T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/1176 Esas
KARAR NO: 2021/1607 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 13.04.2021 tarihli istinaf başvurusunun değerlendirilmesine ilişkin ek karar
NUMARASI: 2020/608 E.,
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 23/09/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İLK DERECE MAHKEMESİNE AÇILAN DAVADA
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ve 05/11/2020 tarihli dilekçeleri ile, davacı tarafından keşide edilen ... Bankası ... Mah.şubesine ait ... çek numaralı, 20.000 USD bedelli çekin lehdar ile davacı arasında devam etmekte olan ticari ilişki içerisinde çekin lehdarı ... Ltd.Şti.'ne teslim edildiğini, davacının çeki vadeli olarak teslim etmiş olup çekin davacıya iadesi gerekirken çek üzerinde tahrifat yapıldığını, çekin keşide tarihinde tahrifat yapılarak tarihi öne çekilmek suretiyle bankaya ibraz edildiğini, çekin keşide tarihi kısmında yer alan paraf/imzanın davacıya ait olmadığını, çekin icra takibine konu edilmesi halinde davacı şirketin telafisi mümkün olmayan zararlara maruz kalacağını, ticari işleri aksayacağını ve iflas noktasına dahi gelebileceğini beyanla çek hakkında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
MAHKEMENİN 09.11.2020 TARİHLİ KARARI; İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 09.11.2020 tarihli 2020/608 E. sayılı ara kararıyla; "...her ne kadar davacı tarafça davaya konu çekteki keşide tarihinde tahrifat yapıldığı ve keşide tarihi kısmındaki paraf/imzanın davacıya ait olmayıp sahte olduğu iddia edilmiş ise de davacı taraf talebinin menfi tespit davasına konu olup yargılamayı gerektirir nitelikte bulunması, çekin aslına ilişkin tahrifat iddiasının çek aslı üzerinden yapılacak inceleme ile tespit edilebileceğinden ve yaklaşık ispat konusunun dosya kapsamında ispat edilememiş olması" gerekçesiyle ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmiştir.
DAİREMİZİN 05.03.2021 TARİHLİ KARARI; Mahkemenin yukarıda belirtilen tedbirin reddine dair kararının davacı vekili tarafından süresinde istinaf etmesi üzerine Dairemizin 05.03.2021 tarih ve 2021/242 E., 2021/421 K.sayılı kararıyla; "...Davacı tarafça somut olayda HMK'nun 209.maddesi uyarınca karar verilmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de; çekin sahteliğinin iddia edilmesi, HMK'nun 209. maddesi uyarınca takibin durdurulması sonucunu doğurmaz. Anılan hüküm, genel mahkemelerde açılan davalarla ilgili olarak senedin hiçbir işleme esas alınamayacağını, başka bir anlatımla delil olarak kullanılamayacağını düzenlemekte olup, icra takibine etkisi yoktur. Ancak davaya konu çekte keşide tarihinde oynama olduğu anlaşılmakla, paraf imzasının davacıya ait olup olmadığı yargılamayı gerektiriyorsa da, yaklaşık ispat gerçekleştiği göz önüne alınarak, ilk derece mahkemesince, somut olay bakımından İİK'nun 72.maddesi daha özel bir düzenleme içerdiğinden, tedbir talebinin kısmen kabulü ile İİK72/3 maddesi gereğince tedbir kararı verilmesi gerekirken, talebin tümüyle reddine karar verilmesi yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, mahkeme kararının kaldırılarak, dosyanın Dairemizin kararında işaret edildiği şekilde tedbir kararı verilmesi için mahkemesine gönderilmesine." karar verilmiştir.
MAHKEMENİN (TEDBİR) KARARI; İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 23.03.2021 tarihli 2020/608 E. sayılı ara kararıyla; "Davacı vekilinin takibin tedbiren durdurulması talebinin reddine, iik 72/3 maddesi uyarınca menfi tespit davası ile icra takibinin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden icra dosya borcunun tamamının icra veznesine depo edilmek ve iş bu bedel üzerinden %15'i oranında nakdi teminat mahkeme veznesine yatırıldığı yada ayni miktarda kat'i ve süresiz banka teminat mektubu verildiği takdirde; bursa 8. icra dairesi’nin ... e. sayılı dosyasına yatırılan paranın tedbiren alacaklıya verilmemesine," karar verilmiştir.
İSTİNAF BAŞVURUSU; İlk derece mahkemesinin 23.03.2021 tarihli tedbire ilişkin ara kararını istinaf etmek üzere davalı ...Ltd.Şti.vekili tarafından yapılan başvuru, mahkemenin 13.04.2021 tarihli ara kararı ile "Her ne kadar davalı vekilince mahkememizin 23/03/2021 tarihli tedbir kararına karşı İstinaf talebinde bulunulmuş ise de, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16.Hukuk Dairesinin 2021/242 Esas 2021/421 Karar sayılı ilamı gereği mahkememizce tedbir ara kararı oluşturulduğu ve istinaf ilamının kesin olduğu, yine mahkememizce verilen tedbir kararına ilişkin öncelikle itiraz yolunun açık olduğu anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine" karar verilmiştir. Mahkemenin "İstinaf talebinin reddine" ilişkin kararı, aynı davalı vekili tarafından bir haftalık yasal süre içinde istinaf edilmiştir. Davalı vekili dilekçesinde; "Davacının ihtiyati tedbir talebinin konusunun 'bahse konu çekin icra takibine konu edilmemesi' olduğunu, mahkemece davacının tedbir talebi kabul edilse idi; verilecek olan karar taleple bağlılık ilkesi gereğince, bahse konu çekin icra takibine konu edilmemesi yönünde olacağını, bu sebeple istinaf mahkemesi ve buna bağlı olarak mahkeme kararının hatalı olduğunu, menfi tespit davasının icra takibinden önce başlatıldığını, İİK md. 72/3 hükmünün icra takibinden sonra ikame edilen menfi tespit davalarında uygulama olduğunu, kararın bu yönüyle de hatalı olduğunu, icra dosyasının mahkemenin istinafa konu tedbir kararından önce dosya zaten infaz edildiğini, dava konusu borcun tamamı ödenmiş ve icra dosyası infaz edilerek kapatılmış olduğundan bu aşamada ihtiyati tedbir kararı verilmesinde herhangi bir hukuki yarar bulunmadığı gibi aynı zamanda ihtiyati tedbir kararının konusuz kaldığını," beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE: Dava, menfi tespit davasıdır. Davalı, davacı aleyhine çeke dayalı takip başlatmış, davacı ise takibe konu çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığını beyanla menfi tespit ve öncelikle çek yönünden ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesinin "Tedbir talebinin reddine" dair vermiş olduğu 09.11.2020 tarihli ara kararın davacı tarafça istinafı üzerine, Dairemiz'in yukarıda özetlenen kararıyla mahkeme ara kararı kaldırılmış; ilk derece mahkemesi tarafından istinaf kararına uygun olarak 23.03.2021 tarihli ara karar ile "İİK.72/3 maddesi gereğince yüzde 15 teminat yatırılması halinde icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine" karar verilmiştir. Bu ara karara karşı davalı ...Ltd.Şti.vekili tarafından 07.04.2021 tarihli dilekçe ile istinaf başvurusunda bulunulmuş, ancak mahkemenin 13.04.2021 tarihli "İstinaf Değerlendirme Kararı" ile; "verilen tedbir kararının kesin olan istinaf kararı uyarınca verildiği, ayrıca tedbir kararına karşı öncelikle itiraz yoluna gidilmesi gerektiği, istinaf kanun yolunun açık olmadığı" gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Davalı vekili tarafından istinaf talebinin reddine dair karara karşı bir haftalık yasal süre içinde verilen dilekçe ile istinaf yoluna gidilmiştir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesinin Dairemizin 05/03/2021 tarih ve 2021/242 Esas 2021/421 Karar sayılı ilamında belirtilen hususlara uygun olarak İİK 72/3 maddesi gereğince tedbir kararı verdiği, mahkemenin bu kararının kesin karar niteliğindeki istinaf kararı uyarınca verildiği ve mevcut delil durumuna göre kararın usule uygun olduğu anlaşıldığından istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Davalı ... vekilinin İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/608 E. Sayılı dosyasından 13.04.2021 tarihinde verilen istinaf başvurusunun değerlendirilmesine ilişkin ek karara yönelik istinaf isteminin 6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, Harç peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, İstinaf yargılama giderlerinin istinafa gelen üzerinde bırakılmasına, İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından istinaf aşaması için ayrıca avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile ve kesin olarak karar verildi. 23/09/2021