T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
16. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
DOSYA NO: 2021/939 Esas
KARAR NO: 2021/1425 Karar
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
NUMARASI: 2021/396 E. SAYILI ARA KARAR
DAVANIN KONUSU: Faydalı Model Belgesi (FM Hakkına Tecavüzden Kayn.)
KARAR TARİHİ: 08/07/2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili adına ... sayılı "KUYU BÖLME APARATINDA GELİŞTİRME" başlıklı Faydalı Model belgesinin tescilli olduğunu, davalılardan ...'nın ... Şirketinin tek yetkilisi olduğunu, davalı ... Şirketinin müvekkilinin FM belgesine tecavüz teşkil edecek şekilde "asansör ağırlık ray bağlama konsolu ile kuyu bölme aparatı" ürünlerini ürettiklerini, www...com alan adlı internet sitesinde ... markasıyla tanıtıp satışa arz ettiklerini, diğer davalı ...'ün de bu ürünleri işyerinde satışa sunduğunu beyanla FM belgesine tecavüzün önlenmesi, durdurulması ve refi ile tecavüz teşkil eden ürünlere, üretim araçlarına el konulması ve imhasına, iş evrakı tanıtım malzemelerine el konulması ve imhasına, internet sitesindeki tanıtım materyallerinin kaldırılması ve silinmesine, mümkün olmadığı taktirde internet sitesine erişimin engellenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Dava açılmadan önce davacı tarafın talebi üzerine davalı karşı taraf aleyhine Bakırköy 1. FSHHM'nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında, tespit işlemi yaptırılmış ve tedbir talep edilmiştir.
TEDBİR KARARI: Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 22/01/2021 tarih, 2020/486 D.iş ve 2020/485 karar sayılı kararıyla; "50.000 TL nakdi veya kesin ve süresiz banka teminat mektubu karşılığında, ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile, karşı yanların tespit ve tedbir talep eden adına ... sayı ile tescilli faydalı model belgesi koruma kapsamında olan "Asansör Ağırlık Ray Bağlama Konsolu ile Kuyu Bölme Aparatı" isimli ürünleri ile bu ürünlerin tanıtımında kullanılan tanıtım ile iş evrakı, kartvizit, afiş, broşür, katalog ile tüm tanıtıcı materyallerine tedbiren el konularak yed-i emine teslimine, karşı yanlardan ... Makina şirketine ait olduğu bildirilen https://...com/ isimli internet sitesindeki söz konusu ürünlere ait tanıtım materyallerinin tedbiren kaldırılmasına, silinmesine, kararın yerine getirilebilmesi için bir örneğinin karşı tarafa tebliği ile aksi taktirde söz konusu internet sitesine tedbiren erişimin engelleneceği hususunun ihtarına" karar verilmiştir. Davalılar tarafından tedbire itiraz edilmesi üzerine, asıl davanın açıldığı mahkeme tarafından itiraz duruşmalı olarak incelenmiştir.
İTİRAZIN REDDİ KARARI: Bakırköy 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi 26.03.2021 tarihli 2021/396 E. Sayılı ara kararıyla; "...dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı topluca değerlendirildiğinde, Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2021/2 esas sayılı dosyasında devam eden hükümsüzlük davasında alınan bilirkişi raporuna göre davacıya ait faydalı modelin hükümsüzlük koşullarını taşımadığı yönünde görüş bildirildiği, mahkemece alınan d.iş raporu ile birlikte değerlendirildiğinde, tedbir için aranan yaklaşık ispat şartının somut olayda gerçekleştiği" gerekçesiyle davalı vekilini tedbire itirazının reddine karar verildiği görülmüştür.
İSTİNAF BAŞVURUSU: Davalı vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/68 D.İş. Sayılı dosyasında tarafları ve konusu aynı olan davacının tedbir başvurusu olduğunu ve reddedildiğini, bunun dikkate alınmadığını, -İstanbul Anadolu 1. FSHHM'nin 2021/2 Esas sayılı dosyasında hükümsüzlük davası açtıklarını ve derdest olduğunu, hükümsüzlük davasında davacının patent belgesinden doğan hakların müvekkiline karşı ileri sürülmesinin tedbiren önlenmesinin talep edildiğini ve dosyanın bilirkişiye verildiğini, mahkemenin itirazın reddi kararında bu raporu gerekçe göstermişse de, rapora itiraz ettiklerini ve tüm deliller toplanmadan tedbirin değerlendirilmesi yönünden rapor alındığının dikkate alınmadığını, -hükümsüzlük davasının bekletici mesele yapılması gerektiğine dair Yargıtay ve BAM kararları bulunduğunu, -dava konusu ürünün davacının başvuru tarihinden önce piyasada var olan, tescil koşulları taşımayan hükümsüz kılınmaya mahkum bir tescile sahip olduğunu, başvuru tarihinden önceye ait youtube tanıtım videoları bulunduğunu, itiraz dilekçesi ekinde sundukları 26/08/2011 tarihli Almanya patent başvurusu yapıldığını, başka ülkelerde de patent tescilleri yapıldığına dair belge ve katalogları D.İş. Dosyasına sunduklarını, Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/68 D.İş. Sayılı dosyasında alınan raporda dava konusu FM belgesinin yeni olmadığının tespit edildiğini, -müvekkilinin ... ve ... tescil numaralı başvurularının bulunduğunu, tescil işlemleri tamamlanmamışsa da ... sayılı başvurunun bültende yayınlandığını, -müvekkilinin ürününün davacı adına tescilli FM belgesine tecavüz teşkil etmediğini, müvekkilinin bu sistem üzerinde geliştirme ve yenilik yaparak başvuruda bulunduğunu, müvekkili tarafından üretilen bu aparatın duvara monte edilen kısmının 15 cm uzunluğunda ve üç adet dübel ile monte edilme imkanı sunarken, davacının bu işlevi sağlayan aparatının sadece 6 cm. ile sınırlı olup sadece iki dübel ile monte edilebildiğini, bu durumun mukavemeti artırdığı gibi rayların daha sıkı tutunmasını sağlayıp, asansörün halatlarından boşaldığı esnada yan aparatlar üzerinde bulunan ayrı mukavemet duvarları sayesinde asansör frene geçtiği zaman konsol rayını tuttuğunu, bunun da asansörün sağa sola sallanmasını engellediğini, davacının ürününde bu mukavemet duvarı olmadığı için çalışma mantığında asansörün stabil kalmadığını, müvekkiline ait aparattaki mukavemet duvarları sayesinde asansörün raylar üzerinde stabil kaldığını ve esneme, gerilme , sallanma yapmadığını, rayı bölen konsol aparatında toplam 5 konsol bulunduğunu ve her bir kenarında bahsedilen mukavemet duvarı varken davacının aparatında mukavemet duvarının bulunmadığını , beyanla tedbir kararının kaldırılması, bu talep mümkün görülmezse telafi edilmez zararlar doğacağı göz önüne alınarak 6769 Sayılı SMK 159/2-c bendinde düzenlenen ters tedbir hükmü verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin istinaf dilekçesine cevabında; müvekkilinin FM belgesi tescilinden doğan hakkına ihlal oluşturan her eylem için ayrı ayrı hukuki yollara başvurmasının yasal hakkı olduğunu, Gaziantep'te gerçekleşen eylemler için Gaziantep 3. AHM'de tedbir talebinde bulunduklarını, tedbir talebinin reddinin Bakırköy'deki tedbir talebinin reddini gerektirmediğini, Gaziantep 3. AHM'de alınan bilirkişi raporunda da ihlal bulunduğunun tespit edildiğini, ret kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurduklarını, davalı tarafın bu raporda FM'nin yeni olmadığının tespit edildiğine yönelik beyanının gerçeği yansıtmadığını, raporda bu yönde tespit bulunmadığını, -sadece hükümsüzlük davası açılmasının ihlal eylemlerinin tedbir yoluyla durdurulmasına engel olmadığını, FM belgesinin yeni olduğunun karine olarak kabul edilmesi gerektiğini, TPMK tarafından 18/01/2019 tarihli araştırma raporu alındığını ve 3 istemin de yeni olduğunun tespit edildiğini, davalı vekilinin emsal olarak sunduğu İstanbul BAM 16. Hukuk Dairesi'nin kararında davacı adına FM belgesinin incelemesiz olarak verildiğini, müvekkilinin belgesinin ise incelemeli olduğunu, davalı tarafın hükümsüzlük davasında talep ettiği tedbir talebinin reddedildiğini, -müvekkili aleyhinde açılmış hükümsüzlük davasında gösterilen kanıtların FMB'nin hükümsüzlüğünü sağlayacak nitelikte bulunmadığını, müvekkilinin FMB ile koruma altına alınan buluşu tek başına içermediğini, yenilik giderici delil olarak sunulan dökümanların tercümelerinin dahi sunulmadığını, -6769 Sayılı SMK 155. Hükmü karşısında, davalı adına tescilli FM belgelerinin kullanım eylemlerinin hukuka aykırılığını ortadan kaldırmayacağını, davalının eylemlerinin müvekkilinin tescilden doğan hakkını ihlal ettiğini ve haksız rekabet yarattığını, -davalının ters tedbir talebinin hukuka aykırı olduğunu, davalının müvekkilinin yeniliğini kaldırdığını iddia ettiği hiçbir belge üzerinden istem kıyaslaması yapmadan, hükümsüzlükle ilgili açtıkları davayı yaklaşık olarak ispat etmeden böyle bir talepte bulunmasının hukuka aykırı olduğunu, beyanla istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: TPMK kaydından 17/03/2017 başvuru tarihli ... sayılı "KUYU BÖLME APARATINDA GELİŞTİRME" başlıklı Faydalı Modelin davacı adına 21/05/2019 tarihinde tescil edildiği görülmüştür. Bakırköy 1.FSHHM'nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında, davalı ...'e ait iş yeri adresinde inceleme yapılarak, Patent Vekili ... tarafından düzenlenen raporda; davacı patent belgesinde İstem 1'i oluşturan unsurların suçlanan ürünler üzerinde arandığı ve raporda karşılaştırma tablosunda gösterildiği şekilde suçlanan üründe bulunduğu, tespit yerinde bulunan ürünün davacı ... sayılı FM belgesinde tanımlı koruma kapsamının içinde olduğu beyan edilmiştir. Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/68 D. İş dosyasında tespit isteyen ... şirketi tarafından karşı taraf ... ve ... aleyhine delil tespiti yapıldığı, Marka Patent vekili bilirkişi ... ile Makine Mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen 21/12/2020 tarihli raporda; yapılan tespitte ... şirketine ait ... sayılı FM belgesine konu asansör konsolunun aleyhine tespit istenen ... tarafından üretilen ürünler ile (bağlantı yerlerindeki delinmiş bölümlerde yatay veya dikey delik değişiklikleri ve profil değişiklikleri uzunluk dışında farklı olmadığı) SMK belirlenen kriter olan "BENZER-EŞ DEĞER" nitelikte olduğu kanaatine varıldığı, karşı tarafın FM tescil başvurularının SMK 155. Madde gereğince taktirinin mahkemeye ait olduğu, Konya AHM'nde açılan hükümsüzlük davasının ve tespit isteyen tarafından sunulan 1994 tarihli Avrupa Patenti karşısında yeni olup olmadığının mahkemenin taktirinde olduğu beyan edilmiş, mahkemece tedbir talep edenin FM belgesinin hükümsüzlüğü yönünden hükümsüzlük davası açıldığı gerekçesiyle tedbir talebinin reddine karar verilmiştir. İstanbul Anadolu 1.FSHHM'nin 2021/2 Esas sayılı dosyasında, ... ve ... tarafından, ... Asansör Şirketi aleyhine açılan ... sayılı FM belgesinin hükümsüzlüğü davasında, davacıların davalı tarafın FM belgesinden doğan haklarını davacılara karşı ileri sürmesinin önlenmesini talep ettikleri, mahkemece marka patent vekili ... ve makina mühendisi ...'dan alınan 22/02/2021 tarihli raporda; dava konusu ... sayılı FM konusu aparatın, ... numaralı FM konusu aparatın bütün fonksiyonlarını yerine getirebildiği, ilaveten 2 eksen (en ve derinliği) yönünde ayar imkanının bulunduğu, ancak ... numaralı FM'in ... sayılı FM konusu aparatın,bütün fonksiyonlarını yerine getiremeyeceği, ... sayılı FM konusu aparatın istem 1 de belirtilen şekilde "L" şeklinde ağırlık rayı profilleri (4) ile 2 eksen (eni ve derinliği) yönünden ayar imkanının bulunduğu, bunun yanı sıra eksenden kaçık montaj imkanını sağladığı, bu özelliğin tüm istemlerde mevcut olduğu, ... sayılı FM'in ... numaralı FM karşısında yeni olduğunun beyan edildiği, mahkemenin 01/03/2021 tarihli kararı ile yaklaşık ispat koşulları gerçekleşmediğinden tedbir talebinin reddine karar vermiştir.
G E R E K Ç E: Davacı vekili davalı tarafın üretim ve satışını yaptığı "asansör ağırlık ray bağlama konsolu ile kuyu bölme aparatı" ürünlerinin müvekkilinin, tescilli 2017 04093 sayılı FM belgesinin koruma kapsamında kaldığını, FM belgesine tecavüz teşkil ettiğini ileri sürerek Bakırköy 1. FSHHM'nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında tedbir talep etmiş, tedbir talebinin kabulüne karar verilmiştir. Tedbire itiraz üzerine asıl davanın açıldığı mahkemece 26/03/2021 tarihli ara karar ile tedbire itirazın reddine karar verilmiştir. Davalılar vekilinin istinaf başvurusu ve tedbire itirazında davacı patent belgesinin hükümsüzlüğü için açılan İstanbul Anadolu 1. FSHHM'nin 2021/2 Esas sayılı davayı ve kendisi adına yapılan ... ve ... tescil numaralı Faydalı Model başvurularını ileri sürmüştür. Davalı patent başvurularının tescil işlemlerinin tamamlanmadığı ve davacı Faydalı Model belgesinin başvuru tarihinden sonraki tarihli olduğu anlaşılmıştır. Hükümsüzlük davasında alınan 22/02/2021 tarihli raporda, hükümsüzlük delili olarak ileri sürülen dava dışı üçüncü kişi adına tescilli ... sayılı faydalı model belgesi karşısında davacı FM belgesinin yeni olduğu beyan edilmiş, ... ve ... tarafından talep edilen tedbir talebinin reddine karar verilmiştir. Bakırköy 1. FSHHM'nin 2020/486 D.İş sayılı dosyasında davacının talebi üzerine alınan tespit raporunda ise davalı ürününün davacı FM belgesinin koruma kapsamında kaldığı beyan edilmiştir. Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2020/68 D.İş sayılı dosyasında alınan raporda da davalı ürünleri ile davacı ... sayılı FM belgesine konu asansör konsolunun "BENZER-EŞ DEĞER" nitelikte olduğu beyan edilmiştir. Davalılar vekili hükümsüzlük davası açıldığını ve hükümsüzlük talebi yönünden alınan raporda, tüm delillerin incelenmediğini ileri sürmüştür.Hükümsüzlük davasında açılması tek başına tedbir talebinin reddi için gerekçe oluşturmamakla birlikte, tarafların menfaat dengesinin gözetilmesi bakımından, davacının dayandığı FM belgesinin hükümsüz kılınması ihtimalinin dosya kapsamındaki delillerle birlikte değerlendirilmesi gerekir. Davalı tarafça açılan davada, hükümsüzlük delili olarak dosyaya sunulan yabancı patent belgelerinin tercümelerinin dosyaya sunulmadığından incelenemediği, bilirkişiler tarafından dosyaya yenilik giderici delil olarak sunulan ... sayılı FM belgesi incelenerek yeni olduğu görüşünün açıklandığı, mahkemece hükümsüzlük davasında tedbir talebinin reddine karar verildiği görülmüştür. Dosya kapsamında bulunan tecavüzün tespitine yönelik raporlar ve FM belgesi istemleri ile tarifnamesi göz önüne alındığında, yaklaşık ispat koşullarının bu aşamada gerçekleştiği, kaldı ki yargılama sırasında durum ve koşulların değişmesi halinde HMK 396. Madde gereğince mahkemece tedbirin kaldırılması veya değiştirilmesine her zaman karar verilebileceği kanaatiyle davalı vekilinin tüm hükümsüzlük delillerinin incelenmediğine yönelik istinaf sebebi yerinde görülmemiş, bu aşamada yaklaşık ispat koşulları davacı yönünden oluşmakla, mahkemece tedbir talebinin kabulü ile tedbire itirazın reddi kararının yerinde olduğu kanaatine varılmış, davalılar ... Asansör Şirketi ve davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan gerekçe ile: 1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince ... Şirketi ve davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 4-İstinaf yargılama giderleri olarak; Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan 58,00 TL posta-teb.müz. giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, davalılar tarafından yapılan masrafların üzerlerinde bırakılmasına, 5-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu 08/07/2021 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.