüzi bir teminat karşılığında yıllarca sürecek bir davada tedbir kararı verilmesinin davalı-alacaklıyı zor durumda bıraktığını." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılması istenmiştir.
GEREKÇE: Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesi tarafından 02/07/2021 tarihli ara karar ile; "...davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin İİK. 72/3 maddesi gereğince kabulü ile, dava değeri olan 802.761,99 TL üzerinden %20 oranında teminat yatırılması halinde icra dosyası kapsamında icra veznesine ödenen paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir uygulanmasına." karar verilmiştir. İhtiyati tedbir kararına davalı vekili tarafından itiraz edilmiş, mahkemece 22/09/2021 tarihli ara karar ile "... takdir edilen teminat miktarının gerekli ve yeterli olduğu, itirazların soyut ve davanın esasına yönelik olup yargılamaya bağlı olarak aydınlanacak mahiyeti, dosya kapsamına nazaran tedbir kararı verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından itirazın reddine" karar verilmiştir. Karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İİK m72/3 maddesinde; "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." hükmü düzenlenmiştir. İİK 72/3 maddesi düzenlemesi dikkate alındığında, icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilebilmesi için teminat miktarının alacağın yüzde onbeşinden aşağı olamayacaktır. Mahkemece dosya kapsamına sunulan deliller değerlendirilerek tedbir talebi yönünden yaklaşık ispat kurallarının gerçekleştiği kanaatiyle tedbir kararı vermesinde ve yüzde yirmi oranındaki tedbir miktarında usule aykırılık olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 80,70 TL harçtan, peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.01/06/2022